قاموس قرآن: أَزْر: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
 
(یک نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است)
سطر ۲: سطر ۲:
  
 
==أَزْر در لغت==
 
==أَزْر در لغت==
[[مجدالدین ابن اثیر]] در «[[النهایه فی غریب الحدیث و الاثر (کتاب)|النهایه]]» گوید: «أَزْر» یعنی نیرو و محکمی. [[حضرت موسی علیه السلام|حضرت موسی]] به خدا عرض کرد: {{متن قرآن|«اُشْدُدْ بِهِ أَزْرِي * وَأَشْرِكْهُ فِي أَمْرِي»}}<ref>[[سوره طه]]، ۳۲-۳۱.</ref> بوسیلۀ برادرم [[حضرت هارون علیه السلام|هارون]] بر نیروی من بیافزای و مرا بوسیلۀ او نیرومندتر کن، و او را شریک کار من گردان.  
+
[[مجدالدین ابن اثیر]] در «[[النهایه فی غریب الحدیث و الاثر (کتاب)|النهایه]]» گوید: «أَزْر» یعنی نیرو و محکمی. [[حضرت موسی علیه السلام|حضرت موسی]] به خدا عرض کرد: «{{متن قرآن|{{آیه|20|31}} 💠<ref name=":1">[[آیه 31 سوره طه|سوره طاها، آیه ۳۱.]]</ref> {{آیه|20|32}}<ref>[[آیه 32 سوره طه|همان، آیه ۳۲.]]</ref>}}؛ برادرم [[حضرت هارون علیه السلام|هارون]] بر نیروی من بیافزای و مرا بوسیلۀ او نیرومندتر کن، و او را شریک کار من گردان».  
  
 
این کلمه در «[[قاموس المحیط (کتاب)|قاموس المحیط]]»، احاطه، نیرو، تقویت و پشت، معنی شده است. در «[[مجمع البیان (کتاب)|مجمع البیان]]» ذیل [[آیه]] فوق گوید: یعنی پشت مرا بدو محکم کن.  
 
این کلمه در «[[قاموس المحیط (کتاب)|قاموس المحیط]]»، احاطه، نیرو، تقویت و پشت، معنی شده است. در «[[مجمع البیان (کتاب)|مجمع البیان]]» ذیل [[آیه]] فوق گوید: یعنی پشت مرا بدو محکم کن.  
  
بنظر می آید که معنی جامع کلمه «أَزْر»، همان محکمی باشد، و آن با احاطه و پشت قابل جمع است. و آیه: {{متن قرآن|«...كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ...»}}<ref>[[سوره فتح]]، ۲۹.</ref> یعنی مانند زرعی که جوانۀ خود را از زمین بیرون کرد (رویاند) پس آنرا نیرو داد تا سخت شد. فَآزَرَهُ (باب مفاعله) در آیه، بمعنی تکثیر است.
+
بنظر می آید که معنی جامع کلمه «أَزْر»، همان محکمی باشد، و آن با احاطه و پشت قابل جمع است. و آیه: «{{متن قرآن|... كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ ...}}<ref name=":۰">[[آیه 29 سوره فتح|سوره فتح، آیه ۲۹.]]</ref>؛ مانند زرعی که جوانۀ خود را از زمین بیرون کرد (رویاند) پس آنرا نیرو داد تا سخت شد». فَآزَرَهُ (باب مفاعله) در آیه، بمعنی تکثیر است.
 
==أَزر در آیات قرآن==
 
==أَزر در آیات قرآن==
 
'''أَزْری:'''
 
'''أَزْری:'''
  
*{{متن قرآن|«اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي»}}.<ref>[[سوره طه]]، ۳۱.</ref>
+
*{{متن قرآن|«اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي»}}<ref name=":1" />.
  
 
'''فَآزَرَهُ:'''
 
'''فَآزَرَهُ:'''
  
*{{متن قرآن|«مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ تَرَاهُمْ رُكَّعًا سُجَّدًا يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا سِيمَاهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ ذَٰلِكَ مَثَلُهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَمَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ فَاسْتَوَىٰ عَلَىٰ سُوقِهِ يُعْجِبُ الزُّرَّاعَ لِيَغِيظَ بِهِمُ الْكُفَّارَ وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ مِنْهُمْ مَغْفِرَةً وَأَجْرًا عَظِيمًا»}}.<ref>[[سوره فتح]]، ۲۹.</ref>
+
*{{متن قرآن|«مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ تَرَاهُمْ رُكَّعًا سُجَّدًا يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا سِيمَاهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ ذَٰلِكَ مَثَلُهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَمَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ فَاسْتَوَىٰ عَلَىٰ سُوقِهِ يُعْجِبُ الزُّرَّاعَ لِيَغِيظَ بِهِمُ الْكُفَّارَ وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ مِنْهُمْ مَغْفِرَةً وَأَجْرًا عَظِيمًا»}}<ref name=":۰" />.
  
 
==پانویس==
 
==پانویس==

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۰ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۴۷

«أَزْر» در لغت به معنای نیرو، محکمی و پشت آمده، و دوبار در قرآن کریم به صورت اسمی و فعلی ذکر شده است.

أَزْر در لغت

مجدالدین ابن اثیر در «النهایه» گوید: «أَزْر» یعنی نیرو و محکمی. حضرت موسی به خدا عرض کرد: «اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي 💠[۱] وَأَشْرِكْهُ فِي أَمْرِي[۲]؛ برادرم هارون بر نیروی من بیافزای و مرا بوسیلۀ او نیرومندتر کن، و او را شریک کار من گردان».

این کلمه در «قاموس المحیط»، احاطه، نیرو، تقویت و پشت، معنی شده است. در «مجمع البیان» ذیل آیه فوق گوید: یعنی پشت مرا بدو محکم کن.

بنظر می آید که معنی جامع کلمه «أَزْر»، همان محکمی باشد، و آن با احاطه و پشت قابل جمع است. و آیه: «... كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ ...[۳]؛ مانند زرعی که جوانۀ خود را از زمین بیرون کرد (رویاند) پس آنرا نیرو داد تا سخت شد». فَآزَرَهُ (باب مفاعله) در آیه، بمعنی تکثیر است.

أَزر در آیات قرآن

أَزْری:

  • «اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي»[۱].

فَآزَرَهُ:

  • «مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ تَرَاهُمْ رُكَّعًا سُجَّدًا يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا سِيمَاهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ ذَٰلِكَ مَثَلُهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَمَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ فَاسْتَوَىٰ عَلَىٰ سُوقِهِ يُعْجِبُ الزُّرَّاعَ لِيَغِيظَ بِهِمُ الْكُفَّارَ وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ مِنْهُمْ مَغْفِرَةً وَأَجْرًا عَظِيمًا»[۳].

پانویس

منابع

  • قاموس قرآن، سید علی‌اکبر قرشی، تهران: دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۰۷.
قرآن
متن و ترجمه قرآن
اوصاف قرآن (اسامی و صفات قرآن، اعجاز قرآن، عدم تحریف در قرآن)
اجزاء قرآن آیه، سوره، جزء، حزب، حروف مقطعه
ترجمه و تفسیر قرآن تاریخ تفسیر، روشهای تفسیری قرآن، سیاق آیات، اسرائیلیات، تاویل، فهرست تفاسیر شیعه، فهرست تفاسیر اهل سنت، ترجمه های قرآن
علوم قرآنی تاریخ قرآن: نزول قرآن، جمع قرآن، شان نزول، کاتبان وحی، قراء سبعه
دلالت الفاظ قرآن: عام و خاص، مجمل و مبین، مطلق و مقید، محکم و متشابه، مفهوم و منطوق، نص و ظاهر، ناسخ و منسوخ
تلاوت قرآن تجوید، آداب قرائت قرآن، تدبر در قرآن
رده ها: سوره های قرآن * آیات قرآن * واژگان قرآنی * شخصیت های قرآنی * قصه های قرآنی * علوم قرآنی * معارف قرآن
مسابقه از خطبه ۱۹۱ نهج البلاغه