صالح المؤمنین: تفاوت بین نسخهها
(صفحهای جدید حاوی '{{مدخل دائرة المعارف|فرهنگ قرآن}} {{الگو:نیازمند ویرایش فنی}} بر اساس روايات عا...' ایجاد کرد) |
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
||
| (۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشده) | |||
| سطر ۱: | سطر ۱: | ||
| − | {{ | + | {{خوب}} |
| + | بر اساس [[احادیث]] بسیاری از [[اهل سنت]]<ref>الدّرّالمنثور، سیوطی، ج۸، ص۲۲۴.</ref> و [[شیعه]]،<ref>تفسیر نورالثقلین، حویزی، ج۵، ص۳۷۰، ح۱۰ و ۱۱ و ۱۴.</ref> مقصود از «صالحُ المؤمنین» در آیه {{متن قرآن|«إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا ۖ وَإِنْ تَظَاهَرَا عَلَيْهِ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلَاهُ وَجِبْرِيلُ وَصَالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمَلَائِكَةُ بَعْدَ ذَٰلِكَ ظَهِيرٌ»}}،<ref>[[آیه 4 سوره تحریم|سوره تحریم، آیه ۴.]]</ref> [[امام على]] علیهالسلام مىباشد. مطابق اين روايات، على بن ابیطالب عليهالسلام در كنار [[جبرئيل]] و ساير [[فرشتگان]] قرار گرفته است و اين مقام را [[پيامبر اكرم]] صلى الله عليه وآله به آن حضرت بشارت دادند.<ref>تفسير كنز الدقائق، ميرزا محمد مشهدى.</ref> | ||
| − | + | چنانکه محمد بن سهل القطان بعد از چهار واسطه از [[عمار یاسر]] نقل می نماید که گفت: از على بن ابىطالب علیهالسلام شنیدم که فرمود: روزى پیامبر صلى الله علیه وآله مرا نزد خود خواند و فرمود: یا على آیا میخواهى به تو بشارتى بدهم؟ گفتم: بلى یا رسول اللَّه، شما همیشه مبشّر خیر و خوبى بوده اید. فرمود: خداوند درباره تو آیه اى نازل فرموده است. گفتم: آن [[آیه]] کدام است؟ سپس آیه فوق را قرائت فرمود.<ref> تفسیر على بن ابراهیم قمی، ج۲، ص۳۹۳.</ref> | |
| − | + | گفتنى است که مفسران [[امامیه|امامیه]]<ref>التّبیان، شیخ طوسی، ج۱۰، ص۴۸.</ref> و [[اهل سنت]]<ref>روح المعانى، آلوسی، ج ۱۵، جزء ۲۷، ص ۲۲۸. </ref> نیز، «صالحُ المؤمنین» را امام على علیه السلام دانسته اند. بنابراین مى توان گفت: این لقب ویژه حضرت على علیه السلام است که با این نام شناخته مى شده است.<ref> مجمع البیان، طبرسی، ج۹-۱۰، ص۴۷۴-۴۷۵.</ref> | |
| − | + | همچنین محدثان [[اهل سنت]] از [[ابن عباس]] نقل نمایند که گفت: این قسمت از آیه {{متن قرآن|«وَ إِنْ تَظاهَرا عَلَیهِ»}} درباره [[عایشه]] و [[حفصه]] نازل شده (كه اولى افشاگر راز پيامبر و دومى، شنونده آن بود) و این قسمت از آیه {{متن قرآن|«فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلاهُ»}} درباره [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله نازل گردیده و نیز این قسمت از آیه {{متن قرآن|«وَ صالِحُ الْمُؤْمِنِینَ»}} درباره [[امام على|حضرت على]] علیهالسلام نزول یافته است.<ref> البرهان فی تفسیر القرآن، سید هاشم بحرانی.</ref> | |
| − | + | برخی نکاتی که از این [[آیه]] استفاده می شود عبارتند از: | |
| − | |||
| − | + | *حمایت و پشتیبانى «صالحُ المؤمنین» از [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله در برابر توطئه برخى از همسرانش. | |
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | |||
| − | * | ||
| − | |||
| − | |||
| + | *همسویى «صالحُ المؤمنین» با [[خداوند]]، [[جبرئیل|جبرئیل]] و [[فرشتگان]] در امداد و یارى [[پیامبر اسلام]] صلى الله علیه و آله. | ||
| + | *تعیین [[امام على]] علیه السلام در جایگاه «صالحُ المؤمنین» و بهترین بنده برگزیده خدا از جانب رسول خدا صلى الله علیه وآله.<ref>بنابر این که مقصود از «صالح المؤمنین» بهترین بنده مؤمن باشد.</ref> | ||
| + | ==پانویس== | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
| − | + | ==منابع== | |
| − | == منابع == | + | *[[فرهنگ قرآن (کتاب)|فرهنگ قرآن]]، اکبر هاشمی، جلد ۱۸، صفحه ۲۲۹. |
| − | + | *[[نمونه بینات در شأن نزول آیات (کتاب)|نمونه بینات در شأن نزول آیات]]، محمدباقر محقق. | |
| − | فرهنگ | + | *[[تفسیر نور]]، محسن قرائتی، جلد ۱۰، صفحه ۱۲۴. |
| − | + | {{قرآن}} | |
| − | [[ | + | {{شناختنامه امام علی (ع)}} |
| − | [[رده:واژگان قرآنی]] | + | [[رده:واژگان قرآنی]][[رده:امام علی علیه السلام]][[رده:القاب و کنیه های امیر المومنین]] |
نسخهٔ کنونی تا ۲۴ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۵۰
بر اساس احادیث بسیاری از اهل سنت[۱] و شیعه،[۲] مقصود از «صالحُ المؤمنین» در آیه «إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا ۖ وَإِنْ تَظَاهَرَا عَلَيْهِ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلَاهُ وَجِبْرِيلُ وَصَالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمَلَائِكَةُ بَعْدَ ذَٰلِكَ ظَهِيرٌ»،[۳] امام على علیهالسلام مىباشد. مطابق اين روايات، على بن ابیطالب عليهالسلام در كنار جبرئيل و ساير فرشتگان قرار گرفته است و اين مقام را پيامبر اكرم صلى الله عليه وآله به آن حضرت بشارت دادند.[۴]
چنانکه محمد بن سهل القطان بعد از چهار واسطه از عمار یاسر نقل می نماید که گفت: از على بن ابىطالب علیهالسلام شنیدم که فرمود: روزى پیامبر صلى الله علیه وآله مرا نزد خود خواند و فرمود: یا على آیا میخواهى به تو بشارتى بدهم؟ گفتم: بلى یا رسول اللَّه، شما همیشه مبشّر خیر و خوبى بوده اید. فرمود: خداوند درباره تو آیه اى نازل فرموده است. گفتم: آن آیه کدام است؟ سپس آیه فوق را قرائت فرمود.[۵]
گفتنى است که مفسران امامیه[۶] و اهل سنت[۷] نیز، «صالحُ المؤمنین» را امام على علیه السلام دانسته اند. بنابراین مى توان گفت: این لقب ویژه حضرت على علیه السلام است که با این نام شناخته مى شده است.[۸]
همچنین محدثان اهل سنت از ابن عباس نقل نمایند که گفت: این قسمت از آیه «وَ إِنْ تَظاهَرا عَلَیهِ» درباره عایشه و حفصه نازل شده (كه اولى افشاگر راز پيامبر و دومى، شنونده آن بود) و این قسمت از آیه «فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلاهُ» درباره رسول خدا صلى الله علیه وآله نازل گردیده و نیز این قسمت از آیه «وَ صالِحُ الْمُؤْمِنِینَ» درباره حضرت على علیهالسلام نزول یافته است.[۹]
برخی نکاتی که از این آیه استفاده می شود عبارتند از:
- حمایت و پشتیبانى «صالحُ المؤمنین» از رسول خدا صلى الله علیه وآله در برابر توطئه برخى از همسرانش.
- همسویى «صالحُ المؤمنین» با خداوند، جبرئیل و فرشتگان در امداد و یارى پیامبر اسلام صلى الله علیه و آله.
- تعیین امام على علیه السلام در جایگاه «صالحُ المؤمنین» و بهترین بنده برگزیده خدا از جانب رسول خدا صلى الله علیه وآله.[۱۰]
پانویس
- ↑ الدّرّالمنثور، سیوطی، ج۸، ص۲۲۴.
- ↑ تفسیر نورالثقلین، حویزی، ج۵، ص۳۷۰، ح۱۰ و ۱۱ و ۱۴.
- ↑ سوره تحریم، آیه ۴.
- ↑ تفسير كنز الدقائق، ميرزا محمد مشهدى.
- ↑ تفسیر على بن ابراهیم قمی، ج۲، ص۳۹۳.
- ↑ التّبیان، شیخ طوسی، ج۱۰، ص۴۸.
- ↑ روح المعانى، آلوسی، ج ۱۵، جزء ۲۷، ص ۲۲۸.
- ↑ مجمع البیان، طبرسی، ج۹-۱۰، ص۴۷۴-۴۷۵.
- ↑ البرهان فی تفسیر القرآن، سید هاشم بحرانی.
- ↑ بنابر این که مقصود از «صالح المؤمنین» بهترین بنده مؤمن باشد.
منابع
- فرهنگ قرآن، اکبر هاشمی، جلد ۱۸، صفحه ۲۲۹.
- نمونه بینات در شأن نزول آیات، محمدباقر محقق.
- تفسیر نور، محسن قرائتی، جلد ۱۰، صفحه ۱۲۴.
