آیه 76 سوره مؤمنون
| <<75 | آیه 76 سوره مؤمنون | 77>> | |||||||||||||
| |||||||||||||||
محتویات
ترجمه های فارسی
و همانا ما آنها را به عذاب سخت گرفتار کردیم و باز آن کافران به تضرع و توبه و ناله رو به درگاه خدای خود نیاوردند.
همانا ما آنان را به بلاها و آسیب ها [ی دنیایی] گرفتیم، ولی نه برای پروردگارشان فروتنی کردند و نه به پیشگاهش زاری می کنند،
و به راستى ايشان را به عذاب گرفتار كرديم و[لى] نسبت به پروردگارشان فروتنى نكردند و به زارى درنيامدند.
به عذاب گرفتارشان كرديم. پس در مقابل پروردگارشان نه فروتنى كردند و نه تضرع.
ما آنها را به عذاب و بلا گرفتار ساختیم (تا بیدار شوند)، امّا آنان نه در برابر پروردگارشان تواضع کردند، و نه به درگاهش تضرّع میکنند!
ترجمه های انگلیسی(English translations)
معانی کلمات آیه
- استكانوا: استكانت: خضوع «الاستكانة: الخضوع» آن از ماده كون است بعضى آن را از «سكون» گفتهاند.[۱]
نزول
ابن ایاز الحنفى که یکى از اسراى جنگ بدست مسلمین بود. وقتى که نزد پیامبر آمد، رسول خدا صلی الله علیه و آله دستور داد او را رها کنند. ابن ایاز از اثر این محبت، اسلام اختیار کرد و مسلمان شد و به مکه رفت و سپس برگشت و بین اهل مکه و میره از یمامه حائل شد و راه را بر آنها بست به قسمى که قریش به گرسنگى افتاده و با مخلوطى از خون و پشم شتر تغذیه مینمودند.
ابوسفیان از این رفتار به ستوه آمد و نزد رسول خدا صلى الله علیه و آله رفت و گفت: یا محمد، مگر تو خود را پیامبر و رحمة للعالمین نمیدانى؟ پیامبر فرمود: چرا میدانم. گفت: پس چرا به روى پدران شمشیر مى کشى و پسران را در گرسنگى و قحطى نگاه میدارى سپس این آیه نازل گردید.[۲]
ابن عباس گوید: ابوسفیان نزد پیامبر آمد و گفت: تو را به خداى تو و خویشاوندان تو سوگند میدهم که از ما صرفنظر کنى زیرا اکنون ما از اثر گرسنگى زیاد به خوردن علهز (مخلوطى از خون و پشم شتر) مى پردازیم سپس این آیه نازل شد.[۳]
تفسیر آیه
تفسیر نور (محسن قرائتی)
وَ لَقَدْ أَخَذْناهُمْ بِالْعَذابِ فَمَا اسْتَكانُوا لِرَبِّهِمْ وَ ما يَتَضَرَّعُونَ «76»
و همانا آنان را به عذاب گرفتار كرديم ولى آنان در برابر پروردگارشان نه تواضع كردند و نه تضرّع.
نکته ها
در حديث مىخوانيم: «استكانت» خضوع است و «تضرع» دستها را به دعا بلند كردن. «2»
«1». تفسير روحالبيان.
«2». تفسير نورالثقلين.
جلد 6 - صفحه 119
در آيهى قبل، دربارهى كافران لجوج فرمود: اگر به آنان رحم كنيم، لجاجت مىكنند و به راه نمىآيند؛ در اين آيه مىفرمايد: اگر آنان را با قهر خود بگيريم وعذابشان كنيم، باز هم به راه نمىآيند. شاعر مىگويد:
بر سيه دل چه سود خواندن وعظ
نرود ميخ آهنين بر سنگ
پیام ها
1- هدف از قهر الهى در دنيا، بيدارى غافلان است. أَخَذْناهُمْ ... فَمَا اسْتَكانُوا
2- گاهى كافران وگمراهان، در دنيا نيز بهكيفرهاى الهى مبتلا مىشوند. «أَخَذْناهُمْ»
3- كافران لجوج، نه با رحمت خداوند هدايت مىشوند و نه با قهر و عذاب الهى.
«فَمَا اسْتَكانُوا»
4- بدترين نوع تكبر، استكبار در برابر ربّ است. «فَمَا اسْتَكانُوا لِرَبِّهِمْ»
(انسان سنگدل به جايى مىرسد كه در برابر خداى بزرگ، هرگز خضوع و تضرّع و ناله نمىكند)
پانویس
منابع
- تفسیر نور، محسن قرائتی، تهران:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
- اطیب البیان فی تفسیر القرآن، سید عبدالحسین طیب، تهران:انتشارات اسلام، 1378 ش، چاپ دوم
- تفسیر اثنی عشری، حسین حسینی شاه عبدالعظیمی، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
- تفسیر روان جاوید، محمد ثقفی تهرانی، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
- برگزیده تفسیر نمونه، ناصر مکارم شیرازی و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
- تفسیر راهنما، علی اکبر هاشمی رفسنجانی، قم:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش، چاپ پنجم
- محمدباقر محقق، نمونه بینات در شأن نزول آیات از نظر شیخ طوسی و سایر مفسرین خاصه و عامه.
