آیه 22 سوره ملک
| <<21 | آیه 22 سوره ملک | 23>> | |||||||||||||
| |||||||||||||||
محتویات
ترجمه های فارسی
آیا آن کس که (در کفر و جهالت) سرنگون به رو در افتاده یا آن که با قامت راست به راه راست (ایمان) است کدام بهتر هدایت یافتهاند؟
آیا کسی که نگونسار و به صورت افتاده حرکت می کند، هدایت یافته تر است یا آنکه راست قامت بر راه راست می رود؟
پس آيا آن كس كه نگونسار راه مىپيمايد هدايت يافته تر است يا آن كس كه ايستاده بر راه راست مىرود؟
آيا آن كس كه نگونسار بر روى افتاده راه مىرود، هدايت يافتهتر است يا آن كه بر پاى ايستاده و بر راه راست مىرود؟
آیا کسی که به رو افتاده حرکت میکند به هدایت نزدیکتر است یا کسی که راستقامت در صراط مستقیم گام برمیدارد؟!
ترجمه های انگلیسی(English translations)
معانی کلمات آیه
- مكب: كب (بر وزن عقل) بر رو در انداختن، به تعبير راغب «اسقاط الشيء على وجهه» اكباب لازم و متعدي هر دو آمده است نظير: «اكب على الدرس».[۱]
نزول
این آیه درباره ابوجهل و عمار یاسر نازل گردیده است.[۲]
تفسیر آیه
تفسیر نور (محسن قرائتی)
أَ فَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلى وَجْهِهِ أَهْدى أَمَّنْ يَمْشِي سَوِيًّا عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ «22» قُلْ هُوَ الَّذِي أَنْشَأَكُمْ وَ جَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَ الْأَبْصارَ وَ الْأَفْئِدَةَ قَلِيلًا ما تَشْكُرُونَ «23» قُلْ هُوَ الَّذِي ذَرَأَكُمْ فِي الْأَرْضِ وَ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ «24»
پس آيا كسى كه به رو افتاده راه مىرود هدايت يافتهتر است يا كسى كه ايستاده بر راه راست مىرود؟ بگو: اوست كسى كه شما را پديد آورد و براى شما گوش و چشمها و دلها قرار داد امّا شما اندكى سپاس مىگذاريد. بگو: اوست كسى كه شما را در زمين بيافريد و به سوى او محشور مىشويد.
نکته ها
«مكب» به معناى كسى است كه به رو افتاده باشد و «إِنْشاءً» به معناى ايجاد همراه با ابتكار و «ذرأ» به معناى آفريدن و تكثير نسل است.
در اين آيه كافر به كسى تشبيه شده است كه به رو بر زمين افتاده باشد و بخواهد افتان و خيزان حركت كند ولى مؤمن به كسى كه راست قامت راه مىرود، تشبيه شده است.
«سمع» مصدر است و مفرد و جمع را شامل مىشود و لذا نيازى به آوردن آن به صورت جمع نيست، بر خلاف «ابصار» و «افئده» كه به صورت جمع آمدهاند.
كسىكه از رو به زمين افتاده، ديد ندارد، با زحمت و كند حركت مىكند، چون موانع راه را نمىبيند دست و صورتش آسيب مىبيند، ذليل و خوار مىشود، ديگران مىروند و او تنها
«1». ملك، 30.
جلد 10 - صفحه 160
مىماند، ولى كسىكه ايستاده حركت مىكند، عزيز است، تند و سريع مىرود، موانع راه را از دور شناسايى و بررسى مىكند، لذا سالم مىماند و ديگران نيز با او همراهند.
امام باقر عليه السلام فرمود: قلب چهار گونه است، يكى از آنها قلب وارونه است كه آن قلب مشرك است. سپس اين آيه را تلاوت فرمود: «أَ فَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلى وَجْهِهِ» «1»
خودشناسى راهى براى خداشناسى است. حضرت على عليه السلام مىفرمايد: گوش با استخوان مىشنود و چشم با پيه مىبيند. «جَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَ الْأَبْصارَ»
با اينكه شكر ما در برابر نعمتهاى خداوند بسيار كم است، ولى خداوند نعمت هايش را از ما نمىگيرد. در دعاى ماه رجب مىخوانيم: «يا من يعطى الكثير بالقليل» اى خدائى كه در برابر عمل و شكر كم، عطاى بسيار مىكنى.
پیام ها
1- افراد لجوج و حق ستيز و حق گريز، به نوعى مسخ شدهاند و به جاى حركت طبيعى مثل خزندهها حركت مىكنند. بَلْ لَجُّوا فِي عُتُوٍّ وَ نُفُورٍ ... مُكِبًّا عَلى وَجْهِهِ
2- راه اسلام، هموار و مستقيم و داراى مقصدى روشن است و اگر امت اسلامى بر اين راه رود، راست قامت و سرافراز است. «يَمْشِي سَوِيًّا عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ»
3- خلقت انسان بسيار مهم است به گونهاى كه پيامبر مأمور مىشود مردم را به مبدأ پيدايش و نعمتهاى نهفته در آن پى در پى هشدار دهد. قُلْ هُوَ الَّذِي أَنْشَأَكُمْ ... قُلْ هُوَ الَّذِي ذَرَأَكُمْ
4- آفرينش خداوند ابتكارى است، نه شبيه سازى از روى نمونه قبلى. «أَنْشَأَكُمْ»
5- خدا همه ابزارهاى شناخت را به انسان عطا فرمود تا با او اتمام حجت كند.
(انسانهاى عادى تنها مىشنوند و مىبينند و عبرت مىگيرند امّا انسانهاى برتر، مطالبى را از طريق دل دريافت مىكنند.) «جَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَ الْأَبْصارَ وَ الْأَفْئِدَةَ»
6- شكر خداوند، تنها با زبان نيست بلكه شكر عملى كه همان به كارگيرى
«1». كافى، ج 2، ص 423.
جلد 10 - صفحه 161
صحيح نعمتها است، لازم است. «قَلِيلًا ما تَشْكُرُونَ»
7- كسىكه در آغاز خلقت شما را در زمين و از زمين آفريد، قدرت زنده كردن دوباره شما را نيز دارد. أَنْشَأَكُمْ، ذَرَأَكُمْ ... إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ
8- خداوند در دنيا انسانها را در زمين پخش مىكند و در قيامت آنها را جمع مىكند. «ذَرَأَكُمْ، تُحْشَرُونَ»
پانویس
منابع
- تفسیر نور، محسن قرائتی، تهران:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
- اطیب البیان فی تفسیر القرآن، سید عبدالحسین طیب، تهران:انتشارات اسلام، 1378 ش، چاپ دوم
- تفسیر اثنی عشری، حسین حسینی شاه عبدالعظیمی، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
- تفسیر روان جاوید، محمد ثقفی تهرانی، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
- برگزیده تفسیر نمونه، ناصر مکارم شیرازی و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
- تفسیر راهنما، علی اکبر هاشمی رفسنجانی، قم:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش، چاپ پنجم
- محمدباقر محقق، نمونه بینات در شأن نزول آیات از نظر شیخ طوسی و سایر مفسرین خاصه و عامه.
