آیه 16 سوره نحل
| <<15 | آیه 16 سوره نحل | 17>> | |||||||||||||
| |||||||||||||||
محتویات
ترجمه های فارسی
و نشانههایی (در زمین مانند کوهها و دریاها و رودها و جنگلها مقرر داشت) و آنان به ستارگان (در شبها) هدایت یابند.
و [برای اینکه در عبور از کوه ها و بیابان ها و کویرها سرگردان و گم نشوید] نشانه ها [قرار داد]، و [مردم به هنگام شب در دل بیابان ها و بر سطح دریاها] به وسیله ستارگان راهیابی می کنند.
و نشانههايى [ديگر نيز قرار داد]، و آنان به وسيله ستاره [قطبى] راهيابى مىكنند.
و نشانهها نهاد، و به ستارگان راه مىيابند.
و (نیز) علاماتی قرار داد؛ و (شب هنگام) به وسیله ستارگان هدایت میشوند.
ترجمه های انگلیسی(English translations)
معانی کلمات آیه
«عَلامَاتٍ»: نشانهها. عطف بر (رَواسِیَ) در آیه قبلی است.
تفسیر آیه
تفسیر نور (محسن قرائتی)
وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ «16»
ونشانههاى ديگرى (در زمين قرار داد) وآنان به وسيله ستاره راه مىيابند.
نکته ها
براى حركت در بيابانها و پيدا كردن راهها، نياز به علائم داريم. علائم طبيعى در روز، و ستارگان در شب، كه خداوند در اين آيه به اين دو امر اشاره مىنمايد.
نه فقط براى شناخت راه از بيراهه، دربيابانها، نياز به علامت داريم، بلكه براى شناخت حقّ از باطل نيز در لابلاى هوسها و غرائز و طاغوتها، به نشانههاى روشن نيازمنديم.
پيامبر صلى الله عليه و آله براى بعد از خود علامتهايى را قرار داد كه هرگاه مردم دچار حيرت و سرگردانى شدند به آنها نظر كنند و حقّ را بشناسند؛
اوّلين آنها حضرت زهرا عليها السلام است كه دربارهاش فرمود: رضاى او رضاى من و غضب او غضب من است.
علامت ديگر ابوذر غفارى است كه پيامبر دربارهاش فرمود: آسمان بر كسى راستگوتر از ابوذر سايه نيفكنده است، تا مردم ببينند زبان ابوذر از چه كسى حمايت مىكند و او در تبعيدگاهِ چه كسى از دنيا مىرود.
علامت ديگر عمّار ياسر است كه پيامبر فرمود: قاتلِ عمّار گروه منحرفند. مردم ديدند كه در جنگ صفين، عمّار به دست لشگر معاويه كشته شد.
و مهمترين علامتِ روشن پس از پيامبر، امام حسين عليه السلام است كه پيامبر دربارهاش فرمود: «حسين از من است و من از حسين».
امام صادق و امام رضا عليهما السلام نيز مىفرمايند: «نحن العلامات و النجم رسول الله». «1»
«1». تفاسير مجمعالبيان و نمونه؛ كافى، ج 1، ص 207، امالى مفيد، 102.
جلد 4 - صفحه 503
ستارگان، هم وسيلهى شناخت جهت قبله هستند و هم در درياها و كويرها كه هيچ علامتى نيست، بهترين وسيلهى راهيابى مىباشند.
پیام ها
1- آيا خدايى كه براى هدايت دنيوى مردم علائمى را قرار داده، از هدايتِ معنوى آنها غافل بوده است؟ وَ عَلاماتٍ ... يَهْتَدُونَ
2- علم هيئت و ستارهشناسى، مورد توجّه اسلام است. «وَ بِالنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ»
پانویس
منابع
- تفسیر نور، محسن قرائتی، تهران:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
- اطیب البیان فی تفسیر القرآن، سید عبدالحسین طیب، تهران:انتشارات اسلام، 1378 ش، چاپ دوم
- تفسیر اثنی عشری، حسین حسینی شاه عبدالعظیمی، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
- تفسیر روان جاوید، محمد ثقفی تهرانی، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
- برگزیده تفسیر نمونه، ناصر مکارم شیرازی و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
- تفسیر راهنما، علی اکبر هاشمی رفسنجانی، قم:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش، چاپ پنجم
