واحدی نیشابوری: تفاوت بین نسخهها
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
||
| سطر ۸: | سطر ۸: | ||
|مدفن = | |مدفن = | ||
|اساتید = احمد ثعلبی، احمد بن حسن بن حافظ حيری، محمد بن محمد بن محمش،... | |اساتید = احمد ثعلبی، احمد بن حسن بن حافظ حيری، محمد بن محمد بن محمش،... | ||
| − | |شاگردان = علی بن محمود نصرآبادی، | + | |شاگردان = علی بن محمود نصرآبادی، عبدالجبار بن محمد بيهقی، عمر بن عبدالله ارغيانی، احمد بردسيری كرمانی،... |
| − | |آثار = [[اسباب النزول (واحدی) (کتاب)|اسباب النزول]]، تفسیر البسیط، تفسیر الوسیط، الوجیز فى تفسیر القرآن، | + | |آثار = [[اسباب النزول (واحدی) (کتاب)|اسباب النزول]]، تفسیر البسیط، تفسیر الوسیط، الوجیز فى تفسیر القرآن، الدعوات و الفصول، مختصر فى علم فضائل القرآن، نفى التحریف عن القرآن الشریف،... |
}} | }} | ||
| − | == ولادت == | + | ==ولادت== |
ابوالحسن على بن احمد بن محمد بن على متویه نیشابورى، ظاهرا در سال ۳۹۸ قمری در نیشابور متولد شده است. پدرش فردی تاجر و اصالتا اهل ساوه بود. | ابوالحسن على بن احمد بن محمد بن على متویه نیشابورى، ظاهرا در سال ۳۹۸ قمری در نیشابور متولد شده است. پدرش فردی تاجر و اصالتا اهل ساوه بود. | ||
| − | == تحصیلات و استادان == | + | ==تحصیلات و استادان== |
حرکت فرهنگی و علمی در قرن پنجم در نیشاپور در [[حدیث]]، [[فقه]]، [[تفسیر]] و علوم دیگر، دوران طلایی خود را میگذراند. پرورش واحدی نیشابورى در این شرایط از او انسانی [[محدث]]، [[فقیه]]، ادیب، شاعر، متکلم و مفسر ساخت، که توانست میان علمای برجسته، سرآمد زمان خود گردد. | حرکت فرهنگی و علمی در قرن پنجم در نیشاپور در [[حدیث]]، [[فقه]]، [[تفسیر]] و علوم دیگر، دوران طلایی خود را میگذراند. پرورش واحدی نیشابورى در این شرایط از او انسانی [[محدث]]، [[فقیه]]، ادیب، شاعر، متکلم و مفسر ساخت، که توانست میان علمای برجسته، سرآمد زمان خود گردد. | ||
| سطر ۲۱: | سطر ۲۱: | ||
احمد بن حسن بن حافظ حيری و محمد بن محمد بن محمش، از دیگر اساتید او بودند. | احمد بن حسن بن حافظ حيری و محمد بن محمد بن محمش، از دیگر اساتید او بودند. | ||
| − | == شاگردان == | + | ==شاگردان== |
برخی از شاگردان واحدی نیشابورى عبارتند از: | برخی از شاگردان واحدی نیشابورى عبارتند از: | ||
| − | * علی بن محمود نصرآبادی | + | *علی بن محمود نصرآبادی |
| − | * احمد بن محمد ميدانی | + | *احمد بن محمد ميدانی |
| − | * عبدالجبار بن محمد بن احمد خواری بيهقی | + | *عبدالجبار بن محمد بن احمد خواری بيهقی |
| − | * عمر بن عبدالله بن احمد بن محمد خطيب ارغيانی | + | *عمر بن عبدالله بن احمد بن محمد خطيب ارغيانی |
| − | * احمد بن رضوان بن عبيدالله بردسيری كرمانی | + | *احمد بن رضوان بن عبيدالله بردسيری كرمانی |
| − | == آثار و تألیفات == | + | ==آثار و تألیفات== |
| − | # [[اسباب النزول (واحدی) (کتاب)|اسباب النزول]]، از | + | #[[اسباب النزول (واحدی) (کتاب)|اسباب النزول]]، از مهمترین منابع [[اهل سنت]] در موضوع [[اسباب نزول]] آیات [[قرآن کریم]] است. |
| − | # تفسیر البسیط، در ۱۶ مجلد | + | #تفسیر البسیط، در ۱۶ مجلد |
| − | # تفسیر الوسیط، در ۴ مجلد | + | #تفسیر الوسیط، در ۴ مجلد |
| − | # الوجیز فى تفسیر القرآن، یا «تفسیر واحدى» در ۱ مجلد. [[فخر رازى]] | + | #الوجیز فى تفسیر القرآن، یا «تفسیر واحدى» در ۱ مجلد. [[فخر رازى]] استفادۀ قابل توجهى از این تفسیر نموده است. یک [[نسخه خطی|نسخه خطى]] از «تفسیر وجیز» در کتابخانۀ مدرسۀ شهید مطهرى تهران به شمارۀ ۲۰۶۲ موجود است. |
| − | # جامع البیان فى تفسیر القرآن | + | #جامع البیان فى تفسیر القرآن |
| − | # الحاوى لجمیع المعانى (احتمال دارد در بردارندۀ مجموعه سه تفسیر وى باشد) | + | #الحاوى لجمیع المعانى (احتمال دارد در بردارندۀ مجموعه سه تفسیر وى باشد) |
| − | # مقاتل القرآن (تا پایان قرن هشتم موجود بوده است) | + | #مقاتل القرآن (تا پایان قرن هشتم موجود بوده است) |
| − | # مختصر فى علم فضائل القرآن | + | #مختصر فى علم فضائل القرآن |
| − | # رسالة فى شرف علم التفسیر (نسخه خطى این رساله در دار الکتب المصریة موجود است) | + | #رسالة فى شرف علم التفسیر (نسخه خطى این رساله در دار الکتب المصریة موجود است) |
| − | # نفى التحریف عن القرآن الشریف | + | #نفى التحریف عن القرآن الشریف |
| − | # معانى التفسیر | + | #معانى التفسیر |
| − | # شرح ديوان متنبّی | + | #شرح ديوان متنبّی |
| − | # تحبير فی أسماء | + | #تحبير فی أسماء حُسنى |
| − | # مسند التفسیر. | + | #مسند التفسیر |
| − | [[رده:علمای قرن پنجم]][[رده:مفسرین قرآن]][[رده:محدثان]] | + | #الدعوات و الفصول |
| + | #الوسيط فی الأمثال. | ||
| + | |||
| + | == منابع == | ||
| + | |||
| + | * [[نرم افزار جامع تفاسیر نور]]، بخش کتابشناسی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی. | ||
| + | |||
| + | [[رده:علمای قرن پنجم]] | ||
| + | [[رده:مفسرین قرآن]] | ||
| + | [[رده:محدثان]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۷ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۵۸
«ابوالحسن على بن احمد واحدی نیشابورى» (۳۹۸-۴۶۸ ق)، مفسر، محدث و ادیب بزرگ مسلمان در قرن پنجم هجری بود. واحدی آثار متعددی در زمینه علوم قرآن و تفسیر تألیف نمود، که «اسباب النزول» از معروفترین آنهاست.
| نام کامل | على بن احمد واحدی نیشابورى |
| زادروز | ۳۹۸ قمری |
| زادگاه | نیشابور |
| وفات | ۴۶۸ قمری |
| اساتید |
احمد ثعلبی، احمد بن حسن بن حافظ حيری، محمد بن محمد بن محمش،... |
| شاگردان |
علی بن محمود نصرآبادی، عبدالجبار بن محمد بيهقی، عمر بن عبدالله ارغيانی، احمد بردسيری كرمانی،... |
| آثار |
اسباب النزول، تفسیر البسیط، تفسیر الوسیط، الوجیز فى تفسیر القرآن، الدعوات و الفصول، مختصر فى علم فضائل القرآن، نفى التحریف عن القرآن الشریف،... |
ولادت
ابوالحسن على بن احمد بن محمد بن على متویه نیشابورى، ظاهرا در سال ۳۹۸ قمری در نیشابور متولد شده است. پدرش فردی تاجر و اصالتا اهل ساوه بود.
تحصیلات و استادان
حرکت فرهنگی و علمی در قرن پنجم در نیشاپور در حدیث، فقه، تفسیر و علوم دیگر، دوران طلایی خود را میگذراند. پرورش واحدی نیشابورى در این شرایط از او انسانی محدث، فقیه، ادیب، شاعر، متکلم و مفسر ساخت، که توانست میان علمای برجسته، سرآمد زمان خود گردد.
واحدی از احمد ثعلبی صاحب تفسیر «الکشف و البیان»، علوم قرآن، تفسیر، فقه، حدیث و ادبیات را فراگرفت.
احمد بن حسن بن حافظ حيری و محمد بن محمد بن محمش، از دیگر اساتید او بودند.
شاگردان
برخی از شاگردان واحدی نیشابورى عبارتند از:
- علی بن محمود نصرآبادی
- احمد بن محمد ميدانی
- عبدالجبار بن محمد بن احمد خواری بيهقی
- عمر بن عبدالله بن احمد بن محمد خطيب ارغيانی
- احمد بن رضوان بن عبيدالله بردسيری كرمانی
آثار و تألیفات
- اسباب النزول، از مهمترین منابع اهل سنت در موضوع اسباب نزول آیات قرآن کریم است.
- تفسیر البسیط، در ۱۶ مجلد
- تفسیر الوسیط، در ۴ مجلد
- الوجیز فى تفسیر القرآن، یا «تفسیر واحدى» در ۱ مجلد. فخر رازى استفادۀ قابل توجهى از این تفسیر نموده است. یک نسخه خطى از «تفسیر وجیز» در کتابخانۀ مدرسۀ شهید مطهرى تهران به شمارۀ ۲۰۶۲ موجود است.
- جامع البیان فى تفسیر القرآن
- الحاوى لجمیع المعانى (احتمال دارد در بردارندۀ مجموعه سه تفسیر وى باشد)
- مقاتل القرآن (تا پایان قرن هشتم موجود بوده است)
- مختصر فى علم فضائل القرآن
- رسالة فى شرف علم التفسیر (نسخه خطى این رساله در دار الکتب المصریة موجود است)
- نفى التحریف عن القرآن الشریف
- معانى التفسیر
- شرح ديوان متنبّی
- تحبير فی أسماء حُسنى
- مسند التفسیر
- الدعوات و الفصول
- الوسيط فی الأمثال.
منابع
- نرم افزار جامع تفاسیر نور، بخش کتابشناسی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.




