صفوة شروح نهج البلاغة (کتاب)
| |
| نویسنده | اركان التميمى |
| موضوع | شرح نهج البلاغه |
| زبان | عربی |
| تعداد جلد | ۱ |
|
| |
کتاب «صَفوة شروح نهجالبلاغة» تألیف ارکان التمیمى، مجموعهاى از سه شرح برگزیده «نهجالبلاغه» یعنی «شرح نهجالبلاغه ابن ابیالحدید»، «شرح نهجالبلاغه محمد عبده» و «تعلیقات صبحى صالح» است. نویسنده انگیزهاش از نگارش این اثر را پاسخگویى به نیاز خوانندگان به جمع بودن شروح مختلف «نهجالبلاغه» در یک کتاب دانسته است.
محتوای کتاب
کتاب «صَفوة شروح نهجالبلاغة» با مقدمه ارکان التمیمى درباره کتاب حاضر و زندگى شریف رضى و آثار او آغاز شده است. مقدمه سید رضى بر کتاب شریف «نهجالبلاغه» نیز آمده است. نویسنده سپس توجه داده است که از سه نوع خط در چاپ کتاب استفاده شده تا خواننده به راحتى بتواند سه شرح مذکور را از یکدیگر تشخیص دهد.
مؤلف در مقدمه به این نکته اشاره کرده که اگرچه تحقیق اختلاف نسخهها از حوصله این اثر خارج است، اما سعى شده که به مهمترین موارد اختلاف که تأثیر واضحى در معنا داشته اشاره شود. همچنین وی تأکید کرده که عبارات شارحان -جز در موارد اندکى- بدون تعلیقه خود او ارائه شده است؛ که در آن موارد اندک نیز به جهت رعایت در امانت، به صورت حاشیهاى مستقل آورده شده است.
شیوه ارائه شروح بدینترتیب است که متن «نهجالبلاغه» در بالاى صفحه ذکر شده و در ذیل صفحه با ذکر شماره، مطالب شروح برگزیده (شرح نهجالبلاغه ابن ابیالحدید، شرح نهجالبلاغه محمد عبده و تعلیقات صبحى صالح) -بدون آنکه اشاره شود که از کدام شرح است و تنها با اختلاف در قلم- ارائه شده است.
از اشکالاتى که برخى بر سید رضى گرفتهاند، عدم ذکر اسناد و مصادر «نهجالبلاغه» است، که نویسنده به جهت رفع بخشى از این ایراد، در بخشى مابین متن و ذیل، به مصادر خطبهها و نامهها اشاره کرده است. در رابطه با حکمتها، مصدر هر حکمت در خود متن داخل کروشه ذکر شده است.
نویسنده استفاده از رموز را به سختى انداختن خواننده مىداند؛ لذا از ذکر رموز در این اثر خوددارى کرده است. وى همچنین تلاش کرده که با استفاده از سه شرح، شرح واحد و منسجمى بهدست دهد و گاه از حروف ربط «و» یا «أو» استفاده کرده است؛ البته به اعتراف خود او گاه موفق نبوده، چرا که اسلوب و شیوه شارحان مختلف بوده و نویسنده هم بناى بر بازى با عبارات آنها را نداشته است.
عدد خطبهها، نامهها و حکمتها در سه شرح منتخب اختلافاتى با هم دارد، که نویسنده این اختلافات را در ضمن فهارس آخر کتاب در جدولى ارائه کرده است.
منابع
- نرم افزار دانشنامه علوی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
