شناسه ناقص است
مقاله مورد سنجش قرار گرفته است

سید عبدالله موسوی شیرازی

از دانشنامه‌ی اسلامی
نسخهٔ تاریخ ‏۲۸ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۱۶ توسط مهدی موسوی (بحث | مشارکت‌ها)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
پرش به ناوبری پرش به جستجو

Confirm3.jpg

«آیت‌الله سید عبدالله شیرازی» (۱۲۷۰-۱۳۶۳ ش)، فقیه اصولی، متکلم و مرجع تقلید بزرگ شیعه معاصر و از شاگردان آقا ضیاءالدین عراقی بود. این عالم وارسته و مجاهد در جریان انقلاب اسلامی ایران، زمام امور خراسان را به عهده گرفت و در واقعه مسجد گوهرشاد و مبارزه با كشف حجاب نقش مؤثری داشت. از ایشان آثار متعدد اصولی و فقهی به یادگار مانده است.

۲۲۰px
نام کامل سید عبدالله موسوی شیرازی
زادروز ۱۲۷۰ شمسی
زادگاه شیراز
وفات ۱۳۶۳ شمسی
مدفن مشهد

Line.png

اساتید

شیخ علی ابوالوردی، سید ابوالحسن اصفهانی، آقا ضیاءالدین عراقی، میرزا محمدحسین نائینی،...


آثار

الاحتجاجات العشره، الامامة و الشیعه، پوشش زن از دیدگاه اسلام، امام و امامت از دیدگاه اسلام، كتاب القضاء، مناسک حج،...


ولادت

سید عبدالله موسوی شیرازی در شب ۱۳ شعبان ۱۳۰۹ هـ.ق (۱۲۷۰ ش)، در شیراز دیده به جهان گشود. او از نوادگان امامزاده احمد بن موسی علیه السلام معروف به «شاهچراغ» است.

تحصیل و اساتید

سید عبدالله در آغاز ۷ سالگی، وارد مكتب‌خانه شد. او روخوانی قرآن را در آنجا و خواندن و نوشتن كتاب‌های فارسی و ادبیات مرسوم را نزد پدر خود فراگرفت. وی در نزدیك‌ترین حوزه علمیه زادگاهش، به آموختن لغت، صرف و نحو و ادبیات عرب پرداخت و برخی از كتاب‌های اصولی و فقهی و منطق و فلسفه را نزد استادان حوزه علمیه شیراز آموخت.

آیت الله شیخ علی ابوالوردی، آیت الله میرزا محمدصادق مجتهد و آیت الله شیخ محمدرضا شامنی، استادان او در شیراز بودند. او بسیاری از كتاب‌های درسی حوزه را مطالعه كرد و در ۲۱ سالگی به اجتهاد رسید. بارها استادش، آیت الله شیخ علی ابوالوردی در جمع علما و طلاب، ‌تصریح نمود: «آقا سید عبدالله احتیاج به نجف رفتن ندارد.» آیت الله شیرازی از وی اجازه اجتهاد مطلق گرفته بود.

حوزه علمیه نجف

آیت الله شیرازی به دلیل فعالیت‌های سیاسی علیه خاندان پهلوی و استعمارگران، عرصه را بر خود تنگ دید و به ناچار در جمادی الاول ۱۳۳۳ هـ.ق شیراز را به قصد ادامه تحصیل در حوزه علمیه نجف ترك گفت. وی در مدرسه بزرگ آیت الله آخوند خراسانی حجره گرفت و با تمام وجود، به تحصیل علوم و معارف اهل بیت علیهم السلام پرداخت؛ به طوری كه در مدتی كوتاه، طلبه مهاجر شیرازی در میان طلاب حوزه علمیه نجف شهره گشت.

آیت الله سید ابوالحسن اصفهانی، آیت الله آقا ضیاءالدین عراقی و آیت الله میرزا محمدحسین نائینی استادان او در حوزه علمیه نجف بودند. آیت الله شیخ ضیاءالدین عراقی در حضور شاگردانش از آیت الله سید عبدالله شیرازی تعریف كرد و گفت: «من ایشان را برای آینده نزدیك نجف اشرف ذخیره نموده‌ام و ایشان امید علمی آینده من است».

آثار و تألیفات

آیت الله شیرازی با این كه به تدریس و حضور در امور سیاسی و اجتماعی مردم مشغول بودند،‌ آثار زیادی از ایشان به یادگار مانده است كه اینك فقط به آثار چاپ شده ایشان اشاره می‌گردد:

كتاب القضاء؛ یکی از آثار آیت‌الله سید عبدالله شیرازی
  1. عمدة الوسائل فی الحاشیة علی الرسائل، حاشیه بر «رسائل» شیخ مرتضی انصاری در اصول فقه، ۴ جلد
  2. كتاب القضاء، فقه استدلالی، در قضاوت و احكام آن، ۲ جلد
  3. الدُرر المبیض فی منجزات المریض، فقه استدلالی در موضوع ارث
  4. ازاحة الشبهات فی الشك فی الركعات، فقه استدلالی در بیان احكام شك‌های نماز
  5. رفع الحاجب فی الاجرة علی الواجب، فقه استدلالی در بیان احكام اخذ بهاء و اجرت نیابت در عبادت
  6. ازاحة الشبهه فی حكم الآفاق المتحده والمختلفه، فقه استدلالی در بیان حكم رؤیت هلال ماه
  7. التحفة الكاظمیه فی قتل الحیوانات بالآلات الكهربائیه، فقه استدلالی در بیان حكم ذبح حیوانات به وسیله ابزار برقی
  8. الرسالة الرجبیه، فقه استدلالی، توضیح درباره حجاب از نظر قرآن و روایات
  9. الرسالة الربیعیه فی تصحیح النیابة العبادیه، فقه استدلالی در بیان حكم نیابت در عبادت
  10. المسألة الرجوعیه فی حكم المطلقه الرجعیه، فقه استدلالی در بیان حكم مطلقه به طلاق رجعی
  11. الحاشیة علی العروة الوثقی، فقه استدلالی، مجموعه نظریات در تمام مباحث فقهی، حاشیه بر كتاب عروة الوثقی، تألیف علامه سید محمدکاظم یزدی
  12. الاحتجاجات العشره، بحث و مناظره با دانشمندان اهل سنت، درباره مسائل اعتقادی. این كتاب چندین بار به زبان فارسی ترجمه و نیز در خارج از كشور به زبان‌های اردو و انگلیسی و گجراتی ترجمه و چاپ شده است.
  13. الامامة والشیعه، بحثی كلامی درباره مسئله امامت از دیدگاه شیعه
  14. پوشش زن از دیدگاه اسلام
  15. امام و امامت از دیدگاه اسلام
  16. مناظرات دهگانه با علمای اهل سنت، درباره بعضی عقاید شیعه
  17. ذخیرة الصالحین، مجموعه فتاوای آیت الله شیرازی در تمام ابواب فقه؛ رساله عملیه به زبان عربی در ۲ جلد
  18. توضیح المسائل، مجموعه فتاوای وی در تمام ابواب فقه؛ رساله عملیه به زبان فارسی. این رساله تاكنون چند بار به زبان اردو و انگلیسی به چاپ رسیده و در اختیار مسلمانان كشورهای اروپایی، آفریقایی، هند و پاکستان قرار گرفته است.
  19. مناسك حج، مجموعه احكام حج به زبان‌های فارسی، عربی، انگلیسی و اردو
  20. انیس المقلدین، اولین رساله عملیه وی كه به زبان فارسی، در سال ۱۳۶۳ هـ.ق به چاپ رسید.

فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی

در جریان مبارزه با كشف حجاب، گردهمایی های بزرگی از سوی طلاب و فضلای خراسان برگزار گردید. روحانیت تشكل یافت و می‌رفت كه قیامی بزرگ علیه رژیم شاه اتفاق افتد. پس از نشست‌های فراوان روحانیون طراز اول شهر، از جمله حضرات آیات: سید یونس اردبیلی، شیخ هاشم قزوینی، سید عبدالله شیرازی، سید هاشم نجف آبادی، سید علی اکبر خویی و شیخ عباسعلی محقق، به اوضاع سردرگم شهر قدری انسجام بخشیدند و سمت و سوی انقلاب تا حدی شفاف و چهره منحوس رژیم پهلوی برملا گشت. دولت از این خیزش، سخت برآشفته شده بود. آیت الله شیرازی به علت نقشی که در واقعه مسجد گوهرشاد در دوران رضاخان پهلوی داشت، به تهران کوچ داده شد.

آیت الله عبدالله شیرازی در جریان انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۳۵۷، زمام امور خراسان را به عهده گرفت و مجمع علمای مبارز مشهد را تشكیل داد و حیات دوباره‌ای به حوزه علمیه خراسان بخشید.

ویژگی‌های اخلاقی

آیت الله سید عبدالله شیرازی در میان علمای معاصر، ‌در تواضع یگانه بود با همه یكسان برخورد می‌كرد. ارباب رجوع را با چهره باز استقبال می‌نمود و میان كوچك و بزرگ، عوام و خواص، فقیر و ثروتمند فرقی نمی‌گذاشت. غذای اندرونی و خدمه یكسان بود. او بیشتر همراه خادمان، شاگردان و مهمانان، در مهمانخانه غذا را صرف می‌كرد.

وی از افراد متملق و چاپلوس كراهت داشت. دوست نداشت خدمه جلو آقا دست به سینه بایستند. بارها گوشزد كرد كه همانند فراعنه، با مردم و نزدیكان و خدمه خویش رفتار نكنید. او بیشتر اوقات تنها برای تدریس می‌آمد. عبای خودش را به سر می‌كشید و متواضعانه از كوچه پس كوچه‌های شهر عبور می‌كرد.

تا آخرین روزهای زندگی، ظرف غذای خود را خودش می‌شست. او در منزل خدمتكار مخصوص نداشت، و با همسرش كارهای خانه را انجام می‌دادند. او نوافل را ترك نمی‌كرد؛ حتی برای یك بار هم نماز شب او ترك نشد. وی در تعقیبات نمازش، بیشتر دعای ابوحمزه ثمالی را می‌خواند. وی از ۱۳ سالگی روزه ماه مبارك رمضان را آغاز كرد و تا دو سال قبل از رحلتش ادامه داد. پزشكان معالج اصرار داشتند كه نباید آقا روزه بگیرد، ولی ایشان می‌فرمود: در طول هشتاد سال و اندی، یك روز بدون دلیل روزه‌ام را افطار نكرده‌ام. می‌گفت: دوست دارم در این اواخر عمر، با زبان روزه‌دار خدا را ملاقات نمایم.

آیت الله شیرازی در زهد یگانه عصر خود بود. او هیچگاه از موقعیت و مقامی كه كسب كرده بود، سود دنیوی نبرد. او همانند یك طلبه معمولی زندگی می‌كرد. وی تا آخر عمرش اجازه نداد در اتاقش ساده‌ترین فرش پهن گردد. دوستانش به او پیشنهاد كردند: آقا، دو تكه فرش لازم است در حجره پهن شود. فرمود: «می‌خواهید در این آخر عمر وضع زندگی مرا تغییر دهید و آن را اعیانی نمایید؟! سبحان الله... ابداً اجازه نمی‌دهم».

ایشان تا زمانی كه در نجف بود حاضر نشد از كولر، پنكه و یخچال كه از ضروریات اولیه زندگی است، ‌استفاده نماید و می‌گفت: «حالا كه اكثر مردم فاقد یخچال هستند، چرا ما نباشیم؛ مگر بدون یخچال نمی‌شود زندگی كرد؟» وی از ساده‌ترین غذاهای موجود استفاده می‌كرد. هرگز دیده نشد سر سفره وی دو نوع غذا گسترده شود. خوراكش، بیشتر آبگوشت و دوغ بود.

وفات

مرحوم آیت الله سید عبدالله شیرازی، سرانجام در ۹۶ سالگی، در سحرگاه اول محرم ۱۴۰۵ هـ.ق (۱۳۶۳ ش) در خراسان به لقاءالله پیوست، و بدن مطهرش پس از تشییع باشكوهی در جوار آرامگاه امام رضا علیه السلام به خاک سپرده شد.

منابع

  • گلشن ابرار، جلد ۳، زندگینامه "آیت‌الله سید عبدالله شیرازی" از سيد حسن احمدی‌نژاد.
  • "آیت‌اللّه العظمی سید عبدالله شیرازی"، افق حوزه، ۲۵ دی ۱۳۸۷، شماره ۲۱۵.


آرشیو عکس و تصویر

برگرفته از «https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=سید_عبدالله_موسوی_شیرازی&oldid=168383»
آپارات موسسه اهل البیت علیهم السلام کانال عکس نوشته قرآن و حدیث در اینستاگرام تلگرام قرآن و حدیث کانال قرآن و حدیث در ایتا
مسابقه از خطبه ۱۱۴ نهج البلاغه