شیخ محسن خنفر نجفی: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
 
(۲ نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است)
سطر ۱: سطر ۱:
شيخ محسن خنفر نجفی در اواخر قرن دوازدهم هجری متولد شد و در سنین جوانی به [[نجف]] هجرت نمود و یکی از علما و مراجع بزرگان [[شیعه|شيعيان]] در [[عراق]] شد. او از شاگردان مرحوم [[شیخ جعفر کاشف الغطاء|کاشف الغطاء]] و موسی بن جعفر و حسن بن جعفر (فرزندان کاشف الغطاء) بود که خود به درجه استادی و [[اجتهاد]] رسيد. اين دانشمند زاهد و [[فقیه|فقيه]] جامع، در [[زهد]]، [[ورع]] و [[تقوا|تقوی]] زبانزد عموم مردم بود.  
+
'''«شیخ محسن خنفر نجفی»''' (۱۲۷۱-۱۱۷۶ ق)، فقیه، اصولی، محدث، رجالی، ادیب و از مراجع بزرگ [[شیعه]] در قرن ۱۳ قمری و از شاگردان [[شیخ جعفر کاشف الغطاء]] بود. این عالم ربانی در [[فقه]]، [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]]، [[ریاضی]]، [[طب]] و [[علم کلام|کلام]] مهارت بسیار داشت و دارای حافظه‌ای قوی بود.
 +
{{شناسنامه عالم
 +
||نام کامل = شیخ محسن خنفر نجفی
 +
||تصویر=
 +
||زادروز =  ۱۱۷۶ قمری
 +
|زادگاه = 
 +
|وفات =  ۱۲۷۱ قمری
 +
|مدفن = [[نجف]]
 +
|اساتید =  [[شیخ جعفر کاشف الغطاء]]، موسی بن جعفر کاشف الغطاء، حسن بن جعفر کاشف الغطاء،...
 +
|شاگردان = [[محمد طه نجف|شیخ محمدطه نجفی]]، سید محمد هندی، [[میرزا حسین خلیلی تهرانی]]،...
 +
|آثار = مقاصد النجاة، کشف العقائد فی العبادات، شرح قسم معاملات [[قواعد الأحکام (کتاب)|قواعد الاحکام]]، کتابی در ردّ بر [[اخباریان]]، کتابی در [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]]،...
 +
}}
 +
==زندگی‌نامه==
 +
شیخ محسن بن محمد خنفر نجفی در سال ۱۱۷۶ هجری متولد شد و در سنین جوانی به [[نجف]] هجرت نمود. وی از شاگردان [[شیخ جعفر کاشف الغطاء]] و موسی بن جعفر و حسن بن جعفر (فرزندان کاشف الغطاء) بود که خود به درجه استادی و [[اجتهاد]] رسید.
  
== مقام علمی ==
+
شیخ محسن نجفی با مرحوم [[صاحب جواهر]] معاصر بود و پس از فوت او در برهه ای از زمان از مراجع تقلید [[شیعه|شیعیان]] در [[عراق]] گردید. او سالها در عداد مدرّسین نجف بود؛ [[محمد طه نجف|شیخ محمدطه نجفی]] و سید محمد هندی و [[میرزا حسین خلیلی تهرانی]] و افاضلی دیگر از مَدرس او بهره بردند و به مقام استادی رسیدند.
شيخ محسن خنفر تمام کتاب «قانون» [[ابن سینا]] را با آن اصطلاحات و الفاظ در حفظ داشت. [[وسائل الشیعه (کتاب)|وسایل الشیعه]] را با تمام مستندات و سندهایش از بَر بود. سید محمد هندی (شاگردش) در این‌باره می‌گوید: «استاد متن [[حدیث]] را محافظت کرده و از حفظ داشت و خطای [[شیخ حر عاملی]] در وسایل‌الشیعه در تحریف و برگرداندن فاء و واو یا بالعکس را تدارک و جبران می‌کرد.»
 
  
شیخ در [[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] اعجوبه ای بود و در [[ریاضی]] و [[طب]] و [[علم کلام|کلام]] مهارت بسیار داشت. او در تدریس طب یونانی، علوم ریاضی، حکمت، ادب عربی و تاریخ متخصص بود. در [[علم رجال]] نیز یگانه روزگار خویش به شمار می رفت و در تاریخ و ادب هم از علمای بارز زمان خویش محسوب می شد. از لحاظ حافظه هیچ کس را در روزگارش مانند وی نمی دانند. سیدمحمد هندی در معرفی خصوصیت استادش می‌گوید: «در زمان درس و بحث، از سایر علوم هر چیزی را که در مطلب دخالت داشت بیان می‌کرد.»
+
این دانشمند زاهد و [[فقیه|فقیه]] جامع عمری طولانی یافت، در [[زهد]]، [[ورع]] و [[تقوا|تقوی]] زبانزد عموم مردم بود.  
  
وی عمری طولانی یافت و سالها در عداد مدرّسين بود. شيخ [[محمد طه نجف|محمد طه نجفی]] و سيد محمد هندی و میرزا حسین خلیلی تهرانی و افاضلی ديگر از مَدرس او به مقام استادی رسيدند.
+
'''وفات:'''
  
== آثار و تألیفات ==
+
مرحوم شیخ محسن خنفر نجفی، سرانجام در تاریخ ۲۹ [[ربیع الاول]] ۱۲۷۱ یا ۱۲۷۰ و به نقلی ۱۲۵۰ قمری، بعد از [[نماز عشا|نماز عشاء]] در [[نجف]] اشرف دار فانی را وداع گفت و در همان سرزمین پاک مدفون گردید.
شیخ محسن در عرصه ی نگارش نیز فعال بود و از دروس ایشان تقریراتی نیز توسط شاگردانش نوشته شده است. از جمله تألیفات وی:
 
  
* کتاب مقاصد النجاة (رساله عملیه اش به زبان فارسی)،
+
==مقام علمی==
* کشف العقائد فی العبادات،
+
شیخ محسن خنفر در [[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] اعجوبه ای بود و در [[ریاضی]] و [[طب]] و [[علم کلام|کلام]] مهارت بسیار داشت. او در تدریس طب یونانی، علوم ریاضی، [[حکمت]]، [[ادبیات عرب]] و [[تاریخ]] متخصص بود. در [[علم رجال]] نیز یگانه روزگار خویش به شمار می رفت. سید محمد هندی (شاگردش) در معرفی خصوصیت تدریس استادش می‌گوید: «در زمان درس و بحث، از سایر علوم هر چیزی را که در مطلب دخالت داشت بیان می‌کرد.»
* شرح قسم معاملات از کتاب «[[قواعد الأحکام (کتاب)|قواعد الاحکام]]» [[علامه حلی]]،
 
* کتابی در رد بر [[اخباریان|اخباری ها]]،
 
* کتابی در [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] و روش استنباط.
 
  
== از دیدگاه تراجم‌نویسان ==
+
شیخ خنفر از لحاظ حافظه هیچ کس را در روزگارش مانند وی نمی دانند؛ تمام کتاب «[[القانون فی الطب (کتاب)|قانون]]» [[ابن سینا]] را با آن اصطلاحات و الفاظ در حفظ داشت. همچنین «[[وسائل الشیعه (کتاب)|وسایل الشیعه]]» را با تمام مستندات و سندهایش از بَر بود. سید محمد هندی در این‌باره می‌گوید: «استاد متن [[حدیث]] را محافظت کرده و از حفظ داشت و خطای [[شیخ حر عاملی]] در «وسایل‌ الشیعه» در تحریف و برگرداندن فاء و واو یا بالعکس را جبران می‌کرد.»
  
* مؤلف معارف الرجال می‌نویسد: او متخصص در تدریس طب یونانی و علوم ریاضی و حکمت و تاریخ و ادبیات عرب و شعر و ادب بود. شعر را نیکو می‌سرود. وی هم‌چنین از قول آیةالله میرزا حسین خلیلی می‌نویسد: استادمان عالم محقق، فقیه اصولی ماهر، آگاه بر علوم رجال و حدیث و بحاث زمان خویش بود و جایگاه ارجمند علمی‌اش بالاتر از آن است که در نوشتار در آید.
+
==آثار و تألیفات==
* [[سید حسن صدر]] می‌نویسد: عالم علامه و فقیه و [[محدث]] بزرگ و رجالی سترگ طویل الباع و پر اطلاع بود بر همه مسایل استحضار فراوان داشت و در زمان او کسی در فقه و حدیث و رجال به پایه وی نمی‌رسید. او در بحث فقه خود، اقوال فقها را از زمان اصحاب [[ائمه اطهار|ائمه]] تا زمان خود بازگو می‌کرد. در یک کلام او عالم متبحری بود که در متأخرین نظیرش به جز علامه شیخ اسدالله صاحب مقابیس دیده نشد.
+
شیخ محسن نجفی در عرصه نگارش نیز فعال بود و از دروس ایشان تقریراتی نیز توسط شاگردانش نوشته شده است. از جمله تألیفات وی عبارتند از:
* موسوی کاظمی در احسن الودیعه می‌نویسد: وی از بزرگان علمای محققین و اعاظم فقهای مجتهدین کثیرالذکر و دائم‌الفکر و مداوم بر [[طهارت]] بود. در [[علم]] و [[تقوا]] به جایگاه بلندی دست یافت. او دارای کرامات بسیار و مقامات عالی بود که برخی از آن‌را [[محدث نوری|حاجی نوری]] در دارالسلام ذکر نموده است.
 
* [[حاج شیخ عباس قمی|محدث قمی]] به نقل از [[محدث نوری]] و محدث کاظمينی شرحی از کرامات و فضائل و مراتب علمی شيخ محسن نجفی را نقل می نمايند و اضافه می کنند: از کرامات مرحوم نجفی اين بود که نانی را که طباخ آن زن حائض بود، تا به دهان می برد متوجه می شد و ميل نمی کرد و می فرمود طبع من خوردن آن را قبول نمی کند.
 
  
== وفات ==
+
*مقاصد النجاة ([[رساله]] عملیه به زبان فارسی)،
مرحوم محسن نجفی با مرحوم [[صاحب جواهر]] معاصر بود و پس از فوت مرحوم صاحب جواهر در برهه ای از زمان از مراجع شيعيان گرديد. لکن اجل او را مهلت نداد و در سال 1271 قمری در [[نجف]] اشرف وفات نمود.  
+
*کشف العقائد فی العبادات،
 +
*شرح قسم معاملات از کتاب «[[قواعد الأحکام (کتاب)|قواعد الاحکام]]» [[علامه حلی]]،
 +
*کتابی در ردّ بر [[اخباریان]]،
 +
*کتابی در [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] و روش استنباط.
 +
 
 +
==از دیدگاه عالمان==
 +
 
 +
*شیخ محمد حرزالدین مؤلف «معارف الرجال» می‌نویسد: او متخصص در تدریس [[طب]] یونانی و علوم [[ریاضی]] و [[حکمت]] و [[تاریخ]] و [[ادبیات عرب]] و ادب بود و [[شعر]] را نیکو می‌سرود. وی هم‌چنین از قول آیةالله [[میرزا حسین خلیلی تهرانی]] می‌نویسد: استادمان عالم محقق، [[فقیه]] اصولی ماهر، آگاه بر علوم [[علم رجال|رجال]] و [[حدیث]] و بحّاث زمان خویش بود و جایگاه ارجمند علمی‌اش بالاتر از آن است که در نوشتار در آید.
 +
*[[سید حسن صدر]] می‌نویسد: عالم علامه و فقیه و [[محدث]] بزرگ و رجالی سترگ طویل الباع و پر اطلاع بود. بر همه مسایل استحضار فراوان داشت و در زمان او کسی در [[فقه]] و [[حدیث]] و رجال به پایه وی نمی‌رسید. او در بحث فقه خود، اقوال فقها را از زمان اصحاب [[ائمه اطهار|ائمه]] تا زمان خود بازگو می‌کرد. در یک کلام او عالم متبحری بود که در متأخرین نظیرش به جز علامه [[شیخ اسدالله کاظمینی]] صاحب «مقابس الانوار» دیده نشد.
 +
*موسوی کاظمی در «احسن الودیعه» می‌نویسد: وی از بزرگان علمای محققین و اعاظم فقهای مجتهدین کثیرالذکر و دائم‌الفکر و مداوم بر [[طهارت]] بود. در [[علم]] و [[تقوا]] به جایگاه بلندی دست یافت. او دارای کرامات بسیار و مقامات عالی بود که برخی از آن‌ را [[محدث نوری|حاجی نوری]] در «دار السلام» ذکر نموده است.
 +
*[[شیخ عباس قمی]] به نقل از [[محدث نوری]] و محدث کاظمینی شرحی از کرامات و فضائل و مراتب علمی شیخ محسن نجفی را نقل می نمایند و اضافه می کنند: از کرامات مرحوم نجفی این بود که نانی را که طباخ آن زن حائض بود، تا به دهان می برد متوجه می شد و میل نمی کرد و می فرمود طبع من خوردن آن را قبول نمی کند.
  
 
==منابع==
 
==منابع==
 +
*سایت شعائر
 +
*سایت افق حوزه
  
* سایت شعائر
+
[[رده:علمای قرن سیزدهم]][[رده:علماء شیعه]][[رده:فقیهان]][[رده:اصولیون]][[رده:محدثان]]
* سایت افق حوزه <br />
+
[[رده:مراجع تقلید]][[رده:مدفونین در نجف]]
 
 
[[رده:علمای قرن سیزدهم]]
 

نسخهٔ کنونی تا ‏۲ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۵۸

«شیخ محسن خنفر نجفی» (۱۲۷۱-۱۱۷۶ ق)، فقیه، اصولی، محدث، رجالی، ادیب و از مراجع بزرگ شیعه در قرن ۱۳ قمری و از شاگردان شیخ جعفر کاشف الغطاء بود. این عالم ربانی در فقه، اصول، ریاضی، طب و کلام مهارت بسیار داشت و دارای حافظه‌ای قوی بود.

نام کامل شیخ محسن خنفر نجفی
زادروز ۱۱۷۶ قمری
وفات ۱۲۷۱ قمری
مدفن نجف

Line.png

اساتید

شیخ جعفر کاشف الغطاء، موسی بن جعفر کاشف الغطاء، حسن بن جعفر کاشف الغطاء،...

شاگردان

شیخ محمدطه نجفی، سید محمد هندی، میرزا حسین خلیلی تهرانی،...

آثار

مقاصد النجاة، کشف العقائد فی العبادات، شرح قسم معاملات قواعد الاحکام، کتابی در ردّ بر اخباریان، کتابی در اصول فقه،...

زندگی‌نامه

شیخ محسن بن محمد خنفر نجفی در سال ۱۱۷۶ هجری متولد شد و در سنین جوانی به نجف هجرت نمود. وی از شاگردان شیخ جعفر کاشف الغطاء و موسی بن جعفر و حسن بن جعفر (فرزندان کاشف الغطاء) بود که خود به درجه استادی و اجتهاد رسید.

شیخ محسن نجفی با مرحوم صاحب جواهر معاصر بود و پس از فوت او در برهه ای از زمان از مراجع تقلید شیعیان در عراق گردید. او سالها در عداد مدرّسین نجف بود؛ شیخ محمدطه نجفی و سید محمد هندی و میرزا حسین خلیلی تهرانی و افاضلی دیگر از مَدرس او بهره بردند و به مقام استادی رسیدند.

این دانشمند زاهد و فقیه جامع عمری طولانی یافت، در زهد، ورع و تقوی زبانزد عموم مردم بود.

وفات:

مرحوم شیخ محسن خنفر نجفی، سرانجام در تاریخ ۲۹ ربیع الاول ۱۲۷۱ یا ۱۲۷۰ و به نقلی ۱۲۵۰ قمری، بعد از نماز عشاء در نجف اشرف دار فانی را وداع گفت و در همان سرزمین پاک مدفون گردید.

مقام علمی

شیخ محسن خنفر در فقه و اصول اعجوبه ای بود و در ریاضی و طب و کلام مهارت بسیار داشت. او در تدریس طب یونانی، علوم ریاضی، حکمت، ادبیات عرب و تاریخ متخصص بود. در علم رجال نیز یگانه روزگار خویش به شمار می رفت. سید محمد هندی (شاگردش) در معرفی خصوصیت تدریس استادش می‌گوید: «در زمان درس و بحث، از سایر علوم هر چیزی را که در مطلب دخالت داشت بیان می‌کرد.»

شیخ خنفر از لحاظ حافظه هیچ کس را در روزگارش مانند وی نمی دانند؛ تمام کتاب «قانون» ابن سینا را با آن اصطلاحات و الفاظ در حفظ داشت. همچنین «وسایل الشیعه» را با تمام مستندات و سندهایش از بَر بود. سید محمد هندی در این‌باره می‌گوید: «استاد متن حدیث را محافظت کرده و از حفظ داشت و خطای شیخ حر عاملی در «وسایل‌ الشیعه» در تحریف و برگرداندن فاء و واو یا بالعکس را جبران می‌کرد.»

آثار و تألیفات

شیخ محسن نجفی در عرصه نگارش نیز فعال بود و از دروس ایشان تقریراتی نیز توسط شاگردانش نوشته شده است. از جمله تألیفات وی عبارتند از:

از دیدگاه عالمان

  • شیخ محمد حرزالدین مؤلف «معارف الرجال» می‌نویسد: او متخصص در تدریس طب یونانی و علوم ریاضی و حکمت و تاریخ و ادبیات عرب و ادب بود و شعر را نیکو می‌سرود. وی هم‌چنین از قول آیةالله میرزا حسین خلیلی تهرانی می‌نویسد: استادمان عالم محقق، فقیه اصولی ماهر، آگاه بر علوم رجال و حدیث و بحّاث زمان خویش بود و جایگاه ارجمند علمی‌اش بالاتر از آن است که در نوشتار در آید.
  • سید حسن صدر می‌نویسد: عالم علامه و فقیه و محدث بزرگ و رجالی سترگ طویل الباع و پر اطلاع بود. بر همه مسایل استحضار فراوان داشت و در زمان او کسی در فقه و حدیث و رجال به پایه وی نمی‌رسید. او در بحث فقه خود، اقوال فقها را از زمان اصحاب ائمه تا زمان خود بازگو می‌کرد. در یک کلام او عالم متبحری بود که در متأخرین نظیرش به جز علامه شیخ اسدالله کاظمینی صاحب «مقابس الانوار» دیده نشد.
  • موسوی کاظمی در «احسن الودیعه» می‌نویسد: وی از بزرگان علمای محققین و اعاظم فقهای مجتهدین کثیرالذکر و دائم‌الفکر و مداوم بر طهارت بود. در علم و تقوا به جایگاه بلندی دست یافت. او دارای کرامات بسیار و مقامات عالی بود که برخی از آن‌ را حاجی نوری در «دار السلام» ذکر نموده است.
  • شیخ عباس قمی به نقل از محدث نوری و محدث کاظمینی شرحی از کرامات و فضائل و مراتب علمی شیخ محسن نجفی را نقل می نمایند و اضافه می کنند: از کرامات مرحوم نجفی این بود که نانی را که طباخ آن زن حائض بود، تا به دهان می برد متوجه می شد و میل نمی کرد و می فرمود طبع من خوردن آن را قبول نمی کند.

منابع

  • سایت شعائر
  • سایت افق حوزه