تتمیم أمل الآمل (کتاب): تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جز (مهدی موسوی صفحهٔ تتميم أمل الآمل (کتاب) را به تتمیم أمل الآمل (کتاب) منتقل کرد)
 
(یک نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است)
سطر ۱: سطر ۱:
−
[[پرونده:Ketab185.jpg|بندانگشتی|تتمیم أمل الآمل]]
+
'''«تتمیم أمل الآمل»''' اثر شیخ عبدالنبى قزوینى از علماى قرن ۱۲ هجری، تکمله‌اى است که در توسعه و تصحیح اطلاعات کتاب «[[امل الآمل فی علماء جبل عامل (کتاب)|أمل الآمل]]» تألیف [[محمد بن حسن حر عاملى|شیخ حر عاملى]] نگارش شده است. تعلیقه‌ها کوتاه و حاوى اطلاعاتى در شرح احوال و زندگى شخصیت‌ها و تکمیل گزارش‌هاى شیخ حر عاملى و احیانا نقض و ردّ اطلاعات اوست.
 +
{{مشخصات کتاب
  
−
== معرفى اجمالى ==
+
|عنوان=
−
'''تتميم أمل الآمل''' اثر جناب آقا شيخ [[عبدالنبى قزوينى]]، از رساله‌ها و تكمله‌هايى است كه در توسعه و تصحيح اطلاعات امل الآمل تأليف محدث بزرگ جناب شيخ [[محمد بن حسن حر عاملى]] نگارش است.
 
  
−
مؤلف آن از علماى قرن 12 و از مشايخ و بزرگان قزوين بوده اما عمدتا در يزد زندگى مى‌كرده است. نسخه اين تعليقه ناقص بوده و تنها تا حرف شين به يادگار دارد.
+
|تصویر= [[پرونده:Ketab185.jpg|۲۴۰px|وسط]]
  
−
== انگيزه تأليف ==
+
|نویسنده= شیخ عبدالنبی قزوینی
−
هدف از تصحيح اين رساله، شناسايى و تحقيق درباره همه تعليقه‌ها و حواشى امل الآمل و دلايل اهتمام علماى شيعه به تكميل و توسعه اين كتاب بوده و بر اساس نسخه‌اى از كتاب‌خانه آیت‌الله مرعشى نجفى تصحيح گرديده است.
 
  
−
== ساختار ==
+
|موضوع= تفاسیر شیعه
−
تعليقه‌ها كوتاه و حاوى اطلاعاتى در شرح احوال و زندگى شخصيت‌ها و تكميل گزارش‌هاى حر عاملى و احيانا نقض و رد اطلاعات اوست.
 
  
−
== گزارش محتوا ==
+
|زبان= عربی
−
كتاب، حاوى مقدمه‌اى است از علامه [[سید شهاب الدین مرعشی نجفی]] در اهميت كتب رجالى و توجه علماى شيعه به تعليقه نگارى بر امل الآمل.
 
  
−
وى برخى از اين تعليقه‌ها و ويژگى آنها را معرفى كرده سپس طريق روايت خود از كتاب تا خود مؤلف را نام برده است. سپس شرح حال مؤلف و نام آثار و استادانش آمده است.
+
|تعداد جلد= ۱
  
−
مؤلف در اين تعليقه‌ها به اطلاعات عاملى اضافه كرده و معلومات و گزارش‌هاى خود را ذيل 137 ترجمه و شرح حال نگاشته كه به ترتيب حروف الفبا در اين تصحيح تا حرف شين را شامل مى‌شود.
+
|عنوان افزوده1=
  
−
گاهى مؤلف به يادداشت‌ها و حواشى ارجاع مى‌دهد كه در اين نسخه و تعليقات حاضر، موجود نيست و معلوم و مشخص نيست كه آيا تعليقات را كامل كرده يانه؟ اين تعليقه با تشويق سيد محمد مهدى بحر العلوم استاد مؤلف نگاشته شده و بحر العلوم هم بر آن تقريظ نوشته است.
+
|افزوده1=
  
−
تعليقات حاضر بر اساس دو نسخه يكى در كتاب‌خانه مرعشى نجفى و ديگرى در يك مجموعه خطى، تصحيح شده است. در مقدمه ضمن تعريف و توصيف از سبك و اسلوب حر عاملى و اهميت امل الآمل به دو ايراد عمده آن اشاره كرده است:
+
|عنوان افزوده2=
  
−
يكى اينكه در شرح حوادث اعاظم و بزرگان شيعه و بيان فضايل و مناقب آنها به اندازه كافى سخن گفته نشده است اشكال ديگر عدم توجه مؤلف به برخى از علماى هم‌عصر وى است.
+
|افزوده2=
  
−
شيخ عبدالنبى قزوينى با طرح اين اشكالات، با ارائه حاشيه‌ها و تعليقاتى كه هم تكميل و توسعه شرح حال‌ها و بيان نكات جديدى از زندگى عالمان شيعه و طرح تلاش‌ها و ويژگى‌ها و فضايل اين عالمان است و هم اصلاح اشتباهات حر عاملى است، در تكامل امل لآمل كوشيده است.
+
|لینک=
 +
}}
 +
==انگیزه تألیف==
 +
هدف از تألیف کتاب «تتمیم أمل الآمل»، شناسایى و تحقیق درباره همه تعلیقه‌ها و [[حاشیه|حواشى]] کتاب «[[امل الآمل فی علماء جبل عامل (کتاب)|أمل الآمل]]» و دلایل اهتمام علماى [[شیعه]] به تکمیل و توسعه این کتاب بوده است.
  
−
برخى از تعليقات كاملا كتاب شناختى است و نشان مى‌دهد تعليقه نويس اطلاعات داشته و به مطالعات خود در شناسايى كتاب‌ها اهميت مى‌داده است. نكته ديگر اخذ اطلاعات مفيد از هم‌عصران است.
+
این تعلیقه با تشویق علامه [[سید محمد مهدی بحرالعلوم|سید محمدمهدى بحرالعلوم]] استاد مؤلف نگاشته شده و سید بحرالعلوم هم بر آن [[تقریظ|تقریظ]] نوشته است.
  
−
وى از محققان و عالمانى كه مى‌شناخته پرس و جو كرده و گاهى در مراجعه به اشخاص، حاصل مشاهدات و يافته‌هاى آن افراد را طرح مى‌نمايد.
+
==محتوای کتاب==
 +
کتاب «تتمیم أمل الآمل»، حاوى مقدمه‌اى است از علامه [[سید شهاب الدین مرعشی نجفی]] در اهمیت کتب [[علم رجال|رجالى]] و توجه علماى [[شیعه]] به تعلیقه نگارى بر «[[امل الآمل فی علماء جبل عامل (کتاب)|امل الآمل]]». وى برخى از این تعلیقه‌ها و ویژگى آنها را معرفى کرده، سپس طریق روایت خود از کتاب تا خود مؤلف را نام برده است. سپس شرح حال مؤلف و نام آثار و استادانش آمده است.
  
−
در پاورقى صفحات هم علاوه بر شناسايى مصادر، نسخه‌بدل‌ها ثبت شده و در پايان، فهارس فنى آسان‌ياب براى كتاب تهيه شده است.
+
مؤلف در این تعلیقه‌ها به اطلاعات [[محمد بن حسن حر عاملى|شیخ حر عاملى]] اضافه کرده و معلومات و گزارش‌هاى خود را ذیل ۱۳۷ ترجمه و شرح حال نگاشته که به ترتیب حروف الفبا در این تصحیح تا حرف شین را شامل مى‌شود.  
  
−
== منبع ==
+
گاهى مؤلف به یادداشت‌ها و حواشى ارجاع مى‌دهد که در این نسخه و تعلیقات حاضر، موجود نیست و معلوم و مشخص نیست که آیا تعلیقات را کامل کرده یا نه؟
−
ویکی نور
+
 
 +
تعلیقات حاضر بر اساس دو نسخه یکى در [[کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی|کتابخانه مرعشى نجفى]] و دیگرى در یک مجموعه خطى، تصحیح شده است. در مقدمه ضمن تعریف و توصیف از سبک و اسلوب حرّ عاملى و اهمیت «امل الآمل» به دو ایراد عمده آن اشاره کرده است:
 +
 
 +
یکى اینکه در شرح حوادث اعاظم و بزرگان [[شیعه|شیعه]] و بیان فضایل و [[مناقب]] آنها به اندازه کافى سخن گفته نشده است. اشکال دیگر عدم توجه مؤلف به برخى از علماى هم‌عصر وى است.
 +
 
 +
شیخ عبدالنبى قزوینى با طرح این اشکالات، با ارائه [[حاشیه|حاشیه‌ها]] و تعلیقاتى که هم تکمیل و توسعه شرح حال‌ها و بیان نکات جدیدى از زندگى عالمان شیعه و طرح تلاش‌ها و ویژگى‌ها و فضایل این عالمان است و هم اصلاح اشتباهات حر عاملى است، در تکامل «امل الآمل» کوشیده است.
 +
 
 +
برخى از تعلیقات، کاملا کتاب‌شناختى است و نشان مى‌دهد تعلیقه نویس اطلاعات داشته و به مطالعات خود در شناسایى کتاب‌ها اهمیت مى‌داده است. نکته دیگر، اخذ اطلاعات مفید از هم‌عصران است. وى از محققان و عالمانى که مى‌شناخته پرس و جو کرده و گاهى در مراجعه به اشخاص، حاصل مشاهدات و یافته‌هاى آن افراد را طرح مى‌نماید.
 +
 
 +
==منابع==
 +
 
 +
*[[نرم افزار جامع فقه اهلبیت (علیهم السلام) ۲|نرم افزار جامع فقه أهل البیت علیهم‌السلام]]، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
 +
 
 +
[[رده:منابع رجالی]]
 
[[رده:کتابهای شخصیت شناسی]]
 
[[رده:کتابهای شخصیت شناسی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۸ نوامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۰۶

«تتمیم أمل الآمل» اثر شیخ عبدالنبى قزوینى از علماى قرن ۱۲ هجری، تکمله‌اى است که در توسعه و تصحیح اطلاعات کتاب «أمل الآمل» تألیف شیخ حر عاملى نگارش شده است. تعلیقه‌ها کوتاه و حاوى اطلاعاتى در شرح احوال و زندگى شخصیت‌ها و تکمیل گزارش‌هاى شیخ حر عاملى و احیانا نقض و ردّ اطلاعات اوست.

۲۴۰px
نویسنده شیخ عبدالنبی قزوینی
موضوع تفاسیر شیعه
زبان عربی
تعداد جلد ۱

انگیزه تألیف

هدف از تألیف کتاب «تتمیم أمل الآمل»، شناسایى و تحقیق درباره همه تعلیقه‌ها و حواشى کتاب «أمل الآمل» و دلایل اهتمام علماى شیعه به تکمیل و توسعه این کتاب بوده است.

این تعلیقه با تشویق علامه سید محمدمهدى بحرالعلوم استاد مؤلف نگاشته شده و سید بحرالعلوم هم بر آن تقریظ نوشته است.

محتوای کتاب

کتاب «تتمیم أمل الآمل»، حاوى مقدمه‌اى است از علامه سید شهاب الدین مرعشی نجفی در اهمیت کتب رجالى و توجه علماى شیعه به تعلیقه نگارى بر «امل الآمل». وى برخى از این تعلیقه‌ها و ویژگى آنها را معرفى کرده، سپس طریق روایت خود از کتاب تا خود مؤلف را نام برده است. سپس شرح حال مؤلف و نام آثار و استادانش آمده است.

مؤلف در این تعلیقه‌ها به اطلاعات شیخ حر عاملى اضافه کرده و معلومات و گزارش‌هاى خود را ذیل ۱۳۷ ترجمه و شرح حال نگاشته که به ترتیب حروف الفبا در این تصحیح تا حرف شین را شامل مى‌شود.

گاهى مؤلف به یادداشت‌ها و حواشى ارجاع مى‌دهد که در این نسخه و تعلیقات حاضر، موجود نیست و معلوم و مشخص نیست که آیا تعلیقات را کامل کرده یا نه؟

تعلیقات حاضر بر اساس دو نسخه یکى در کتابخانه مرعشى نجفى و دیگرى در یک مجموعه خطى، تصحیح شده است. در مقدمه ضمن تعریف و توصیف از سبک و اسلوب حرّ عاملى و اهمیت «امل الآمل» به دو ایراد عمده آن اشاره کرده است:

یکى اینکه در شرح حوادث اعاظم و بزرگان شیعه و بیان فضایل و مناقب آنها به اندازه کافى سخن گفته نشده است. اشکال دیگر عدم توجه مؤلف به برخى از علماى هم‌عصر وى است.

شیخ عبدالنبى قزوینى با طرح این اشکالات، با ارائه حاشیه‌ها و تعلیقاتى که هم تکمیل و توسعه شرح حال‌ها و بیان نکات جدیدى از زندگى عالمان شیعه و طرح تلاش‌ها و ویژگى‌ها و فضایل این عالمان است و هم اصلاح اشتباهات حر عاملى است، در تکامل «امل الآمل» کوشیده است.

برخى از تعلیقات، کاملا کتاب‌شناختى است و نشان مى‌دهد تعلیقه نویس اطلاعات داشته و به مطالعات خود در شناسایى کتاب‌ها اهمیت مى‌داده است. نکته دیگر، اخذ اطلاعات مفید از هم‌عصران است. وى از محققان و عالمانى که مى‌شناخته پرس و جو کرده و گاهى در مراجعه به اشخاص، حاصل مشاهدات و یافته‌هاى آن افراد را طرح مى‌نماید.

منابع

مسابقه از خطبه ۸۳ نهج البلاغه