منابع و پی نوشتهای ضعیف
جامعیت مقاله رعایت نشده است
کیفیت پژوهش متوسط است
مقاله مورد سنجش قرار گرفته است

سدرة المنتهى: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
 
سطر ۱: سطر ۱:
{{مدخل دائرة المعارف|[[فرهنگ قرآن]]}}
+
{{متوسط}}
{{ضعیف}}
+
'''«سِدرة المُنتَهى»'''، از تعابیر [[قرآن|قرآنی]] که در آیه {{متن قرآن|«عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهَىٰ»}}<ref>[[سوره نجم]]، آیه ۱۴.</ref> آمده است. گویند نام درختى است در انتهاى [[بهشت]] که علم اوّلین و آخرین به آن منتهى شده و از آن عبور نمى کند<ref> النّهایه، ابن اثیر، ج ۲، ص ۳۵۳. </ref> و کسى حتّى [[فرشتگان]] و دیگران به ماوراى آن آگاهى ندارند.<ref>تفسیر الکشاف، ج ۴، ص ۴۲۱. </ref> مکان آن درخت، در سمت راست [[عرش]]، فوق آسمان هفتم است.<ref> روح المعانى، ج ۱۵، جزء ۲۷، ص ۷۷؛ مجمع البیان، ج ۹-۱۰، ص۲۶۵. </ref>
  
'''سدرة المنتهى'''، از تعابیر [[قرآن|قرآنی]] {{متن قرآن|«عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهَىٰ»}}<ref>[[آیه 14 سوره نجم|سوره نجم، آیه ۱۴.]]</ref> و نام درختى است در انتهاى [[بهشت]] که علم اوّلین و آخرین به آن منتهى شده و از آن عبور نمى کند<ref> النّهایه، ابن اثیر، ج ۲، ص ۳۵۳. </ref> و کسى حتّى [[فرشتگان]] و دیگران به ماوراى آن آگاهى ندارند.<ref> الکشاف، ج ۴، ص ۴۲۱. </ref> مکان آن درخت، در سمت راست [[عرش]]، فوق آسمان هفتم است.<ref> روح المعانى، ج ۱۵، جزء ۲۷، ص ۷۷؛ مجمع البیان، ج ۹ - ۱۰، ص۲۶۵. </ref>
+
«مُنتهى» به معنى محل انتهاء و تمام شدن است، گویى منتهاى عروج است بالاتر از آن رفتن امكان ندارد.<ref>تفسیر احسن الحدیث، سید علی اکبر قرشی، ج۱۰، ص۳۹۵.</ref>
 +
 
 +
[[سید عبدالحسین طیب]] می گوید: «و تفسیر سدرة المنتهی‌ ‌بر‌ ‌ما معلوم‌ نیست‌، فقط ‌از‌ كلمه المنتهی‌ استفاده‌ می شود ‌که‌ منتهای‌ عوالم‌ جسمانی‌ بوده‌ ‌که‌ می‌فرماید: {{متن قرآن|«إِذ یَغشَی‌ السِّدرَةَ ما یَغشی‌»}}<ref>[[سوره نجم]]، آیه ۱۶.</ref> زمانی‌ ‌که‌ پوشانید سدرة ‌را‌ آنچه‌ پوشانید ‌که‌ احدی‌ جز ذات‌ مقدّس‌ پروردگار ‌از‌ ‌او‌ خبری‌ نداشت‌؛ شاید اشاره‌ ‌باشد‌ بفوق‌ [[عالم ناسوت]] و [[عالم ملکوت]]، مثل‌ عالم‌ عقول‌ [[عالم جبروت]] و [[عالم لاهوت]] و حضرت‌ رسالت‌ مشاهده‌ كرد آیات‌ قدرت‌ الهی‌ ‌را‌ ‌تا‌ حدّ امكان‌».<ref>اطیب البیان، سید عبدالحسین طیب، ج۱۶ ص۳۲۷.</ref>
 +
 
 +
در باره «سدرة المنتهی» هر چند در [[قرآن مجید]] توضیحی نیامده، ولی در اخبار و روایات اسلامی توصیفهای گوناگونی پیرامون آن آمده است. این تعبیرات نشان می‌دهد که هرگز منظور درختی شبیه آنچه در زمین می‌بینیم نبوده، بلکه اشاره به سایبان عظیمی است در جوار قرب رحمت حق که فرشتگان بر برگهای آن تسبیح می‌کنند و امتهائی از نیکان و پاکان در سایه آن قرار دارند.<ref>برگزیده تفسیر نمونه، تنظیم احمدعلی بابایی.</ref>
 +
 
 +
در [[حدیث]] آمده كه [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله فرمود: من [[جبرئیل]] را نزد سدرة المنتهى دیدم. جبرئیل به پیامبر گفت: انتهاى حدّى كه خداوند براى من گذارده همین جاست و اگر بیشتر از آن بیایم، بالهایم خواهد سوخت.<ref>تفسیر نور، محسن قرائتی، ج۹ ص۳۱۲.</ref>
 +
 
 +
در «[[علل الشرایع]]» از [[امام باقر]] علیه السّلام آمده که فرمود: بدرستى كه سدرة المنتهى نامیده شد به جهت آنكه اعمال اهل زمین را [[ملائكه]] حفظه بالا مى‌برند تا محل سدره‌.<ref>علل الشرایع، باب ۳۸۱، ص ۵۷۶.</ref>
 +
 
 +
از [[امام رضا]] علیه السّلام نقل است که فرمود: چون سیر داده شد حضرت پیغمبر به آسمان و رسید نزد سدرة المنتهى، پاره شد براى آن حضرت حجابها، پس دید از نور عظمت آنچه را كه خدا خواست‌.<ref>تفسیر نور الثقلین، ج ۵، ص ۱۵۵، ح ۳۹؛ ص ۱۵۵، ح ۳۹.</ref>
  
 
==پانویس==
 
==پانویس==
 
{{پانویس}}
 
{{پانویس}}
 
==منابع==
 
==منابع==
* [[فرهنگ قرآن (کتاب)|فرهنگ قرآن]]، جلد ۱۶، صفحه ۱۷۷ .
+
* [[فرهنگ قرآن (کتاب)|فرهنگ قرآن]]، اکبر هاشمی، ج ۱۶، ص ۱۷۷.
 
+
*[[اطیب البیان فی تفسیر القرآن‌]]، سید عبدالحسین طیب.
 +
*[[تفسیر احسن الحدیث (کتاب)|تفسیر احسن الحدیث]]، سید علی‌اکبر قرشی.
 +
*[[برگزیده تفسیر نمونه]]، ناصر مکارم شیرازی، تنظیم احمدعلی بابایی.
 
{{سنجش کیفی
 
{{سنجش کیفی
 
|سنجش=شده
 
|سنجش=شده

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۵۳

«سِدرة المُنتَهى»، از تعابیر قرآنی که در آیه «عِنْدَ سِدْرَةِ الْمُنْتَهَىٰ»[۱] آمده است. گویند نام درختى است در انتهاى بهشت که علم اوّلین و آخرین به آن منتهى شده و از آن عبور نمى کند[۲] و کسى حتّى فرشتگان و دیگران به ماوراى آن آگاهى ندارند.[۳] مکان آن درخت، در سمت راست عرش، فوق آسمان هفتم است.[۴]

«مُنتهى» به معنى محل انتهاء و تمام شدن است، گویى منتهاى عروج است بالاتر از آن رفتن امكان ندارد.[۵]

سید عبدالحسین طیب می گوید: «و تفسیر سدرة المنتهی‌ ‌بر‌ ‌ما معلوم‌ نیست‌، فقط ‌از‌ كلمه المنتهی‌ استفاده‌ می شود ‌که‌ منتهای‌ عوالم‌ جسمانی‌ بوده‌ ‌که‌ می‌فرماید: «إِذ یَغشَی‌ السِّدرَةَ ما یَغشی‌»[۶] زمانی‌ ‌که‌ پوشانید سدرة ‌را‌ آنچه‌ پوشانید ‌که‌ احدی‌ جز ذات‌ مقدّس‌ پروردگار ‌از‌ ‌او‌ خبری‌ نداشت‌؛ شاید اشاره‌ ‌باشد‌ بفوق‌ عالم ناسوت و عالم ملکوت، مثل‌ عالم‌ عقول‌ عالم جبروت و عالم لاهوت و حضرت‌ رسالت‌ مشاهده‌ كرد آیات‌ قدرت‌ الهی‌ ‌را‌ ‌تا‌ حدّ امكان‌».[۷]

در باره «سدرة المنتهی» هر چند در قرآن مجید توضیحی نیامده، ولی در اخبار و روایات اسلامی توصیفهای گوناگونی پیرامون آن آمده است. این تعبیرات نشان می‌دهد که هرگز منظور درختی شبیه آنچه در زمین می‌بینیم نبوده، بلکه اشاره به سایبان عظیمی است در جوار قرب رحمت حق که فرشتگان بر برگهای آن تسبیح می‌کنند و امتهائی از نیکان و پاکان در سایه آن قرار دارند.[۸]

در حدیث آمده كه رسول خدا صلى الله علیه وآله فرمود: من جبرئیل را نزد سدرة المنتهى دیدم. جبرئیل به پیامبر گفت: انتهاى حدّى كه خداوند براى من گذارده همین جاست و اگر بیشتر از آن بیایم، بالهایم خواهد سوخت.[۹]

در «علل الشرایع» از امام باقر علیه السّلام آمده که فرمود: بدرستى كه سدرة المنتهى نامیده شد به جهت آنكه اعمال اهل زمین را ملائكه حفظه بالا مى‌برند تا محل سدره‌.[۱۰]

از امام رضا علیه السّلام نقل است که فرمود: چون سیر داده شد حضرت پیغمبر به آسمان و رسید نزد سدرة المنتهى، پاره شد براى آن حضرت حجابها، پس دید از نور عظمت آنچه را كه خدا خواست‌.[۱۱]

پانویس

  1. سوره نجم، آیه ۱۴.
  2. النّهایه، ابن اثیر، ج ۲، ص ۳۵۳.
  3. تفسیر الکشاف، ج ۴، ص ۴۲۱.
  4. روح المعانى، ج ۱۵، جزء ۲۷، ص ۷۷؛ مجمع البیان، ج ۹-۱۰، ص۲۶۵.
  5. تفسیر احسن الحدیث، سید علی اکبر قرشی، ج۱۰، ص۳۹۵.
  6. سوره نجم، آیه ۱۶.
  7. اطیب البیان، سید عبدالحسین طیب، ج۱۶ ص۳۲۷.
  8. برگزیده تفسیر نمونه، تنظیم احمدعلی بابایی.
  9. تفسیر نور، محسن قرائتی، ج۹ ص۳۱۲.
  10. علل الشرایع، باب ۳۸۱، ص ۵۷۶.
  11. تفسیر نور الثقلین، ج ۵، ص ۱۵۵، ح ۳۹؛ ص ۱۵۵، ح ۳۹.

منابع



قرآن
متن و ترجمه قرآن
اوصاف قرآن (اسامی و صفات قرآن، اعجاز قرآن، عدم تحریف در قرآن)
اجزاء قرآن آیه، سوره، جزء، حزب، حروف مقطعه
ترجمه و تفسیر قرآن تاریخ تفسیر، روشهای تفسیری قرآن، سیاق آیات، اسرائیلیات، تاویل، فهرست تفاسیر شیعه، فهرست تفاسیر اهل سنت، ترجمه های قرآن
علوم قرآنی تاریخ قرآن: نزول قرآن، جمع قرآن، شان نزول، کاتبان وحی، قراء سبعه
دلالت الفاظ قرآن: عام و خاص، مجمل و مبین، مطلق و مقید، محکم و متشابه، مفهوم و منطوق، نص و ظاهر، ناسخ و منسوخ
تلاوت قرآن تجوید، آداب قرائت قرآن، تدبر در قرآن
رده ها: سوره های قرآن * آیات قرآن * واژگان قرآنی * شخصیت های قرآنی * قصه های قرآنی * علوم قرآنی * معارف قرآن
مسابقه از خطبه ۱۹۱ نهج البلاغه