تاریخ اهل البیت نقلاً عن الائمة (کتاب): تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
 
(یک نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است)
سطر ۱: سطر ۱:
−
[[پرونده:Ketab176.jpg|بندانگشتی|تاریخ أهل البیت علیهم السلام]]
+
'''«تاریخ أهل‌البیت علیهم‌السلام نَقلاً عن الائمة»'''، رساله‌اى مختصر در تاریخ [[چهارده معصوم]] (علیهم‌السلام) است که روایت جهضمى (م، ۲۵۰ ق) اما منسوب به [[ابن ابی الثلج (محمد بن احمد)|محمد بن ابى‌ثلج]] (م، ۳۲۵ ق) است و پیش از این در «مجموعة نفیسة فی تاریخ الأئمة(ع) من آثار القدماء من علماء الإمامیة الثقات» منتشر شده است.
 +
{{مشخصات کتاب
  
−
'''«تاریخ أهل‌البیت علیهم‌السلام نقلا عن الائمة»'''، رساله‌اى مختصر در تاریخ [[چهارده معصوم]] (علیهم‌السلام) است که روایت جهضمى (م، ۲۵۰ ق) اما منسوب به [[ابن ابی الثلج (محمد بن احمد)|ابن ابى‌ثلج]] (م، ۳۲۵ ق) است و پیش از این در «مجموعة نفیسة فی تاریخ الأئمة(ع) من آثار القدماء من علماء الإمامیة الثقات» منتشر شده است.
+
|عنوان=
  
−
== مؤلف‌ ==
+
|تصویر= [[پرونده:Ketab176.jpg|۲۴۰px|وسط]]
−
این اثر پیش‌تر به [[ابن ابی الثلج (محمد بن احمد)|ابن ابى الثلج بغدادى]] (م، ۳۲۵ ق) نسبت داده مى‌شد، لیکن محقق معاصر سید محمدرضا حسینى جلالى این رساله را به پنج نفر نسبت داده است: ۱- [[امام رضا]] علیه السلام ۲- نصر بن على جهضمى ۳- احمد بن محمد فاریابى ۴- ابن ابى الثلج بغدادى ۵- [[ابن خشاب]].
 
  
−
وى معتقد است با توجه به اینکه بیشتر نصوص کتاب از [[ائمه]] اخیر نقل شده است، به نظر مى رسد این روایات، اصلى واحد داشته که افراد مختلف آن را نقل کرده‌اند و به هر یک از ایشان نسبت داده شده است. جهضمى که فقط برخى از روایات را نقل کرده از راویان [[اهل سنت]] به شمار مى رود. [[سید بن طاووس|سید بن طاووس]] و [[شیخ حر عاملی|شیخ حر عاملى]] این رساله را به او نسبت داده اند. بر روى نسخه ترکى کتاب به نام امام هشتم اشاره شده ولى آن حضرت هم مؤلف اثر نیست، بلکه برخى روایات به ایشان مى رسد. سزگین، این رساله را به فریابى نسبت داده که او راوى از نصر جهضمى است ولى محقق کتاب، این نسبت را هم ناتمام مى‌داند. چهارمین نفرى که کتاب به او منسوب است ابن ابى‌ثلج است ولى برخى روایات، از متاخرین وى نیز نقل شده است. همچنین است نسبت کتاب به ابن خشاب یا خصیبى. به هر حال این نقل در دوره‌ هاى مختلف از افراد متعدد نقل شده و مؤلف واحدى ندارد.
+
|نویسنده= ابن ابی الثلج
 +
 
 +
|موضوع= زندگی‌نامه اهل‌البیت علیهم‌السلام
 +
 
 +
|زبان= عربی
 +
 
 +
|تعداد جلد= ۱
 +
 
 +
|عنوان افزوده1=تحقيق
 +
 
 +
|افزوده1= سید محمدرضا جلالی
 +
 
 +
|عنوان افزوده2=
 +
 
 +
|افزوده2=
 +
 
 +
|لینک=
 +
}}
 +
==مؤلف‌ کتاب==
 +
این اثر پیش‌تر به [[ابن ابی الثلج (محمد بن احمد)|ابن ابى الثلج بغدادى]] (م، ۳۲۵ ق) نسبت داده مى‌شد، لیکن محقق معاصر -سید محمدرضا حسینى جلالى- این رساله را به پنج نفر نسبت داده است: ۱- [[امام رضا]] علیه السلام ۲- نصر بن على جهضمى ۳- احمد بن محمد فاریابى ۴- ابن ابى الثلج بغدادى ۵- [[ابن خشاب]].
 +
 
 +
وى معتقد است با توجه به اینکه بیشتر نصوص کتاب از [[ائمه]] اخیر نقل شده است، به نظر مى رسد این روایات، اصلى واحد داشته که افراد مختلف آن را نقل کرده‌اند و به هر یک از ایشان نسبت داده شده است. جهضمى که فقط برخى از روایات را نقل کرده از راویان [[اهل سنت]] به شمار مى رود. [[سید بن طاووس|سید بن طاووس]] و [[شیخ حر عاملی|شیخ حر عاملى]] این رساله را به او نسبت داده اند. بر روى نسخه ترکى کتاب به نام [[امام رضا علیه السلام|امام هشتم]] اشاره شده ولى آن حضرت هم مؤلف اثر نیست، بلکه برخى روایات به ایشان مى رسد. فؤاد سزگین، این رساله را به فریابى نسبت داده که او راوى از نصر جهضمى است، ولى محقق کتاب، این نسبت را هم ناتمام مى‌داند. چهارمین نفرى که کتاب به او منسوب است، [[ابن ابی الثلج (محمد بن احمد)|ابن ابى الثلج بغدادى]] است ولى برخى روایات، از متأخرین وى نیز نقل شده است. همچنین است نسبت کتاب به [[ابن خشاب]] یا خصیبى. به هر حال این نقل، در دوره‌ هاى مختلف از افراد متعدد نقل شده و مؤلف واحدى ندارد.
  
 
==محتوای کتاب==
 
==محتوای کتاب==
  
−
این رساله در محورهاى مشخصى از هر یک از [[معصوم|معصومان]] سخن گفته است: ۱- تاریخ وفات ۲- فرزندان ۳- مادران ۴- القاب ۵- کنیه‌ها ۶- مدفن ۷- باب‌ها.  
+
این رساله در محورهاى مشخصى از هر یک از [[معصوم|معصومان]] سخن گفته است: ۱- تاریخ وفات ۲- فرزندان ۳- مادران ۴- القاب ۵- [[کنیه|کنیه‌ها]] ۶- مدفن ۷- باب‌ها.  
  
 
مؤلف در هر یک از این محورها به نام [[پیامبر اسلام|پیامبر]] یا [[امام]] اشاره کرده و گاه در چند کلمه، مطالب خود را بدون [[سند حدیث|سند]] مجزا بیان مى‌کند، جز آنکه در ابتداى نقل خود گاه راوى اصلى را نام برده است.  
 
مؤلف در هر یک از این محورها به نام [[پیامبر اسلام|پیامبر]] یا [[امام]] اشاره کرده و گاه در چند کلمه، مطالب خود را بدون [[سند حدیث|سند]] مجزا بیان مى‌کند، جز آنکه در ابتداى نقل خود گاه راوى اصلى را نام برده است.  
سطر ۱۸: سطر ۳۹:
 
==منابع==
 
==منابع==
  
−
* [[نرم افزار جامع الاحادیث ۵ / ۳|نرم افزار جامع الاحادیث]]، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
+
*[[نرم افزار جامع الاحادیث ۵ / ۳|نرم افزار جامع الاحادیث]]، بخش کتابشناسی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
−
* پایگاه اطلاع رسانی حدیث شیعه، [http://hadith.net/post/30402/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE-%D8%A3%D9%87%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%8A%D8%AA-%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7-%D8%B9%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%B9/ حدیث نت].
+
*[http://hadith.net/post/30402/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE-%D8%A3%D9%87%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%8A%D8%AA-%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7-%D8%B9%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%B9/ "تاريخ أهل البيت نقلا عن الأئمة(ع)"، پایگاه اطلاع‌رسانی حدیث شیعه].
  
 
[[رده:کتابهای با موضوع اهل البیت علیهم السلام]]
 
[[رده:کتابهای با موضوع اهل البیت علیهم السلام]]
 +
[[رده:منابع تاریخ زندگی ائمه (ع)]]
 +
[[رده:کتاب‌های تاریخی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۴ نوامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۴۷

«تاریخ أهل‌البیت علیهم‌السلام نَقلاً عن الائمة»، رساله‌اى مختصر در تاریخ چهارده معصوم (علیهم‌السلام) است که روایت جهضمى (م، ۲۵۰ ق) اما منسوب به محمد بن ابى‌ثلج (م، ۳۲۵ ق) است و پیش از این در «مجموعة نفیسة فی تاریخ الأئمة(ع) من آثار القدماء من علماء الإمامیة الثقات» منتشر شده است.

۲۴۰px
نویسنده ابن ابی الثلج
موضوع زندگی‌نامه اهل‌البیت علیهم‌السلام
زبان عربی
تعداد جلد ۱
تحقيق سید محمدرضا جلالی

مؤلف‌ کتاب

این اثر پیش‌تر به ابن ابى الثلج بغدادى (م، ۳۲۵ ق) نسبت داده مى‌شد، لیکن محقق معاصر -سید محمدرضا حسینى جلالى- این رساله را به پنج نفر نسبت داده است: ۱- امام رضا علیه السلام ۲- نصر بن على جهضمى ۳- احمد بن محمد فاریابى ۴- ابن ابى الثلج بغدادى ۵- ابن خشاب.

وى معتقد است با توجه به اینکه بیشتر نصوص کتاب از ائمه اخیر نقل شده است، به نظر مى رسد این روایات، اصلى واحد داشته که افراد مختلف آن را نقل کرده‌اند و به هر یک از ایشان نسبت داده شده است. جهضمى که فقط برخى از روایات را نقل کرده از راویان اهل سنت به شمار مى رود. سید بن طاووس و شیخ حر عاملى این رساله را به او نسبت داده اند. بر روى نسخه ترکى کتاب به نام امام هشتم اشاره شده ولى آن حضرت هم مؤلف اثر نیست، بلکه برخى روایات به ایشان مى رسد. فؤاد سزگین، این رساله را به فریابى نسبت داده که او راوى از نصر جهضمى است، ولى محقق کتاب، این نسبت را هم ناتمام مى‌داند. چهارمین نفرى که کتاب به او منسوب است، ابن ابى الثلج بغدادى است ولى برخى روایات، از متأخرین وى نیز نقل شده است. همچنین است نسبت کتاب به ابن خشاب یا خصیبى. به هر حال این نقل، در دوره‌ هاى مختلف از افراد متعدد نقل شده و مؤلف واحدى ندارد.

محتوای کتاب

این رساله در محورهاى مشخصى از هر یک از معصومان سخن گفته است: ۱- تاریخ وفات ۲- فرزندان ۳- مادران ۴- القاب ۵- کنیه‌ها ۶- مدفن ۷- باب‌ها.

مؤلف در هر یک از این محورها به نام پیامبر یا امام اشاره کرده و گاه در چند کلمه، مطالب خود را بدون سند مجزا بیان مى‌کند، جز آنکه در ابتداى نقل خود گاه راوى اصلى را نام برده است.

این اثر اخیراً توسط سید محمدرضا حسینى جلالى تحقیق شده و به صورت کتاب مستقل در آمده که البته بخشى از آن مقدمه و بخشى هم پاورقى‌هاست و به نسخه‌ها و همچنین مطالب مشابه در منابع دیگر اشاره مى‌کند. وى در مقدمه طولانى کتاب، به اسناد آن اشاره کرده که عبارتند از: ابن خشاب و حسین بن حمدان خصیبى.

منابع

مسابقه از خطبه ۸۳ نهج البلاغه