محمدرضا مهدوی کنی

این مدخل از دانشنامه هنوز نوشته نشده است.

محتوای فعلی مقاله یکی از پایگاه های معتبر متناسب با عنوان است.

(احتمالا تصرف اندکی صورت گرفته است)

«آیت‌الله محمدرضا مهدوی ‌کنی» (۱۳۱۰-۱۳۹۳ ش)، از فقها و روحانیون مجاهد شیعه در دوران انقلاب اسلامی و از شاگردان امام خمینی بود. عضویت در شورای انقلاب، مجلس خبرگان، شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام و ریاست دانشگاه امام ‌صادق علیه‌السلام، از جمله فعالیت‌های سیاسی و اجرائی اوست.

نام کامل	محمدرضا مهدوی ‌کنی
زادروز	۱۳۱۰ شمسی
زادگاه	کن، تهران
وفات	۱۳۹۳ شمسی
مدفن	شهرری، حرم حضرت عبدالعظیم حسنی
اساتید	علامه طباطبایی، آیت‌‌الله بروجردی، امام خمینی، سید محمدرضا گلپایگانی،...
آثار	نقطه‌های آغاز در اخلاق عملی، اصول و مبانی اقتصاد اسلامی در قرآن، بیست گفتار، شرح دعای افتتاح،...

تحصیل و استادان

محمدرضا مهدوی ‌کنی (باقری) در ۱۴ مرداد ۱۳۱۰ شمسی در روستای کَن از توابع تهران به دنیا آمد. وی تحصیلات دوره دبستان را در کن گذراند و در سال ۱۳۲۴ به مدت دوسال و نیم در مدرسه لرزاده و سپس در مدرسه سپهسالار به تحصیل پرداخت و از محضر اساتیدی چون حجت‌الاسلام شیخ علی اکبر برهان بهره‌مند شد.

وی در سال ۱۳۲۷ برای تکمیل تحصیلات علوم دینی به قم رفت و وارد مدرسه فیضیه و حجتیه شد و تا سال ۱۳۴۰ ش در محضر استادان مبرّز آن زمان همچون: شیخ عبدالجواد سده‌ای (جبل عاملی)، سید ابوالحسن رفیعی قزوینی، علامه شعرانی، آیت‌ الله بروجردی، علامه طباطبایی، امام خمینی، گلپایگانی، شهید صدوقی و... دروس عالی تفسیر، حکمت، کلام و دروس خارج فقه و اصول فقه را تلمذ کرد.

آثار و تألیفات

• تقریرات درس‌های خارج فقه آیت الله بروجردی و امام خمینی؛
• نقطه‌های آغاز در اخلاق عملی؛
• اصول و مبانی اقتصاد اسلامی در قرآن؛
• بیست گفتار؛
• شرح دعای افتتاح.

فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی

محمدرضا مهدوی‌ کنی هنگام تحصیل در حوزه به همراه تعدادی از طلاب از جمله آیت‌ الله محمدی‌ گیلانی و آیت‌ الله آقا شیخ محمود در سال ۱۳۲۷، تشکلی به نام «مجمع سیاسی» تشکیل داد که زیربنای فعالیت های سیاسی او شد که هدف آن تحول در وضعیت درسی و وارد کردن حوزه به مسائل سیاسی بود.

آیت‌الله مهدوی‌ کنی در سال ۱۳۴۰ شمسی پس از اتمام تحصیلات و اخذ درجه اجتهاد، به تهران عزیمت کرد و امامت جماعت در مسجد جلیلی را عهده‌دار شد و همزمان در مدرسه مروی به تدریس پرداخت.

در پی قیام ۱۵ خرداد سال ۱۳۴۲ و تبعید امام خمینی، مسجد جلیلی به کانونی برای فعالیتهای سیاسی مبدل شد. ایشان از مبارزان نهضت امام خمینی بود و بارها در این راه دستگیر و زندانی شد. آیت‌الله مهدوی‌ کنی در این رابطه می‌گوید: «شب ۲۳ رمضان ۱۳۵۳ بود که در مسجد جلیلی مشغول مراسم احیا بودم که مرا به کلانتری احضار و بعد از آن به بوکان کردستان تبعید نمودند و پس از گذشت سه ماه، مجدداً از آنجا به مهاباد و بعد راهی تهران کردند».

وی بار دیگر در سال ۱۳۵۴ به اتهام اقدام علیه امنیت کشور به چهار سال زندان محکوم شد و سپس ممنوع‌الخروج گردید. بنا به اظهار اکبر هاشمی ‌رفسنجانی هنگامی که وی در بازداشت بود، شهید فضل‌الله محلاتی نزد آیت‌الله مرتضی پسندیده -برادر امام خمینی- رفت و برای مهدوی‌ کنی اجازه اخذ سهم امام را گرفت و او از همین منبع در دوران خفقان از خانواده‌های زندانیان سیاسی حمایت می‌کرد و آنها را تحت پوشش مالی قرار می‌داد.

آیت‌الله پسندیده در این زمان وکالت امام را در امور شرعی بر عهده داشت. مدتی پس از هجرت امام خمینی به پاریس، در آذرماه ۱۳۵۷ هسته اولیه شورای ‌انقلاب تشکیل شد که اعضای آن عبارت بودند از: شهید مطهری، هاشمی ‌رفسنجانی، موسوی ‌اردبیلی، شهید بهشتی و شهید محمدجواد باهنر، که بعدها آیت‌الله مهدوی ‌کنی، آیت‌الله خامنه‌ای، آیت‌الله طالقانی، مهندس بازرگان و آقای سحابی نیز به آن پیوستند.

پس از پیروزی انقلاب ‌اسلامی، آیت‌الله مهدوی ‌کنی در آبان ماه ۱۳۵۸ در کابینه ترمیمی مهندس بازرگان مشاور وزیر کشور مهندس هاشم صباغیان شد. در کابینه محمدعلی رجایی در شهریور ۱۳۵۹ وزیر کشور بود و پس از آنکه در ۸ شهریور ۱۳۶۰ شهید رجایی رئیس‌جمهور و شهید باهنر نخست‌وزیر به شهادت رسیدند، شورای موقت ریاست جمهوری زمام امور دولت را به ایشان سپرد. آیت‌الله مهدوی ‌کنی در ۱۱ شهریور ۱۳۶۰ از مجلس رأی اعتماد گرفت. کابینه وی موظف شد که انتخابات ریاست جمهوری را در اولین فرصت برگزار نماید. این کابینه ۴۵ روز بیشتر دوام نداشت و در ۲۶ مهرماه ۱۳۶۰ وی استعفای خود را به آیت‌الله خامنه‌ای رئیس‌جمهور وقت داد.

آیت‌الله مهدوی در ۲ بهمن ۱۳۶۰ به فرمان امام ‌خمینی به عضویت ستاد انقلاب ‌فرهنگی منصوب شد و در ۲۱ اسفند ۱۳۶۰ مجدداً طی حکمی از طرف امام در شورای ‌نگهبان عضویت یافت.

ایشان از سال ۱۳۶۱ همزمان با تأسیس «دانشگاه امام ‌صادق علیه السلام» عهده‌دار ریاست این دانشگاه شد. آیت‌الله مهدوی ‌کنی همچنین عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام و یکی از اعضای برجسته جامعه روحانیت مبارز بود. امام درباره ایشان فرموده بود که «ما به ایشان ارادت داشته‌ایم، داریم و خواهیم داشت» که این خود گویای موقعیت ایشان در پیشبرد اهداف نظام می‌باشد.

وفات

مرحوم آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی در ۱۴ خرداد ۱۳۹۳ شمسی دچار حمله قلبی شد و به کما رفت و سرانجام در ۲۹ مهر ۱۳۹۳ در ۸۳ سالگی در تهران از دنیا رفت. مراسم تشییع و اقامه نماز بر پیکر ایشان به امامت آیت‌الله شهید سید علی حسینی خامنه ای در دانشگاه تهران برگزار گردید و بنابر وصیتش در کنار مزار آیت‌ الله ملا علی کنی به شهر ری منتقل و در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی به خاک سپرده شد.

منابع

• "آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی"، فریده شریفی، در دسترس در مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، بازیابی: ۸ آذر ۱۳۹۲.

آرشیو عکس و تصویر

• 

  از راست: محمدرضا مهدوی کنی، ابوالفضل خوانساری و شهید فضل‌الله مهدی زاده محلاتی

• 

  1. سید محمود طالقانی، 2. شهید سید اسدالله مدنی، 3. سید علی حسینی خامنه ای، 4. محمدرضا مهدوی کنی، 5. میرکریم موسوی کریمی (عبدالکریم موسوی اردبیلی) و 6. علی اکبر فیض آلنی (مشکینی)

• 

  از راست: ناشناسان، محمدرضا مهدوی کنی، محمد موحدی (فاضل لنكرانی) و ناشناسان

• 

  از راست: سید مرتضی پسندیده، محمدرضا مهدوی کنی و سید شهاب الدین حسینی مرعشی نجفی

• 

  از راست: سید علی حسینی خامنه ای، محمدرضا مهدوی کنی و شهید غلامحسین حقانی

• 

  محمدرضا مهدوی کنی و اکبر هاشمی بهرمانی (رفسنجانی)

• 

  از راست: محمد کلباسی، ناشناس، محمد واعظ زاده خراسانی، سید کمال فقیه ایمانی و محمدرضا مهدوی کنی

• 

  از راست: سید عبدالمجید ایروانی، محمدرضا مهدوی کنی، سید علی حسینی خامنه ای، محمدباقر محی الدین انواری، احمد جنتی، محسن مجتهد شبستری و محمدآقا امامی (امامی کاشانی)

• 

  از راست: ناشناس، محمدرضا مهدوی کنی، سید محمود هاشمی شاهرودی و شهید سید محمدباقر حکیم