ابوغالب زراری
«احمد بن محمد ابوغالب زرارى» (۲۸۵-۳۶۸ ق)، محدث و فقیه بزرگ شیعه در قرن چهارم هجری بود. او از شخصیت‌هاى بزرگ شیعه و از روات حدیث و استاد برخى فقهاى بزرگ شیعه مانند شیخ مفید و از اصحاب ائمه(ع) در دوران غیبت صغرى مى‌باشد.
زندگی‌نامه
«احمد بن محمد بن محمد بن سلیمان بن حسن بن جهم بن بُکیر بن أعین شیبانى کوفى بغدادى» در ۲۷ ربیع الثانى سال ۲۸۵ هجرى در کوفه به دنیا آمد.
ابوغالب در پنج سالگى پدر خود را از دست داد و تحت سرپرستى پدربزرگ دانشمند خود محمد بن سلیمان قرار گرفت و در پانزده سالگى پدر بزرگ و سرپرست خود را از دست داد.
او ۲۸ ساله بود که در حادثه‌اى ناگوار تمام اموال خود را از دست داد. در ۶۵ سالگى به حج خانه خدا مشرف شد و یک سال در جوار بیت‌الله الحرام ماند.
سید بحرالعلوم در مورد خاندان او چنین مى‌گوید: «آل أعین از بزرگ‌ترین خاندان‌هاى کوفه و از شیعیان اهل‌بیت(ع) مى‌باشند. آنان از مقام و منزلتى بس والا برخوردارند و شخصیت‌هایى برجسته در میان خود داشته‌اند و در دوران‌هاى طولانى از دوران امام سجاد(ع) و امام باقر(ع) و امام صادق(ع) تا دوران غیبت صغرى از اصحاب نزدیک ائمه(ع) به شمار مى‌آمده‌اند. در میان این خاندان، چهره‌هاى دانشمند و فقیه و قارى قرآن و ادیب و راوى حدیث بس فراوان دیده مى‌شود».
ابوغالب داراى فرزندى بود به نام عبیدالله که در سال ۳۱۳ق. به دنیا آمد، ولى بر خلاف میل پدرش علاقه به علم و دانش از خود نشان نداد، اما او داراى فرزندى شد به نام محمد که علاقه‌مند به راه پدربزرگ خود (ابوغالب) شد. ابوغالب رساله خود درباره خاندان آل اعین را براى او نگاشته است.
از دیگر فضایل ابوغالب زرارى مکاتبه با امام زمان(ع) از طریق نواب خاص آن حضرت مى‌باشد که او به این افتخار بزرگ نایل آمده است.
شیخ طوسى درباره او مى‌گوید: «او شخصیتى جلیل القدر و داراى روایات فراوان و شیخ شیعه در زمان خود بوده و شخصیت مورد اطمینان فقهاى شیعه مى‌باشد.» علامه مجلسى و سید بحرالعلوم نیز کلامى مشابه کلام شیخ طوسى گفته‌اند.
وفات:
ابوغالب احمد زرارى، در سال ۳۶۸ هجرى در سن ۸۳ سالگى در شهر بغداد چشم از این دنیا فرو بست و در کاظمین به خاک سپرده شد.
اساتید
ابوغالب احمد زرارى از شخصیت‌هاى بزرگ شیعه در دوران خود بهره برده است، از جمله:
- محمد بن سلیمان (پدربزرگش)،
- على بن حسین سعدآبادى،
- عبدالله بن جعفر حمیرى،
- محمد بن حسن بن على بن مهزیار اهوازى،
- محمد بن همام اسکافى،
- محمد بن یعقوب کلینى.
شاگردان
چهره‌هاى فراوانى نیز از محضر درس ابوغالب زرارى بهره‌مند گشته‌اند از جمله:
- شیخ مفید،
- هارون بن موسى تلعکبرى،
- حسین بن عبیدالله غضائرى (پدر ابن غضائری)،
- احمد بن عبدالواحد مشهور به ابن عبدون،
- ابوالعباس احمد بن على بن عباس سیرافى.
آثار و تألیفات
ابوغالب زرارى داراى تألیفات ارزشمندى در موضوعات مختلف است، مانند:
- رسالة أبى غالب الزرارى
- کتاب الادعیة
- الافضال
- التاریخ
- دعاء السفر
- دعاء السر
- مناسک الحج
- جزء فى خطبة الغدیر
- اخبار تهامه
- اخبار مجموعه.
