مجدالاسلام کرمانی

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو

«احمد مجدالاسلام کرمانى» (۱۳۴۲–۱۲۸۸ ق)، عالم مجتهد، مورخ، شاعر، نویسنده و روزنامه‌نگار سرشناس عصر مشروطه در قرن ۱۴ قمری بود. او علاوه بر تألیف کتب متعدد، روزنامه‌‌هایی مانند «نداى وطن»، «کشکول» و «محاكمات» را نیز منتشر كرد. مجدالاسلام در تمام مقالات خود، با حمایت از نظام مشروطه، حکومت استبدادی را مورد نکوهش قرار می‌داد و از همگان می‌خواست برای آزادی و آبادی میهن دست اتحاد به هم دهند.

۲۰۰px
نام کامل احمد مجدالاسلام کرمانى
زادروز ۱۲۸۸ قمری
زادگاه کرمان
وفات ۱۳۴۲ قمری
مدفن کرمان

Line.png

اساتید

ملامحمدباقر فشارکی اصفهانی، مير محمدتقى مدرس، سید محمدباقر درچه‌ای،...


آثار

شرح نهج‌‌البلاغه، كشف القناع، تاریخ انقلاب مشروطه، تاریخ انحطاط مجلس، اوضاع عدلیه سابق، سفرنامه كلات، دیوان شعر،...

ولادت و تحصیلات

احمد مجدالاسلام کرمانی فرزند یوسف، در سال ۱۲۵۰ شمسی (برابر با ۱۲۸۸ ق)، در کرمان متولد شد. احمد کرمانی، لقب «مجدالاسلام» را از مظفرالدین شاه قاجار دریافت کرده است.

وی در سن شش سالگى به مكتب و بعدها به مدرسه آباء و اجدادى رفته، تحصيلات صرف و نحو را نزد ناظم الاسلام کرمانى به پايان رسانيد.

پس از فراغت از تحصيل مقدمات، منطق و اصول مقدماتى را فراگرفت و در سال ۱۳۰۸ ق، به اصفهان مسافرت نمود و در آنجا به تحصيل درس خارج فقه و اصول پرداخت و پس از سه سال به دريافت اجازه اجتهاد از ملامحمدباقر فشارکی اصفهانی، مير محمدتقى مدرس و نيز سید محمدباقر درچه ای نائل شد.

فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی

مجدالاسلام کرمانی در اصفهان با همكارى چند تن از مشروطه خواهان و اديبان معاصر خويش، از جمله ملک المتكلمین، سید جمال الدین واعظ اصفهانی و میرزا علینقى خان سرتیپ، به تأسیس مدرسه‌ اى براى نوجوانان در اصفهان همت گماشت. اما اين مدرسه، به جهت جهل و تعصبات موجود، پس از يكى دو ماه بسته شد.

مجد الاسلام، پس از تعطيلى اين مدرسه، همكارى خود را با روزنامه‌هاى فارسى كه در كشورهاى عربى و هندوستان منتشر مى‌شد، از قبيل «ثريا»، «حبل المتين» و «پرورش»، آغاز نمود و مقالاتى با امضاى مستعار براى جرايد مذكور مى‌نوشت.

ظل السلطان، حاكم وقت اصفهان، از مقالاتى كه مجد در مجلات و روزنامه‌هاى خارجى مى‌نوشت، برآشفت و اسباب آزار و اذيت او را فراهم ساخت و او به‌ناچار راهى تهران شد. در آنجا تصميم به انتشار روزنامه‌اى گرفت، اما با مخالفت حكومت عين‌الدوله مواجه شد، لذا با اديب الممالک فراهانى در نگارش روزنامه «ادب» شركت نمود و در آن به نگارش مقالاتى بر ضد دربار پرداخت؛ در نتيجه، در سال ۱۳۲۴ ق، دستگير و به مشهد و سپس به كلات تبعيد گرديد.

مجدالاسلام پس از سپرى شدن دوران تبعيد، به تهران رفت و در آغاز مشروطیت روزنامه «نداى وطن» و پس از آن وى در ۱۳۲۵ ق. روزنامه‌ هاى «الجمال»، «كشكول» و «محاكمات» را منتشر كرد. شیخ احمد پس از حوادث تهران -از جمله به توپ بستن مجلس و توقیف جراید-، به اصفهان عزیمت نمود و در ۱۳۲۷ ق. اقدام به انتشار روزنامه «كشكول» كرد.

میانه‌روی در گفتار و هم‌نوا نشدن با روزنامه‌نگاران رادیکال و در واقع سبک خاص کرمانی در برخورد با دولت و دربار و به ویژه شخص شاه، باعث شد وی متهم به دورویی و منفعت‌طلبی گردد. این اتهامات با سفر مجدالاسلام به اصفهان و دیدار با خوانین بختیاری در دوره استبداد صغیر شدت بیشتری گرفته و به جاسوسی برای شاه مبدل شد و باعث گردید وی برای همیشه دست از کارهای سیاسی و مطبوعاتی خود بکشد و تا آخر عمر گوشه عزلت را بر عالم سیاست ترجیح دهد.

آثار و تألیفات

برخی از آثار مجدالاسلام کرمانی عبارتند از:

  • شرح نهج‌ البلاغه
  • تاریخ انقلاب مشروطه
  • تاریخ انحطاط مجلس
  • اوضاع عدلیه سابق
  • رؤياى صادقه؛ با همکارى سید جمال‌الدین واعظ و میرزا نصراللَّه ملک المتکلمین
  • سفرنامه كلات
  • كشف القناع
  • كشف الغطاء
  • منظومه شهر خاموشان
  • دیوان شعر مجدالاسلام؛ مجدالاسلام در سرودن شعر نیز توانا بود و بیشتر هنرش در سرودن قطعات تاریخى بوده است.
  • بسيارى از مقالات روزنامه‌هاى «نداى وطن»، «محاكمات»، «كشكول» و «الجمال».

وفات

مرحوم احمد مجدالاسلام کرمانی در اواخر عمر به کرمان رفت و سرانجام در سال ۱۳۰۲ شمسی (برابر با ۱۳۴۲ ق)، درگذشت و در تخت درگاه قلی‌بیگ به خاک سپرده شد.

منابع

  • اثرآفرینان، انجمن مفاخر فرهنگی، ج۵، ص۱۳۰.
  • "مجدالاسلام کرمانی، احمد"، ویکی نور.
  • "حیات سیاسی مجدالاسلام کرمانی در بوتۀ نقد و نظر"، مریم طحان، پژوهشهای علوم تاریخی، اسفند ۱۳۹۱.
شعر فارسی
Poetry1.jpg
شعرشناسی * شعر * علم عروض * قافیه * تخلص * دیوان * مصراع * بیت * مقفا * قالب * مطلع * تغزل * بحور شعری
قالب‌های شعر *مثنوی * قصیده * غزل * مسمط * مستزاد * ترجیع‌بند * ترکیب‌بند * قطعه * رباعی
سبک‌های شعر فارسی * سبک خراسانی * سبک عراقی * سبک هندی * سبک بازگشت ادبی * شعر نو
شاعران پارسی گو: همه*قرن 4 * قرن 5 * قرن 6 * قرن 7 * قرن 8 * قرن 9 * قرن 10 * قرن 11 * قرن 12 * قرن 13 * قرن 14
مسابقه از خطبه ۱۹۱ نهج البلاغه