حق الیقین (کتاب): تفاوت بین نسخه‌ها
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشده) | |||
| سطر ۱۱: | سطر ۱۱: | ||
|زبان= فارسی | |زبان= فارسی | ||
| − | |تعداد جلد= | + | |تعداد جلد= ۲ |
|عنوان افزوده1= | |عنوان افزوده1= | ||
| سطر ۲۴: | سطر ۲۴: | ||
}} | }} | ||
| − | + | کتاب '''«حقّ الیقین»''' از تألیفات ارزشمند مرحوم [[علامه مجلسى]] (م، ۱۱۱۰ ق) در موضوع مباحث [[اصول دین]] از دیدگاه مذهب [[شیعه]] و به زبان فارسى است. مؤلف در این کتاب -که آخرين تصنيف او بوده و در سال ۱۱۰۹ ق. آن را به پايان برده است- با استناد به [[آیه|آيات]] و [[حدیث|روایات]] و ادله عقلى، به اثبات [[توحید|توحيد]]، [[نبوت]]، [[امامت]] و [[معاد]] می‌پردازد. | |
==مؤلف== | ==مؤلف== | ||
| − | محمدباقر | + | [[علامه مجلسى|علامه محمدباقر مجلسى]] (۱۰۳۷-۱۱۱۰ ق) فرزند [[محمدتقی مجلسی]]، [[فقیه]]، [[محدث]] و متکلم، [[شیخ الاسلام]] [[اصفهان]] و از دانشمندان بزرگ [[شیعه]] در اواخر حکومت [[صفویه|صفوی]] است. |
| − | از جمله اساتید علامه مجلسی، [[ملا صالح مازندرانی]]، [[فیض کاشانی]] و [[ملا خلیل قزوینی]] | + | از جمله اساتید علامه مجلسی، بزرگانی چون [[ملا صالح مازندرانی]]، [[فیض کاشانی]] و [[ملا خلیل قزوینی]] می باشند؛ و از شاگردان ایشان می توان به [[سید نعمت الله جزائری|سید نعمت الله جزایری]] و میر محمدصالح خاتون آبادی اشاره کرد. او با پشتکار فراوان و حوصله پرتوانش توفیق یافت از راه تألیف و تصنیف کتابها و تدریس علوم و فنون اسلامی و تعلیم و تربیت شاگردان بسیار و اداره امور دینی شیعیان عصر خویش، خدمت سازنده ای به مردم مسلمان و شیعه ایران نمود. |
| + | |||
| + | کتاب [[بحارالأنوار (کتاب)|بحارالأنوار]] علامه مجلسى، گسترده‌ترین کتاب حدیثی شیعه است که در طول چهل سال تدوین شده است. از دیگر آثار ایشان، [[مرآة العقول فی شرح اخبار آل الرسول (کتاب)|مرآة العقول]]، [[حلیة المتقین]]، [[حیاة القلوب (کتاب)|حیاة القلوب]]، [[جلاءالعیون (کتاب)|جلاءالعیون]]، [[حلیة المتقین (کتاب)|حلیة المتقین]]، [[زاد المعاد (کتاب)|زاد المعاد]] و حق الیقین را می‌توان نام برد. | ||
| + | |||
| + | علامه مجلسی در ۲۷ ماه مبارک [[رمضان]] سال ۱۱۱۰ هـ.ق در اصفهان به جهان باقی شتافت. آرامگاه او در کنار [[مسجد جامع اصفهان]] واقع است. | ||
==محتواى کتاب== | ==محتواى کتاب== | ||
| − | کتاب «حق الیقین» دوره کامل مباحث [[اصول دین]] و ضروریات مذهب [[شیعه]] را دربردارد. روش مؤلف در اثبات مطالب، روش کلامى شیعه است که آن آمیزه اى است از استدلال به آیات [[قرآن]] و روایات [[معصوم|معصومان]] علیهم السلام. | + | کتاب «حق الیقین» دوره کامل مباحث [[اصول دین]] و ضروریات مذهب [[شیعه]] را دربردارد. روش مؤلف در اثبات مطالب، روش [[کلام|کلامى]] شیعه است که آن آمیزه اى است از استدلال به آیات [[قرآن]] و روایات [[معصوم|معصومان]] علیهم السلام. |
| − | کتاب مجموعا در ۶ باب تدوین شده است که باب اول آن با موضوع «اقرار به وجود حق تعالى و صفات کمالیه او» در ۱۰ فصل و باب دوم با عنوان «صفاتى که از حق تعالى نفى باید کرد» در ۸ مبحث تألیف شده است. | + | این کتاب مجموعا در ۶ باب تدوین شده است که باب اول آن با موضوع «اقرار به وجود حق تعالى و صفات کمالیه او» در ۱۰ فصل و باب دوم با عنوان «صفاتى که از حق تعالى نفى باید کرد» در ۸ مبحث تألیف شده است. |
«صفات متعلق به افعال حق تعالى» عنوان باب سوم این کتاب است که در ۳ مبحث تدوین شده است. مطالب باب چهارم این کتاب با عنوان «مباحث [[نبوت]]» در ۵ مقصد بیان شده است. «[[امامت]]» نیز عنوان باب پنجم این کتاب است که مطالب آن در ۸ فصل و نه مقصد ارائه شده است. | «صفات متعلق به افعال حق تعالى» عنوان باب سوم این کتاب است که در ۳ مبحث تدوین شده است. مطالب باب چهارم این کتاب با عنوان «مباحث [[نبوت]]» در ۵ مقصد بیان شده است. «[[امامت]]» نیز عنوان باب پنجم این کتاب است که مطالب آن در ۸ فصل و نه مقصد ارائه شده است. | ||
| سطر ۴۰: | سطر ۴۴: | ||
باب پایانى این کتاب به موضوع «اثبات [[رجعت]] و [[معاد]] و بیان مقدمات و توابع آن از وقت [[مرگ]] تا انقضاى امر عالم» اختصاص یافته است که مطالب آن مجموعا در ۲۰ فصل ارائه شده است. معانى [[اسلام]]، [[کفر]]، [[ارتداد]]، انواع [[گناه]] و [[توبه]]، پایان بخش مباحث کتاب است. | باب پایانى این کتاب به موضوع «اثبات [[رجعت]] و [[معاد]] و بیان مقدمات و توابع آن از وقت [[مرگ]] تا انقضاى امر عالم» اختصاص یافته است که مطالب آن مجموعا در ۲۰ فصل ارائه شده است. معانى [[اسلام]]، [[کفر]]، [[ارتداد]]، انواع [[گناه]] و [[توبه]]، پایان بخش مباحث کتاب است. | ||
| − | در این کتاب، بحث در [[توحید]] و [[نبوت]] به صورت کوتاه انجام شده است؛ ولى در مورد [[امامت]] به تفصیل سخن به میان آمده و با بررسى مسئله [[واقعه غدیر|غدیر خم]] و ادله امامت به طور مفصل به اثبات امامت [[ائمه اطهار|ائمه | + | در این کتاب، بحث در [[توحید]] و [[نبوت]] به صورت کوتاه انجام شده است؛ ولى در مورد [[امامت]] به تفصیل سخن به میان آمده و با بررسى مسئله [[واقعه غدیر|غدیر خم]] و ادله امامت به طور مفصل به اثبات امامت [[ائمه اطهار|ائمه اطهار]] علیهم السلام، به ویژه وجود امام دوازدهم و [[غیبت امام زمان (عجل الله تعالی فرجه)|غيبت]] آن حضرت پرداخته شده ست. |
| − | + | يكى از منابع سياسى مورد استناد در تبيين و توضيح مبانى انديشه سياسى [[علامه مجلسى]] كه به عنوان مدرک و مستند عملكرد سياسى وى نيز مى‌تواند مورد استفاده قرار بگيرد، خطبه‌اى است كه هنگام جلوس شاه سلطان حسين صفوى بر تخت سلطنت در مراسم تاج‌گذارى او، ايراد نموده است. نكات و مطالبى كه در اين [[خطبه]] آمده، موضع و ديدگاه مجلسى را درباره حكومت در عصر غيبت و مشروعيت حكومت [[صفویه|صفويه]]، به خوبى روشن مى‌سازد. | |
| − | [ | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
| + | *"آشنایی با میراث؛ مباحث سیاسی در آثار علامه مجلسی"، ابوالفضل سلطان‌محمدی، مجله علوم سیاسی، ۱۳۷۹، شماره ۹. | ||
*کتابشناسی تفصیلی مذاهب اسلامی، محمدرضا ضمیری. | *کتابشناسی تفصیلی مذاهب اسلامی، محمدرضا ضمیری. | ||
| − | * | + | *[[نرم افزار کتابخانه کلام اسلامی]]، بخش کتابشناسی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی. |
[[رده:کتابهای اعتقادی]] | [[رده:کتابهای اعتقادی]] | ||
| + | [[رده:کتابهای کلامی]] | ||
[[رده:آثار محمدباقر مجلسی]] | [[رده:آثار محمدباقر مجلسی]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۱۲
 | |
| نویسنده | علامه محمدباقر مجلسی |
| موضوع | عقاید شیعه |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | ۲ |
|
| |
کتاب «حقّ الیقین» از تألیفات ارزشمند مرحوم علامه مجلسى (م، ۱۱۱۰ ق) در موضوع مباحث اصول دین از دیدگاه مذهب شیعه و به زبان فارسى است. مؤلف در این کتاب -که آخرين تصنيف او بوده و در سال ۱۱۰۹ ق. آن را به پايان برده است- با استناد به آيات و روایات و ادله عقلى، به اثبات توحيد، نبوت، امامت و معاد می‌پردازد.
مؤلف
علامه محمدباقر مجلسى (۱۰۳۷-۱۱۱۰ ق) فرزند محمدتقی مجلسی، فقیه، محدث و متکلم، شیخ الاسلام اصفهان و از دانشمندان بزرگ شیعه در اواخر حکومت صفوی است.
از جمله اساتید علامه مجلسی، بزرگانی چون ملا صالح مازندرانی، فیض کاشانی و ملا خلیل قزوینی می باشند؛ و از شاگردان ایشان می توان به سید نعمت الله جزایری و میر محمدصالح خاتون آبادی اشاره کرد. او با پشتکار فراوان و حوصله پرتوانش توفیق یافت از راه تألیف و تصنیف کتابها و تدریس علوم و فنون اسلامی و تعلیم و تربیت شاگردان بسیار و اداره امور دینی شیعیان عصر خویش، خدمت سازنده ای به مردم مسلمان و شیعه ایران نمود.
کتاب بحارالأنوار علامه مجلسى، گسترده‌ترین کتاب حدیثی شیعه است که در طول چهل سال تدوین شده است. از دیگر آثار ایشان، مرآة العقول، حلیة المتقین، حیاة القلوب، جلاءالعیون، حلیة المتقین، زاد المعاد و حق الیقین را می‌توان نام برد.
علامه مجلسی در ۲۷ ماه مبارک رمضان سال ۱۱۱۰ هـ.ق در اصفهان به جهان باقی شتافت. آرامگاه او در کنار مسجد جامع اصفهان واقع است.
محتواى کتاب
کتاب «حق الیقین» دوره کامل مباحث اصول دین و ضروریات مذهب شیعه را دربردارد. روش مؤلف در اثبات مطالب، روش کلامى شیعه است که آن آمیزه اى است از استدلال به آیات قرآن و روایات معصومان علیهم السلام.
این کتاب مجموعا در ۶ باب تدوین شده است که باب اول آن با موضوع «اقرار به وجود حق تعالى و صفات کمالیه او» در ۱۰ فصل و باب دوم با عنوان «صفاتى که از حق تعالى نفى باید کرد» در ۸ مبحث تألیف شده است.
«صفات متعلق به افعال حق تعالى» عنوان باب سوم این کتاب است که در ۳ مبحث تدوین شده است. مطالب باب چهارم این کتاب با عنوان «مباحث نبوت» در ۵ مقصد بیان شده است. «امامت» نیز عنوان باب پنجم این کتاب است که مطالب آن در ۸ فصل و نه مقصد ارائه شده است.
باب پایانى این کتاب به موضوع «اثبات رجعت و معاد و بیان مقدمات و توابع آن از وقت مرگ تا انقضاى امر عالم» اختصاص یافته است که مطالب آن مجموعا در ۲۰ فصل ارائه شده است. معانى اسلام، کفر، ارتداد، انواع گناه و توبه، پایان بخش مباحث کتاب است.
در این کتاب، بحث در توحید و نبوت به صورت کوتاه انجام شده است؛ ولى در مورد امامت به تفصیل سخن به میان آمده و با بررسى مسئله غدیر خم و ادله امامت به طور مفصل به اثبات امامت ائمه اطهار علیهم السلام، به ویژه وجود امام دوازدهم و غيبت آن حضرت پرداخته شده ست.
يكى از منابع سياسى مورد استناد در تبيين و توضيح مبانى انديشه سياسى علامه مجلسى كه به عنوان مدرک و مستند عملكرد سياسى وى نيز مى‌تواند مورد استفاده قرار بگيرد، خطبه‌اى است كه هنگام جلوس شاه سلطان حسين صفوى بر تخت سلطنت در مراسم تاج‌گذارى او، ايراد نموده است. نكات و مطالبى كه در اين خطبه آمده، موضع و ديدگاه مجلسى را درباره حكومت در عصر غيبت و مشروعيت حكومت صفويه، به خوبى روشن مى‌سازد.
منابع
- "آشنایی با میراث؛ مباحث سیاسی در آثار علامه مجلسی"، ابوالفضل سلطان‌محمدی، مجله علوم سیاسی، ۱۳۷۹، شماره ۹.
- کتابشناسی تفصیلی مذاهب اسلامی، محمدرضا ضمیری.
- نرم افزار کتابخانه کلام اسلامی، بخش کتابشناسی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
