شکوفههای خرد یا سخنان علی عليه السلام (کتاب)
«شکوفههاى خرد یا سخنان على (علیهالسلام)»، تألیف ابوالقاسم حالت (۱۳۷۱-۱۲۹۸ ش) به زبان فارسى است. در این اثر، بیش از ۱۲۰۰ مورد از کلمات گهربار امیرالمؤمنین على (علیهالسلام) گردآورى شده و به همراه ترجمهاى روان و یک رباعى از نویسنده آمده است.
 | |
| نویسنده | ابوالقاسم حالت |
| موضوع | سخنان امام علی علیهالسلام |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | ۱ |
|
| |
مؤلف
علاقه به مسائل دینى سبب شد که ابوالقاسم عبدالل فرد متخلص به «حالت» (۱۳۷۱-۱۲۹۸ ش) -که نویسنده و شاعرى طنزپرداز است-، از سال ۱۳۲۳ شمسی هر هفته چند رباعى جدّى که ترجمهاى از کلمات قصار حضرت على (علیه السلام) بود، در مجله «آئین اسلام» چاپ کند.
از خصوصیات اشعار ابوالقاسم حالت، سادگى و روانى و در عین حال، انقیاد کامل بر اصول شعرنویسى و اوزان و سبکهاى شعر است. وى داراى طبعى روان و قریحهاى سیال است، به گونهاى که در بدیههگویى و ارتجال در ردیف سخنوران بزرگ قرار دارد. زینالعابدین مؤتمن ضمن مقدمهاى که بر دیوان وى نگاشته، مىنویسد: «طبع سرشار حالت به مثابهى چشمه فیاضى است که علىالدّوام مىزاید و هرگز نقصانى در آن راه نمىیابد. حالت، طبعى روان و قریحهاى سیال دارد و از لحاظ بدیههگویى و ارتجال نیز گویندهاى تواناست».
معرفی کتاب
در بین ترجمههاى منظومى که از «نهجالبلاغه» صورت گرفته، ترجمه مرحوم ابوالقاسم حالت در کتاب «شکوفههای خرد» ممتاز است و اى کاش به ترجمه بخشى از «نهجالبلاغه» اکتفا نمىکرد و تمامى این کتاب شریف را به نظم در مىآورد.
«سوءظنّ» مداوم، نوع بیمارى روانى است که درد و رنج مداومى را ایجاد مىکند و اضطراب و تشویش و نگرانى به بار مىآورد، در حالىکه «حسن ظنّ» نشانه اعتماد و اطمینان و موجب آسایش و آرامش خاطر است. این دو موضوع در «نهجالبلاغه» در موارد مختلف به طور وضوح بیان شده و مورد تأکید قرار گرفته است که به دو نمونه از کلمات گهربار که توسط ابوالقاسم حالت به زیبایى در قالب نظم درآمده است، اشاره مىشود:
الف: «حُسنُ الظنِّ راحَةُ القَلْب وَ سَلامَةُ البَدن»: حسن ظنّ مایه آرامش دل و سلامت بدن است.
مرحوم ابوالقاسم حالت این سخن را در یک رباعى فارسى چنین آورده است:
یک چند اگر کنى به خوشبینى زیست دانى که خوشى به غیر خوشبینى نیست
گر صحت جسم است وگر راحت دل هر دو بر و برگ شاخه خوشبینى است
ب: «مَنْ حَسُنَ ظَنُّه بِالنّاسِ حازَ منْهُمُ المَحَبَّةَ»: هر کس به مردم حسن ظنّ داشته باشد، دوستى آنان را به دست مىآورد.
و اما مترجم در دو بیتى زیر به زیبایى چنین مىسراید:
بدبین که به چشمش همه کس همچو عدوست گر بىکس و تنهاست، ز بدبینى اوست
با اهل زمانه هر که خوشبینتر شد از اهل زمانه بیشتر گیرد دوست
منابع
- مجله آموزش زبان و ادب فارسى، سال هفدهم، ۱۳۸۲، شماره ۶۸، ص ۱۸.
- "شکوفههای خرد یا سخنان علی عليهالسلام"، ویکی نور.
