زیتون: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
 
(۷ نسخه‌ٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشده)
سطر ۱: سطر ۱:
درختی است جليل القدر و بسيار پر سود و پر بقاء و هزار سال عمر کند و ميوه آن هم زيتون نام دارد . <ref> الخوری الشرتونی،سعید، اقرب الموارد </ref>
+
'''«زَیتون»''' نام درختی است که در [[قرآن|قرآن کریم]] از آن به نیکویی یاد شده و داراى خواص غذايى و درمانى فراوانى است؛ که بسیار پر سود و پر بقاست و هزار سال عمر کند.<ref> سعید الشرتونی، اقرب الموارد. </ref> «زيتون» به درخت زيتون و ميوه آن هر دو گفته مى‌‏شود، ولى به روغن آن «زَيت» گويند.<ref>تفسير احسن الحديث، سید علی‌اکبر قرشی، ج۱۲، ص۲۷۹.</ref>
  
== زیتون در قرآن ==
+
==زیتون در قرآن==
  
در قرآن بسی از آن تجليل شده و در سوره تين سوگند به آن ياد شده و در آيه ديگر چنين به وصف آمده « و شجرة تخرج من [[طور سيناء]] تنبت بالدهن و صبغ للآکلين » ؛ و نيز درختی را از طور سيناء ( کوهی در منتهی اليه جنوب غربی [[فلسطين]] که در عصر نزول قرآن منبع زيتون بيشتر در آنجا بوده ) به وجود آورديم تا شمار را روغن ( چراغ ) و نانخورش باشد <ref> مؤمنون : 20 </ref>
+
نام «زيتون»، شش بار در [[قرآن|قرآن کریم]] آمده است و بسیار از آن تجلیل شده؛ چنانکه در [[سوره تین|سوره تین]] به آن [[سوگند]] یاد شده است:  
  
== زیتون در احادیث ==
+
* «{{متن قرآن|وَ التّین وَ '''الزَیتون'''}}».<ref>[[سوره تین]]، آیه ۱.</ref>
 +
* «{{متن قرآن|وَ هُوَ الَّذِي أَنزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَخْرَجْنَا بِهِ نَبَاتَ كُلِّ شَيْءٍ فَأَخْرَجْنَا مِنْهُ خَضِرًا نُخْرِجُ مِنْهُ حَبًّا مُتَرَاكِبًا وَ مِنَ النَّخْلِ مِنْ طَلْعِهَا قِنْوَانٌ دَانِيَةٌ وَ جَنَّاتٍ مِنْ أَعْنَابٍ وَ '''الزَّيْتُونَ''' وَ الرُّمَّانَ مُشْتَبِهًا وَ غَيْرَ مُتَشَابِهٍ انظُرُوا إِلَىٰ ثَمَرِهِ إِذَا أَثْمَرَ وَ يَنْعِهِ إِنَّ فِي ذَٰلِكُمْ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ}}».<ref>[[سوره انعام]]، آیه ۹۹.</ref>
 +
* «{{متن قرآن|وَ هُوَ الَّذِي أَنشَأَ جَنَّاتٍ مَعْرُوشَاتٍ وَ غَيْرَ مَعْرُوشَاتٍ وَ النَّخْلَ وَ الزَّرْعَ مُخْتَلِفًا أُكُلُهُ وَ '''الزَّيْتُونَ''' وَ الرُّمَّانَ مُتَشَابِهًا وَ غَيْرَ مُتَشَابِهٍ كُلُوا مِنْ ثَمَرِهِ إِذَا أَثْمَرَ وَ آتُوا حَقَّهُ يَوْمَ حَصَادِهِ وَ لَا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لَا يُحِبُّ الْمُسْرِفِينَ}}».<ref>[[سوره انعام]]، آیه ۱۴۱.</ref>
 +
* «{{متن قرآن|يُنبِتُ لَكُمْ بِهِ الزَّرْعَ وَ '''الزَّيْتُونَ''' وَ النَّخِيلَ وَ الْأَعْنَابَ وَ مِنْ كُلِّ الثَّمَرَاتِ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَةً لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ}}».<ref>[[سوره نحل]]، آیه ۱۱.</ref>
 +
* «{{متن قرآن|اللَّهُ نُورُ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ مَثَلُ نُورِهِ كَمِشْكَاةٍ فِيهَا مِصْبَاحٌ الْمِصْبَاحُ فِي زُجَاجَةٍ الزُّجَاجَةُ كَأَنَّهَا كَوْكَبٌ دُرِّيٌّ يُوقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُبَارَكَةٍ '''زَيْتُونَةٍ''' لَا شَرْقِيَّةٍ وَ لَا غَرْبِيَّةٍ يَكَادُ زَيْتُهَا يُضِيءُ وَ لَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نَارٌ نُورٌ عَلَىٰ نُورٍ يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشَاءُ وَ يَضْرِبُ اللَّهُ الْأَمْثَالَ لِلنَّاسِ وَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ}}».<ref>[[سوره نور]]، آیه ۳۵.</ref>
 +
* «{{متن قرآن|وَ '''زَيْتُونًا''' وَ نَخْلًا}}».<ref>[[سوره عبس]]، آیه ۲۹.</ref>
  
زيتون غذای پيامبران و نزد پيغمبر اسلام از بهترين نان خورشها بوده واميرالمؤمنين بسيار از آن تناول می نموده . از حضرت رسول (ع) نقل شده که فرمود : بخوريد زيتون را وبدن خويش را بدان مالش دهيد که آن درختی مبارک است .
+
و در [[آیه|آیه]] دیگر، زیتون چنین به وصف آمده است: «{{متن قرآن|وَشَجَرَةً تَخْرُجُ مِنْ طُورِ سَيْنَاءَ تَنْبُتُ بِالدُّهْنِ وَصِبْغٍ لِلْآكِلِينَ}}»؛<ref>[[سوره مؤمنون]]، آیه ۲۰.</ref> و درختی را از [[طور سینا|طور سیناء]] (کوهی در منتهی الیه جنوب غربی [[فلسطین]] که در عصر نزول قرآن منبع زیتون بیشتر در آنجا بوده) به وجود آوردیم تا شمار را روغن (چراغ) و نانخورش باشد.
  
در حديث ديگر از آن حضرت است که فرمود : بر شما باد به خوردن روغن زيتون که صفرا را می گشايد و بلغم را برطرف می سازد و پی را محکم وخوی را نيکو و نفس را خوشبو و اندوه را زايل می کند . از [[امام صادق]] (ع) آمد که زيتون باد ( گاز معده ) را می راند و منی را افزايش می دهد .
+
==زیتون در احادیث==
  
نقل است که در حضور امام صادق (ع) گفته شد زيتون توليد باد می کند . حضرت فرمود : خير ، زيتون باد را می پراند .<ref>    بحار : 62 / 282 و 66 / 179  </ref>
+
زیتون غذای پیامبران بوده و نزد [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه و آله از بهترین نان خورشها بوده است و [[امیرالمومنین|امیرالمؤمنین]] عليه السلام بسیار از آن تناول می نموده اند.  
  
==پانویس ==  
+
* از حضرت رسول نقل شده که فرمود: بخورید زیتون را و بدن خویش را بدان مالش دهید که آن درختی مبارک است.
 +
* در [[حدیث|حدیث]] دیگر از آن حضرت است که فرمود: بر شما باد به خوردن روغن زیتون که صفرا را می گشاید و بلغم را برطرف می سازد و پی را محکم و خوی را نیکو و نفس را خوشبو و اندوه را زایل می کند.
 +
* از [[امام صادق]] علیه السلام نقل شده که زیتون باد (گاز معده) را می راند و منی را افزایش می دهد.
 +
* نقل است که در حضور امام صادق علیه السلام گفته شد زیتون تولید باد می کند. حضرت فرمود: خیر، زیتون باد را می پراند.<ref> بحارالانوار، ج۶۲ ص۲۸۲ و ج۶۶ ص۱۷۹. </ref>
 +
* [[امام رضا علیه السلام|امام رضا]] عليه السلام فرمود: ... زيتون، بلغم را برطرف مى‌سازد، رنگ صورت را صفا داده، اعصاب را تقويت نموده، بيمارى و درد و ضعف را از بين مى‌برد و آتش [[خشم]] را فرو مى‌نشاند.<ref>بحارالانوار، ج۶۶، ص۱۸۳.</ref>
 +
 
 +
==پانویس==  
 
<references />
 
<references />
  
== منبع ==
+
==منابع==
 
 
*سید مصطفی حسینی دشتی، فرهنگ معارف و معاریف.
 
  
 +
*[[فرهنگ معارف و معاریف (کتاب)|فرهنگ معارف و معاریف]]، سید مصطفی حسینی دشتی.
 +
*[[تفسیر نور]]، محسن قرائتی، ج۱۰ ص۵۲۹.
 +
*[[تفسير احسن الحديث]]، سید علی‌اکبر قرشی، ج۱۲، ص۲۷۹.
 +
{{قرآن}}
 
[[رده:واژگان قرآنی]]
 
[[رده:واژگان قرآنی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۲۴

«زَیتون» نام درختی است که در قرآن کریم از آن به نیکویی یاد شده و داراى خواص غذايى و درمانى فراوانى است؛ که بسیار پر سود و پر بقاست و هزار سال عمر کند.[۱] «زيتون» به درخت زيتون و ميوه آن هر دو گفته مى‌‏شود، ولى به روغن آن «زَيت» گويند.[۲]

زیتون در قرآن

نام «زيتون»، شش بار در قرآن کریم آمده است و بسیار از آن تجلیل شده؛ چنانکه در سوره تین به آن سوگند یاد شده است:

  • «وَ التّین وَ الزَیتون».[۳]
  • «وَ هُوَ الَّذِي أَنزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَخْرَجْنَا بِهِ نَبَاتَ كُلِّ شَيْءٍ فَأَخْرَجْنَا مِنْهُ خَضِرًا نُخْرِجُ مِنْهُ حَبًّا مُتَرَاكِبًا وَ مِنَ النَّخْلِ مِنْ طَلْعِهَا قِنْوَانٌ دَانِيَةٌ وَ جَنَّاتٍ مِنْ أَعْنَابٍ وَ الزَّيْتُونَ وَ الرُّمَّانَ مُشْتَبِهًا وَ غَيْرَ مُتَشَابِهٍ انظُرُوا إِلَىٰ ثَمَرِهِ إِذَا أَثْمَرَ وَ يَنْعِهِ إِنَّ فِي ذَٰلِكُمْ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ».[۴]
  • «وَ هُوَ الَّذِي أَنشَأَ جَنَّاتٍ مَعْرُوشَاتٍ وَ غَيْرَ مَعْرُوشَاتٍ وَ النَّخْلَ وَ الزَّرْعَ مُخْتَلِفًا أُكُلُهُ وَ الزَّيْتُونَ وَ الرُّمَّانَ مُتَشَابِهًا وَ غَيْرَ مُتَشَابِهٍ كُلُوا مِنْ ثَمَرِهِ إِذَا أَثْمَرَ وَ آتُوا حَقَّهُ يَوْمَ حَصَادِهِ وَ لَا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لَا يُحِبُّ الْمُسْرِفِينَ».[۵]
  • «يُنبِتُ لَكُمْ بِهِ الزَّرْعَ وَ الزَّيْتُونَ وَ النَّخِيلَ وَ الْأَعْنَابَ وَ مِنْ كُلِّ الثَّمَرَاتِ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَةً لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ».[۶]
  • «اللَّهُ نُورُ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ مَثَلُ نُورِهِ كَمِشْكَاةٍ فِيهَا مِصْبَاحٌ الْمِصْبَاحُ فِي زُجَاجَةٍ الزُّجَاجَةُ كَأَنَّهَا كَوْكَبٌ دُرِّيٌّ يُوقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُبَارَكَةٍ زَيْتُونَةٍ لَا شَرْقِيَّةٍ وَ لَا غَرْبِيَّةٍ يَكَادُ زَيْتُهَا يُضِيءُ وَ لَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نَارٌ نُورٌ عَلَىٰ نُورٍ يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشَاءُ وَ يَضْرِبُ اللَّهُ الْأَمْثَالَ لِلنَّاسِ وَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ».[۷]
  • «وَ زَيْتُونًا وَ نَخْلًا».[۸]

و در آیه دیگر، زیتون چنین به وصف آمده است: «وَشَجَرَةً تَخْرُجُ مِنْ طُورِ سَيْنَاءَ تَنْبُتُ بِالدُّهْنِ وَصِبْغٍ لِلْآكِلِينَ»؛[۹] و درختی را از طور سیناء (کوهی در منتهی الیه جنوب غربی فلسطین که در عصر نزول قرآن منبع زیتون بیشتر در آنجا بوده) به وجود آوردیم تا شمار را روغن (چراغ) و نانخورش باشد.

زیتون در احادیث

زیتون غذای پیامبران بوده و نزد پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله از بهترین نان خورشها بوده است و امیرالمؤمنین عليه السلام بسیار از آن تناول می نموده اند.

  • از حضرت رسول نقل شده که فرمود: بخورید زیتون را و بدن خویش را بدان مالش دهید که آن درختی مبارک است.
  • در حدیث دیگر از آن حضرت است که فرمود: بر شما باد به خوردن روغن زیتون که صفرا را می گشاید و بلغم را برطرف می سازد و پی را محکم و خوی را نیکو و نفس را خوشبو و اندوه را زایل می کند.
  • از امام صادق علیه السلام نقل شده که زیتون باد (گاز معده) را می راند و منی را افزایش می دهد.
  • نقل است که در حضور امام صادق علیه السلام گفته شد زیتون تولید باد می کند. حضرت فرمود: خیر، زیتون باد را می پراند.[۱۰]
  • امام رضا عليه السلام فرمود: ... زيتون، بلغم را برطرف مى‌سازد، رنگ صورت را صفا داده، اعصاب را تقويت نموده، بيمارى و درد و ضعف را از بين مى‌برد و آتش خشم را فرو مى‌نشاند.[۱۱]

پانویس

  1. سعید الشرتونی، اقرب الموارد.
  2. تفسير احسن الحديث، سید علی‌اکبر قرشی، ج۱۲، ص۲۷۹.
  3. سوره تین، آیه ۱.
  4. سوره انعام، آیه ۹۹.
  5. سوره انعام، آیه ۱۴۱.
  6. سوره نحل، آیه ۱۱.
  7. سوره نور، آیه ۳۵.
  8. سوره عبس، آیه ۲۹.
  9. سوره مؤمنون، آیه ۲۰.
  10. بحارالانوار، ج۶۲ ص۲۸۲ و ج۶۶ ص۱۷۹.
  11. بحارالانوار، ج۶۶، ص۱۸۳.

منابع

قرآن
متن و ترجمه قرآن
اوصاف قرآن (اسامی و صفات قرآن، اعجاز قرآن، عدم تحریف در قرآن)
اجزاء قرآن آیه، سوره، جزء، حزب، حروف مقطعه
ترجمه و تفسیر قرآن تاریخ تفسیر، روشهای تفسیری قرآن، سیاق آیات، اسرائیلیات، تاویل، فهرست تفاسیر شیعه، فهرست تفاسیر اهل سنت، ترجمه های قرآن
علوم قرآنی تاریخ قرآن: نزول قرآن، جمع قرآن، شان نزول، کاتبان وحی، قراء سبعه
دلالت الفاظ قرآن: عام و خاص، مجمل و مبین، مطلق و مقید، محکم و متشابه، مفهوم و منطوق، نص و ظاهر، ناسخ و منسوخ
تلاوت قرآن تجوید، آداب قرائت قرآن، تدبر در قرآن
رده ها: سوره های قرآن * آیات قرآن * واژگان قرآنی * شخصیت های قرآنی * قصه های قرآنی * علوم قرآنی * معارف قرآن
مسابقه از خطبه ۱۹۰ نهج البلاغه