واحدی نیشابوری: تفاوت بین نسخه‌ها
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) (صفحه‌ای تازه حاوی «ابوالحسن على بن احمد واحدی نیشابورى (متوفاى 468 ق)، از مشاهیر فقهاء، ادبا و مفس...» ایجاد کرد) |
مهدی موسوی (بحث | مشارکتها) |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است) | |||
| سطر ۱: | سطر ۱: | ||
| − | + | '''«ابوالحسن على بن احمد واحدی نیشابورى»''' (۳۹۸-۴۶۸ ق)، مفسر، [[محدث]] و ادیب بزرگ مسلمان در قرن پنجم هجری بود. واحدی آثار متعددی در زمینه [[علوم قرآن]] و [[تفسیر]] تألیف نمود، که «[[اسباب النزول (واحدی) (کتاب)|اسباب النزول]]» از معروفترین آنهاست. | |
| + | {{شناسنامه عالم | ||
| + | ||نام کامل = على بن احمد واحدی نیشابورى | ||
| + | ||تصویر= | ||
| + | ||||زادروز = ۳۹۸ قمری | ||
| + | |زادگاه = نیشابور | ||
| + | |وفات = ۴۶۸ قمری | ||
| + | |مدفن = | ||
| + | |اساتید = احمد ثعلبی، احمد بن حسن بن حافظ حيری، محمد بن محمد بن محمش،... | ||
| + | |شاگردان = علی بن محمود نصرآبادی، عبدالجبار بن محمد بيهقی، عمر بن عبدالله ارغيانی، احمد بردسيری كرمانی،... | ||
| + | |آثار = [[اسباب النزول (واحدی) (کتاب)|اسباب النزول]]، تفسیر البسیط، تفسیر الوسیط، الوجیز فى تفسیر القرآن، الدعوات و الفصول، مختصر فى علم فضائل القرآن، نفى التحریف عن القرآن الشریف،... | ||
| + | }} | ||
| + | ==ولادت== | ||
| + | ابوالحسن على بن احمد بن محمد بن على متویه نیشابورى، ظاهرا در سال ۳۹۸ قمری در نیشابور متولد شده است. پدرش فردی تاجر و اصالتا اهل ساوه بود. | ||
| − | + | ==تحصیلات و استادان== | |
| − | + | حرکت فرهنگی و علمی در قرن پنجم در نیشاپور در [[حدیث]]، [[فقه]]، [[تفسیر]] و علوم دیگر، دوران طلایی خود را می‌گذراند. پرورش واحدی نیشابورى در این شرایط از او انسانی [[محدث]]، [[فقیه]]، ادیب، شاعر، متکلم و مفسر ساخت، که توانست میان علمای برجسته، سرآمد زمان خود گردد. | |
| − | + | واحدی از احمد ثعلبی صاحب تفسیر «[[الکشف و البیان عن تفسیر القرآن (کتاب)|الکشف و البیان]]»، [[علوم قرآن]]، [[تفسیر]]، [[فقه]]، [[حدیث]] و [[ادبیات عرب|ادبیات]] را فراگرفت. | |
| − | + | احمد بن حسن بن حافظ حيری و محمد بن محمد بن محمش، از دیگر اساتید او بودند. | |
| − | |||
| − | + | ==شاگردان== | |
| − | + | برخی از شاگردان واحدی نیشابورى عبارتند از: | |
| − | + | *علی بن محمود نصرآبادی | |
| − | + | *احمد بن محمد ميدانی | |
| − | + | *عبدالجبار بن محمد بن احمد خواری بيهقی | |
| − | عبدالجبار بن محمد بن | + | *عمر بن عبدالله بن احمد بن محمد خطيب ارغيانی |
| − | عمر بن عبدالله بن | + | *احمد بن رضوان بن عبيدالله بردسيری كرمانی |
| − | |||
| − | آثار | + | ==آثار و تألیفات== |
| − | در تفسیر | + | #[[اسباب النزول (واحدی) (کتاب)|اسباب النزول]]، از مهم‌ترین منابع [[اهل سنت]] در موضوع [[اسباب نزول]] آیات [[قرآن کریم]] است. |
| − | جامع البیان فى تفسیر القرآن | + | #تفسیر البسیط، در ۱۶ مجلد |
| − | الحاوى لجمیع المعانى (احتمال دارد در بردارندۀ مجموعه سه تفسیر وى باشد) | + | #تفسیر الوسیط، در ۴ مجلد |
| − | مقاتل القرآن (تا پایان قرن هشتم موجود بوده است) | + | #الوجیز فى تفسیر القرآن، یا «تفسیر واحدى» در ۱ مجلد. [[فخر رازى]] استفادۀ قابل توجهى از این تفسیر نموده است. یک [[نسخه خطی|نسخه خطى]] از «تفسیر وجیز» در کتابخانۀ مدرسۀ شهید مطهرى تهران به شمارۀ ۲۰۶۲ موجود است. |
| − | مختصر فى علم فضائل | + | #جامع البیان فى تفسیر القرآن |
| − | رسالة فى شرف علم التفسیر ( | + | #الحاوى لجمیع المعانى (احتمال دارد در بردارندۀ مجموعه سه تفسیر وى باشد) |
| − | نفى التحریف عن القرآن | + | #مقاتل القرآن (تا پایان قرن هشتم موجود بوده است) |
| − | معانى | + | #مختصر فى علم فضائل القرآن |
| − | شرح ديوان | + | #رسالة فى شرف علم التفسیر (نسخه خطى این رساله در دار الکتب المصریة موجود است) |
| − | تحبير | + | #نفى التحریف عن القرآن الشریف |
| − | مسند | + | #معانى التفسیر |
| + | #شرح ديوان متنبّی | ||
| + | #تحبير فی أسماء حُسنى | ||
| + | #مسند التفسیر | ||
| + | #الدعوات و الفصول | ||
| + | #الوسيط فی الأمثال. | ||
| − | + | == منابع == | |
| + | |||
| + | * [[نرم افزار جامع تفاسیر نور]]، بخش کتابشناسی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی. | ||
| + | |||
| + | [[رده:علمای قرن پنجم]] | ||
| + | [[رده:مفسرین قرآن]] | ||
| + | [[رده:محدثان]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۷ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۵۸
«ابوالحسن على بن احمد واحدی نیشابورى» (۳۹۸-۴۶۸ ق)، مفسر، محدث و ادیب بزرگ مسلمان در قرن پنجم هجری بود. واحدی آثار متعددی در زمینه علوم قرآن و تفسیر تألیف نمود، که «اسباب النزول» از معروفترین آنهاست.
| نام کامل | على بن احمد واحدی نیشابورى |
| زادروز | ۳۹۸ قمری |
| زادگاه | نیشابور |
| وفات | ۴۶۸ قمری |
|
| |
| اساتید |
احمد ثعلبی، احمد بن حسن بن حافظ حيری، محمد بن محمد بن محمش،... |
| شاگردان |
علی بن محمود نصرآبادی، عبدالجبار بن محمد بيهقی، عمر بن عبدالله ارغيانی، احمد بردسيری كرمانی،... |
| آثار |
اسباب النزول، تفسیر البسیط، تفسیر الوسیط، الوجیز فى تفسیر القرآن، الدعوات و الفصول، مختصر فى علم فضائل القرآن، نفى التحریف عن القرآن الشریف،... |
ولادت
ابوالحسن على بن احمد بن محمد بن على متویه نیشابورى، ظاهرا در سال ۳۹۸ قمری در نیشابور متولد شده است. پدرش فردی تاجر و اصالتا اهل ساوه بود.
تحصیلات و استادان
حرکت فرهنگی و علمی در قرن پنجم در نیشاپور در حدیث، فقه، تفسیر و علوم دیگر، دوران طلایی خود را می‌گذراند. پرورش واحدی نیشابورى در این شرایط از او انسانی محدث، فقیه، ادیب، شاعر، متکلم و مفسر ساخت، که توانست میان علمای برجسته، سرآمد زمان خود گردد.
واحدی از احمد ثعلبی صاحب تفسیر «الکشف و البیان»، علوم قرآن، تفسیر، فقه، حدیث و ادبیات را فراگرفت.
احمد بن حسن بن حافظ حيری و محمد بن محمد بن محمش، از دیگر اساتید او بودند.
شاگردان
برخی از شاگردان واحدی نیشابورى عبارتند از:
- علی بن محمود نصرآبادی
- احمد بن محمد ميدانی
- عبدالجبار بن محمد بن احمد خواری بيهقی
- عمر بن عبدالله بن احمد بن محمد خطيب ارغيانی
- احمد بن رضوان بن عبيدالله بردسيری كرمانی
آثار و تألیفات
- اسباب النزول، از مهم‌ترین منابع اهل سنت در موضوع اسباب نزول آیات قرآن کریم است.
- تفسیر البسیط، در ۱۶ مجلد
- تفسیر الوسیط، در ۴ مجلد
- الوجیز فى تفسیر القرآن، یا «تفسیر واحدى» در ۱ مجلد. فخر رازى استفادۀ قابل توجهى از این تفسیر نموده است. یک نسخه خطى از «تفسیر وجیز» در کتابخانۀ مدرسۀ شهید مطهرى تهران به شمارۀ ۲۰۶۲ موجود است.
- جامع البیان فى تفسیر القرآن
- الحاوى لجمیع المعانى (احتمال دارد در بردارندۀ مجموعه سه تفسیر وى باشد)
- مقاتل القرآن (تا پایان قرن هشتم موجود بوده است)
- مختصر فى علم فضائل القرآن
- رسالة فى شرف علم التفسیر (نسخه خطى این رساله در دار الکتب المصریة موجود است)
- نفى التحریف عن القرآن الشریف
- معانى التفسیر
- شرح ديوان متنبّی
- تحبير فی أسماء حُسنى
- مسند التفسیر
- الدعوات و الفصول
- الوسيط فی الأمثال.
منابع
- نرم افزار جامع تفاسیر نور، بخش کتابشناسی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.
