آیه 84 سوره مؤمنون

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مشاهده آیه در سوره

قُلْ لِمَنِ الْأَرْضُ وَمَنْ فِيهَا إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ

مشاهده آیه در سوره


<<83 آیه 84 سوره مؤمنون 85>>
سوره : سوره مؤمنون (23)
جزء : 18
نزول : مکه

ترجمه های فارسی

بگو که زمین و هر کس که در او موجود است از کیست اگر شما فهم و دانش دارید؟

بگو: اگر معرفت و شناخت دارید، بگویید: زمین و هر که در آن است از کیست؟

بگو: «اگر مى‌دانيد [بگوييد] زمين و هر كه در آن است به چه كسى تعلق دارد؟»

بگو: اگر مى‌دانيد، اين زمين و هر كه در آن است از آن كيست؟

بگو: «زمین و کسانی که در آن هستند از آن کیست، اگر شما می‌دانید؟!»

ترجمه های انگلیسی(English translations)

Say, ‘To whom does the earth belong and whoever it contains, if you know?’

Say: Whose is the earth, and whoever is therein, if you know?

Say: Unto Whom (belongeth) the earth and whosoever is therein, if ye have knowledge?

Say: "To whom belong the earth and all beings therein? (say) if ye know!"

معانی کلمات آیه

«إِن کُنتُمْ تَعْلَمُونَ»: اگر فهمیده و آگاهید. این جمله متضمّن تحقیر مخاطبان بوده و اشاره به نادانی ایشان دارد.

تفسیر آیه

تفسیر نور (محسن قرائتی)


قُلْ لِمَنِ الْأَرْضُ وَ مَنْ فِيها إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ «84»

(به اين كفّار) بگو: اگر شما علم داريد، (بگوييد) زمين وكسانى كه در آن زندگى مى‌كنند از كيست؟

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَ فَلا تَذَكَّرُونَ «85»

آنان خواهند گفت: براى خداست بگو: پس آيا متذكّر نمى‌شويد؟

قُلْ مَنْ رَبُّ السَّماواتِ السَّبْعِ وَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ «86»

بگو: پروردگار آسمان‌هاى هفتگانه و پروردگار عرش بزرگ كيست؟

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَ فَلا تَتَّقُونَ «87»

(باز هم) خواهند گفت: براى خداست، بگو: آيا پروا نمى‌كنيد؟

نکته ها

«رَبُّ» به مالكى گفته مى‌شود كه درصدد حفظ وتدبير ملك خود باشد.

«عرش» مركز فرماندهى خداوند و غير از آسمان‌هاى هفتگانه است.

پیام ها

1- ريشه‌ى شرك، جهل و غفلت است. لِمَنِ الْأَرْضُ‌ ... إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ‌

2- يكى از شيوه‌هاى تبليغ، طرح سؤال است. «لِمَنِ الْأَرْضُ» 3- علم مفيد آن است كه انسان را خداشناس كند. لِمَنِ الْأَرْضُ‌ ... إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ‌

4- هر انسان آگاهى مى‌داند كه زمين و همه‌ى كسانى كه در آن هستند، بى‌صاحب و بى‌حساب نيست. «سَيَقُولُونَ لِلَّهِ»

5- وجدان، بهترين داور است. «سَيَقُولُونَ لِلَّهِ»

6- از گفتار و پاسخ خود مردم، سند موعظه واستدلال بگيريد. «قُلْ أَ فَلا تَذَكَّرُونَ»

7- آسمان‌هاى هفتگانه و تمام هستى، تحت تدبير اوست. رَبُّ السَّماواتِ‌ ...

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)



قُلْ لِمَنِ الْأَرْضُ وَ مَنْ فِيها إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (84)

جلد 9 - صفحه 167

بعد از آن احتجاج مى‌فرمايد بر اين جماعت منكرين حشر و نشر:

قُلْ لِمَنِ الْأَرْضُ وَ مَنْ فِيها: بگو اى پيغمبر به منكرين، براى كيست زمين و آنكه در آنست از مخلوقات عقلا، يعنى مالك و خالق زمين و اهل زمين كيست؟ جواب بگوئيد مرا، إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ‌: اگر هستيد كه مى‌دانيد.


تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)


قُلْ لِمَنِ الْأَرْضُ وَ مَنْ فِيها إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (84) سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَ فَلا تَذَكَّرُونَ (85) قُلْ مَنْ رَبُّ السَّماواتِ السَّبْعِ وَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ (86) سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَ فَلا تَتَّقُونَ (87) قُلْ مَنْ بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْ‌ءٍ وَ هُوَ يُجِيرُ وَ لا يُجارُ عَلَيْهِ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (88)

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ فَأَنَّى تُسْحَرُونَ (89) بَلْ أَتَيْناهُمْ بِالْحَقِّ وَ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ (90) مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ وَلَدٍ وَ ما كانَ مَعَهُ مِنْ إِلهٍ إِذاً لَذَهَبَ كُلُّ إِلهٍ بِما خَلَقَ وَ لَعَلا بَعْضُهُمْ عَلى‌ بَعْضٍ سُبْحانَ اللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ (91) عالِمِ الْغَيْبِ وَ الشَّهادَةِ فَتَعالى‌ عَمَّا يُشْرِكُونَ (92)

ترجمه‌

- بگو مر كه را است زمين و هر كه در او است اگر ميدانيد

خواهند گفت خدا را است بگو آيا پس پند نميگيريد

بگو كيست پروردگار آسمانهاى هفتگانه و پروردگار عرش بزرگ‌

خواهند گفت خدا را است بگو آيا پس نميپرهيزيد

بگو كيست كه بدست او است پادشاهى همه چيز و او پناه ميدهد و پناه داده نميشود از او اگر هستيد كه ميدانيد

خواهند گفت خدا را است بگو پس از كجا فريب داده ميشويد

بلكه داديم بآنها حق را و همانا آنانند هر آينه دروغگويان‌

نگرفت خدا فرزندى و نباشد با او خدائى در اين هنگام هر آينه برده بود هر خدائى آنچه را آفريد و هر آينه برترى جسته بودند بر خيشان بر برخى پاك است خدا از آنچه وصف ميكنند

او است داناى نهان و آشكار پس برتر آمد از آنچه شريك ميگيرند براى او.

تفسير

- خداوند متعال براى رفع استبعاد كفار از معاد كه در ذيل آيات سابقه اشاره بآن شد پيغمبر اكرم را مأمور بپرسش‌هائى از آنها فرموده باين ترتيب كه بگو آيا اين زمين و هر كس در آن جاى دارد و بايد در قيامت محشور گردد مملوك و مخلوق كيست اگر ميدانيد جواب بگوئيد آنها چون اقرار دارند كه خدا خالق آنها است خواهند گفت مملوك و مخلوق خدايند و بعدا بگو كه پس‌

جلد 3 صفحه 652

چرا متذكّر و متنبّه نميشويد كه كسيكه آنها را ابتداء خلق نموده قدرت بر اعاده آنها دارد چون خلق بدوى آسانتر از خلق ثانوى نيست و بگو كيست پروردگار آسمانهاى هفتگانه كه احاطه بر زمين و اهلش دارند و برتر و بزرگتر و بالاتر از آنند و پروردگار عرش عظيم كه از همه برتر و بزرگتر و بالاتر است خواهند گفت همه از آن حقّند چون ميدانند مقصود از رب خداوند خلاق است و بعضى بجاى للّه در اينجا و بعد اللّه قرائت نموده‌اند بمناسبت مطابقه جواب با لفظ سؤال و بعدا بگو پس چرا از چنين خداوندى نميترسيد و برايش شريك قرار ميدهيد و منكر قدرتش بر اعاده مخلوقاتش ميشويد و بگو كيست كه در دست او است پادشاهى و سلطنت تامّه عامّه بر هر موجودى چون ملكوت صيغه مبالغه در ملك است مانند جبروت كه مبالغه در جبر است و او است كه دادرسى ميكند و پناه ميدهد هر مظلوم بى‌پناهى را و كسى نميتواند كسى را از دست انتقام او بگيرد و در پناه خود جاى دهد (تعديه يجار بعلى براى آنستكه متضمّن معناى نصرت است) اگر ميدانيد جواب بگوئيد خواهند گفت از آن خدا است يا خدا است بتقريبى كه بيان شد و بگو پس چرا فريب نفس امّاره و شيطان را ميخوريد و چگونه بر گردانده ميشويد از حق بباطل و از صحيح بفاسد با وضوح حقّ و ظهور ادلّه آن و با آنكه ما بيان نموديم براى آنها توحيد و معاد و راه صواب و سداد را آنها دروغ ميگويند كه منكر شدند و ميگويند حشر و نشرى نيست و خدا شريك و اولاد دارد خداوند هيچ گاه براى خود فرزندى اختيار ننموده چون او مماثل با بندگان خود نيست و اولاد بايد از جنس و نوع پدر و مادر باشد اگر كسى بخواهد فرزند ديگرى را هم برسم فرزندى قبول كند و براى خود بردارد بايد از جنس و نوع بشر باشد نه فردى از افراد حيوان يا نبات و هيچ گاه خداى ديگرى با خدا در خدائى شريك نبوده و اگر چنين بود هميشه توافق و تسالم در رأى و كار براى آن دو حاصل نميشد و با يكديگر اختلاف و نزاع پيدا ميكردند و مخلوقات خودشان را از يكديگر جدا مينمودند و هر خدائى با مخلوقش بجانبى ميرفت و با يكديگر جنگ ميكردند و يكى غالب و ديگرى مغلوب ميشد و در نتيجه نظام عالم بهم ميخورد و رشته تدبير امور از دست هر دو بيرون ميرفت چنانچه در ميان پادشاهان دنيا معمول است با

جلد 3 صفحه 653

آنكه ما مى‌بينيم و ميدانيم كه هميشه اين نظام احسن و اين تدبير امتن و اين اتّصال و ارتباط و التيام در اجزاء عالم بوده و هست و خواهد بود و معلوم است كه يك كارخانه است و يك مدير خبير بصير دارد منزّه است خداوند از آنچه نسبت باو ميدهند از اولاد و انباز و ذات مقدّس او عالم است و ميداند هر پنهان و آشكارى را و آنچه مخفى و هويدا است و اگر همه بيد قدرت و در تحت سلطنت او نبودند علم بآنها نداشت و چون دارد بالاتر است شأن او از آنكه اشياء بى‌حس و شعورى شريك در خدائى يا پرستش او باشند كه اينها قائل بآن شده‌اند و باين تقريب آيه اخيره خود دليل ديگرى است بر توحيد كه از راه علم حقّ بتمام موجودات كه آنها معترف بودند اثبات وحدت و نفى شركت شده است در معانى از امام صادق عليه السّلام نقل نموده كه غيب چيزى است كه نبوده و شهادت چيزى است كه بوده و بعضى عالم را بكسر خوانده‌اند و بنابراين صفت اللّه است ..

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)


قُل‌ لِمَن‌ِ الأَرض‌ُ وَ مَن‌ فِيها إِن‌ كُنتُم‌ تَعلَمُون‌َ (84)

بفرما باين‌ كفار و ‌از‌ ‌آنها‌ سؤال‌ كن‌ ‌که‌ ‌از‌ ‌براي‌ كيست‌ زمين‌ و آنچه‌ ‌در‌ زمين‌ ‌است‌ ‌اگر‌ هستيد ‌شما‌ ‌که‌ مي‌دانيد خداوند تبارك‌ و ‌تعالي‌ ‌به‌ قدرت‌ كامله ‌خود‌ زمين‌ ‌را‌ يك‌ كره‌ قرار داده‌ ‌که‌ سه‌ ربع‌ ‌آن‌ ‌در‌ آب‌ فرو رفته‌ و يك‌ ربعش‌ ‌از‌ آب‌ خارج‌ ‌که‌ ربع‌ مسكونش‌ مي‌نامند و ‌اينکه‌ كره زمين‌ و آب‌ ‌را‌ ‌در‌ جوف‌ كره هوا نگاه‌ داشته‌ بدون‌ ستون‌ ‌که‌ ‌در‌ بعض‌ آيات‌ تعبير ‌به‌ مهد ميفرمايد، گهواره‌ (الَّذِي‌ جَعَل‌َ لَكُم‌ُ الأَرض‌َ مَهداً وَ جَعَل‌َ لَكُم‌ فِيها سُبُلًا) زخرف‌ آيه 9.

(قُل‌ لِمَن‌ِ الأَرض‌ُ) ‌که‌ ‌اگر‌ آني‌ حفظ نفرمايد ‌از‌ ‌بين‌ ميرود.

(وَ مَن‌ فِيها) تعبير ‌به‌ ‌من‌ ‌که‌ اشاره‌ ‌به‌ ذوي‌ العقول‌ ‌است‌ جن‌ و انس‌ و ملك‌، اما بني‌ الجان‌ ‌که‌ اكثر ‌از‌ انس‌ هستند و ‌در‌ روي‌ زمين‌ قرار گرفته‌ ‌که‌ مي‌فرمايد:

(يا مَعشَرَ الجِن‌ِّ قَدِ استَكثَرتُم‌ مِن‌َ الإِنس‌ِ) انعام‌ آيه 128 و اما ملك‌، ملائكه حفظه انس‌ و موكلين‌ قطرات‌ باران‌ و درياها و كوه‌ها و كتبه‌ اعمال‌ و

جلد 13 - صفحه 447

‌غير‌ اينها، و اما انس‌ ‌که‌ تمام‌ صفحه زمين‌ ‌را‌ اشغال‌ كرده‌ ‌حتي‌ ‌به‌ خيال‌ كرات‌ علويه‌ افتاده‌ و ‌تا‌ كره قمر رفته‌ بعلاوه‌ ساير مخلوقات‌ ارضيه‌ ‌از‌ حيوانات‌ و نباتات‌ و جمادات‌ ‌از‌ معادن‌ و جواهرات‌ و فلزات‌ كيست‌ ‌که‌ اينها ‌را‌ نگاهداري‌ مي‌كند و ‌در‌ قبضه قدرت‌ ‌او‌ ‌است‌ ‌که‌ ‌اگر‌ نازي‌ كند ‌از‌ ‌هم‌ فرو ريزند قالبها.

(إِن‌َّ اللّه‌َ يُمسِك‌ُ السَّماوات‌ِ وَ الأَرض‌َ أَن‌ تَزُولا وَ لَئِن‌ زالَتا إِن‌ أَمسَكَهُما مِن‌ أَحَدٍ مِن‌ بَعدِه‌ِ) فاطر آيه 39.

(إِن‌ كُنتُم‌ تَعلَمُون‌َ).

مسئلة: قاعدة عقليه‌، وجوب‌ دفع‌ ضرر مقطوع‌ و مظنون‌ و محتمل‌ ‌است‌، چنانچه‌ ‌اگر‌ احتمال‌ دشمن‌ ‌ يا ‌ حيوان‌ موذيه‌ ‌ يا ‌ قطاع‌ الطريق‌ داد عقل‌ مي‌گويد بايد اجتناب‌ كرد ‌ يا ‌ احتمال‌ سم‌ بدهد و مسلما ‌آن‌ كفار ‌اگر‌ يقين‌ ‌به‌ حقانيت‌ دين‌ الهي‌ ندارند ‌لا‌ اقل‌ ظن‌ دارند و ‌بر‌ فرض‌ ظن‌ّ ‌هم‌ نباشد احتمال‌ و ‌لو‌ موهوم‌ ‌باشد‌ مي‌دهند و لازم‌ ‌است‌ فحص‌ و تحقيق‌ كنند و مسلما قطع‌ ‌بر‌ خلاف‌ ندارند، چنانچه‌ مي‌فرمايد:

(وَ ما لَهُم‌ بِذلِك‌َ مِن‌ عِلم‌ٍ إِن‌ هُم‌ إِلّا يَظُنُّون‌َ) جاثيه‌ آيه 23.

برگزیده تفسیر نمونه


]

(آیه 84)- و از آنجا که کفار و مشرکان بیش از همه از مسأله معاد وحشت داشتند و به همین دلیل با انواع بهانه‌ها و لطائف الحیل می‌خواستند شانه از زیر بار آن خالی کنند، قرآن نیز مشروحا و بطور مؤکد از معاد سخن می‌گوید.

و جالب این که در هر مورد از خود مشرکان اعتراف می‌گیرد و سخن آنها را به خودشان باز می‌گرداند.

نخست می‌گوید: «بگو: زمین و کسانی که در زمینند از آن کیست، اگر شما می‌دانید»؟! (قُلْ لِمَنِ الْأَرْضُ وَ مَنْ فِیها إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَ).

سایرتفاسیر این آیه را می توانید در سایت قرآن مشاهده کنید:

تفسیر های فارسی

ترجمه تفسیر المیزان

تفسیر خسروی

تفسیر عاملی

تفسیر جامع

تفسیر های عربی

تفسیر المیزان

تفسیر مجمع البیان

تفسیر نور الثقلین

تفسیر الصافی

تفسیر الکاشف

پانویس

منابع