المناقب و المثالب (کتاب)

از دانشنامه‌ی اسلامی
نسخهٔ تاریخ ‏۱۸ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۱:۰۳ توسط History of islam (بحث | مشارکت‌ها) (صفحه‌ای تازه حاوی « بندانگشتی|المناقب و المثالب موضوع مثالب همانند مناقب نويس...» ایجاد کرد)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
المناقب و المثالب

موضوع مثالب همانند مناقب نويسى در ميان نويسندگان و مورخان قديم رايج بوده و آثار زيادى در اين باره وجود دارد. قاضى نعمان مغربى عالم شيعى اسماعيلى هر دو موضوع را در كنار هم قرار داده و اثرى پديد آورده است. غالب مثالب نويسان شيعه به بيان بدى‌هاى خلفا و دشمنان ائمه و در نگاهى عام به مثالب بنى اميه پرداخته‌اند و از مناقب و عظمت بنى هاشم ياد مى كنند.

موضوع

كتاب مناقب و مثالب قاضى نعمان هم مشتمل بر ذكر مناقب بنى هاشم و از ميان ايشان اجداد و خاندان رسول خدا و اهل بيت آن حضرت است. مثالب ذكر شده در اين كتاب هم درباره بنى عبدشمس و خاندان ابوسفيان و بخصوص معاويه و عثمان و مروان و فرزندان اوست.

روش تأليف

قاضى نعمان اين كتاب را بر خلاف كتاب شرح الاخبار به شيوه حديثى نياورده و گزارش‌ها و حكايات را به صورت پيوسته ذكر مى‌كند. مؤلف سعى كرده در برابر هر نفر كه از او بدى‌هايى ذكر كرده به خوبى‌هاى شخص مقابل او بپردازد چنانكه در كتاب ديگرش شرح الاخبار مى نويسد: كتابى تألیف كرده‌ام به نام مناقب و مثالب كه در آن فضيلت هاشم و فرزندانش در جاهليت و اسلام و برترى آنان بر عبدشمس و فرزندانش را بيان كرده‌ام. در اين كتاب موازنه را رعايت كرده و هر نفر را در برابر شخص ديگر آورده‌ام. نام بردن قاضى نعمان از اين كتاب در اثر ديگرش ضمناً ترديد درباره انتساب آن به مؤلف را از بين مى برد.

هدف از نگارش

هدف نويسنده كتاب از مقدمه وى آشكار مى شود كه گويد بدعتى بدتر از اين نيست كه مفضول به منزله فاضل تلقى شود و جاى او را بگيرد و ثوابى بالاتر از آن نخواهد بود كه حق تبيين شود و شبهه رفع گردد.


منبع

ویکی نور