دانشنامه

از دانشنامه‌ی اسلامی
نسخهٔ تاریخ ‏۱۴ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۰۷ توسط مهدی موسوی (بحث | مشارکت‌ها)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
پرش به ناوبری پرش به جستجو

«دانشنامه» در اصطلاح به خلاصه‌ای از اطلاعات و آگاهی‌های دقیق، متقن و روزآمد در همه رشته‌های بشری یا رشته‌ای خاص گفته می‌شود، که پژوهشگر برای یافتن پاسخ سؤال خود در اولین گام به آن‌ها مراجعه می‌کند.

تعریف دانشنامه

«دانشنامه» در اصطلاح به «نامه‌ای حاوی دانش و علم و یا نامه‌ای که در آن از دانش، سخن رفته باشد» گفته می‌شود و آن را ملخّصی از اطلاعات و آگاهی‌های دقیق، متقن و روزآمد در همه رشته‌های بشری یا رشته‌ای خاص دانسته‌اند، که پژوهشگر برای یافتن پاسخ سؤال خود در اولین گام به آن‌ها مراجعه می‌کند و کلید کار خود را از این طریق بدست می‌آورد.

البته چنین مجموعه‌ای معمولا پاسخ نهایی را در اختیار پژوهشگر قرار نمی‌دهد؛ زیرا در دانشنامه اهمّ مطالب مربوط به موضوعات و مباحث مورد اختلاف و دیدگاه‌های گوناگون مطرح می‌شود و مراجع و منابع دست اولی که محقق می‌تواند در گام بعدی به آن‌ها مراجعه کند، ذکر می‌شود. بنابراین دانشنامه، راهنما و جهت‌دهنده‌ و یاری‌رسان پژوهنده، برای سیر در جاده ‌تحقیق است.

رسالت‌ها و نقش‌های دانشنامه

  • الف) خلاصه‌ای از اطلاعات و آگاهی‌های دقیق، متقن و روزآمد.
  • ب) ایفاکننده نقش اولین پاسخگو به سوال پژوهشگر.
  • ج) ایفاکننده نقش راهنما به منابع موضوع.

وظایف نویسنده در دانشنامه

  • الف) منبع‌شناسی در موضوع تحقیق.
  • ب) شناسائی و گمانه‌زنی اولین پرسش‌هایی که معمولاً برای پژوهشگران در زمینه عنوان مقاله مطرح می‌شود.
  • ج) مطالعه منابع اصلی موضوع و نوشتن مقاله بر اساس آن‌ها.
  • د) راهنمایی به منابع در پانویس یا متن.
مسابقه از خطبه ۱۹۰ نهج البلاغه