خاتمیت (کتاب)

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
خاتمیت.jpg
نویسنده مرتضی مطهری
موضوع خاتمیت نبوت
زبان فارسی
تعداد جلد ۱

خاتمیت

کتاب «خاتمیت» از آثار ارزشمند شهید مرتضی مطهری (م، ۱۳۵۸ ش) پیرامون مسئله نبوت و خاتمیت است. این کتاب مشتمل بر ده جلسه سخنرانی استاد شهید است که در حدود سال ۴۷ شمسی در حسینیه ارشاد تهران ایراد شده است.

مؤلف

مرتضی مطهری (۱۳۵۸-۱۲۹۸ ش) از اساتید حوزه علمیه قم و معروفترین سخنران در دو دهه قبل از انقلاب، و از نظریه پردازان اصلی جمهوری اسلامی بود.

از جمله اساتید ایشان در راه کسب علم و دانش، علامه طباطبائی، سید محمد حجت، سید صدرالدین صدر و سید محمدتقى خوانسارى را می توان نام برد.

برخی دیگر از آثار ایشان عبارتند از: عدل الهی، تعلیم و تربیت در اسلام، آزادی معنوی، خدمات متقابل اسلام و ایران، حماسه حسینی.

شهید مطهرى در طول حیاتش سعی نمود جهانبینى اصیل اسلامى را از طریق درس و سخنرانى و تألیف کتاب ارائه نماید. او سرانجام، در ۱۲ اردیبهشت ۱۳۵۸ توسط منافقین به شهادت رسید.

معرفی کتاب

کتاب مشتمل بر ده جلسه سخنرانی استاد مرتضی مطهری است که در حدود سال ۴۷ شمسی در حسینیه ارشاد تهران ایراد شده است. این سخنرانی‌ها در زمان حیات استاد، از نوار استخراج شده و در اختیار ایشان قرار داده شده و اصلاحات و اضافاتی بر آن معمول داشته‌اند و منتشر شده است.

در حواشی متن این گفتارها (غیر از جلسه اول)، استاد مطهری عناوین و گاهی خلاصه‌هایی از مطالب را نگاشته‌اند. مجموعه این عناوین و خلاصه‌ها، فهرست مشروح کتاب قرار گرفته است. عناوین هر یک از سخنرانی‌ها (به جز عنوان جلسه پنجم که از خود استاد است) و نیز تیترهای فرعی کتاب، از همین عناوین و خلاصه‌ها استخراج گردیده است.

شایان‌ذکر است که استاد مقاله‌ای تحت عنوان «ختم نبوت» دارند که اول بار در کتاب «محمد(ص) خاتم پیامبران(ع)» درج گردید و سپس به‌صورت رساله‌ای کوچک منتشر شد و اکنون در کتاب «شش مقاله» به چاپ رسیده است. آن مقاله در واقع چکیده ده سخنرانی مذکور است و به‌عبارت‌دیگر، این جلسات مشروح آن مقاله است، به‌اضافه مطالبی که در آن مقاله یافت نمی‌شود. با این تفاوت که چون این‌ها سخنرانی است و در جمع عمومی ایراد شده است، از بیان ساده‌تری برخوردار است و گاهی مطالب با مثال‌های متعدد تشریح شده است که مسائل روز نیز به‌تناسب مطرح گردیده است و به‌عبارت‌دیگر، این کتاب و آن مقاله، مکمل یکدیگرند.

محتوای کتاب

مطالب کتاب «خاتمیت»، با موضوع ختم‌ نبوت، عنوانی که قرآن کریم آن را به پیامبر(ص) داده و او را «خاتم الانبیاء» خوانده، آغاز شده است. نویسنده معتقد است که در این مطلب، بحثی برای هیچ مسلمانی وجود ندارد؛ زیرا تصور این‌که بعد از پیامبر خاتم(ص)، پیامبر دیگری بیاید، با ایمان به پیامبری او، منافات دارد.

در بخشی از کتاب، به توضیح و تشریح ارکان خاتمیت پرداخته شده است، که عبارت‌اند از انسان و اجتماع، وضع خاص قانون‌گذاری اسلام، علم و اجتهاد و موضوع تفقه و اجتهاد.

جواب پرسش های زیر را در این کتاب خواهید یافت:

  • چرا نبوت پایان پذیرفت؟
  • نبی کیست؟ رسول یعنی چه؟ آیا با هم تفاوت دارند؟
  • سوزنده بودن تعلیمات اسلام چیست؟
  • با توجه به ختم شریعت چه احتیاجی به وجود امام معصوم است؟
  • چرا شرایع ختم شد و قوانینی که از جانب خدا برای هدایت و ارشاد بشر آمد به مرحله ای رسید که دیگر متوقف شد؟
  • چه علتی وجود دارد که شرایع سابق (یهودیت و مسیحیت و...) تغییر کرد و شریعت ختمیه (اسلام) تغییر نخواهد کرد.

منابع

مسابقه از خطبه ۱۹۰ نهج البلاغه