ضارّ (اسم الله)
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
«ضارّ»، از اسماء و صفات خداوند است، به اين معنا كه بر ضرر و زيان رساندن به هر كس كه بخواهد قدرت دارد.[۱] اين اسم حاكى از فعل الهى است، كه به صورت مصدرى (ضُرّ) پنج بار در قرآن کریم آمده است:
- «وَإِنْ يَمْسَسْكَ اللَّهُ بِضُرٍّ فَلَا كَاشِفَ لَهُ إِلَّا هُوَ...»؛[۲] و اگر خدا تو را آسیب و گزندی رساند، کسی جز او برطرف کننده آن نیست... .
- «وَإِنْ يَمْسَسْكَ اللَّهُ بِضُرٍّ فَلَا كَاشِفَ لَهُ إِلَّا هُوَ...»؛[۳] و اگر خدا تو را آسیب و گزندی رساند، کسی جز او برطرف کننده آن نیست... .
- «أَأَتَّخِذُ مِنْ دُونِهِ آلِهَةً إِنْ يُرِدْنِ الرَّحْمَٰنُ بِضُرٍّ لَا تُغْنِ عَنِّي شَفَاعَتُهُمْ شَيْئًا وَلَا يُنْقِذُونِ»؛[۴] آیا به جای او معبودانی را برگزینم که اگر [خدای] رحمان برای من آسیب و گزندی بخواهد نه شفاعتشان چیزی را از من دفع می کند و نه می توانند نجاتم دهند؟!
- «إِنْ أَرَادَنِيَ اللَّهُ بِضُرٍّ هَلْ هُنَّ كَاشِفَاتُ ضُرِّهِ أَوْ أَرَادَنِي بِرَحْمَةٍ هَلْ هُنَّ مُمْسِكَاتُ رَحْمَتِهِ...»؛[۵] اگر خدا آسیبی را برای من بخواهد، آیا آنها می توانند آسیب او را از من برطرف کنند؟
- «قُلْ فَمَنْ يَمْلِكُ لَكُمْ مِنَ اللَّهِ شَيْئًا إِنْ أَرَادَ بِكُمْ ضَرًّا أَوْ أَرَادَ بِكُمْ نَفْعًا ۚ بَلْ كَانَ اللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا»؛[۶] بگو: اگر خدا زیانی یا سودی را برای شما بخواهد چه کسی می تواند در برابر خدا از شما دفاع کند؟
همچنین اسم «ضارّ» در فراز ۳۲ دعای جوشن کبیر -به صورت اسمی- یک بار به عنوان اسم خدای تعالی ذکر شده است: «... یَا ضَارُّ یَا نَافِعُ»؛ اى زیان بخش، اى سودرسان.
پانویس
منابع
- فرهنگ قرآن، اکبر هاشمی، ج۱۸، ص۴۷۴.
- مفاتیح الجنان، شیخ عباس قمی.
