سعیر: تفاوت بین نسخهها
(صفحهای جدید حاوی ' {{نیازمند ویرایش فنی}} یکی از نامهای دوزخ در قرآن، «سعير» است . == واژه شناسى «سعي...' ایجاد کرد) |
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
||
| (۹ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشده) | |||
| سطر ۱: | سطر ۱: | ||
| − | + | '''«سَعیر»''' به معنای آتش فروزان و شعلهور، یکی از نامهای [[دوزخ]] یا وصف آن در [[قرآن|قرآن کریم]] است. | |
| − | یکی از | ||
| − | == | + | ==واژهشناسى سعیر== |
| − | + | واژه «سَعیر» در اصل به معناى افروخته شدن چیزى و بالا آمدن آن است. بدین جهت به آتشى که زبانه مى کشد و بالا مى آید، «سعیر» گفته مى شود. [[ابن فارس]] مى گوید: «السین و العین و الراء أصل واحد یدلّ على اشتعال الشىء و اتّقاده و ارتفاعه. من ذلک السعیر سعیر النار».<ref>معجم مقاییس اللغة: ج۳، ص۷۵ (مادّه «سعر»).</ref> «س ع ر»، ریشه اى است که بر شعله کشیدن، آتش زدن و بالا رفتن دلالت دارد. از همین واژه است «سعیر النار» (شعله آتش). | |
| − | + | «سعیر» بر وزن «فعيل» در اينجا به گفته [[راغب اصفهانی]]، به معنى مفعول است و در بعضى [[آیات]] بجاى [[جهنم]] به کار رفته است.<ref>قاموس قرآن، علیاکبر قرشی، ج۳، ص۲۶۸.</ref> | |
| − | در قرآن | + | ==سعیر در قرآن و حدیث== |
| − | + | در [[قرآن]] واژه «سعیر»، شانزده بار<ref>با مشتقات آن، نوزده مرتبه مى شود: «سُعُر»، دو مرتبه و «سُعّرَت» یک مرتبه و «سعیر» شانزده مرتبه.</ref> و فعل «سُعِّرتْ» یک بار آمده است. در قرآن، واژه «سعیر» گاهى در توصیف آتش [[دوزخ]] بکار رفته است، مانند [[آیه]]: {{متن قرآن|«... مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ ۖ كُلَّمَا خَبَتْ زِدْنَاهُمْ سَعِيرًا»}}<ref>[[آیه 97 سوره اسراء|سوره اسراء، آیه ۹۷]].</ref>؛ ... جایگاهشان دوزخ است، هر زمان آتش آن فرونشیند، شعله تازه اى بر آنان مى افزاییم!. و می فرماید: {{متن قرآن|«... وَ أَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابَ السَّعِيرِ»}}.<ref>[[آیه 5 سوره ملک|سوره ملک، آیه ۵]].</ref> | |
| − | < | + | |
| + | و گاهی این واژه در برابر «جنّت ([[بهشت]])» قرار گرفته است، مانند: «{{متن قرآن|... فَرِيقٌ فِي الْجَنَّةِ وَ فَرِيقٌ فِي السَّعِيرِ»}}<ref>[[آیه 7 سوره شوری|سوره شوری، آیه ۷]].</ref>؛ ... گروهى در بهشت و گروهى در آتش سوزان اند. | ||
| + | |||
| + | و تعبیر «اصحاب السعير» در آیات متعدد، مانند {{متن قرآن|«... إِنَّمَا يَدْعُو حِزْبَهُ لِيَكُونُوا مِنْ أَصْحَابِ السَّعِيرِ»}}<ref>[[آیه 6 سوره فاطر| سوره فاطر، آیه ۶]].</ref> و {{متن قرآن|«وَقَالُوا لَوْ كُنَّا نَسْمَعُ أَوْ نَعْقِلُ مَا كُنَّا فِي أَصْحَابِ السَّعِيرِ»}}<ref>[[آیه 10 سوره ملک|سوره ملک، آیات ۱۰ـ۱۱]].</ref>، قرینه است که «سعیر» علاوه بر معناى وصفى، یکى از نامهاى دوزخ نیز هست. | ||
| − | + | در [[حدیث|احادیث]] نیز از دوزخ با عنوان «سعیر» یاد شده است، مانند: «حرّ السعیر» و «عذاب السعیر».<ref>ر.ک: ص۲۷. (فصل یکم: نامهاى دوزخ/ سعیر «آتش پر شراره»).</ref> | |
| − | |||
| + | ==پانویس== | ||
| + | <references /> | ||
| + | ==منابع== | ||
| + | *بهشت و دوزخ از نگاه قرآن و حدیث، محمد محمدی ریشهری، قم، دارالحدیث، ۱۳۸۹ش، ج۲، ص۵۵، در دسترس در [http://lib.qhu.ac.ir/n2021-e25195-p55.html پایگاه اطلاعرسانی حدیث شیعه]، بازیابی: ۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۳. | ||
| + | {{قرآن}} | ||
[[رده: واژگان قرآنی]] | [[رده: واژگان قرآنی]] | ||
| + | [[رده:جهنم]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۲۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۸:۲۹
«سَعیر» به معنای آتش فروزان و شعلهور، یکی از نامهای دوزخ یا وصف آن در قرآن کریم است.
واژهشناسى سعیر
واژه «سَعیر» در اصل به معناى افروخته شدن چیزى و بالا آمدن آن است. بدین جهت به آتشى که زبانه مى کشد و بالا مى آید، «سعیر» گفته مى شود. ابن فارس مى گوید: «السین و العین و الراء أصل واحد یدلّ على اشتعال الشىء و اتّقاده و ارتفاعه. من ذلک السعیر سعیر النار».[۱] «س ع ر»، ریشه اى است که بر شعله کشیدن، آتش زدن و بالا رفتن دلالت دارد. از همین واژه است «سعیر النار» (شعله آتش).
«سعیر» بر وزن «فعيل» در اينجا به گفته راغب اصفهانی، به معنى مفعول است و در بعضى آیات بجاى جهنم به کار رفته است.[۲]
سعیر در قرآن و حدیث
در قرآن واژه «سعیر»، شانزده بار[۳] و فعل «سُعِّرتْ» یک بار آمده است. در قرآن، واژه «سعیر» گاهى در توصیف آتش دوزخ بکار رفته است، مانند آیه: «... مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ ۖ كُلَّمَا خَبَتْ زِدْنَاهُمْ سَعِيرًا»[۴]؛ ... جایگاهشان دوزخ است، هر زمان آتش آن فرونشیند، شعله تازه اى بر آنان مى افزاییم!. و می فرماید: «... وَ أَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابَ السَّعِيرِ».[۵]
و گاهی این واژه در برابر «جنّت (بهشت)» قرار گرفته است، مانند: «... فَرِيقٌ فِي الْجَنَّةِ وَ فَرِيقٌ فِي السَّعِيرِ»[۶]؛ ... گروهى در بهشت و گروهى در آتش سوزان اند.
و تعبیر «اصحاب السعير» در آیات متعدد، مانند «... إِنَّمَا يَدْعُو حِزْبَهُ لِيَكُونُوا مِنْ أَصْحَابِ السَّعِيرِ»[۷] و «وَقَالُوا لَوْ كُنَّا نَسْمَعُ أَوْ نَعْقِلُ مَا كُنَّا فِي أَصْحَابِ السَّعِيرِ»[۸]، قرینه است که «سعیر» علاوه بر معناى وصفى، یکى از نامهاى دوزخ نیز هست.
در احادیث نیز از دوزخ با عنوان «سعیر» یاد شده است، مانند: «حرّ السعیر» و «عذاب السعیر».[۹]
پانویس
- ↑ معجم مقاییس اللغة: ج۳، ص۷۵ (مادّه «سعر»).
- ↑ قاموس قرآن، علیاکبر قرشی، ج۳، ص۲۶۸.
- ↑ با مشتقات آن، نوزده مرتبه مى شود: «سُعُر»، دو مرتبه و «سُعّرَت» یک مرتبه و «سعیر» شانزده مرتبه.
- ↑ سوره اسراء، آیه ۹۷.
- ↑ سوره ملک، آیه ۵.
- ↑ سوره شوری، آیه ۷.
- ↑ سوره فاطر، آیه ۶.
- ↑ سوره ملک، آیات ۱۰ـ۱۱.
- ↑ ر.ک: ص۲۷. (فصل یکم: نامهاى دوزخ/ سعیر «آتش پر شراره»).
منابع
- بهشت و دوزخ از نگاه قرآن و حدیث، محمد محمدی ریشهری، قم، دارالحدیث، ۱۳۸۹ش، ج۲، ص۵۵، در دسترس در پایگاه اطلاعرسانی حدیث شیعه، بازیابی: ۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۳.
