عثمان بن علی: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
(ویرایش)
 
سطر ۱: سطر ۱:
عثمان بن علی علیه السلام از فرزندان امام علی علیه السلام است که در [[کربلا]] به شهادت رسیده است.
+
«عثمان بن علی» از فرزندان [[امام علی]] علیه السلام و [[ام البنین]] است که در [[کربلا]] به [[شهادت در راه خدا|شهادت]] رسید. وی دو سال پس از برادرش عبدالله دیده به جهان گشود و هنگام تولدش، امیرالمومنین علی علیه السلام فرمود: به یاد برادرم، «[[عثمان بن مظعون]]» او را «عثمان» نامیدم.<ref>[[تنقیح المقال]]، مامقانی، ج۲، ص۲۴۷، [[بحارالانوار]]، ج۴۵، ص۳۸.</ref>
  
==مادر عثمان==
+
عثمان چهار سال با پدر و چهارده سال با برادرش [[امام حسن]] علیه السلام و سی و سه سال با برادرش [[امام حسین]] علیه السلام زندگی کرد و مدت عمر او نیز سی و سه سال بود. برخی مدت عمرش را ۲۱ سال نوشته‌اند.
  
ابوعمر، عثمان فرزند حضرت علی علیه السلام و مادرش ام البنین دختر حزام است.
+
==عثمان در ماجرای عاشورا==
  
==علت نامگذاری عثمان==
+
===رد امان‌نامه شمر===
  
وی دو سال پس از برادرش عبدالله دیده به جهان گشود و هنگام تولدش، امیرالمومنین علی علیه السلام فرمود: به یاد برادرم، «عثمان بن مظعون» او را «عثمان» نامیدم.
+
عثمان و برادرانش ([[حضرت عباس علیه السلام|عباس]] و [[عبدالله بن علی|عبدالله]] و [[جعفر بن علی|جعفر]]) با وجود این که [[شمر بن ذی الجوشن|شمر]] به آنها امان داد، نپذیرفتند و برادر خویش امام حسین علیه السلام را تنها نگذاردند.
  
==طول عمر عثمان==
+
=== حضور در میدان جنگ ===
 +
[[روز عاشورا]] وقتی [[حضرت عباس علیه السلام|حضرت عباس]] علیه السلام کشته‌های فراوان خاندانش را مشاهده کرد، به برادران مادری خود که از فرزندان حضرت علی علیه السلام بودند، فرمود: پدر و مادرم به فدای شما باد! پیش بروید تا شما را بنگرم، و آنها با اقدامی شجاعانه به لشکر [[عمر بن سعد|عمر سعد]] حمله کردند و سینه خویش را آماج تیر و نیزه و شمشیر قرار دادند. برخی آورده‌اند: پس از عبدالله برادرش عثمان به میدان رفت، ولی اکثر مورخان آورده‌ا‌ند: وی پس از برادرش [[عمر بن علی]] علیه السلام رهسپار میدان شد.
  
وی چهار سال با پدر و چهارده سال با برادرش [[امام حسن]] علیه السلام و سی و سه سال با برادرش امام حسین علیه السلام زندگی کرد و مدت عمر او نیز سی و سه سال بود. برخی مدت عمرش را ۲۱ سال نوشته‌اند.
+
===رجز عثمان===
  
==رد امان‌نامه شمر==
+
عثمان در میدان جنگ چنین [[رجزهای یاران ابا عبدالله علیه السلام|رجز]] می خواند:
 
 
عثمان و برادرانش (عباس و عبدالله و جعفر) با وجود این که شمر به آنها امان داد، نپذیرفتند و برادر خویش امام حسین علیه السلام را تنها نگذاردند.
 
 
 
==نبرد عثمان در عاشورا==
 
 
 
روز عاشورا وقتی حضرت عباس علیه السلام کشته‌های فراوان خاندانش را مشاهده کرد به برادران مادری خود که از فرزندان حضرت علی علیه السلام بودند، فرمود: پدر و مادرم به فدای شما باد! پیش بروید تا شما را بنگرم که آنها با اقدامی شجاعانه به لشکر عمر سعد حمله کردند و سینه خویش را آماج تیر و نیزه و شمشیر قرار دادند. برخی آورده‌اند: پس از عبدالله برادرش عثمان به میدان رفت ولی اکثر مورخان آورده‌ا‌ند: وی پس از برادرش عمر بن علی علیه السلام رهسپار میدان شد.
 
 
 
==رجز عثمان در میدان==
 
 
 
عثمان در میدان چنین رجز خواند:
 
  
 
{{بیت|إِنّی انَا عُثْمانُ ذُوالمَفاخِرِ|شَیخی عَلِی ذُو الْفَعالِ الظّاهِرِ}}
 
{{بیت|إِنّی انَا عُثْمانُ ذُوالمَفاخِرِ|شَیخی عَلِی ذُو الْفَعالِ الظّاهِرِ}}
سطر ۳۱: سطر ۲۲:
 
من عثمان صاحب افتخاراتم، آقایم علی علیه السلام است که کارهای نیکش آشکار و عموزاده پیامبر پاک است، برادرم حسین علیه السلام از بهترین نیکان و پس از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و علی علیه السلام، سرور هر کوچک و بزرگ است.
 
من عثمان صاحب افتخاراتم، آقایم علی علیه السلام است که کارهای نیکش آشکار و عموزاده پیامبر پاک است، برادرم حسین علیه السلام از بهترین نیکان و پس از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و علی علیه السلام، سرور هر کوچک و بزرگ است.
  
==شهادت عثمان==
+
===شهادت عثمان===
  
درباره شهادت وی آورده‌اند: خَولی بن یزید اصْبُحی تیری به پهلوی عثمان بن علی علیه السلام زد از اسب به زمین افتاد، آنگاه فردی از ابان بن حازم (دارم) وی را به شهادت رساند.  
+
درباره شهادت وی آورده‌اند: [[خولی|خَولی بن یزید اصْبُحی]] تیری به پهلوی عثمان بن علی علیه السلام زد و او از اسب به زمین افتاد، آنگاه فردی از ابان بن حازم (دارم) وی را به شهادت رساند.  
  
==زیارتنامه عثمان==
+
==عثمان در زیارت ناحیه==
  
در زیارت ناحیه بر وی چنین درود فرستاده شده است: «السَّلامُ عَلی‌ عُثْمانَ بْنِ أَمِیرِالْمُؤمِنینَ سُمِّی عُثْمانَ بْنَ مَظْعُونٍ، لَعَنَ الله رامِیهُ بِالسَّهْمِ خوْلی بن یزِیدِ الأَصْبَحِّی الأَیادِی - الأَبانِی‌ - الدّارِمِی»؛ درود بر عثمان بن علی علیه السلام که هم نام عثمان بن مظعون بود، خدا تیر زننده به وی خولی بن یزید اصبحی ابانی دارمی را لعنت کن.
+
در [[زیارت ناحیه مقدسه|زیارت ناحیه]] بر عثمان بن علی چنین درود فرستاده شده است:  
  
==عثمان بن علی بن ابی‌طالب==
+
«السَّلامُ عَلی‌ عُثْمانَ بْنِ أَمِیرِالْمُؤمِنینَ سُمِّی عُثْمانَ بْنَ مَظْعُونٍ، لَعَنَ الله رامِیهُ بِالسَّهْمِ خوْلی بن یزِیدِ الأَصْبَحِّی الأَیادِی - الأَبانِی‌ - الدّارِمِی»؛ درود بر عثمان بن علی علیه السلام که هم نام عثمان بن مظعون بود، خدایا تیر زننده به وی خولی بن یزید اصبحی (ابانی دارمی) را لعنت کن.
 
 
یکی از شهدای [[کربلا]]، وی برادر عباس است. مادرش ام‌البنین و پدرش [[امیرالمومنین]] علیه السلام است. از آن حضرت نقل شده که نام او را به یاد برادرم عثمان بن مظعون، «عثمان» نامیدم.<ref>[[تنقیح المقال]]، مامقانی، ج2، ص247، [[بحارالانوار]]، ج45، ص38.</ref> وی به تیر خولی بن یزید، در [[روز عاشورا]] مجروح شد و بر زمین افتاد و یکی دیگر از سپاه ابن سعد او را کشت. هنگام شهادت 21 سال داشت، نامش در [[زیارت]] ناحیه مقدسه آمده است.
 
  
 
==پانویس==
 
==پانویس==
<references/>
+
<references />
  
 
==منابع==
 
==منابع==
* جواد محدثی، فرهنگ عاشورا.
+
 
* جمعی از نویسندگان، پژوهشى پيرامون شهداى كربلا، جلد: صفحه: 256، در دسترس در [http://lib.eshia.ir/26101/1/256/%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%D9%BE%DA%98%D9%88%D9%87%D8%B4%DB%8C کتابخانه مدرسه فقاهت]، بازیابی: 5 اسفند 1392.
+
*جواد محدثی، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|فرهنگ عاشورا]].
 +
*جمعی از نویسندگان، پژوهشى پیرامون شهداى کربلا، جلد: ۱، صفحه: ۲۵۶، در دسترس در [http://lib.eshia.ir/26101/1/256/%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%D9%BE%DA%98%D9%88%D9%87%D8%B4%DB%8C کتابخانه مدرسه فقاهت]، بازیابی: ۵ اسفند ۱۳۹۲.
  
 
[[رده:شهدای کربلا]]
 
[[رده:شهدای کربلا]]
 
{{الگو:واقعه عاشورا}}
 
{{الگو:واقعه عاشورا}}

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۰ آوریل ۲۰۲۰، ساعت ۰۸:۳۰

«عثمان بن علی» از فرزندان امام علی علیه السلام و ام البنین است که در کربلا به شهادت رسید. وی دو سال پس از برادرش عبدالله دیده به جهان گشود و هنگام تولدش، امیرالمومنین علی علیه السلام فرمود: به یاد برادرم، «عثمان بن مظعون» او را «عثمان» نامیدم.[۱]

عثمان چهار سال با پدر و چهارده سال با برادرش امام حسن علیه السلام و سی و سه سال با برادرش امام حسین علیه السلام زندگی کرد و مدت عمر او نیز سی و سه سال بود. برخی مدت عمرش را ۲۱ سال نوشته‌اند.

عثمان در ماجرای عاشورا

رد امان‌نامه شمر

عثمان و برادرانش (عباس و عبدالله و جعفر) با وجود این که شمر به آنها امان داد، نپذیرفتند و برادر خویش امام حسین علیه السلام را تنها نگذاردند.

حضور در میدان جنگ

روز عاشورا وقتی حضرت عباس علیه السلام کشته‌های فراوان خاندانش را مشاهده کرد، به برادران مادری خود که از فرزندان حضرت علی علیه السلام بودند، فرمود: پدر و مادرم به فدای شما باد! پیش بروید تا شما را بنگرم، و آنها با اقدامی شجاعانه به لشکر عمر سعد حمله کردند و سینه خویش را آماج تیر و نیزه و شمشیر قرار دادند. برخی آورده‌اند: پس از عبدالله برادرش عثمان به میدان رفت، ولی اکثر مورخان آورده‌ا‌ند: وی پس از برادرش عمر بن علی علیه السلام رهسپار میدان شد.

رجز عثمان

عثمان در میدان جنگ چنین رجز می خواند:


إِنّی انَا عُثْمانُ ذُوالمَفاخِرِ شَیخی عَلِی ذُو الْفَعالِ الظّاهِرِ

وَإِبْنُ عَّمِ النَّبِی الطّاهِرِ أَخُو حُسَینٌ خَیرَةُ الأَخائِرِ

وَ سَیدُ الکبّارِ وَالأَصاغِرِ بَعْدَ الَّرسوُلِ وَ الْوَصِی النّاصِرِ

من عثمان صاحب افتخاراتم، آقایم علی علیه السلام است که کارهای نیکش آشکار و عموزاده پیامبر پاک است، برادرم حسین علیه السلام از بهترین نیکان و پس از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و علی علیه السلام، سرور هر کوچک و بزرگ است.

شهادت عثمان

درباره شهادت وی آورده‌اند: خَولی بن یزید اصْبُحی تیری به پهلوی عثمان بن علی علیه السلام زد و او از اسب به زمین افتاد، آنگاه فردی از ابان بن حازم (دارم) وی را به شهادت رساند.

عثمان در زیارت ناحیه

در زیارت ناحیه بر عثمان بن علی چنین درود فرستاده شده است:

«السَّلامُ عَلی‌ عُثْمانَ بْنِ أَمِیرِالْمُؤمِنینَ سُمِّی عُثْمانَ بْنَ مَظْعُونٍ، لَعَنَ الله رامِیهُ بِالسَّهْمِ خوْلی بن یزِیدِ الأَصْبَحِّی الأَیادِی - الأَبانِی‌ - الدّارِمِی»؛ درود بر عثمان بن علی علیه السلام که هم نام عثمان بن مظعون بود، خدایا تیر زننده به وی خولی بن یزید اصبحی (ابانی دارمی) را لعنت کن.

پانویس

  1. تنقیح المقال، مامقانی، ج۲، ص۲۴۷، بحارالانوار، ج۴۵، ص۳۸.

منابع

11.jpg
واقعه عاشورا
قبل از واقعه
شرح واقعه
پس از واقعه
بازتاب واقعه
وابسته ها