جامعیت مقاله متوسط
مقاله بدون شناسه یا دارای شناسه ضعیف است
مقاله مورد سنجش قرار گرفته است

محمدرضا مهدوی کنی: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
(آرشیو عکس و تصویر)
 
سطر ۱: سطر ۱:
{{خوب}}
+
{{خوب}}{{منبع الکترونیکی معتبر}}
'''«آیت‌ الله محمدرضا مهدوی ‌کنی»''' (۱۳۱۰ - ۱۳۹۳ ش)، از روحانیون مجاهد [[شیعه]] در دوران انقلاب اسلامی و از شاگردان [[امام خمینی]] بود. عضویت در [[شورای انقلاب اسلامی|شورای انقلاب]]، مجلس خبرگان، شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام و ریاست [[دانشگاه امام صادق (ع)|دانشگاه امام ‌صادق]] (علیه السلام)، از جمله فعالیتهای سیاسی و اجرائی اوست.
+
'''«آیت‌الله محمدرضا مهدوی ‌کنی»''' (۱۳۱۰-۱۳۹۳ ش)، از فقها و روحانیون مجاهد [[شیعه]] در دوران انقلاب اسلامی و از شاگردان [[امام خمینی]] بود. عضویت در [[شورای انقلاب اسلامی|شورای انقلاب]]، مجلس خبرگان، شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام و ریاست [[دانشگاه امام صادق (ع)|دانشگاه امام ‌صادق علیه‌السلام]]، از جمله فعالیت‌های سیاسی و اجرائی اوست.
{{منبع الکترونیکی معتبر}}
 
 
 
 
{{شناسنامه عالم
 
{{شناسنامه عالم
 
||نام کامل = محمدرضا مهدوی ‌کنی
 
||نام کامل = محمدرضا مهدوی ‌کنی
سطر ۱۰: سطر ۸:
 
|وفات =  ۱۳۹۳ شمسی
 
|وفات =  ۱۳۹۳ شمسی
 
|مدفن = شهرری، حرم [[حضرت عبدالعظیم حسنی]]
 
|مدفن = شهرری، حرم [[حضرت عبدالعظیم حسنی]]
|اساتید =  [[علامه طباطبایى|علامه طباطبایی]]، [[آیت الله بروجردی|آیت‌ الله بروجردی]]، [[امام خمینی]]، [[سید محمدرضا موسوی گلپایگانی]]،...
+
|اساتید =  [[علامه طباطبایى|علامه طباطبایی]]، [[آیت الله بروجردی|آیت‌‌الله بروجردی]]، [[امام خمینی]]، [[سید محمدرضا موسوی گلپایگانی|سید محمدرضا گلپایگانی]]،...
 
|شاگردان =  
 
|شاگردان =  
 
|آثار = نقطه‌های آغاز در اخلاق عملی، اصول و مبانی اقتصاد اسلامی در قرآن، بیست گفتار، شرح دعای افتتاح،...
 
|آثار = نقطه‌های آغاز در اخلاق عملی، اصول و مبانی اقتصاد اسلامی در قرآن، بیست گفتار، شرح دعای افتتاح،...
 
}}
 
}}
 
==تحصیل و استادان==
 
==تحصیل و استادان==
محمدرضا مهدوی ‌کنی (باقری) در ۱۴ مرداد ۱۳۱۰ در روستای کن از توابع [[تهران]] به دنیا آمد. وی تحصیلات دوره دبستان را در کن گذراند و در سال ۱۳۲۴ به مدت دوسال و نیم در مدرسه لرزاده و سپس در مدرسه سپهسالار به تحصیل پرداخت و از محضر اساتیدی چون حجت‌الاسلام علی‌اکبر برهان بهره‌مند شد.  
+
محمدرضا مهدوی ‌کنی (باقری) در ۱۴ مرداد ۱۳۱۰ شمسی در روستای کَن از توابع [[تهران]] به دنیا آمد. وی تحصیلات دوره دبستان را در کن گذراند و در سال ۱۳۲۴ به مدت دوسال و نیم در مدرسه لرزاده و سپس در مدرسه سپهسالار به تحصیل پرداخت و از محضر اساتیدی چون حجت‌الاسلام [[شیخ علی اکبر برهان]] بهره‌مند شد.  
  
وی در سال ۱۳۲۷ برای تکمیل تحصیلات علوم دینی به [[قم]] رفت و وارد [[مدرسه فیضیه|مدرسه فیضیه]] و حجتیه شد و تا سال ۱۳۴۰ ش در محضر استادان مبرز آن زمان همچون حضرات آیات مشکینی، حاج شیخ عبدالجواد سده‌ای (جبل عاملی)، [[شهید صدوقی]]، رفیعی قزوینی، [[علامه شعرانی]]، [[علامه طباطبایى|علامه طباطبایی]]، [[آیت الله بروجردی|آیت‌ الله بروجردی]]، [[امام خمینی]]، [[سید محمدرضا موسوی گلپایگانی|گلپایگانی]] و... دروس عالی [[فقه]]، [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]]، [[تفسیر قرآن|تفسیر]]، [[حکمت]]، [[علم کلام|کلام]] و دروس خارج فقه و اصول را تلمذ کرد.
+
وی در سال ۱۳۲۷ برای تکمیل تحصیلات علوم دینی به [[قم]] رفت و وارد [[مدرسه فیضیه|مدرسه فیضیه]] و حجتیه شد و تا سال ۱۳۴۰ ش در محضر استادان مبرّز آن زمان همچون: شیخ عبدالجواد سده‌ای (جبل عاملی)، [[سید ابوالحسن رفیعی قزوینی]]، [[علامه شعرانی]]، [[آیت الله بروجردی|آیت‌ الله بروجردی]]، [[علامه طباطبایى|علامه طباطبایی]]، [[امام خمینی]]، [[سید محمدرضا موسوی گلپایگانی|گلپایگانی]]، [[شهید صدوقی]] و... دروس عالی [[تفسیر قرآن|تفسیر]]، [[حکمت]]، [[علم کلام|کلام]] و دروس خارج [[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] را تلمذ کرد.
 
 
مهدوی‌ کنی هنگام تحصیل در حوزه به همراه تعدادی از طلاب از جمله آیت‌ الله محمدی‌ گیلانی و آیت‌ الله آقا شیخ محمود در سال ۱۳۲۷ تشکلی به نام «مجمع سیاسی» تشکیل داد که زیربنای فعالیت های سیاسی او شد که هدف آن تحول در وضعیت درسی و وارد کردن حوزه به مسائل سیاسی بود.<ref>پروین قدسی‌‌زاده، تاریخ شفاهی مسجد جلیلی، تهران، مرکز اسناد انقلاب ‌اسلامی، ۱۳۸۳، صص۱۱۹-۱۲۰.</ref>
 
  
 
==آثار و تألیفات==
 
==آثار و تألیفات==
سطر ۲۹: سطر ۲۵:
 
*شرح [[دعای افتتاح]].
 
*شرح [[دعای افتتاح]].
  
==فعالیتهای اجتماعی و سیاسی==
+
==فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی==
آیت‌الله مهدوی‌ کنی در سال ۱۳۴۰ شمسی پس از اتمام تحصیلات و اخذ درجه [[اجتهاد]]، به [[تهران]] عزیمت کرد و [[امام جماعت‌|امامت جماعت]] مسجد جلیلی را عهده‌دار شد و همزمان در مدرسه مروی به تدریس پرداخت.
+
محمدرضا مهدوی‌ کنی هنگام تحصیل در حوزه به همراه تعدادی از طلاب از جمله آیت‌ الله محمدی‌ گیلانی و آیت‌ الله آقا شیخ محمود در سال ۱۳۲۷، تشکلی به نام «مجمع سیاسی» تشکیل داد که زیربنای فعالیت های سیاسی او شد که هدف آن تحول در وضعیت درسی و وارد کردن حوزه به مسائل سیاسی بود.<ref>پروین قدسی‌‌زاده، تاریخ شفاهی مسجد جلیلی، تهران، مرکز اسناد انقلاب ‌اسلامی، ۱۳۸۳، صص۱۱۹-۱۲۰.</ref>
 +
 
 +
آیت‌الله مهدوی‌ کنی در سال ۱۳۴۰ شمسی پس از اتمام تحصیلات و اخذ درجه [[اجتهاد]]، به [[تهران]] عزیمت کرد و [[امام جماعت‌|امامت جماعت]] در [[مسجد]] جلیلی را عهده‌دار شد و همزمان در مدرسه مروی به تدریس پرداخت.
  
 
در پی قیام ۱۵ خرداد سال ۱۳۴۲ و تبعید [[امام خمینی]]، مسجد جلیلی به کانونی برای فعالیتهای سیاسی مبدل شد.<ref>همان، ص۱۲۰.</ref> ایشان از مبارزان نهضت امام خمینی بود و بارها در این راه دستگیر و زندانی شد. آیت‌الله مهدوی‌ کنی در این رابطه می‌گوید: «شب ۲۳ [[رمضان]] ۱۳۵۳ بود که در مسجد جلیلی مشغول مراسم احیا بودم  که مرا به کلانتری احضار و بعد از آن به بوکان کردستان تبعید نمودند و پس از گذشت سه ماه، مجدداً از آنجا به مهاباد و بعد راهی تهران کردند».
 
در پی قیام ۱۵ خرداد سال ۱۳۴۲ و تبعید [[امام خمینی]]، مسجد جلیلی به کانونی برای فعالیتهای سیاسی مبدل شد.<ref>همان، ص۱۲۰.</ref> ایشان از مبارزان نهضت امام خمینی بود و بارها در این راه دستگیر و زندانی شد. آیت‌الله مهدوی‌ کنی در این رابطه می‌گوید: «شب ۲۳ [[رمضان]] ۱۳۵۳ بود که در مسجد جلیلی مشغول مراسم احیا بودم  که مرا به کلانتری احضار و بعد از آن به بوکان کردستان تبعید نمودند و پس از گذشت سه ماه، مجدداً از آنجا به مهاباد و بعد راهی تهران کردند».
  
وی بار دیگر در سال ۱۳۵۴ به اتهام اقدام علیه امنیت کشور به چهار سال زندان محکوم شد و سپس ممنوع‌الخروج گردید.<ref>یاران امام، قامت استوار فضل‌الله مهدی زاده، ج۲۷، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۸۱، ص۵۲۷.</ref> بنا به اظهار مرحوم [[اکبر هاشمی رفسنجانی|اکبر هاشمی ‌رفسنجانی]] هنگامی که وی در بازداشت بود، [[شهید فضل الله محلاتی|شهید فضل‌الله محلاتی]] نزد [[سید مرتضی پسندیده|آیت‌الله پسندیده]] برادر [[امام خمینی|امام خمینی]] رفت و برای مهدوی‌ کنی اجازه اخذ سهم امام را گرفت و او از همین منبع در دوران خفقان از خانواده‌های زندانیان سیاسی حمایت می‌کرد و آنها را تحت پوشش مالی قرار می‌داد.
+
وی بار دیگر در سال ۱۳۵۴ به اتهام اقدام علیه امنیت کشور به چهار سال زندان محکوم شد و سپس ممنوع‌الخروج گردید.<ref>یاران امام، قامت استوار فضل‌الله مهدی زاده، ج۲۷، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۸۱، ص۵۲۷.</ref> بنا به اظهار [[اکبر هاشمی رفسنجانی|اکبر هاشمی ‌رفسنجانی]] هنگامی که وی در بازداشت بود، [[شهید فضل الله محلاتی|شهید فضل‌الله محلاتی]] نزد [[سید مرتضی پسندیده|آیت‌الله مرتضی پسندیده]] -برادر [[امام خمینی|امام خمینی]]- رفت و برای مهدوی‌ کنی اجازه اخذ سهم امام را گرفت و او از همین منبع در دوران خفقان از خانواده‌های زندانیان سیاسی حمایت می‌کرد و آنها را تحت پوشش مالی قرار می‌داد.
  
آیت‌الله پسندیده در این زمان وکالت امام را در امور شرعی بر عهده داشت.<ref>یاران امام، قامت استوار فضل‌الله مهدیزاده، ج۲۷، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۸۱، ص۵۲۷.</ref> مدتی پس از هجرت امام خمینی به پاریس در آذرماه ۱۳۵۷ هسته اولیه [[شورای انقلاب اسلامی|شورای ‌انقلاب]] تشکیل شد که اعضای آن عبارت بودند از: [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]، [[اکبر هاشمی رفسنجانی|هاشمی ‌رفسنجانی]]، موسوی ‌اردبیلی، [[شهید بهشتی|شهید بهشتی]] و [[محمدجواد باهنر|شهید محمدجواد باهنر]]، که بعدها آیت‌الله مهدوی ‌کنی، [[سید علی حسینی خامنه ای|آیت‌الله خامنه‌ای]]، [[سید محمود طالقانی|آیت‌الله طالقانی]]، مهندس بازرگان و آقای سحابی نیز به آن پیوستند.<ref>رضا مرادی، زندگینامه پیشوایان انقلاب، تهران، حجر، ۱۳۶۱، ص۵۰.</ref>  
+
آیت‌الله پسندیده در این زمان وکالت امام را در امور شرعی بر عهده داشت.<ref>یاران امام، قامت استوار فضل‌الله مهدی زاده، ج۲۷، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۸۱، ص۵۲۷.</ref> مدتی پس از هجرت امام خمینی به پاریس، در آذرماه ۱۳۵۷ هسته اولیه [[شورای انقلاب اسلامی|شورای ‌انقلاب]] تشکیل شد که اعضای آن عبارت بودند از: [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]، [[اکبر هاشمی رفسنجانی|هاشمی ‌رفسنجانی]]، [[سید عبدالکریم موسوی اردبیلی|موسوی ‌اردبیلی]]، [[شهید بهشتی|شهید بهشتی]] و [[محمدجواد باهنر|شهید محمدجواد باهنر]]، که بعدها آیت‌الله مهدوی ‌کنی، [[سید علی حسینی خامنه ای|آیت‌الله خامنه‌ای]]، [[سید محمود طالقانی|آیت‌الله طالقانی]]، مهندس بازرگان و آقای سحابی نیز به آن پیوستند.<ref>رضا مرادی، زندگینامه پیشوایان انقلاب، تهران، حجر، ۱۳۶۱، ص۵۰.</ref>  
  
پس از پیروزی انقلاب ‌اسلامی، ایشان در آبان ماه ۱۳۵۸ در کابینه ترمیمی مهندس بازرگان مشاور وزیر کشور مهندس هاشم صباغیان شد. در کابینه [[محمد علی رجایی|شهید محمدعلی رجایی]] در شهریور ۱۳۵۹ وزیر کشور بود و پس از آنکه در ۸ شهریور ۱۳۶۰ رجایی رئیس‌جمهور و باهنر نخست‌وزیر به [[شهادت در راه خدا|شهادت]] رسیدند، شورای موقت ریاست جمهوری زمام امور دولت را به ایشان سپرد. آیت‌الله مهدوی ‌کنی در ۱۱ شهریور ۱۳۶۰ از مجلس رأی اعتماد گرفت. کابینه وی موظف شد که انتخابات ریاست جمهوری را در اولین فرصت برگزار نماید. این کابینه ۴۵ روز بیشتر دوام نداشت و در ۲۶ مهرماه ۱۳۶۰ وی استعفای خود را به آیت‌الله خامنه‌ای رئیس‌جمهور وقت داد.
+
پس از پیروزی انقلاب ‌اسلامی، آیت‌الله مهدوی ‌کنی در آبان ماه ۱۳۵۸ در کابینه ترمیمی مهندس بازرگان مشاور وزیر کشور مهندس هاشم صباغیان شد. در کابینه [[محمد علی رجایی|محمدعلی رجایی]] در شهریور ۱۳۵۹ وزیر کشور بود و پس از آنکه در ۸ شهریور ۱۳۶۰ شهید رجایی رئیس‌جمهور و شهید باهنر نخست‌وزیر به [[شهادت در راه خدا|شهادت]] رسیدند، شورای موقت ریاست جمهوری زمام امور دولت را به ایشان سپرد. آیت‌الله مهدوی ‌کنی در ۱۱ شهریور ۱۳۶۰ از مجلس رأی اعتماد گرفت. کابینه وی موظف شد که انتخابات ریاست جمهوری را در اولین فرصت برگزار نماید. این کابینه ۴۵ روز بیشتر دوام نداشت و در ۲۶ مهرماه ۱۳۶۰ وی استعفای خود را به آیت‌الله خامنه‌ای رئیس‌جمهور وقت داد.
  
 
آیت‌الله مهدوی در ۲ بهمن ۱۳۶۰ به فرمان امام ‌خمینی به عضویت ستاد انقلاب ‌فرهنگی منصوب شد و در ۲۱ اسفند ۱۳۶۰ مجدداً طی حکمی از طرف امام در شورای ‌نگهبان عضویت یافت.<ref>همان، ص۴۶۴.</ref>  
 
آیت‌الله مهدوی در ۲ بهمن ۱۳۶۰ به فرمان امام ‌خمینی به عضویت ستاد انقلاب ‌فرهنگی منصوب شد و در ۲۱ اسفند ۱۳۶۰ مجدداً طی حکمی از طرف امام در شورای ‌نگهبان عضویت یافت.<ref>همان، ص۴۶۴.</ref>  
سطر ۴۵: سطر ۴۳:
  
 
==وفات==
 
==وفات==
مرحوم محمدرضا مهدوی کنی در ۱۴ خرداد ۱۳۹۳ شمسی دچار حمله قلبی شد و به کما رفت و سرانجام در ۲۹ مهر ۱۳۹۳ در ۸۳ سالگی در تهران از دنیا رفت. مراسم [[تشییع جنازه|تشییع]] و اقامه [[نماز میت|نماز]] بر پیکر وی به امامت [[سید علی حسینی خامنه ای|آیت‌الله خامنه‌ای]] رهبر انقلاب اسلامی ۱ آبان ۱۳۹۳ در دانشگاه تهران برگزار و بنابر وصیتش در کنار مزار آیت‌ الله [[ملا علی کنی]] به شهر ری منتقل و در حرم [[حضرت عبدالعظیم حسنی]] به خاک سپرده شد.
+
مرحوم آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی در ۱۴ خرداد ۱۳۹۳ شمسی دچار حمله قلبی شد و به کما رفت و سرانجام در ۲۹ مهر ۱۳۹۳ در ۸۳ سالگی در [[تهران]] از دنیا رفت. مراسم [[تشییع جنازه|تشییع]] و اقامه [[نماز میت|نماز]] بر پیکر ایشان به امامت آیت‌الله شهید [[سید علی حسینی خامنه ای]] در دانشگاه تهران برگزار گردید و بنابر وصیتش در کنار مزار آیت‌ الله [[ملا علی کنی]] به شهر ری منتقل و در حرم [[حضرت عبدالعظیم حسنی]] به خاک سپرده شد.
 
==پانویس==
 
==پانویس==
 
<references />
 
<references />
 
==منابع==
 
==منابع==
  
*"آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی"، فریده شریفی، دسترس در [http://www.iichs.org/index.asp?id=1043&doc_cat=7 موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران]، بازیابی: ۸ آذر ۱۳۹۲.
+
*"آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی"، فریده شریفی، در دسترس در [http://www.iichs.org/index.asp?id=1043&doc_cat=7 مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران]، بازیابی: ۸ آذر ۱۳۹۲.
  
 
==آرشیو عکس و تصویر==
 
==آرشیو عکس و تصویر==
سطر ۶۲: سطر ۶۰:
 
پرونده:واعظ0 (2).jpg|از راست: محمد کلباسی، ناشناس، [[محمد واعظ زاده خراسانى|محمد واعظ زاده خراسانی]]، [[سید کمال فقیه ایمانی]] و محمدرضا مهدوی کنی
 
پرونده:واعظ0 (2).jpg|از راست: محمد کلباسی، ناشناس، [[محمد واعظ زاده خراسانى|محمد واعظ زاده خراسانی]]، [[سید کمال فقیه ایمانی]] و محمدرضا مهدوی کنی
 
پرونده:احمد جنتی (05).png|از راست: سید عبدالمجید ایروانی، محمدرضا مهدوی کنی، سید علی حسینی خامنه ای، [[آیت الله محی الدین انوری|محمدباقر محی الدین انواری]]، [[احمد جنتی]]، محسن مجتهد شبستری و محمدآقا امامی (امامی کاشانی)
 
پرونده:احمد جنتی (05).png|از راست: سید عبدالمجید ایروانی، محمدرضا مهدوی کنی، سید علی حسینی خامنه ای، [[آیت الله محی الدین انوری|محمدباقر محی الدین انواری]]، [[احمد جنتی]]، محسن مجتهد شبستری و محمدآقا امامی (امامی کاشانی)
پرونده:شاهرودی (5).jpg|از راست: ناشناس، محمدرضا مهدوی کنی، [[سید محمود هاشمی شاهرودی]]،  و شهید سید محمدباقر حکیم
+
پرونده:شاهرودی (5).jpg|از راست: ناشناس، محمدرضا مهدوی کنی، [[سید محمود هاشمی شاهرودی]] و شهید سید محمدباقر حکیم
 
</gallery>
 
</gallery>
  
سطر ۷۸: سطر ۷۶:
 
|رده=دارد
 
|رده=دارد
 
}}
 
}}
[[رده:علمای معاصر]]
+
[[رده:علمای معاصر]][[رده:علماء شیعه]][[رده:فقیهان]][[رده:مدرسین دانشگاه]][[رده:مبارزان علیه پهلوی]][[رده: شخصیت های سیاسی]][[رده:مدفونین در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی]]
[[رده:فقیهان]]
 
[[رده:مبارزان علیه پهلوی]]
 
[[رده:مدرسین دانشگاه]]
 
[[رده: مقاله های مرتبط به دانشنامه]]
 
[[رده:مدفونین در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی]]
 

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۷ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۴۱

این مدخل از دانشنامه هنوز نوشته نشده است.

Icon-computer.png
محتوای فعلی مقاله یکی از پایگاه های معتبر متناسب با عنوان است.

(احتمالا تصرف اندکی صورت گرفته است)

«آیت‌الله محمدرضا مهدوی ‌کنی» (۱۳۱۰-۱۳۹۳ ش)، از فقها و روحانیون مجاهد شیعه در دوران انقلاب اسلامی و از شاگردان امام خمینی بود. عضویت در شورای انقلاب، مجلس خبرگان، شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام و ریاست دانشگاه امام ‌صادق علیه‌السلام، از جمله فعالیت‌های سیاسی و اجرائی اوست.

کنی.jpg
نام کامل محمدرضا مهدوی ‌کنی
زادروز ۱۳۱۰ شمسی
زادگاه کن، تهران
وفات ۱۳۹۳ شمسی
مدفن شهرری، حرم حضرت عبدالعظیم حسنی

Line.png

اساتید

علامه طباطبایی، آیت‌‌الله بروجردی، امام خمینی، سید محمدرضا گلپایگانی،...


آثار

نقطه‌های آغاز در اخلاق عملی، اصول و مبانی اقتصاد اسلامی در قرآن، بیست گفتار، شرح دعای افتتاح،...

تحصیل و استادان

محمدرضا مهدوی ‌کنی (باقری) در ۱۴ مرداد ۱۳۱۰ شمسی در روستای کَن از توابع تهران به دنیا آمد. وی تحصیلات دوره دبستان را در کن گذراند و در سال ۱۳۲۴ به مدت دوسال و نیم در مدرسه لرزاده و سپس در مدرسه سپهسالار به تحصیل پرداخت و از محضر اساتیدی چون حجت‌الاسلام شیخ علی اکبر برهان بهره‌مند شد.

وی در سال ۱۳۲۷ برای تکمیل تحصیلات علوم دینی به قم رفت و وارد مدرسه فیضیه و حجتیه شد و تا سال ۱۳۴۰ ش در محضر استادان مبرّز آن زمان همچون: شیخ عبدالجواد سده‌ای (جبل عاملی)، سید ابوالحسن رفیعی قزوینی، علامه شعرانی، آیت‌ الله بروجردی، علامه طباطبایی، امام خمینی، گلپایگانی، شهید صدوقی و... دروس عالی تفسیر، حکمت، کلام و دروس خارج فقه و اصول فقه را تلمذ کرد.

آثار و تألیفات

فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی

محمدرضا مهدوی‌ کنی هنگام تحصیل در حوزه به همراه تعدادی از طلاب از جمله آیت‌ الله محمدی‌ گیلانی و آیت‌ الله آقا شیخ محمود در سال ۱۳۲۷، تشکلی به نام «مجمع سیاسی» تشکیل داد که زیربنای فعالیت های سیاسی او شد که هدف آن تحول در وضعیت درسی و وارد کردن حوزه به مسائل سیاسی بود.[۱]

آیت‌الله مهدوی‌ کنی در سال ۱۳۴۰ شمسی پس از اتمام تحصیلات و اخذ درجه اجتهاد، به تهران عزیمت کرد و امامت جماعت در مسجد جلیلی را عهده‌دار شد و همزمان در مدرسه مروی به تدریس پرداخت.

در پی قیام ۱۵ خرداد سال ۱۳۴۲ و تبعید امام خمینی، مسجد جلیلی به کانونی برای فعالیتهای سیاسی مبدل شد.[۲] ایشان از مبارزان نهضت امام خمینی بود و بارها در این راه دستگیر و زندانی شد. آیت‌الله مهدوی‌ کنی در این رابطه می‌گوید: «شب ۲۳ رمضان ۱۳۵۳ بود که در مسجد جلیلی مشغول مراسم احیا بودم که مرا به کلانتری احضار و بعد از آن به بوکان کردستان تبعید نمودند و پس از گذشت سه ماه، مجدداً از آنجا به مهاباد و بعد راهی تهران کردند».

وی بار دیگر در سال ۱۳۵۴ به اتهام اقدام علیه امنیت کشور به چهار سال زندان محکوم شد و سپس ممنوع‌الخروج گردید.[۳] بنا به اظهار اکبر هاشمی ‌رفسنجانی هنگامی که وی در بازداشت بود، شهید فضل‌الله محلاتی نزد آیت‌الله مرتضی پسندیده -برادر امام خمینی- رفت و برای مهدوی‌ کنی اجازه اخذ سهم امام را گرفت و او از همین منبع در دوران خفقان از خانواده‌های زندانیان سیاسی حمایت می‌کرد و آنها را تحت پوشش مالی قرار می‌داد.

آیت‌الله پسندیده در این زمان وکالت امام را در امور شرعی بر عهده داشت.[۴] مدتی پس از هجرت امام خمینی به پاریس، در آذرماه ۱۳۵۷ هسته اولیه شورای ‌انقلاب تشکیل شد که اعضای آن عبارت بودند از: شهید مطهری، هاشمی ‌رفسنجانی، موسوی ‌اردبیلی، شهید بهشتی و شهید محمدجواد باهنر، که بعدها آیت‌الله مهدوی ‌کنی، آیت‌الله خامنه‌ای، آیت‌الله طالقانی، مهندس بازرگان و آقای سحابی نیز به آن پیوستند.[۵]

پس از پیروزی انقلاب ‌اسلامی، آیت‌الله مهدوی ‌کنی در آبان ماه ۱۳۵۸ در کابینه ترمیمی مهندس بازرگان مشاور وزیر کشور مهندس هاشم صباغیان شد. در کابینه محمدعلی رجایی در شهریور ۱۳۵۹ وزیر کشور بود و پس از آنکه در ۸ شهریور ۱۳۶۰ شهید رجایی رئیس‌جمهور و شهید باهنر نخست‌وزیر به شهادت رسیدند، شورای موقت ریاست جمهوری زمام امور دولت را به ایشان سپرد. آیت‌الله مهدوی ‌کنی در ۱۱ شهریور ۱۳۶۰ از مجلس رأی اعتماد گرفت. کابینه وی موظف شد که انتخابات ریاست جمهوری را در اولین فرصت برگزار نماید. این کابینه ۴۵ روز بیشتر دوام نداشت و در ۲۶ مهرماه ۱۳۶۰ وی استعفای خود را به آیت‌الله خامنه‌ای رئیس‌جمهور وقت داد.

آیت‌الله مهدوی در ۲ بهمن ۱۳۶۰ به فرمان امام ‌خمینی به عضویت ستاد انقلاب ‌فرهنگی منصوب شد و در ۲۱ اسفند ۱۳۶۰ مجدداً طی حکمی از طرف امام در شورای ‌نگهبان عضویت یافت.[۶]

ایشان از سال ۱۳۶۱ همزمان با تأسیس «دانشگاه امام ‌صادق علیه السلام» عهده‌دار ریاست این دانشگاه شد.[۷] آیت‌الله مهدوی ‌کنی همچنین عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام و یکی از اعضای برجسته جامعه روحانیت مبارز بود. امام درباره ایشان فرموده بود که «ما به ایشان ارادت داشته‌ایم، داریم و خواهیم داشت» که این خود گویای موقعیت ایشان در پیشبرد اهداف نظام می‌باشد.[۸]

وفات

مرحوم آیت‌الله محمدرضا مهدوی کنی در ۱۴ خرداد ۱۳۹۳ شمسی دچار حمله قلبی شد و به کما رفت و سرانجام در ۲۹ مهر ۱۳۹۳ در ۸۳ سالگی در تهران از دنیا رفت. مراسم تشییع و اقامه نماز بر پیکر ایشان به امامت آیت‌الله شهید سید علی حسینی خامنه ای در دانشگاه تهران برگزار گردید و بنابر وصیتش در کنار مزار آیت‌ الله ملا علی کنی به شهر ری منتقل و در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی به خاک سپرده شد.

پانویس

  1. پروین قدسی‌‌زاده، تاریخ شفاهی مسجد جلیلی، تهران، مرکز اسناد انقلاب ‌اسلامی، ۱۳۸۳، صص۱۱۹-۱۲۰.
  2. همان، ص۱۲۰.
  3. یاران امام، قامت استوار فضل‌الله مهدی زاده، ج۲۷، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۸۱، ص۵۲۷.
  4. یاران امام، قامت استوار فضل‌الله مهدی زاده، ج۲۷، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۸۱، ص۵۲۷.
  5. رضا مرادی، زندگینامه پیشوایان انقلاب، تهران، حجر، ۱۳۶۱، ص۵۰.
  6. همان، ص۴۶۴.
  7. روابط عمومی دانشگاه امام صادق.
  8. پروین قدسی‌زاده، ص۱۲۰.

منابع

آرشیو عکس و تصویر



مسابقه از خطبه ۱۳۳ و ۱۳۳ و ۱۶۷ نهج البلاغه