جاهليت‌‌

جاهلیت‌‌

جاهلیّت:

روزگار عرب پیش از اسلام.

عنوان جاهلیت به مقطعى از تاریخ عرب (حدود دو قرن) پیش از ظهور اسلام و بعثت پیامبر صلى الله علیه و آله - كه بت‌پرستى و نیز جهل و خرافه‌گرایى از شاخصه‌هاى بارز آن به شمار مى‌رود - اطلاق مى‌گردد و از آن به مناسبت در برخى ابواب فقه سخن رفته است.

قرآن كریم چهار بار واژه جاهلیت را با نگرش منفى بكار برده و از آن با گمان جاهلى، حكم جاهلى، خودنمایى جاهلى و حمیت و عصبیت جاهلى تعبیر كرده است. علاوه بر آن به برخى سنن و رسوم جاهلى اشاره و امت اسلامى را از آن‌ها بر حذر داشته است، از جمله: جابه‌جا كردن ماه‌هاى حرام(نَسى‌ء)، رباخوارى، قماربازى، شراب خوارى، استقسام به ازلام، مقدس دانستن بعضى حیوانات یا وقف آن‌ها از قبیل بَحیره، وَصیله و حام، ظِهار به گونه‌اى كه حرمت ابدى درپى داشته باشد، محروم كردن زنان از ارث، كشتن فرزندان از بیم فقر، زنده به گور كردن دختران و فرزند خوانده را بسان فرزند واقعى دانستن.

در روایات نیز به برخى اعمال جاهلى اشاره و از آن‌ها نهى شده است، از جمله: غذاخوردن نزد صاحبان مصیبت و عزا، بیع حصاة، بیع ملامسه، بیع منابذه و نكاح شغار.

منابع

جمعى از پژوهشگران زیر نظر سید محمود هاشمى شاهرودى، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم‌السلام، جلد ‌3، ص 42