آیه 28 سوره فاطر
| <<27 | آیه 28 سوره فاطر | 29>> | |||||||||||||
| |||||||||||||||
محتویات
ترجمه های فارسی
و از اصناف مردم و اجناس جنبندگان و حیوانات نیز رنگهای مختلف هست (که خدا آفرید) و از میان اصناف بندگان تنها مردمان عالم و دانا مطیع و خدا ترسند. البته خدا عزیز و توانا و بسیار بخشنده گناهان است.
و نیز از انسان ها و جنبدگان و چهارپایان [مانند میوه ها و راه های کوهستانی] رنگ های گوناگون وجود دارد. از بندگان خدا فقط دانشمندان از او می ترسند؛ یقیناً خدا توانای شکست ناپذیر و بسیار آمرزنده است.
و از مردمان و جانوران و دامها كه رنگهايشان همان گونه مختلف است [پديد آورديم]. از بندگان خدا تنها دانايانند كه از او مىترسند. آرى، خدا ارجمند آمرزنده است.
همچنين از مردم و جنبندگان و چهارپايان گوناگون. هر آينه از ميان بندگان خدا تنها دانشمندان از او مىترسند. و خدا پيروزمند و آمرزنده است.
و از انسانها و جنبندگان و چهارپایان انواعی با رنگهای مختلف، (آری) حقیقت چنین است: از میان بندگان خدا، تنها دانشمندان از او میترسند؛ خداوند عزیز و غفور است!
ترجمه های انگلیسی(English translations)
معانی کلمات آیه
«مُخْتَلِفٌ»: مبتدای مؤخّر و جمله پیشین خبر آن است. «کَذلِکَ»: برخی این واژه را به جمله قبل از خود مربوط دانسته و آن را محلاًّ منصوب و صفت مصدر محذوف (إِخْتِلافاً) دانسته و تقدیر چنین است: مُخْتَلِفٌ إِخْتِلافاً کَائِناً کَذلِکَ. بعضی هم آن را جمله مستقلّی به حساب آورده و خبر مبتدای محذوف به شمار آوردهاند و تقدیر چنین است: أَلأمْرُ کَذلِکَ. یعنی: آری مطلب چنین است که گذشت. یادآوری: آیههای و صفحه تازهای از کتاب بزرگ آفرینش را در برابر دیدگان انسانها میگشاید، و بیانگر این واقعیّت است که ماده همه این آفریدگان یعنی قلم و مرکب آن یکی است و امّا نقّاش چیرهدست، این همه نقش و نگار بر در و دیوار وجود پدیدار کرده است. از آب بیرنگ صد هزاران رنگ، و از عناصر بسیطه محدود، این همه موجودات کاملاً متنوّع و مختلف خلق فرموده است. «یَخْشَی»: خشیت، ترس آمیخته با تعظیم است، و مولود سیر در آفاق و انفس، و درک گوشههائی از عجائب و غرائب کائنات و راز و رمز موجودات، و آگاهی از مسؤولیّتهائی است که انسان در برابر خالق جهان دارد.
تفسیر آیه
تفسیر نور (محسن قرائتی)
وَ مِنَ النَّاسِ وَ الدَّوَابِّ وَ الْأَنْعامِ مُخْتَلِفٌ أَلْوانُهُ كَذلِكَ إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ غَفُورٌ «28»
و همچنين از مردم و جنبندهها و چهار پايان به رنگهاى گوناگون (آفريديم)؛ از ميان بندگان او تنها دانشمندان (ربّانى) خشيت الهى دارند، بى شك خداوند، عزيز و آمرزنده است.
نکته ها
«أنعام» جمع «نعم» به معناى شتر است ولى به گاو و گوسفند نيز گفته مىشود. گرچه كلمه «دواب» به به معناى جنبنده است شامل آنها مىشود ولى بدليل اهميّت و نياز شديد انسان به اين سه حيوان نامشان جدا آمده است.
«خَشِيتُ» ترس همراه با تعظيم و برخاسته از علم و آگاهى است.
امام صادق عليه السلام فرمودند: «عالم، كسى است كه رفتارش، گفتارش را تصديق كند و گرنه عالم نيست». «1»
اين آيه مىفرمايد: علم سبب خشيت الهى است و آيه 28 همين سوره مىفرمايد: خشيت الهى، سبب پندپذيرى از انبيا است. پس نتيجه مىگيريم كه علم بايد سبب هشدارپذيرى شود. بنابراين اگر ديديم كه دانشمندان پندپذير نيستند ولى عوام هشدار پذيرند، بايد بگوئيم علمى كه در قرآن مطرح است غير از اصطلاح روز است، بلكه مراد از علم دريافت حقيقت و داشتن نورانيّت و بصيرت و حكمت است و دانشمندان بى تقوى، در آئينهى قرآن جاهلند؛ جهل به عظمت پروردگار، جهل به رسالت و تكليف در دنيا، جهل به هدف آفرينش، جهل به سرنوشت و قيامت.
در كنار حرم امام رضا عليه السلام خدمت علامهى طباطبايى قدس سره رسيدم و عرض كردم: من در سالهاى اول تحصيلم همين كه مشغول نماز مىشدم، حالت گريه و خشوع داشتم، ولى اكنون كه با سواد شدهام در نماز غافلم، پس آيه «إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ» چه
«1». كافى، ج 1، ص 36.
جلد 7 - صفحه 495
مىگويد؟ ايشان فرمود: علمى كه شما داريد، يك سرى اطلاعات و محفوظات است، اگر علم واقعى بود، عبوديّت تو بيشتر مىشد.
پیام ها
1- اختلاف رنگ انسانها و حيوانات، يكى از نشانههاى قدرت و عظمت الهى است. وَ مِنَ النَّاسِ ... مُخْتَلِفٌ أَلْوانُهُ
2- در امور جسمى و مادّى، انسان در رديف ديگر موجودات است. «وَ مِنَ النَّاسِ وَ الدَّوَابِّ وَ الْأَنْعامِ»
3- علم و آگاهى بر اسرار هستى، زمينهى رسيدن به خشيت الهى است. إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ ... الْعُلَماءُ
4- دانشمندان بى تقوا، به علم واقعى نرسيدهاند. «إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ»
5- اهل عبادت بسيار است، امّا تنها عالمان به مقام خشيت مىرسند. «إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ»
پانویس
منابع
- تفسیر نور، محسن قرائتی، تهران:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
- اطیب البیان فی تفسیر القرآن، سید عبدالحسین طیب، تهران:انتشارات اسلام، 1378 ش، چاپ دوم
- تفسیر اثنی عشری، حسین حسینی شاه عبدالعظیمی، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
- تفسیر روان جاوید، محمد ثقفی تهرانی، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
- برگزیده تفسیر نمونه، ناصر مکارم شیرازی و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
- تفسیر راهنما، علی اکبر هاشمی رفسنجانی، قم:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش، چاپ پنجم




