رضی الدین خوانساری: تفاوت بین نسخهها
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
|||
| (۲ نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است) | |||
| سطر ۱: | سطر ۱: | ||
| − | {{ | + | '''«رضیالدین محمد خوانساری»''' (م، ۱۱۱۳ ق)، [[فقیه]] و متکلم بزرگ [[شیعه]] در قرن ۱۲ هجری و فرزند [[آقا حسین خوانساری|آقا حسین خوانسارى]] و برادر کوچکتر [[آقا جمال خوانساری|آقا جمال خوانسارى]] بود. وی جامع علوم عقلی و نقلی و صاحب آثار متعددی در علوم مختلف اسلامی از جمله «المائدة السماویّه» میباشد. |
| + | {{شناسنامه عالم | ||
| + | ||نام کامل = '''رضیالدین محمد خوانساری''' | ||
| + | ||تصویر= | ||
| + | ||زادروز = | ||
| + | |زادگاه = خوانسار | ||
| + | |وفات = ۱۱۱۳ قمری | ||
| + | |مدفن = [[اصفهان]]، [[تخت فولاد]] | ||
| + | |اساتید = [[آقا حسین خوانساری]]، [[محقق خوانساری|ملا محمدباقر خوانساری]]،... | ||
| + | |شاگردان = آقا خلیل اصفهانی قاینى، [[میر محمدصالح خاتون آبادی]]،... | ||
| + | |آثار = المائدة السماویه، حاشیه بر [[الروضة البهیه فی شرح اللمعة الدمشقیه (کتاب)|الروضة البهیة]]، ترجمه [[نهج الحق و کشف الصدق (کتاب)|نهج الحق]]، شرح [[الدروس الشرعیة فی فقه الامامیة (کتاب)|الدروس الشرعیه]]، آداب الصلاة،... | ||
| + | }} | ||
| + | ==زندگینامه== | ||
| + | رضی الدین محمد خوانساری فرزند [[آقا حسین خوانساری|آقا حسین خوانسارى]]، برادر کوچکتر [[آقا جمال خوانساری|آقا جمال خوانسارى]] است و هر دو به نام محمد نامیده شدهاند و در [[اصفهان]] نشو و نما یافتند. | ||
| − | + | او از کسانى است که حکم شاه سلطان حسین [[صفویه|صفوی]] را در نهى از منکرات امضاء کرده و از جمله شاهدان [[وقف|وقفنامه]] مدرسه جده کوچک در اصفهان بود. | |
| − | + | رضی الدین محمد، در اصفهان نزد پدر بزرگوارش [[آقا حسین خوانساری|محقق خوانساری]] (م، ۱۰۹۸ ق) و دایی دانشمندش [[ملا محمدباقر سبزواری]] علم آموخت. | |
| − | + | همچنین آقا خلیل اصفهانی قاینى و [[میر محمدصالح خاتون آبادی|میر محمدصالح خاتونآبادی]] از شاگردان ایشان می باشند. | |
| − | + | مرحوم رضیالدین محمد خوانساری دوازده سال قبل از برادر بزرگش [[آقا جمال خوانساری|آقا جمال الدین خوانساری]] در سال ۱۱۱۳ قمری در [[اصفهان]] دار فانی را وداع گفت و در تکیه خوانساری های قبرستان [[تخت فولاد]] به خاک سپرده شد. | |
| − | + | ==آثار و تألیفات== | |
| + | آقا رضیالدین خوانساری دارای تألیفات متعددی است که از جمله آنها آثار ذیل را نام برده اند: | ||
| + | |||
| + | #[[حاشیه]] بر [[الروضة البهیه فی شرح اللمعة الدمشقیه (کتاب)|الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیه]] | ||
| + | #حاشیه بر حاشیه خفری بر الهیات تجرید قوشجی | ||
| + | #حاشیه بر حکمة العین | ||
| + | #ترجمه [[نهج الحق و کشف الصدق (کتاب)|نهج الحق و کشف الصدق]] | ||
| + | #شرح «[[الدروس الشرعیة فی فقه الامامیة (کتاب)|الدروس الشرعیه]]» [[شهید اول|شهید اول]] (چون شرح دروس پدرش [[آقا حسین خوانساری|آقا حسین خوانسارى]] با نام «مشارق الشموس» ناقص مانده بود، مىخواست آن را تکمیل کند و موفق شد که کتاب صوم و اعتکاف را بنویسد که این کتاب، ضمیمه شرح دروس پدرش به چاپ رسید است). | ||
| + | #آداب الصلاة (شرح حدیث حمّاد): در آداب و سنن به زبان فارسی | ||
| + | #نیّت صادقه | ||
| + | #المائدة السماویّه: معروف ترین تألیف آقا رضی است که [[شیخ آقا بزرگ تهرانی|علامه تهرانی]] با عنوان «اطعمه و اشربه» یاد می کند؛ این کتاب به فارسی به نام شاه سلیمان صفوی در آداب و کیفیت غذا خوردن و نوشیدن و غیره تنظیم شده است. | ||
| + | #رساله در [[نماز جمعه]]، به زبان فارسی | ||
| + | #شرح [[الحاشیه علی تهذیب المنطق (کتاب)|حاشیه تهذیب المنطق]] | ||
| + | #شرح «حدیث البیضه» (حدیث مذکور، یکى از احادیثى است که در کتاب [[الکافی (کتاب)|کافى]] ذکر شده و متضمن پاسخ [[امام صادق علیه السلام|امام صادق]](ع) به این پرسش است که آیا خداوند مىتواند جهان را بىآنکه آن را کوچک نماید، در یک تخممرغ بىآنکه آن را بزرگ کند، بگنجاند؟). | ||
| + | |||
| + | ==در نظر عالمان== | ||
| + | |||
| + | *صاحب «[[تکملة أمل الآمل (کتاب)|تتمیم امل الآمل]]» در مورد وی می نویسد: «صاحب الفضل المبین و التحقیق المتین و الرأی الصواب و المذهب اللباب... ». سپس به نقل از استاد خود [[میر محمدصالح خاتون آبادی|میر محمدصالح خاتونآبادی]] نقل کرده که «در مجلس درس آقا رضی هر روز حدود دویست یا سیصد شاگرد از طلاب اصفهانی یا از اماکن مختلف دیگر حاضر می شدند... او دارای تقریر و بیان رسا و روانی بود و در آن زمان [[شرح لمعه]] و شرح [[اشارات و تنبیهات (کتاب)|اشارات]] را درس می داد که علماء و فضلای بسیاری از درسش استفاده می کردند که یکی از آن ها استاد مزبور (یعنی میر محمدصالح خاتونآبادی) است». | ||
| + | *[[محمد بن علی اردبیلی|محقق اردبیلى]] در «[[جامع الرواة (کتاب)|جامع الرواة]]» درباره منزلت علمی ایشان می نویسد: «متکلم جلیل القدر عظیم المنزلة رفیع الشأن، دقیق الطبع کثیر الحفظ فاضل متبحر رضی زکی فی غایة الذکاء، عالم بالعلوم العقلیة والنقلیة أدام الله تعالی ظله العالی و اوصله الی اعلی مدارج الکمال». | ||
| + | *حزین لاهیجی می نویسد: «فاضل عالی شأن آقا رضی الدین محمد، خلف علامه نحریر [[آقا حسین خوانساری]] و از اذکیای علما بود. طبعی به غایت دقیق و فکرتی عالی داشت، در خدمت او بسیاری از فضلا مستفید شدند». | ||
| + | *[[حاج شیخ عباس قمی|محدث قمى]] در «الفوائد الرضویة» مىفرماید: «عالم فاضل کامل، جامع معقول و منقول، او و برادر بزرگترش [[آقا جمال خوانساری|آقا جمال]]، در دامان علم متولد و در سایه کمال رشد یافتند و نزد پدر خود، آقا حسین و دائى خود، [[محقق سبزواری|محقق سبزوارى]] تلمذ کردند...». | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
| − | * [[ | + | |
| − | + | *[[اثرآفرینان]]، [[انجمن مفاخر فرهنگی]]، ج۲، ص۳۴۵. | |
| − | [[رده: | + | *سایت تخت فولاد اصفهان. |
| − | [[رده: | + | *سایت ویکی نور. |
| + | |||
| + | [[رده:علمای قرن دوازدهم]] | ||
| + | [[رده:علماء شیعه]] | ||
[[رده:فقیهان]] | [[رده:فقیهان]] | ||
[[رده:متکلمان]] | [[رده:متکلمان]] | ||
| + | [[رده:مدفونین در تخت فولاد]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۶ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۱۷
«رضیالدین محمد خوانساری» (م، ۱۱۱۳ ق)، فقیه و متکلم بزرگ شیعه در قرن ۱۲ هجری و فرزند آقا حسین خوانسارى و برادر کوچکتر آقا جمال خوانسارى بود. وی جامع علوم عقلی و نقلی و صاحب آثار متعددی در علوم مختلف اسلامی از جمله «المائدة السماویّه» میباشد.
| نام کامل | رضیالدین محمد خوانساری |
| زادگاه | خوانسار |
| وفات | ۱۱۱۳ قمری |
| مدفن | اصفهان، تخت فولاد |
|
| |
| اساتید | |
| شاگردان |
آقا خلیل اصفهانی قاینى، میر محمدصالح خاتون آبادی،... |
| آثار |
المائدة السماویه، حاشیه بر الروضة البهیة، ترجمه نهج الحق، شرح الدروس الشرعیه، آداب الصلاة،... |
زندگینامه
رضی الدین محمد خوانساری فرزند آقا حسین خوانسارى، برادر کوچکتر آقا جمال خوانسارى است و هر دو به نام محمد نامیده شدهاند و در اصفهان نشو و نما یافتند.
او از کسانى است که حکم شاه سلطان حسین صفوی را در نهى از منکرات امضاء کرده و از جمله شاهدان وقفنامه مدرسه جده کوچک در اصفهان بود.
رضی الدین محمد، در اصفهان نزد پدر بزرگوارش محقق خوانساری (م، ۱۰۹۸ ق) و دایی دانشمندش ملا محمدباقر سبزواری علم آموخت.
همچنین آقا خلیل اصفهانی قاینى و میر محمدصالح خاتونآبادی از شاگردان ایشان می باشند.
مرحوم رضیالدین محمد خوانساری دوازده سال قبل از برادر بزرگش آقا جمال الدین خوانساری در سال ۱۱۱۳ قمری در اصفهان دار فانی را وداع گفت و در تکیه خوانساری های قبرستان تخت فولاد به خاک سپرده شد.
آثار و تألیفات
آقا رضیالدین خوانساری دارای تألیفات متعددی است که از جمله آنها آثار ذیل را نام برده اند:
- حاشیه بر الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیه
- حاشیه بر حاشیه خفری بر الهیات تجرید قوشجی
- حاشیه بر حکمة العین
- ترجمه نهج الحق و کشف الصدق
- شرح «الدروس الشرعیه» شهید اول (چون شرح دروس پدرش آقا حسین خوانسارى با نام «مشارق الشموس» ناقص مانده بود، مىخواست آن را تکمیل کند و موفق شد که کتاب صوم و اعتکاف را بنویسد که این کتاب، ضمیمه شرح دروس پدرش به چاپ رسید است).
- آداب الصلاة (شرح حدیث حمّاد): در آداب و سنن به زبان فارسی
- نیّت صادقه
- المائدة السماویّه: معروف ترین تألیف آقا رضی است که علامه تهرانی با عنوان «اطعمه و اشربه» یاد می کند؛ این کتاب به فارسی به نام شاه سلیمان صفوی در آداب و کیفیت غذا خوردن و نوشیدن و غیره تنظیم شده است.
- رساله در نماز جمعه، به زبان فارسی
- شرح حاشیه تهذیب المنطق
- شرح «حدیث البیضه» (حدیث مذکور، یکى از احادیثى است که در کتاب کافى ذکر شده و متضمن پاسخ امام صادق(ع) به این پرسش است که آیا خداوند مىتواند جهان را بىآنکه آن را کوچک نماید، در یک تخممرغ بىآنکه آن را بزرگ کند، بگنجاند؟).
در نظر عالمان
- صاحب «تتمیم امل الآمل» در مورد وی می نویسد: «صاحب الفضل المبین و التحقیق المتین و الرأی الصواب و المذهب اللباب... ». سپس به نقل از استاد خود میر محمدصالح خاتونآبادی نقل کرده که «در مجلس درس آقا رضی هر روز حدود دویست یا سیصد شاگرد از طلاب اصفهانی یا از اماکن مختلف دیگر حاضر می شدند... او دارای تقریر و بیان رسا و روانی بود و در آن زمان شرح لمعه و شرح اشارات را درس می داد که علماء و فضلای بسیاری از درسش استفاده می کردند که یکی از آن ها استاد مزبور (یعنی میر محمدصالح خاتونآبادی) است».
- محقق اردبیلى در «جامع الرواة» درباره منزلت علمی ایشان می نویسد: «متکلم جلیل القدر عظیم المنزلة رفیع الشأن، دقیق الطبع کثیر الحفظ فاضل متبحر رضی زکی فی غایة الذکاء، عالم بالعلوم العقلیة والنقلیة أدام الله تعالی ظله العالی و اوصله الی اعلی مدارج الکمال».
- حزین لاهیجی می نویسد: «فاضل عالی شأن آقا رضی الدین محمد، خلف علامه نحریر آقا حسین خوانساری و از اذکیای علما بود. طبعی به غایت دقیق و فکرتی عالی داشت، در خدمت او بسیاری از فضلا مستفید شدند».
- محدث قمى در «الفوائد الرضویة» مىفرماید: «عالم فاضل کامل، جامع معقول و منقول، او و برادر بزرگترش آقا جمال، در دامان علم متولد و در سایه کمال رشد یافتند و نزد پدر خود، آقا حسین و دائى خود، محقق سبزوارى تلمذ کردند...».
منابع
- اثرآفرینان، انجمن مفاخر فرهنگی، ج۲، ص۳۴۵.
- سایت تخت فولاد اصفهان.
- سایت ویکی نور.
