منابع و پی نوشتهای ضعیف
رعایت ادبیات دانشنامه ای متوسط
مقاله بدون شناسه یا دارای شناسه ضعیف است
مقاله مورد سنجش قرار گرفته است

سید محمد وحیدی شبستری: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
(تصویر و ترتیب در رده ی علمای معاصر)
 
(۱۷ نسخه‌ٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشده)
سطر ۱: سطر ۱:
{{الگو:منبع الکترونیکی پایگاه معتبر}}
+
{{خوب}}
{{شناسنامه عالم
+
'''«آیت‌الله سید محمد وحیدی شبستری»''' (۱۲۹۵-۱۳۷۹ ش)، از فقهای مجاهد و مجتهدین معاصر [[شیعه]] و از شاگردان [[سید محمد حجت کوه کمره ای|سید محمد حجت کوه‌کمری]] بود. اندیشه انقلابی و جهادی این عالم ربانی، منشأ خدمات و برکات بسیاری در عرصه‌های مختلف جامعه اسلامی به‌ویژه در دو استان كردستان و آذربايجان غربی بود. ایشان آثار متعددی در [[فقه]] و [[حدیث]] و [[تفسیر]] تألیف نمود.{{شناسنامه عالم
 
|نام کامل = سید محمد وحیدی شبستری
 
|نام کامل = سید محمد وحیدی شبستری
|تصویر=[[پرونده:سید محمد وحیدی شبستری1.jpg|250px|center]]
+
|تصویر=[[پرونده:سید محمد وحیدی شبستری1.jpg|۲۲۰px|center]]
|زادروز =  1295 شمسی
+
|زادروز =  ۱۲۹۵ شمسی
 
|زادگاه =  شبستر
 
|زادگاه =  شبستر
|وفات =  22 تیر 1379 شمسی   
+
|وفات =  ۱۳۷۹ شمسی   
|مدفن =  حرم حضرت معصومه سلام الله علیها
+
|مدفن =  [[قم]]، حرم حضرت معصومه سلام الله علیها
|اساتید =  عبدالكریم حائری، سید محمد حجت، محمد علی حائری، سید محمد تقی خوانساری، میر سید علی یثربی كاشانی، مهدی مازندرانی
+
|اساتید =  [[سید محمد حجت کوه کمره ای|سید محمد حجت کوه‌کمری]]، [[سید محمدتقی خوانساری]]، [[سید علی یثربی کاشانی]]، [[آیت الله بروجردی]]، [[آیت الله محمدعلی شاه آبادی|محمدعلی شاه‌آبادی]]،...
 
|شاگردان =  
 
|شاگردان =  
|آثار = ذخیره العباد، شرح دعای سحر، تفسیر قرآن كریم، مستمسكات الاحكام، الهدایه فی مسائل الاجاره و ...
+
|آثار = ذخیرة العباد، شرح دعای سحر، تفسیر قرآن کریم، مستمسکات الاحکام، الهدایه فی مسائل الاجاره،...
 
}}
 
}}
  
== ولادت ==
+
==ولادت==
  
سال 1334 ه.ق در یكی ازجمعه های ماه رجب خورشید گریبان شهر شبستر را چاك زد و با لبخند پر معنا به دنیا فروغ و سرور را نوید داد كه آن هم تولد فرزندی از سلاله ائمه اطهار از صلب پدری عالم و فقیه و مادری عارف به حقوق اهل بیت در یك خانواده روحانی دیده به جهان گشود و از بدو تولد گویی هاتفی غیبی پدر و مادر را بشارت می داد كه این فرزند یكی از اختران سپهر اجتهاد و رادمردان تقوا خواهد شد پدر و مادر او را محمد نامیدند تا اقتداء كرده باشند بر نام جدشان حضرت محمد مصطفی (صلی الله علیه آله).
+
سید محمد وحیدی شبستری در سال ۱۳۳۴ قمری (۱۲۹۵ ش) در شهرستان شبستر آذربایجان شرقی دیده به جهان گشود. پدرش آیت‌الله حاج سید رضی‌الدین، از علمای برجسته شبستر بود.  
  
== تحصیلات ==
+
==تحصیل و اساتید==
  
مرحوم سید محمد وحیدی از هفت سالگی، تحصیلات خود را آغاز كرد. در دوازده سالگی به علوم حوزوی مشغول شد. سطوح مقدماتی را نزد والد گرامی خود و علمای (شبستر) گذراند. پانزده ساله بود كه برای تحصیلات بالاتر به تبریز رفت و در مدرسه (طالبیه) سكنا گزید. و با شوق و ذوق فراوان یك لحظه از درس و بحث باز نماند و از علمای تبریز نهایت استفاده را برد و پس از دو سال اقامت در آنجا برای تكمیل دانش های خود رهسپار مركز مهم علمی و تحقیقی قم شد و در سال 1317 ه.ش در سن 22 سالگی برای تكمیل تحصیلات و استفاده از محضر مشاهیر علما به سوی نجف اشرف رهسپار شد و از حوزه های درس مشاهیر بزرگ نجف، استفاده نمود و در این دوران، تدریس سطوح عالی را نیز آغاز كرد و جمع كثیری از فاضلان و عالمان از حوزه درس ایشان بهره گرفتند.
+
سید محمد وحیدی از هفت سالگی، تحصیلات خود را آغاز کرد و در دوازده سالگی به علوم حوزوی مشغول شد. سطوح مقدماتی را نزد والد گرامی خود و علمای شبستر گذراند. پانزده ساله بود که برای تحصیلات بالاتر به [[تبریز]] رفت و در مدرسه طالبیه سکنا گزید. او با شوق و ذوق فراوان یک لحظه از درس و بحث باز نماند و از علمای تبریز نهایت استفاده را برد.  
  
معظم له پس از دو سال واندی اقامت در نجف و بهره گیری از مراجع بزرگ وقت در سال 1320 ه.ش مجددا به قم آمدند و در این شهر اقامت گزیدند و در ضمن اشتغال به تحصیلات عالی و حضور در جلسه های درس خارج مراجع وقت، خود نیز در بیشتر ساعت به تدریس سطوح مختلف علوم دینی مشغول شدند و موفق به تربیت شاگردانی ممتازی گردیدند.
+
سید محمد شبستری پس از دو سال اقامت در تبریز، رهسپار مرکز مهم علمی و تحقیقی [[قم]] شد و علوم [[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] و [[فلسفه]] و [[علم کلام|کلام]] را از محضر آیات عظام و فقهای بنام آنجا کسب نمود.  
  
== اساتید ==
+
او سپس در سال ۱۳۱۷ ه.ش در سن ۲۲ سالگی برای تکمیل تحصیلات و استفاده از محضر مشاهیر علما به سوی [[نجف]] اشرف رهسپار شد و از حوزه های درس مشاهیر بزرگ نجف، استفاده نمود.
  
ایشان سطوح مقدماتی را نزد والد گرامی و علمای شبستر گذراند و در قم درس های فقه و اصول آیات عظام و فقهای بنام حضرات آیات: حاج شیخ عبدالكریم حائری، سید محمد حجت، حاج شیخ محمد علی حائری، سید محمد تقی خوانساری و میر سید علی یثربی كاشانی و بروجردی و در فلسفه و كلام از محضر حضرات آیات: شاه آبادی، شیخ مهدی مازندرانی، میرزا آقا دامغانی خوشه های فراوانی چید.
+
شبستری پس از حدود دو سال اقامت در نجف و بهره گیری از مراجع بزرگ وقت، در سال ۱۳۲۰ ه.ش مجددا به [[قم]] آمد و در این شهر اقامت گزید و به تحصیلات عالی و حضور در جلسه های درس خارج مراجع وقت اشتغال ورزید.  
  
از سال 1380 ه.ق درس خارج معظم له یكی از چند درس مهم حوزه علمیه قم بود.
+
برخی اساتید آیت الله شبستری در قم عبارتند از:
  
== تألیفات ==
+
*[[شیخ عبد الکریم حائری یزدی|شیخ عبدالکریم حائری یزدی]]
 +
*[[سید محمد حجت کوه کمره ای|سید محمد حجت کوه‌کمری]]
 +
*[[سید محمدتقی خوانساری|سید محمدتقی خوانساری]]
 +
*[[سید علی یثربی کاشانی|میر سید علی یثربی کاشانی]]
 +
*[[آیت الله بروجردی|آیت الله حسین بروجردی]]
 +
*[[آیت الله محمدعلی شاه آبادی|آیت الله محمدعلی شاه‌آبادی]]
 +
*شیخ محمدعلی حائری
 +
*[[شیخ مهدی امامی مازندرانی|شیخ مهدی مازندرانی]]
 +
*میرزا آقا دامغانی.
  
تألیفات ارزشمند و آثار علمی مرحوم سید محمد وحیدی، فصل درخشانی از زندگی علمی و معنوی ایشان را رقم می زند كه از آن میان می توان به كتب زیر اشاره نمود.
+
==فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی==
 +
آیت الله شبستری ضمن تحصیل در حوزه [[نجف]] و [[قم]]، خود نیز تدریس [[سطوح حوزه|سطوح]] عالی را آغاز کرد و جمع کثیری از فاضلان و عالمان از حوزه درس ایشان بهره گرفتند. معظم له در قم، در بیشتر ساعات به تدریس سطوح مختلف علوم دینی مشغول شد و موفق به تربیت شاگردانی ممتاز گردید. از سال ۱۳۴۰ ه.ش، درس خارج ایشان یکی از چند درس مهم [[حوزه علمیه قم|حوزه علمیه قم]] بود.
  
1 - مستمسكات الاحكام.
+
همچنین آیت الله شبستری با آغاز نهضت اسلامی، همگام با دیگر مراجع تقلید، به سخنرانی و صدور اعلامیه‌ها و پیام‌های متعدد پرداخت که مجموعه آنها در کتابی گرد آمده است. در طرح انجمن‌های ایالتی و ولایتی، با ارسال تلگرافی به اسدالله علم، نخست‌وزیر وقت، اعتراض خود را نسبت به تصویب آن لوایح اعلام کرد.  
  
2 ـ الهدایه فی مسائل الاجاره.
+
وی پس از آن نیز به فعالیت‌های مبارزاتی خود در قالب صدور اعلامیه‌های متعدد انقلابی در راستای نهضت اسلامی [[امام خمینی]] (ره) ادامه داد. از جمله در چهلم شهدای فاجعه ۱۹ دی [[قم]]، با صدور اعلامیه‌ای، روز ۲۵ بهمن را عزای عمومی اعلام کرد. در ۱۱/۱۲/۱۳۵۶ با صدور اعلامیه‌ای، رژیم پهلوی را به‌خاطر سرکوب قیام مردم [[تبریز]] و قم به‌شدت مورد انتقاد قرار داد. همچنین با اقدام دولت بختیار در بستن فرودگاه‌ها و ممانعت از ورود امام خمینی(ره) به کشور، با صدور اعلامیه‌ای آن را محکوم کرد.
  
3 ـ اللئالی المنتظمه فی مسائل المستحدثه.
+
==آثار و تألیفات==
 +
[[پرونده:Falah.jpg|thumb|left|الفلاح فی مسائل النکاح - یکی از آثار آیت الله وحیدی شبستری]]
 +
تألیفات ارزشمند و آثار علمی آیت الله سید محمد وحیدی، فصل درخشانی از زندگی علمی و معنوی ایشان را رقم می زند که از آن میان می توان به کتب زیر اشاره نمود:
  
4 ـ حاشیه عروه الوثقی.
+
۱ - مستمسکات الاحکام.
  
5 ـ الفلاح فی مسائل النكاح.
+
۲ ـ الهدایه فی مسائل الاجاره.
  
6 ـ مجمع الفواید فی شرح غرر الفراید.
+
۳ ـ اللئالی المنتظمه فی [[مسائل مستحدثه|مسائل المستحدثه]].
  
7 ـ حاشیه منهاج الصالحین.
+
۴ ـ حاشیه [[عروة الوثقى (کتاب)|عروة الوثقی]].
  
8 ـ وجیزه النافعه.
+
۵ ـ الفلاح فی مسائل النکاح.
  
9 ـ تحفه الولاه.
+
۶ ـ مجمع الفواید فی شرح غُرر الفراید.
  
10 ـ النقد و التفریعات.
+
۷ ـ حاشیه [[منهاج الصالحین (حکیم) (کتاب)|منهاج الصالحین]].
  
11 ـ توضیح المسایل
+
۸ ـ وجیزة النافعة.
  
12 ـ ذخیره العباد.
+
۹ ـ تحفة الولاة فی أحکام القصاص و الدیات.
  
13 ـ شرح دعای سحر.
+
۱۰ ـ النقد و التفریعات.
  
14 ـ تفسیر قرآن كریم.
+
۱۱ ـ توضیح المسایل
  
15 ـ مناسك حج
+
۱۲ ـ ذخیرة العباد.
  
16 ـ شرح و ترجمه احادیث خصال شیخ صدوق.
+
۱۳ ـ شرح [[دعای سحر]].
  
17 ـ پرتو ولایت (شرح زیارت جامعه كبیره).
+
۱۴ ـ تفسیر [[قرآن|قرآن کریم]].
  
18 ـ كتابی مخطوط شامل پنجاه منبر فارسی.
+
۱۵ ـ مناسک حج
  
== خصوصیات اخلاقی ==
+
۱۶ ـ شرح و ترجمه «[[الخصال (کتاب)|خصال]]» [[شیخ صدوق]].
  
آنچه عالمان دینی و دانشوران الهی را تشخص می بخشد و آنان را در نزد مردم عزیز می دارد ویژگی های اخلاقی و بر جستگی های روحی و آمیختگی علم و عمل در آنان است.
+
۱۷ ـ پرتو ولایت (شرح [[زیارت جامعه کبیره|زیارت جامعه کبیره]]).
  
ویژگی های معظم له را می توان به طور خلاصه به موارد ذیل تقسیم كرد كه شرح هر یك از آنها در این مقوله نمی گنجد.
+
۱۸ ـ کتابی مخطوط شامل پنجاه منبر فارسی.
  
1 - ایشان شناخت دین و عمل به دستورها و احكام آن را سرلوحه كار خویش قرار داده بودند به طوری كه هیچ چیز به اندازه دین برای ایشان با اهمیت نبود.
+
==خصوصیات اخلاقی==
  
2 - ایشان بر این باور بودند كه اگر انسان امور خود را به خدا واگذار نماید خداوند سبحان به خوبی كفایت امور وی را خواهد كرد. و تكیه گاه ایشان به خداوند و كارسازی او بود و حضرت حق را مسب الاسباب می دانست و از اسباب ظاهری چشم می پوشید.
+
*آیت الله شبستری شناخت [[دین]] و عمل به دستورها و [[احکام شرعی|احکام]] آن را سرلوحه کار خویش قرار داده بودند به طوری که هیچ چیز به اندازه دین برای ایشان با اهمیت نبود.
 +
*ایشان بر این باور بودند که اگر انسان امور خود را به [[الله|خدا]] واگذار نماید، خداوند سبحان به خوبی کفایت امور وی را خواهد کرد. و تکیه گاه ایشان به خداوند و کارسازی او بود و حضرت حق را مسب الاسباب می دانست و از اسباب ظاهری چشم می پوشید.
 +
*نظر ایشان درباره اهمیت دادن به [[نماز]] این بود که شاخصه ای که انسان می تواند [[ایمان]] خود و دیگران را بسنجد نماز و [[تهجد]] است.
 +
*ایشان که تمام زندگانی خود را در عشق به [[اهل البیت|اهل بیت]] (علیه السلام) سپری ساخته بود، به [[شفاعت]] و عنایت آن بزرگواران بسیار امیدوار بود و می فرمود: همه ما در [[قیامت]] نیازمند شفاعت [[پیامبر اسلام|حضرت محمد]] (صلی الله وعلیه آله) و وصی بلافصل او [[امام علی علیه السلام|امیرمؤمنان علی]] (علیه السلام) و دخت والاگهر ایشان [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|حضرت فاطمه الزهراء]] (سلام الله علیها) و فرزندان [[معصوم]] ایشان (علیه السلام) هستیم.
 +
*[[زهد]] ورزی در تمامی جنبه های زندگی ایشان کاملا مشهود بود. در غذا، پوشاک، مسکن و مرکب سعی می کرد در حد گذران زندگی و با [[قناعت]] باشد. در این جنبه ها شدیدا به خدا [[توکل|توکل]] داشت و هیچ گاه نگران [[رزق]] و روزی خویش نبود و با اطمینان کامل می فرمود: همیشه در پی کسب روزی [[حلال]] باشید.
 +
*مردم‌‌داری و [[مدارا]] با آنان، از دیگر ویژگی های روحی و اخلاقی معظم له بود. ایشان به مردم بسیار علاقه داشت و به هدایت و ارشاد آنان عشق می ورزید. هیچ گاه از رفع مشکلات مردم، گوش دادن به سخنان و مطالب آنان و یا تبلیغ احکام دینی برایشان، خسته نمی شد.
  
3 ـ نظر ایشان در باره اهمیت دادن به نماز این بود كه شاخصه ای كه انسان می تواند ایمان خود و دیگران را بسنجد نماز و تهجد است.
+
==وفات==
  
4 - معظم له، كه تمام زندگانی خود را در عشق به اهل بیت (علیه السلام) سپری ساخته بود به شفاعت و عنایت آن بزرگواران بسیار امیدوار بود و می فرمود: همه ما در قیامت نیازمند شفاعت حضرت محمد (صلی الله وعلیه آله) و وصی بلافصل او امیر مؤمنان علی (علیه السلام) و دخت والاگهر ایشان حضرت فاطمه الزهراء (سلام الله علیها) و فرزندان معصوم ایشان (علیه السلام) هستیم حتی فرشتگان مقرب الهی و پیامبران خدا به چنین شفاعتی نیازمندند.
+
مرحوم سید محمد وحیدی شبستری، پس از سالیان طولانی تلاش علمی، دینی، اجتماعی و سیاسی برای تبلیغ [[احکام شرعی|احکام]] الهی و سامان‌یابی امور مردم و خدمت رسانی به آنان، سرانجام در شب چهارشنبه دهم ماه [[ماه ربیع الثانی|ربیع الثانی]] ۱۴۲۱ ه.ق (۱۳۷۹ ش)، دیده از جهان فرو بست و پیکر پاکش را در جوار کریمه اهل بیت [[حضرت فاطمه معصومه علیها السلام|حضرت معصومه]] (سلام الله علیها) به خاک سپردند.
  
5 - زهد ورزی در تمامی جنبه های زندگی ایشان كاملا مشهود بود در غذا، پوشاك، مسكن و مركب سعی می كرد در حد گذران زندگی و بقا و با قناعت باشد. در این جنبه ها شدیدا به خدا توكل داشت و هیچ گاه نگران رزق و روزی خویش نبود و با اطمینان كامل می فرمود: همیشه در پی كسب روزی حلال باشید.
+
==منابع==
 
 
6 - مردم داری و رفق و مدارا با آنان از دیگر ویژگی های روحی و اخلاقی معظم له بود. ایشان به مردم بسیار علاقه داشت و به هدایت و ارشاد آنان عشق می ورزید. هیچ گاه از رفع مشكلات مردم، گوش دادن به سخنان و مطالب آنان و یا تبلیغ احكام دینی برایشان، خسته نمی شد.
 
 
 
== رحلت ==
 
 
 
مرحوم سید محمد وحیدی پس از سالیان طولانی تلاش علمی، دینی اجتماعی و سیاسی برای تبلیغ احكام الهی و سامان یابی امور مردم و خدمت رسانی به آنان سر انجام در شب چهارشنبه دهم ماه ربیع الثانی 1421 ه.ق مصادف با سالگرد شهادت كریمه اهل بیت حضرت فاطمه معصومه (سلام الله علیها) دیده از جهان فرو بست و پیكر پاكش را در جوار كریمه اهل بیت حضرت معصومه (سلام الله علیها) به خاك سپردند.
 
 
 
== منبع ==
 
[http://www.andisheqom.com/Files/olamabio.php?level=4&scid=31152 اندیشه قم]
 
  
 +
*[http://www.andisheqom.com/Files/olamabio.php?level=۴&scid=31152 اندیشه قم]
 +
*ویکی نور
  
 
==آرشیو عکس و تصویر==
 
==آرشیو عکس و تصویر==
<gallery mode=packed heights=170px>
+
<gallery mode="packed" heights="170">
 
پرونده:سید محمد وحیدی (25).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در نوجوانی
 
پرونده:سید محمد وحیدی (25).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در نوجوانی
 
پرونده:سید محمد وحیدی (21).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در جوانی
 
پرونده:سید محمد وحیدی (21).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در جوانی
پرونده:سید محمد وحیدی (20).jpg|سید محمد وحیدی شبستری و سید شهاب الدین مرعشی نجفی
+
پرونده:سید محمد وحیدی (20).jpg|از راست: ناشناس، سید محمد وحیدی شبستری، سید شهاب الدین مرعشی نجفی و ناشناسان
 
پرونده:سید محمد وحیدی (19).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در حال تدریس
 
پرونده:سید محمد وحیدی (19).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در حال تدریس
پرونده:سید محمد وحیدی (18).jpg|سید محمد وحیدی شبستری و سید شهاب الدین مرعشی نجفی در راهپیمایی
+
پرونده:سید محمد وحیدی (18).jpg|از راست: محمد محمدی دعوی سرایی (محمدی گیلانی)، [[سید شهاب الدین مرعشی نجفی]]، سید محمد وحیدی شبستری و ناشناس
 
پرونده:سید محمد وحیدی (17).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در رفراندوم جمهوری اسلامی در مدرسه مومنیه قم
 
پرونده:سید محمد وحیدی (17).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در رفراندوم جمهوری اسلامی در مدرسه مومنیه قم
 +
پرونده:علامه (5).jpg|alt=آیت الله وحیدی شبستری و علامه طباطبایی|از راست: سید محمد وحیدی شبستری و [[علامه طباطبايى|سید محمدحسین طباطبایی]]
 
پرونده:سید محمد وحیدی (13).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در حال اقامه نماز عید
 
پرونده:سید محمد وحیدی (13).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در حال اقامه نماز عید
پرونده:سید محمد وحیدی (12).jpg|سید محمد وحیدی شبستری و سید روح الله موسوی خمینی
+
پرونده:سید محمد وحیدی (12).jpg|از راست: سید محمد وحیدی شبستری و [[امام خمینی|سید روح الله موسوی مصطفوی خمینی]]
پرونده:سید محمد وحیدی (11).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در بین علمای انقلابی
+
پرونده:سید محمد وحیدی (11).jpg|سید محمد وحیدی شبستری و سید محمد حسینی شیرازی
پرونده:سید محمد وحیدی (7).jpg|سید محمد وحیدی شبستری
+
پرونده:سید محمد وحیدی (7).jpg|از راست: [[آیت الله سید عبدالله شیرازی|سیدعبدالله موسوی شیرازی]] و سید محمد وحیدی شبستری
پرونده:سید محمد وحیدی شبستری2.jpg|سید محمد وحیدی شبستری و سید محمدصادق روحانی
+
پرونده:سید محمد وحیدی شبستری2.jpg|از راست: [[سید محمد صادق حسینی روحانی|سید محمدصادق حسینی روحانی]] و سید محمد وحیدی شبستری
پرونده:سید محمد وحیدی (3).jpg|سید محمد وحیدی شبستری در اواخر عمر
 
 
 
 
</gallery>
 
</gallery>
 
+
{{سنجش کیفی
 +
|سنجش=شده
 +
|شناسه= ضعیف
 +
|عنوان بندی مناسب= خوب
 +
|کفایت منابع و پی نوشت ها= ضعیف
 +
|رعایت سطح مخاطب عام= خوب
 +
|رعایت ادبیات دانشنامه ای= متوسط
 +
|جامعیت= خوب
 +
|رعایت اختصار= خوب
 +
|سیر منطقی= خوب
 +
|کیفیت پژوهش= خوب
 +
}}
 
[[رده:علمای معاصر|وحیدی شبستری،سید محمد]]
 
[[رده:علمای معاصر|وحیدی شبستری،سید محمد]]
 +
[[رده:علماء شیعه]]
 +
[[رده:فقیهان]]
 +
[[رده:مجتهدین]]
 +
[[رده:مبارزان علیه پهلوی]]
 +
[[رده:مدفونین در حرم حضرت معصومه (س)]]
 +
[[رده: مقاله های مرتبط به دانشنامه]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۰۶

«آیت‌الله سید محمد وحیدی شبستری» (۱۲۹۵-۱۳۷۹ ش)، از فقهای مجاهد و مجتهدین معاصر شیعه و از شاگردان سید محمد حجت کوه‌کمری بود. اندیشه انقلابی و جهادی این عالم ربانی، منشأ خدمات و برکات بسیاری در عرصه‌های مختلف جامعه اسلامی به‌ویژه در دو استان كردستان و آذربايجان غربی بود. ایشان آثار متعددی در فقه و حدیث و تفسیر تألیف نمود.

۲۲۰px
نام کامل سید محمد وحیدی شبستری
زادروز ۱۲۹۵ شمسی
زادگاه شبستر
وفات ۱۳۷۹ شمسی
مدفن قم، حرم حضرت معصومه سلام الله علیها

Line.png

اساتید

سید محمد حجت کوه‌کمری، سید محمدتقی خوانساری، سید علی یثربی کاشانی، آیت الله بروجردی، محمدعلی شاه‌آبادی،...


آثار

ذخیرة العباد، شرح دعای سحر، تفسیر قرآن کریم، مستمسکات الاحکام، الهدایه فی مسائل الاجاره،...


ولادت

سید محمد وحیدی شبستری در سال ۱۳۳۴ قمری (۱۲۹۵ ش) در شهرستان شبستر آذربایجان شرقی دیده به جهان گشود. پدرش آیت‌الله حاج سید رضی‌الدین، از علمای برجسته شبستر بود.

تحصیل و اساتید

سید محمد وحیدی از هفت سالگی، تحصیلات خود را آغاز کرد و در دوازده سالگی به علوم حوزوی مشغول شد. سطوح مقدماتی را نزد والد گرامی خود و علمای شبستر گذراند. پانزده ساله بود که برای تحصیلات بالاتر به تبریز رفت و در مدرسه طالبیه سکنا گزید. او با شوق و ذوق فراوان یک لحظه از درس و بحث باز نماند و از علمای تبریز نهایت استفاده را برد.

سید محمد شبستری پس از دو سال اقامت در تبریز، رهسپار مرکز مهم علمی و تحقیقی قم شد و علوم فقه و اصول و فلسفه و کلام را از محضر آیات عظام و فقهای بنام آنجا کسب نمود.

او سپس در سال ۱۳۱۷ ه.ش در سن ۲۲ سالگی برای تکمیل تحصیلات و استفاده از محضر مشاهیر علما به سوی نجف اشرف رهسپار شد و از حوزه های درس مشاهیر بزرگ نجف، استفاده نمود.

شبستری پس از حدود دو سال اقامت در نجف و بهره گیری از مراجع بزرگ وقت، در سال ۱۳۲۰ ه.ش مجددا به قم آمد و در این شهر اقامت گزید و به تحصیلات عالی و حضور در جلسه های درس خارج مراجع وقت اشتغال ورزید.

برخی اساتید آیت الله شبستری در قم عبارتند از:

فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی

آیت الله شبستری ضمن تحصیل در حوزه نجف و قم، خود نیز تدریس سطوح عالی را آغاز کرد و جمع کثیری از فاضلان و عالمان از حوزه درس ایشان بهره گرفتند. معظم له در قم، در بیشتر ساعات به تدریس سطوح مختلف علوم دینی مشغول شد و موفق به تربیت شاگردانی ممتاز گردید. از سال ۱۳۴۰ ه.ش، درس خارج ایشان یکی از چند درس مهم حوزه علمیه قم بود.

همچنین آیت الله شبستری با آغاز نهضت اسلامی، همگام با دیگر مراجع تقلید، به سخنرانی و صدور اعلامیه‌ها و پیام‌های متعدد پرداخت که مجموعه آنها در کتابی گرد آمده است. در طرح انجمن‌های ایالتی و ولایتی، با ارسال تلگرافی به اسدالله علم، نخست‌وزیر وقت، اعتراض خود را نسبت به تصویب آن لوایح اعلام کرد.

وی پس از آن نیز به فعالیت‌های مبارزاتی خود در قالب صدور اعلامیه‌های متعدد انقلابی در راستای نهضت اسلامی امام خمینی (ره) ادامه داد. از جمله در چهلم شهدای فاجعه ۱۹ دی قم، با صدور اعلامیه‌ای، روز ۲۵ بهمن را عزای عمومی اعلام کرد. در ۱۱/۱۲/۱۳۵۶ با صدور اعلامیه‌ای، رژیم پهلوی را به‌خاطر سرکوب قیام مردم تبریز و قم به‌شدت مورد انتقاد قرار داد. همچنین با اقدام دولت بختیار در بستن فرودگاه‌ها و ممانعت از ورود امام خمینی(ره) به کشور، با صدور اعلامیه‌ای آن را محکوم کرد.

آثار و تألیفات

الفلاح فی مسائل النکاح - یکی از آثار آیت الله وحیدی شبستری

تألیفات ارزشمند و آثار علمی آیت الله سید محمد وحیدی، فصل درخشانی از زندگی علمی و معنوی ایشان را رقم می زند که از آن میان می توان به کتب زیر اشاره نمود:

۱ - مستمسکات الاحکام.

۲ ـ الهدایه فی مسائل الاجاره.

۳ ـ اللئالی المنتظمه فی مسائل المستحدثه.

۴ ـ حاشیه عروة الوثقی.

۵ ـ الفلاح فی مسائل النکاح.

۶ ـ مجمع الفواید فی شرح غُرر الفراید.

۷ ـ حاشیه منهاج الصالحین.

۸ ـ وجیزة النافعة.

۹ ـ تحفة الولاة فی أحکام القصاص و الدیات.

۱۰ ـ النقد و التفریعات.

۱۱ ـ توضیح المسایل

۱۲ ـ ذخیرة العباد.

۱۳ ـ شرح دعای سحر.

۱۴ ـ تفسیر قرآن کریم.

۱۵ ـ مناسک حج

۱۶ ـ شرح و ترجمه «خصال» شیخ صدوق.

۱۷ ـ پرتو ولایت (شرح زیارت جامعه کبیره).

۱۸ ـ کتابی مخطوط شامل پنجاه منبر فارسی.

خصوصیات اخلاقی

  • آیت الله شبستری شناخت دین و عمل به دستورها و احکام آن را سرلوحه کار خویش قرار داده بودند به طوری که هیچ چیز به اندازه دین برای ایشان با اهمیت نبود.
  • ایشان بر این باور بودند که اگر انسان امور خود را به خدا واگذار نماید، خداوند سبحان به خوبی کفایت امور وی را خواهد کرد. و تکیه گاه ایشان به خداوند و کارسازی او بود و حضرت حق را مسب الاسباب می دانست و از اسباب ظاهری چشم می پوشید.
  • نظر ایشان درباره اهمیت دادن به نماز این بود که شاخصه ای که انسان می تواند ایمان خود و دیگران را بسنجد نماز و تهجد است.
  • ایشان که تمام زندگانی خود را در عشق به اهل بیت (علیه السلام) سپری ساخته بود، به شفاعت و عنایت آن بزرگواران بسیار امیدوار بود و می فرمود: همه ما در قیامت نیازمند شفاعت حضرت محمد (صلی الله وعلیه آله) و وصی بلافصل او امیرمؤمنان علی (علیه السلام) و دخت والاگهر ایشان حضرت فاطمه الزهراء (سلام الله علیها) و فرزندان معصوم ایشان (علیه السلام) هستیم.
  • زهد ورزی در تمامی جنبه های زندگی ایشان کاملا مشهود بود. در غذا، پوشاک، مسکن و مرکب سعی می کرد در حد گذران زندگی و با قناعت باشد. در این جنبه ها شدیدا به خدا توکل داشت و هیچ گاه نگران رزق و روزی خویش نبود و با اطمینان کامل می فرمود: همیشه در پی کسب روزی حلال باشید.
  • مردم‌‌داری و مدارا با آنان، از دیگر ویژگی های روحی و اخلاقی معظم له بود. ایشان به مردم بسیار علاقه داشت و به هدایت و ارشاد آنان عشق می ورزید. هیچ گاه از رفع مشکلات مردم، گوش دادن به سخنان و مطالب آنان و یا تبلیغ احکام دینی برایشان، خسته نمی شد.

وفات

مرحوم سید محمد وحیدی شبستری، پس از سالیان طولانی تلاش علمی، دینی، اجتماعی و سیاسی برای تبلیغ احکام الهی و سامان‌یابی امور مردم و خدمت رسانی به آنان، سرانجام در شب چهارشنبه دهم ماه ربیع الثانی ۱۴۲۱ ه.ق (۱۳۷۹ ش)، دیده از جهان فرو بست و پیکر پاکش را در جوار کریمه اهل بیت حضرت معصومه (سلام الله علیها) به خاک سپردند.

منابع

آرشیو عکس و تصویر



مسابقه از خطبه ۱۱۴ نهج البلاغه