سبک شناسی شعر فارسی: تفاوت بین نسخهها
جز (پروژه4: اولویت بندی و رتبه بندی) |
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
||
| (۲ نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است) | |||
| سطر ۱: | سطر ۱: | ||
{{الگو:منبع الکترونیکی معتبر|ماخذ=پایگاه}} | {{الگو:منبع الکترونیکی معتبر|ماخذ=پایگاه}} | ||
{{خوب}} | {{خوب}} | ||
| + | «سبک [[شعر]]»، یعنی مجموع کلمات و لغات و طرز ترکیب آنها از لحاظ قواعد زبان و مفاد معنی هر کلمه در آن عصر و طرز تخیّل و ادای آن تخیلات از لحاظ حالات روحی شاعر که وابسته به تأثیر محیط و طرز معیشت و علوم و زندگی مادی و معنوی هر دوره باشد. | ||
| + | ==تعریف سبک شعر== | ||
| − | سبک | + | به گفته [[علی اکبر دهخدا]]، «سَبک» از «سبیکه» به معنای گداختن چیزی پس از ریختن، ریخته کردن زر و سیم میباشد؛ ولی ادبای قرن اخیر سبک را مجازاً به معنای «طرز خاصی از نظم یا نثر استعمال کردهاند و تقریباً آن را در برابر «اسْتیل Style» اروپائیان نهادهاند. اسْتیل (Style) در زبانهای اروپایی از لغت استیلوس یونانی مأخوذ است به معنی ستون و در عرف ادب و اصطلاح، روش نگارشی است که ممتاز و مخصوص خواص باشد. |
| − | + | سبک در اصطلاح ادبیات عبارت است از روش خاص ادراک و بیان افکار به وسیله ترکیب کلمات و انتخاب الفاظ و طرز تعبیر. سَبک، روش مشخص بیان مطلب است؛ یعنی گوینده به چه نحو خاص و مشخصی مطالب خود را ایراد کرده است و جهت درک این نحوه خاص بیان، باید در انتخاب لغات، شکل جملات و اصطلاحات صنایع ادبی، [[علم عروض|عروض]] و [[قافیه]] و... گوینده دقت شود. | |
| − | قدما گاهی به جای | + | «سبک [[شعر]]»، یعنی مجموع کلمات و لغات و طرز ترکیب آنها از لحاظ قواعد زبان و مفاد معنی هر کلمه در آن عصر و طرز تخیّل و ادای آن تخیلات از لحاظ حالات روحی شاعر که وابسته به تأثیر محیط و طرز معیشت و علوم و زندگی مادی و معنوی هر دوره باشد. آنچه از این کلیات حاصل می شود، آب و رنگی خاص به شعر می دهد که آن را «سبک شعر» می نامیم. |
| + | |||
| + | قدما گاهی به جای «سبک»، «طرز» و گاه «طریقه» و گاه «شیوه» استعمال می کردند. | ||
==اقسام سبک در زبان فارسی== | ==اقسام سبک در زبان فارسی== | ||
| − | + | *[[سبک خراسانی]] یا ترکستانی | |
| − | + | *[[سبک عراقی]] | |
| − | + | *[[سبک هندی]] | |
| − | + | *[[بازگشت ادبی]]، یا سبکهای جدید که منتهی به سبک جدید دوره [[مشروطیت|مشروطه]] شده است. | |
==منابع== | ==منابع== | ||
| − | * [http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%B3%D8%A8%DA%A9+%D9%87%D8%A7+%D9%88+%D9%85%DA%A9%D8%AA%D8%A8%D9%87%D8%A7+%D8%AF%D8%B1+%D8%B4%D8%B9%D8%B1+%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%DB%8C&SSOReturnPage=Check&Rand=0 | + | *[http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%B3%D8%A8%DA%A9+%D9%87%D8%A7+%D9%88+%D9%85%DA%A9%D8%AA%D8%A8%D9%87%D8%A7+%D8%AF%D8%B1+%D8%B4%D8%B9%D8%B1+%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%DB%8C&SSOReturnPage=Check&Rand=0 "سبکها و مکتبها در شعر فارسی"، دانشنامه رشد]، بازیابی: ۱۰ آبان ۱۳۹۲. |
| − | + | *[http://www.pajoohe.ir "سبک خراسانی"، رقیه ابراهیمی، دانشنامه پژوهه]، بازیابی: ۸ آبان ۱۳۹۲. | |
{{قرآن}} | {{قرآن}} | ||
{{سنجش کیفی | {{سنجش کیفی | ||
نسخهٔ کنونی تا ۱۷ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۳۹
این مدخل از دانشنامه هنوز نوشته نشده است.
(احتمالا تصرف اندکی صورت گرفته است)
«سبک شعر»، یعنی مجموع کلمات و لغات و طرز ترکیب آنها از لحاظ قواعد زبان و مفاد معنی هر کلمه در آن عصر و طرز تخیّل و ادای آن تخیلات از لحاظ حالات روحی شاعر که وابسته به تأثیر محیط و طرز معیشت و علوم و زندگی مادی و معنوی هر دوره باشد.
تعریف سبک شعر
به گفته علی اکبر دهخدا، «سَبک» از «سبیکه» به معنای گداختن چیزی پس از ریختن، ریخته کردن زر و سیم میباشد؛ ولی ادبای قرن اخیر سبک را مجازاً به معنای «طرز خاصی از نظم یا نثر استعمال کردهاند و تقریباً آن را در برابر «اسْتیل Style» اروپائیان نهادهاند. اسْتیل (Style) در زبانهای اروپایی از لغت استیلوس یونانی مأخوذ است به معنی ستون و در عرف ادب و اصطلاح، روش نگارشی است که ممتاز و مخصوص خواص باشد.
سبک در اصطلاح ادبیات عبارت است از روش خاص ادراک و بیان افکار به وسیله ترکیب کلمات و انتخاب الفاظ و طرز تعبیر. سَبک، روش مشخص بیان مطلب است؛ یعنی گوینده به چه نحو خاص و مشخصی مطالب خود را ایراد کرده است و جهت درک این نحوه خاص بیان، باید در انتخاب لغات، شکل جملات و اصطلاحات صنایع ادبی، عروض و قافیه و... گوینده دقت شود.
«سبک شعر»، یعنی مجموع کلمات و لغات و طرز ترکیب آنها از لحاظ قواعد زبان و مفاد معنی هر کلمه در آن عصر و طرز تخیّل و ادای آن تخیلات از لحاظ حالات روحی شاعر که وابسته به تأثیر محیط و طرز معیشت و علوم و زندگی مادی و معنوی هر دوره باشد. آنچه از این کلیات حاصل می شود، آب و رنگی خاص به شعر می دهد که آن را «سبک شعر» می نامیم.
قدما گاهی به جای «سبک»، «طرز» و گاه «طریقه» و گاه «شیوه» استعمال می کردند.
اقسام سبک در زبان فارسی
- سبک خراسانی یا ترکستانی
- سبک عراقی
- سبک هندی
- بازگشت ادبی، یا سبکهای جدید که منتهی به سبک جدید دوره مشروطه شده است.
منابع
- "سبکها و مکتبها در شعر فارسی"، دانشنامه رشد، بازیابی: ۱۰ آبان ۱۳۹۲.
- "سبک خراسانی"، رقیه ابراهیمی، دانشنامه پژوهه، بازیابی: ۸ آبان ۱۳۹۲.




