شعب ابوطالب: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
 
سطر ۱: سطر ۱:
شهر [[مکه]]، شهرى است با کوههاى فراوان و فراگیر که در لابلاى آنها دامنه‌ها و وادی هاى کوچکى است که عرب به آن شعب مى‌گوید. مکه مملو از شعب است و از قدیم، این ضرب المثل مشهور بوده که: «أهل مکة اعلم بشعابها، اهل مکه به شعب‌هاى خود آگاه‌تر از دیگرانند».  
+
«شِعب [[ابوطالب علیه السلام|ابى‌طالب]]» یکی از وادی‌هاى کوچک در شهر [[مکه]] و نزدیک [[كعبه]] است. [[بنى هاشم|بنی‌هاشم]] در این شِعب -از سال هفتم تا دهم [[بعثت]]-، توسط [[قریش]] مورد محاصره اقتصادی و اجتماعی قرار گرفتند.
[[پرونده:Sheb.jpg|بندانگشتی|محل شعب ابى طالب]]
 
ساکنان مکه که عبارت از طوایف مختلف بودند، هر کدام در یکى از این شعب‌ها سکونت داشتند. به همین مناسبت هر شعبى را به نام آن طایفه مى‌شناختند. آنچه که به نام شعب ابى طالب معرفى شده در آغاز به عنوان شعب ابى یوسف معروف بوده و گویا در عصر [[بعثت]]، شعب ابى طالب نام گرفته است، بعدها شعب بنى هاشم نامیده شده و در حال حاضر با نام «شعب [[امام علی علیه السلام|على]] علیه السلام» شهرت دارد.
 
  
==موقعیت شعب ابى طالب==
+
==موقعیت شعب ابى‌طالب==
 +
[[پرونده:Sheb.jpg|بندانگشتی|محل شعب ابى‌طالب]]
 +
شهر [[مکه]]، شهرى است با کوه‌هاى فراوان که در لابلاى آنها دامنه‌ها و وادی‌هاى کوچکى است که عرب به آن «شِعب» مى‌گوید. ساکنان مکه که عبارت از طوایف مختلف بودند، هر کدام در یکى از این شعب‌ها سکونت داشتند؛ به همین مناسبت، هر شعبى را به نام آن طایفه مى‌شناختند. آنچه که به نام «شعب [[ابوطالب علیه السلام|ابى‌طالب]]» معرفى شده، در آغاز به عنوان «شعب ابى‌یوسف» معروف بوده و گویا در عصر [[بعثت]]، «شعب ابى‌طالب» نام گرفته است، که بعدها «شعب [[بنى‌هاشم]]» نامیده شده و در حال حاضر با نام «شعب [[امام علی علیه السلام|على]](ع)» شهرت دارد.
  
اين شعب در شرق [[كعبه]] معظمه، در ميان [[کوه ابوقبیس|كوه ابوقُبَيسْ]] و شعب ابن عامر قرار دارد و فاصله تقريبى آن با كعبه بين دويست تا سيصد متر است.<ref> زينب ابراهيمي، شعب ابوطالب، [http://www.pajoohe.ir دانشنامه پژوهه]، بازیابی: 11 اردیبهشت 1392 </ref>
+
شعب ابى‌طالب در شرق [[كعبه]] معظمه، در ميان [[کوه ابوقبیس|كوه ابوقُبَيس]] و شعب ابن عامر قرار دارد و فاصله تقريبى آن با كعبه بين دويست تا سيصد متر است.<ref> "شعب ابی‌طالب"، زينب ابراهيمی، [http://www.pajoohe.ir دانشنامه پژوهه].</ref>
  
== اهمیت شعب ابى طالب ==
+
== اهمیت شعب ابى‌طالب ==
شِعب ابى طالب محل تولد [[پیامبر اسلام|رسول خدا]](ص) و نیز تولد [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|فاطمه زهرا]](س) است و خانۀ [[خدیجه کبری]] و محل زندگی وی با پیامبر(ص) نیز در این منطقه بوده. همچنین [[ابن عباس|عبدالله بن عباس]] نیز در این شعب متولد شد و زندگی کرد.
+
شعب ابى طالب محل ولادت [[پیامبر اسلام|رسول خدا]](صلی الله علیه وآله) و نیز محل تولد [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|فاطمه زهرا]](علیهاالسلام) است. خانۀ [[خدیجه کبری]](علیهاالسلام) و محل زندگی وی با پیامبر(صلی الله علیه وآله) نیز در این منطقه بوده است. همچنین [[ابن عباس|عبدالله بن عباس]] در این شعب متولد شد و زندگی کرد.
  
== محاصره بنی هاشم در شعب ابى طالب ==
+
== محاصره بنی‌هاشم در شعب ابى‌طالب ==
در تاریخ صدر [[اسلام]] معمولاً پس از واقعه [[هجرت به حبشه]]، از شعب ابى طالب و حصار بنى هاشم در آن سخن به میان می آید.<ref>سیره رسول خدا صلى الله و آله و سلم (تاریخ سیاسى اسلام)، رسول جعفریان، ص۳۵۹.</ref> [[قریش]] در سال ۷ بعثت<ref>سیره رسول خدا صلى الله و آله و سلم (تاریخ سیاسى اسلام)، رسول جعفریان، ص۳۵۹ به نقل از طبقات الکبرى، ج۱، ص۲۰۹.</ref> برای تحت فشار گذاشتن [[بنی هاشم|بنى هاشم]] به منظور تسلیم [[پیامبر اسلام|رسول خدا]] صلى الله علیه و آله به آنان تصمیم گرفتند تا پیمانى بر ضد بنى هاشم و بنى [[عبدالمطلب]] منعقد کنند، بر این اساس که با آنان ازدواجی نکرده و خرید و فروشی نداشته باشند. این امر سبب شد تا بنى هاشم نزد [[ابوطالب علیه السلام|ابوطالب]] رفته و در شعب او، گردهم جمع شوند.<ref>مطابق با روایت ابن اسحاق نقل از سیره رسول خدا صلى الله و آله و سلم (تاریخ سیاسى اسلام)، رسول جعفریان، ص۳۵۹.</ref> محاصره اقتصادی و اجتماعی بنی هاشم در شعب ابیطالب تا سال ۱۰ بعثت (مجموعا ۳ سال) به طول انجامید.  
+
در تاریخ صدر [[اسلام]] معمولاً پس از واقعه [[هجرت به حبشه]]، از شعب ابى طالب و حصر [[بنى هاشم]] در آن سخن به میان می آید.<ref>سیره رسول خدا صلى الله وآله (تاریخ سیاسى اسلام)، رسول جعفریان، ص۳۵۹.</ref> [[قریش]] در سال ۷ [[بعثت]]<ref>همان، ص۳۵۹، به نقل از طبقات الکبرى، ج۱، ص۲۰۹.</ref> برای تحت فشار گذاشتن [[بنی هاشم|بنى هاشم]] و به منظور تسلیم [[پیامبر اسلام|رسول خدا]] صلى الله علیه و آله به آنان، تصمیم گرفتند تا پیمانى بر ضد بنى هاشم و بنى [[عبدالمطلب]] منعقد کنند؛ بر این اساس که با آنان [[ازدواج]] نکرده و خرید و فروشی نداشته باشند. این امر سبب شد تا بنى هاشم نزد [[ابوطالب علیه السلام|ابوطالب]] رفته و در شعب او، گرد هم جمع شوند.<ref>مطابق با روایت ابن اسحاق نقل از سیره رسول خدا صلى الله وآله (تاریخ سیاسى اسلام)، رسول جعفریان، ص۳۵۹.</ref> محاصره اقتصادی و اجتماعی بنی هاشم در شعب ابی طالب تا سال ۱۰ بعثت (مجموعا ۳ سال) به طول انجامید.  
  
در نقلی آمده است خداوند به پیامبرش خبر داد که موریانه، پیمان نامه را خورده و تنها جمله «باسمک اللهم» از آن باقی مانده است. پیامبر نیز ابوطالب را از آن باخبر ساخت و ابوطالب به انجمن قریش رفت و گفت: برادرزاده‌ام می‌گوید موریانه پیمان نامه‌ای را که نوشته اید خورده و تنها نام خدا را باقی گذاشته؛ ببینید اگر سخن او راست است محاصره ما را بشکنید و اگر دروغ می‌گوید او را به شما خواهم سپرد. چون سراغ نامه رفتند دیدند موریانه همه آن را جز نام خدا خورده است. بدین ترتیب پیمان محاصره بنی هاشم شکسته شد و آنان از شعب ابوطالب بیرون آمدند.<ref>طبرسی، اعلام الوری، ۱۳۹۰ق، ص۷۳-۷۴.</ref>
+
در نقلی آمده است که خداوند به پیامبرش خبر داد که موریانه، پیمان نامه را خورده و تنها جمله «بِاسمک اللّهم» از آن باقی مانده است. پیامبر نیز ابوطالب را از آن باخبر ساخت و ابوطالب به انجمن قریش رفت و گفت: برادرزاده‌ام می‌گوید موریانه پیمان نامه‌ای را که نوشته اید خورده و تنها نام خدا را باقی گذاشته؛ ببینید اگر سخن او راست است محاصره ما را بشکنید و اگر دروغ می‌گوید او را به شما خواهم سپرد. چون سراغ نامه رفتند دیدند موریانه همه آن را -جز نام خدا- خورده است. بدین ترتیب پیمان محاصره بنی هاشم شکسته شد و آنان از شعب ابی طالب بیرون آمدند.<ref>طبرسی، اعلام الوری، ۱۳۹۰ق، ص۷۳-۷۴.</ref>
  
 
==پانویس==
 
==پانویس==
 
{{پانویس}}
 
{{پانویس}}
==پیوند==
+
==پیوندها==
[[محاصره بنی هاشم در شعب ابیطالب|محاصره بنی هاشم در شعب ابی طالب]]
+
*[[محاصره بنی هاشم در شعب ابیطالب|محاصره بنی‌هاشم در شعب ابی‌طالب]]
  
 
==آرشیو عکس و تصویر==
 
==آرشیو عکس و تصویر==
  
 
<gallery mode="packed" heights="170">
 
<gallery mode="packed" heights="170">
پرونده:شعب.jpeg|وضعیت کنونی شعب ابوطالب
+
پرونده:شعب.jpeg|وضعیت کنونی شعب ابی‌طالب
پرونده:شعب2.jpg| خانه ولادت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله در شعب ابوطالب که الان کتابخانه‌ای به نام "مکتبه مکه المکرمه" شده است
+
پرونده:شعب2.jpg| محل ولادت پیامبر اکرم در شعب ابی‌طالب که اکنون کتابخانه‌ای به نام "مکتبة مکة المکرمة" شده است
 
</gallery>
 
</gallery>
  
 
[[رده:اماکن مکه]]
 
[[رده:اماکن مکه]]
 
[[رده:اماکن مربوط به تاریخ پیامبر اسلام]]
 
[[رده:اماکن مربوط به تاریخ پیامبر اسلام]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۶ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۳۱

«شِعب ابى‌طالب» یکی از وادی‌هاى کوچک در شهر مکه و نزدیک كعبه است. بنی‌هاشم در این شِعب -از سال هفتم تا دهم بعثت-، توسط قریش مورد محاصره اقتصادی و اجتماعی قرار گرفتند.

موقعیت شعب ابى‌طالب

محل شعب ابى‌طالب

شهر مکه، شهرى است با کوه‌هاى فراوان که در لابلاى آنها دامنه‌ها و وادی‌هاى کوچکى است که عرب به آن «شِعب» مى‌گوید. ساکنان مکه که عبارت از طوایف مختلف بودند، هر کدام در یکى از این شعب‌ها سکونت داشتند؛ به همین مناسبت، هر شعبى را به نام آن طایفه مى‌شناختند. آنچه که به نام «شعب ابى‌طالب» معرفى شده، در آغاز به عنوان «شعب ابى‌یوسف» معروف بوده و گویا در عصر بعثت، «شعب ابى‌طالب» نام گرفته است، که بعدها «شعب بنى‌هاشم» نامیده شده و در حال حاضر با نام «شعب على(ع)» شهرت دارد.

شعب ابى‌طالب در شرق كعبه معظمه، در ميان كوه ابوقُبَيس و شعب ابن عامر قرار دارد و فاصله تقريبى آن با كعبه بين دويست تا سيصد متر است.[۱]

اهمیت شعب ابى‌طالب

شعب ابى طالب محل ولادت رسول خدا(صلی الله علیه وآله) و نیز محل تولد فاطمه زهرا(علیهاالسلام) است. خانۀ خدیجه کبری(علیهاالسلام) و محل زندگی وی با پیامبر(صلی الله علیه وآله) نیز در این منطقه بوده است. همچنین عبدالله بن عباس در این شعب متولد شد و زندگی کرد.

محاصره بنی‌هاشم در شعب ابى‌طالب

در تاریخ صدر اسلام معمولاً پس از واقعه هجرت به حبشه، از شعب ابى طالب و حصر بنى هاشم در آن سخن به میان می آید.[۲] قریش در سال ۷ بعثت[۳] برای تحت فشار گذاشتن بنى هاشم و به منظور تسلیم رسول خدا صلى الله علیه و آله به آنان، تصمیم گرفتند تا پیمانى بر ضد بنى هاشم و بنى عبدالمطلب منعقد کنند؛ بر این اساس که با آنان ازدواج نکرده و خرید و فروشی نداشته باشند. این امر سبب شد تا بنى هاشم نزد ابوطالب رفته و در شعب او، گرد هم جمع شوند.[۴] محاصره اقتصادی و اجتماعی بنی هاشم در شعب ابی طالب تا سال ۱۰ بعثت (مجموعا ۳ سال) به طول انجامید.

در نقلی آمده است که خداوند به پیامبرش خبر داد که موریانه، پیمان نامه را خورده و تنها جمله «بِاسمک اللّهم» از آن باقی مانده است. پیامبر نیز ابوطالب را از آن باخبر ساخت و ابوطالب به انجمن قریش رفت و گفت: برادرزاده‌ام می‌گوید موریانه پیمان نامه‌ای را که نوشته اید خورده و تنها نام خدا را باقی گذاشته؛ ببینید اگر سخن او راست است محاصره ما را بشکنید و اگر دروغ می‌گوید او را به شما خواهم سپرد. چون سراغ نامه رفتند دیدند موریانه همه آن را -جز نام خدا- خورده است. بدین ترتیب پیمان محاصره بنی هاشم شکسته شد و آنان از شعب ابی طالب بیرون آمدند.[۵]

پانویس

  1. "شعب ابی‌طالب"، زينب ابراهيمی، دانشنامه پژوهه.
  2. سیره رسول خدا صلى الله وآله (تاریخ سیاسى اسلام)، رسول جعفریان، ص۳۵۹.
  3. همان، ص۳۵۹، به نقل از طبقات الکبرى، ج۱، ص۲۰۹.
  4. مطابق با روایت ابن اسحاق نقل از سیره رسول خدا صلى الله وآله (تاریخ سیاسى اسلام)، رسول جعفریان، ص۳۵۹.
  5. طبرسی، اعلام الوری، ۱۳۹۰ق، ص۷۳-۷۴.

پیوندها

آرشیو عکس و تصویر

مسابقه از خطبه ۱۳۳ و ۱۳۳ و ۱۶۷ نهج البلاغه