آیه 11 سوره حج
| <<10 | آیه 11 سوره حج | 12>> | |||||||||||||
| |||||||||||||||
محتویات
ترجمه های فارسی
و از مردم کس هست که خدا را به زبان و به ظاهر میپرستد (نه از باطن و حقیقت) از این رو هرگاه خیر و نعمتی به او رسد اطمینان خاطر پیدا کند و اگر آزمونی (از شر و فقر و آفتی) به او رسد (از دین خدا) رو بگرداند. چنین کس در دنیا و آخرت زیانکار است و این (نفاق و دورویی) زیانی است که بر همه کس آشکار است.
و برخی از مردم اند که خدا را یک سویه [و بر پایه دست یابی به امور مادی] می پرستند، پس اگر خیری [چون ثروت، مقام و اولاد] به آنان برسد به آن آرامش یابند، و اگر بلایی [چون بیماری، تهیدستی و محرومیت از عناوین اجتماعی] به آنان برسد [از پرستش خدا] عقب گرد می کنند [و به بی دینی و ارتداد می گرایند]، دنیا و آخرت را از دست داده اند، و این است همان زیان آشکار.
و از ميان مردم كسى است كه خدا را فقط بر يك حال [و بدون عمل] مىپرستد. پس اگر خيرى به او برسد بدان اطمينان يابد، و چون بلايى بدو رسد روى برتابد. در دنيا و آخرت زيان ديده است. اين است همان زيان آشكار.
و از ميان مردم كسى است كه خدا را با ترديد مىپرستد. اگر خيرى به او رسد دلش بدان آرام گيرد، و اگر آزمايشى پيش آيد رخ برتابد. در دنيا و آخرت زيان بيند و آن زيانى آشكار است.
بعضی از مردم خدا را تنها با زبان میپرستند (و ایمان قلبیشان بسیار ضعیف است)؛ همین که (دنیا به آنها رو کند و نفع و) خیری به آنان برسد، حالت اطمینان پیدا میکنند؛ اما اگر مصیبتی برای امتحان به آنها برسد، دگرگون میشوند (و به کفر رومیآورند)! (به این ترتیب) هم دنیا را از دست دادهاند، و هم آخرت را؛ و این همان خسران و زیان آشکار است!
ترجمه های انگلیسی(English translations)
معانی کلمات آیه
- حرف: طرف. راغب گويد: حرف هر چيز طرف آنست. مثل حرف شمشير، حرف كشتى، حرف كوه. يعنى: طرف آنها[۱].
نزول
«شیخ طوسى» گویند: این آیه درباره بنىاسد نازل شده که در اطراف مدینه میزیسته اند.[۲][۳]
تفسیر آیه
تفسیر نور (محسن قرائتی)
ذلِكَ بِما قَدَّمَتْ يَداكَ وَ أَنَّ اللَّهَ لَيْسَ بِظَلَّامٍ لِلْعَبِيدِ «10»
(در قيامت به او گفته مىشود: اين عذاب سوزان،) به خاطر چيزى است كه دستهايت از پيش فرستاده است، و قطعاً خدا به بندگانش ظلم نمىكند. هُوَ الْخُسْرانُ الْمُبِينُ «11»
و از (ميان) مردم، كسى است كه خداوند را تنها با زبان مىپرستد، (ايمان او در حاشيه و در مرز كفر است و با حادثهاى كوچك مىلغزد) پس اگر خيرى به او برسد، به آن اطمينان يابد، و اگر مصيبت و آزمايشى به او رسد، دگرگون شود (و به سوى كفر رود، چنين كسى) در دنيا و آخرت زيانكار است، اين همان زيان آشكار است.
نکته ها
شايد به خاطر آن كه ظلمِ كم نيز از خداوندِ عادل، ظلمِ بسيار محسوب مىشود، در آيهى شريفه، كلمهى «ظلام» آمده است.
پیام ها
1- خداوند عادل است و قهر يا مهر او نتيجهى عملكرد ماست. «ذلِكَ بِما قَدَّمَتْ»
2- ديگران را عامل گناه و خلاف خودمان ندانيم، كه هرچه هست از خودماست. «قَدَّمَتْ يَداكَ»
جلد 6 - صفحه 23
3- ايمان بعضىها موسمى و سطحى است و حوادث تلخ و شيرين آن را تغيير مىدهد. وَ مِنَ النَّاسِ ...
4- حساب عقيده و عملى كه بر اساس منطق است، از حساب فراز و نشيبهاى مادّى جداست. (دين را براى نان نخواهيم) فَإِنْ أَصابَهُ خَيْرٌ ...
5- انسان در معرض هجوم حوادث تلخ و شيرين است. أَصابَهُ ... أَصابَتْهُ
6- فقر و ناملايمات وسائل آزمايشند. «أَصابَتْهُ فِتْنَةٌ»
7- ارتداد و بازگشت از راه خداوند، قهر شديد الهى و عذاب دوزخ را به دنبال دارد. «انْقَلَبَ عَلى وَجْهِهِ خَسِرَ الدُّنْيا وَ الْآخِرَةَ»
پانویس
- ↑ تفسير احسن الحديث، سید علی اکبر قرشی، ج7، ص18
- ↑ صاحب مجمع البیان از ابن عباس روایت کند که این آیه درباره جماعتى نازل شده که در مدینه به رسول خدا صلی الله علیه و آله وارد شده بودند و اگر کسى از آنها صحیح الجسم و داراى اسب سوارى خوبى هم مى بود و زوجه او نیز پسر میزائید، اطمینان حاصل کرده و خوشحال و خشنود میگردید و اگر دردى بر او عارض میشد و یا زوجه اش دختر میزائید، مى گفت: من از دین اسلام جز بدى چیز دیگرى ندیده ام.
- ↑ بخارى در صحیح خود از ابن عباس روایت کرده و میبدى و ابن مردویه در تفاسیر خود از طریق عطیة از ابن مسعود نقل نمایند که یک نفر یهودى مسلمان شده بود بعد از چندى چشم او کور میشود و مال و فرزندش هم از دستش میرود سپس از اسلام به بدگوئى پرداخته و آن را به فال بد و شوم میگیرد و گوید که من از این دین جز بدى چیز دیگرى ندیده ام سپس این آیه نازل گردیده است.
منابع
- تفسیر نور، محسن قرائتی، تهران:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
- اطیب البیان فی تفسیر القرآن، سید عبدالحسین طیب، تهران:انتشارات اسلام، 1378 ش، چاپ دوم
- تفسیر اثنی عشری، حسین حسینی شاه عبدالعظیمی، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
- تفسیر روان جاوید، محمد ثقفی تهرانی، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
- برگزیده تفسیر نمونه، ناصر مکارم شیرازی و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
- تفسیر راهنما، علی اکبر هاشمی رفسنجانی، قم:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش، چاپ پنجم
- محمدباقر محقق، نمونه بینات در شأن نزول آیات از نظر شیخ طوسی و سایر مفسرین خاصه و عامه.
