شیعه در جهان: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جز
 
سطر ۱: سطر ۱:
 +
[[شیعه|شیعیان]] در حدود یک چهارم جمعیت مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند. بیشتر شیعیان در منطقه [[خاور میانه]] و خلیج فارس زندگی می‌کنند و در این منطقه، کشور [[ایران]] بیشترین میزان [[شیعه]] را به خود اختصاص داده است.
 +
 
==جمعیت شیعیان در جهان==
 
==جمعیت شیعیان در جهان==
−
مرکز تحقیقات پیو در سال 2009 حدود 10 تا 13 درصد مسلمانان جهان را شیعه دانسته است.<ref>[https://www.pewresearch.org/religion/2009/10/07/mapping-the-global-muslim-population/  Mapping the Global Muslim Population, PEW RESEARCH CENTER, OCTOBER 7, 2009]</ref> اما مرکز تحقیقات و پژوهش‌های آمارگیری استراتژیک انگلیس ویژه ادیان و مذاهب موسوم به «لیوفرم» در سال ۲۰۱۳ آمارهایی را در این زمینه ارائه داده که حاکی از افزایش بیش از پیش تعداد شیعیان جهان است. بر اساس آمار این موسسه، تعداد شیعیان جهان به ۴۰۰ میلیون نفر افزایش پیدا کرده و این یعنی اینکه شیعیان در حدود یک چهارم جمعیت یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون نفری مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/3479575 شیعیان چند درصد مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند؟، ایکنا، ۱۲ اسفند ۱۳۹۴]، بازدید: ۲۸ تیر ۱۴۰۱</ref> اگر این آمار درست باشد با توجه به اینکه مسلمانان نیز حدود یک چهارم از جمعیت جهان را به خود اختصاص می دهند<ref>[https://www.pewresearch.org/fact-tank/2019/04/01/the-countries-with-the-10-largest-christian-populations-and-the-10-largest-muslim-populations/ Diamant, «The countries with the 10 largest Christian populations and the 10 largest Muslim populations»، Pew Research Center]
+
مرکز تحقیقات پیو در سال ۲۰۰۹ حدود ۱۰ تا ۱۳ درصد مسلمانان جهان را [[شیعه]] دانسته است.<ref>[https://www.pewresearch.org/religion/2009/10/07/mapping-the-global-muslim-population/  Mapping the Global Muslim Population, PEW RESEARCH CENTER, OCTOBER 7, 2009]</ref> اما مرکز تحقیقات و پژوهش‌های آمارگیری استراتژیک انگلیس ویژه ادیان و مذاهب موسوم به «لیوفرم» در سال ۲۰۱۳ آمارهایی را در این زمینه ارائه داده که حاکی از افزایش بیش از پیش تعداد شیعیان جهان است. بر اساس آمار این مؤسسه، تعداد شیعیان جهان به ۴۰۰ میلیون نفر افزایش پیدا کرده و این یعنی اینکه شیعیان در حدود یک چهارم جمعیت یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون نفری مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند.<ref>[https://iqna.ir/fa/news/3479575 شیعیان چند درصد مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند؟، ایکنا، ۱۲ اسفند ۱۳۹۴]، بازدید: ۲۸ تیر ۱۴۰۱</ref> اگر این آمار درست باشد، با توجه به اینکه مسلمانان نیز حدود یک چهارم از جمعیت جهان را به خود اختصاص می دهند،<ref>[https://www.pewresearch.org/fact-tank/2019/04/01/the-countries-with-the-10-largest-christian-populations-and-the-10-largest-muslim-populations/ Diamant, «The countries with the 10 largest Christian populations and the 10 largest Muslim populations»، Pew Research Center]
 
</ref> حدود یک شانزدهم از جمعیت جهان شیعه هستند.
 
</ref> حدود یک شانزدهم از جمعیت جهان شیعه هستند.
  
 
==پراکندگی جغرافیایی شیعه در جهان==
 
==پراکندگی جغرافیایی شیعه در جهان==
−
بیشتر شیعیان در منطقه خاور میانه و [[خلیج فارس]] زندگی می کنند . در این منطقه کشوری که هم از نظر کل جمعیت وهم از نظر درصد، بیشترین میزان را به خود اختصاص داده است، [[ایران]] است. بر اساس آمار، 90 تا 95 درصد از جمعیت 80 میلیونی [[ایران]] را شیعیان تشکیل می دهند.<ref>[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/iran/  THE WORLD FACTBOOK، گزارش فکت بوک سیا، 2016]</ref> کشورهای دیگري که دارای اکثریت جمعیت شیعه و یا اقلیت هاي شیعی قابل توجه هستند، عمدتا در اطراف ایران قرار دارند .  
+
بیشتر شیعیان در منطقه [[خاور میانه]] و خلیج فارس زندگی می کنند. در این منطقه کشوری که هم از نظر کل جمعیت و هم از نظر درصد، بیشترین میزان شیعه را به خود اختصاص داده است، [[ایران]] است. بر اساس آمار، ۹۰ تا ۹۵ درصد از جمعیت ۸۰ میلیونی [[ایران]] را شیعیان تشکیل می دهند.<ref>[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/iran/  THE WORLD FACTBOOK، گزارش فکت بوک سیا، ۲۰۱۶]</ref> کشورهای دیگری که دارای اکثریت جمعیت شیعه و یا اقلیت های شیعی قابل توجه هستند، عمدتا در اطراف ایران قرار دارند. [[عراق]]، [[آذربایجان]] و [[بحرین]] کشورهایی با اکثریت جمعیتی شیعه<ref>الماسی علی، غفوری نژاد محمد، تحلیل وضعیت جمعیتی شیعیان جهان با تاکید بر کشورهای با حاکمیت سیاسی غیرشیعی، پژوهشنامه امامیه، پاییز و زمستان ۱۳۹۸، دوره ۵، شماره ۱۰، در دسترس در [https://www.sid.ir/fa/Journal/ViewPaper.aspx?ID=554683 مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی]، بازیابی: ۲۸ تیر ۱۴۰۱ </ref> و کشورهای [[هند]]، [[عربستان]]، [[افغانستان]] و [[پاکستان]] دارای جمعیت قابل توجه شیعه هستند.
  
−
[[عراق]]، [[آذربایجان]] و [[بحرین]] کشورهایی با اکثریت جمعیتی شـیعه<ref>فتح نجات حمیدرضا، الماسی علی، غفوری نژاد محمد، تحلیل وضعیت جمعیتی شیعیان جهان با تاکید بر کشورهای با حاکمیت سیاسی غیرشیعی، پژوهشنامه اماميه، پاییز و زمستان 1398، دوره  5، شماره  10، از صفحه 34 تا صفحه 60.، در دسترس در [https://www.sid.ir/fa/Journal/ViewPaper.aspx?ID=554683 مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی]، بازیابی: ۲۸ تیر ۱۴۰۱ </ref> و کشورهای [[هند]]، [[عربستان]]، [[افغانستان]] و [[پاکستان]] دارای جمعیت قابل توجه شیعه هستند.
+
در دهه های اخیر تحولات بین المللی موجب شده تا پراکندگی جمعیت شیعیان افزایش خیره کننده ای پیدا کند و زبان های رایج تشیع از چهار زبان فارسی، عربی، اردو و ترکی به زبان های متعدد افزایش یابد.  
  
−
در دهه های اخیر تحولات بين المللي موجب شده تا پراکندگي جمعيت شيعيان افزايش خيره کننده اي پيدا کند و زبان هاي رايج تشيع از چهار زبان فارسي، عربي، اردو و ترکي به زبان هاي متعدد افزايش يابد.  
+
طبق آمار اعلامی از سوی سازمان ثبت احوال ایران، آمار مهاجرین ایرانی به آمریکا حدود یک میلیون و ۴۰۰ هزار نفر است.<ref> [https://www.mehrnews.com/news/1689883 آخرین آمار ایرانیان خارج از کشور اعلام شد، خبرگزاری مهر، ۱۷ شهریور ۱۳۹۱]</ref> در بسیاری از کشورهای اروپایی که نسل سوم آن‌ها امروزه در این کشورها به عنوان شهروند رسمی و پذیرفته شده حضور دارند، از جمله شیعیانی محسوب می شوند که دامنه حضور شیعیان را در اقصی نقاط جهان پراکنده کرده است.
  
−
طبق آمار اعلامی از سوی سازمان ثبت احوال ایران آمار مهاجرین ایرانی به آمریکا حدود یک میلیون و 400 هزار نفر است.<ref>آخرین آمار ایرانیان خارج از کشور اعلام شد، خبرگزاری مهر، ۱۷ شهریور ۱۳۹۱ [https://www.mehrnews.com/news/1689883]</ref>  در بسياري از کشورهای اروپايی که نسل سوم آن‌ها امروزه در اين کشورها به عنوان شهروند رسمي و پذيرفته شده حضور دارند، از جمله شيعياني محسوب مي شوند که دامنه حضور شيعيان را در اقصي نقاط جهان پراکنده کرده است.
+
از سوی دیگر اشغال [[افغانستان]]، مهاجرت نیروی کار از پاکستان و هند به انگلیس و کشورهای اروپایی، جنگ جهانی دوم، تجارت، تحصیل، و جنگ های عراق و کشورهای عربی موجب شد که این پراکندگی افزایش چشمگیری پیدا کند.<ref> [http://www.farhangashti.com/vdcgzn9q.ak9tu4prra.html جغرافیای شیعه و پراکندگی انسانی شبکه شیعیان دنیا، شبکه خبری فرهنگ آشتی ان لاین، ۸ اسفند ۱۳۹۰]، تاریخ بازیابی: ۳ مرداد ۱۳۹۱ </ref>  
−
 
 
−
از سوی دیگر اشغال [[افغانستان]]، مهاجرت نيروی کار از پاکستان و هند به انگليس و کشورهاي اروپايي، جنگ جهاني دوم، تجارت، تحصيل، و جنگ هاي عراق و کشورهاي عربي موجب شد که اين پراکندگي افزايش چشمگيري پيدا کند.<ref> [http://www.farhangashti.com/vdcgzn9q.ak9tu4prra.html جغرافیای شیعه و پراکندگی انسانی شبکه شیعیان دنیا،شبکه خبری فرهنگ آشتی ان لاین ، 8 اسفند 1390]،تاریخ بازیابی: 3 مرداد 1391] </ref>  
 
  
 
{| align="center" border="1" cellpadding="4" cellspacing="0" class="wikitable" style="text-align: center; font-weight: normal; font-size: 85%; margin: auto;"
 
{| align="center" border="1" cellpadding="4" cellspacing="0" class="wikitable" style="text-align: center; font-weight: normal; font-size: 85%; margin: auto;"
سطر ۲۳: سطر ۲۳:
 
|-
 
|-
 
|ایران
 
|ایران
−
|80 میلیون نفر (سرشماری 1395)<ref>[https://amar.org.ir/Portals/0/census/1395/results/chnsonvm-1395.pdf?ver=j4jgALK-oaTevIV63ytqYA%3d%3d چکیده سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1395]، مرکز آمار ایران</ref>
+
|۸۰ میلیون نفر (سرشماری ۱۳۹۵)<ref>[https://amar.org.ir/Portals/0/census/1395/results/chnsonvm-1395.pdf?ver=j4jgALK-oaTevIV63ytqYA%3d%3d چکیده سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵]، مرکز آمار ایران</ref>
−
|90 تا 95 درصد([https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/iran/  THE WORLD FACTBOOK، گزارش فکت بوک سیا، 2016])
+
|۹۰ تا ۹۵ درصد<ref>[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/iran/  THE WORLD FACTBOOK، گزارش فکت بوک سیا، ۲۰۱۶]</ref>
 
|-
 
|-
 
|هند
 
|هند
 
|۱٫۳۸ میلیارد (۲۰۲۰)
 
|۱٫۳۸ میلیارد (۲۰۲۰)
−
|3 درصد ([http://www.andisheqom.com/Files/whoisshia.php?idVeiw=2074&level=4&subid=2074  مقاله جمعیت شیعه در جهان، مختار اصلاني - مركز مطالعات و پژوهش‌هاي فرهنگي حوزه علميه]) - 5 درصد ([http://abna.ir/data.asp?lang=&id=162799 پایگاه خبری تحلیلی اهل البیت علیهم‌السلام]) - 10 الی 15 درصد از مسلمانان هند ([https://www.pewresearch.org/religion/2021/06/29/religious-identity-2/ PEW، 2021] ) - اکثراً اثنی عشری و تعداد کمی اسماعیلیه
+
|۳ درصد<ref>[http://www.andisheqom.com/Files/whoisshia.php?idVeiw=2074&level=4&subid=2074  مقاله جمعیت شیعه در جهان، مختار اصلانی - مركز مطالعات و پژوهش‌های فرهنگی حوزه علمیه]</ref> - ۵ درصد<ref>[http://abna.ir/data.asp?lang=&id=162799 پایگاه خبری تحلیلی اهل البیت علیهم‌السلام]</ref> - ۱۰ الی ۱۵ درصد از مسلمانان هند؛<ref>[https://www.pewresearch.org/religion/2021/06/29/religious-identity-2/ PEW ،۲۰۲۱]</ref> اکثراً [[اثنا عشریه|اثنی عشری]] و تعداد کمی [[اسماعیلیه]]
 
|-
 
|-
 
|عراق
 
|عراق
 
|۴۰٫۲۲ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۴۰٫۲۲ میلیون (۲۰۲۰)
−
|60 تا 65 درصد (مقاله جمعیت شیعه در جهان) - 60 درصد (علی عسگر شهبازی، مجید رحمتی نصر، نقش و جایگاه شیعیان در ساختار کشور عراق، پژوهش های سیاسی، سال ششم، بهار 1395، شماره 16 در دسترس: [http://ensani.ir/fa/article/430080 پرتال جامع علوم انسانی])
+
|۶۰ تا ۶۵ درصد<ref>مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref> - ۶۰ درصد<ref>علی عسگر شهبازی، مجید رحمتی نصر، نقش و جایگاه شیعیان در ساختار کشور عراق، پژوهش های سیاسی، سال ششم، بهار ۱۳۹۵، شماره ۱۶ در دسترس: [http://ensani.ir/fa/article/430080 پرتال جامع علوم انسانی]</ref>
 
|-
 
|-
 
|کویت
 
|کویت
 
|۴٫۲۷۱ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۴٫۲۷۱ میلیون (۲۰۲۰)
−
|30 درصد (ویکی پدیا) (مقاله جمعیت شیعه در جهان) - 40 درصد (جمعيت‌هاي شيعي منطقه خليج فارس، [http://noorportal.net/951/1254/1298/34574.aspx  نورپورتال به نقل از کتاب جمعيت‌هاي شيعي منطقه خليج فارس])
+
|۳۰ درصد<ref>ویکی پدیا، مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref> - ۴۰ درصد<ref>جمعیت‌های شیعی منطقه خلیج فارس، [http://noorportal.net/951/1254/1298/34574.aspx  نورپورتال به نقل از کتاب جمعیت‌های شیعی منطقه خلیج فارس]</ref>
 
|-
 
|-
 
|آذربایجان
 
|آذربایجان
 
|۱۰٫۱۱ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۱۰٫۱۱ میلیون (۲۰۲۰)
−
|70 درصد (مقاله جمعیت شیعه در جهان)
+
|۷۰ درصد<ref>مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref>
 
|-
 
|-
 
|بحرین
 
|بحرین
 
|۱٫۷۰۲ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۱٫۷۰۲ میلیون (۲۰۲۰)
−
|61 درصد(مقاله جمعیت شیعه در جهان)
+
|۶۱ درصد<ref>مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref>
 
|-
 
|-
 
|افغانستان
 
|افغانستان
 
|۳۸٫۹۳ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۳۸٫۹۳ میلیون (۲۰۲۰)
−
|15 درصد (مقاله جمعیت شیعه در جهان) - 25 تا 30 درصد (ویکی شیعه)
+
|۱۵ درصد<ref>مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref> - ۲۵ تا ۳۰ درصد<ref>ویکی شیعه</ref>
 
|-
 
|-
 
|لبنان
 
|لبنان
 
|۶٫۸۲۵ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۶٫۸۲۵ میلیون (۲۰۲۰)
−
|34 درصد (مقاله جمعیت شیعه در جهان)
+
|۳۴ درصد<ref>مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref>
 
|-
 
|-
 
|پاکستان
 
|پاکستان
 
|۲۲۰٫۹ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۲۲۰٫۹ میلیون (۲۰۲۰)
−
|20 درصد (ویکی شیعه) (مقاله جمعیت شیعه در جهان) - بخشی از شیعیان پاکستان اسماعیلیه هستند.
+
|۲۰ درصد<ref>ویکی شیعه؛ مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref> - بخشی از شیعیان پاکستان اسماعیلیه هستند.
 
|-
 
|-
 
|یمن
 
|یمن
 
|۲۹٫۸۳ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۲۹٫۸۳ میلیون (۲۰۲۰)
−
|40 درصد (مقاله جمعیت شیعه در جهان) - 35 تا 40 درصد ([https://www.pewresearch.org/religion/2009/10/07/mapping-the-global-muslim-population/ PEW RESEARCH CENTER , 2009]) - غالباً زیدی مذهب
+
|۴۰ درصد<ref>مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref> - ۳۵ تا ۴۰ درصد<ref>[https://www.pewresearch.org/religion//2009/10/07/mapping-the-global-muslim-population/ PEW RESEARCH CENTER , ۲۰۰۹]</ref> - غالباً [[زیدیه|زیدی]] مذهب
 
|-
 
|-
 
|سوریه
 
|سوریه
 
|۱۷٫۵ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۱۷٫۵ میلیون (۲۰۲۰)
−
|12 درصد (مقاله جمعیت شیعه در جهان)
+
|۱۲ درصد<ref>مقاله جمعیت شیعه در جهان</ref>
 
|-
 
|-
 
|گرجستان
 
|گرجستان
 
|۳٫۷۱۴ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۳٫۷۱۴ میلیون (۲۰۲۰)
−
|7 درصد (شیعیان گرجستان، ولی جباری، نشریه اخبار شیعیان، شماره 56)
+
|۷ درصد<ref>شیعیان گرجستان، ولی جباری، نشریه اخبار شیعیان، شماره ۵۶</ref>
 
|-
 
|-
 
|امارات  
 
|امارات  
 
|۹٫۸۹ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۹٫۸۹ میلیون (۲۰۲۰)
−
| برخی منابع بین 6 تا 20 درصد، برخی منابع 16 درصد([http://www.rasekhoon.net/article/show-31152.aspx امارات متحده عربی و جایگاه شیعیان، راسخون])
+
| برخی منابع بین ۶ تا ۲۰ درصد، برخی منابع ۱۶ درصد<ref>[http://www.rasekhoon.net/article/show-31152.aspx امارات متحده عربی و جایگاه شیعیان، راسخون]</ref>
 
|-
 
|-
 
|عربستان
 
|عربستان
 
|۳۴٫۸۱ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۳۴٫۸۱ میلیون (۲۰۲۰)
−
|15 درصد ([https://www.asriran.com/fa/news/66100 حکومت ایران و ماجرای شیعه عربستان، سایت تحلیلی خبری عصر ایران]) - 10 درصد ([http://www.hawzah.net/FA/MagArt.html?MagazineID=0&MagazineNumberID=5681&MagazineArticleID=56398 شیعیان عربستان در گفتگو با آقای شیرازی، اخبار شیعیان، دی 1386، شماره 26]) - 10 تا 15 درصد ([http://www.hawzah.net/FA/MagArt.html?MagazineID=0&MagazineNumberID=6716&MagazineArticleID=79877 دنیای شیعه/ شیعه در عربستان، انتظار نوجوان، آبان 1387، شماره40])
+
|۱۵ درصد<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/66100 حکومت ایران و ماجرای شیعه عربستان، سایت تحلیلی خبری عصر ایران]</ref> - ۱۰ درصد<ref>[http://www.hawzah.net/FA/MagArt.html?MagazineID=0&MagazineNumberID=5681&MagazineArticleID=56398 شیعیان عربستان در گفتگو با آقای شیرازی، اخبار شیعیان، دی ۱۳۸۶، شماره ۲۶]</ref> - ۱۰ تا ۱۵ درصد<ref>[http://www.hawzah.net/FA/MagArt.html?MagazineID=0&MagazineNumberID=6716&MagazineArticleID=79877 دنیای شیعه/ شیعه در عربستان، انتظار نوجوان، آبان ۱۳۸۷، شماره۴۰]</ref>
 
|-
 
|-
 
|ترکیه
 
|ترکیه
 
|۸۴٫۳۴ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۸۴٫۳۴ میلیون (۲۰۲۰)
−
|25 درصد ([http://www.hawzah.net/fa/MagArt.html?MagazineID=0&MagazineNumberID=3967&MagazineArticleID=24902   بزرگ نمایی یک توهم و ژئوپولیتیک شیعه، نجف لک زایی، پایگاه حوزه، بیست و هفتم دی 1382، شماره 118]) - 20 میلیون علوی و 3 میلیون شیعه اثنی عشری از 73 میلیون نفر (آمار جمعیت ترکیه زمان گزارش)([http://www.kheimehnews.com/vdcf.jdtiw6djygiaw.html   گفتگو با رهبر شیعیان ترکیه، خیمه]) - بیش از 15 میلیون علوی و 2 میلیون و اندی شیعه (اطلس شیعه، رسول جعفریان)
+
|۲۵ درصد<ref>[http://www.hawzah.net/fa/MagArt.html?MagazineID=0&MagazineNumberID=3967&MagazineArticleID=24902 بزرگ نمایی یک توهم و ژئوپولیتیک شیعه، نجف لک زایی، پایگاه حوزه، بیست و هفتم دی ۱۳۸۲، شماره ۱۱۸]</ref> - ۲۰ میلیون علوی و ۳ میلیون شیعه اثنی عشری از ۷۳ میلیون نفر (آمار جمعیت ترکیه زمان گزارش)<ref>[http://www.kheimehnews.com/vdcf.jdtiw6djygiaw.html گفتگو با رهبر شیعیان ترکیه، خیمه]</ref> - بیش از ۱۵ میلیون علوی و ۲ میلیون و اندی شیعه<ref>اطلس شیعه، رسول جعفریان</ref>
 
|-
 
|-
 
|نیجریه
 
|نیجریه
 
|۲۰۶٫۱ میلیون (۲۰۲۰)
 
|۲۰۶٫۱ میلیون (۲۰۲۰)
−
|5 در صد (بر اساس آمار پورتال مجمع جهانی اهل البیت - بر اساس آمار مؤسسه PEW حدود 3.5 درصد([http://fa.wikishia.net/view/%D9%86%DB%8C%D8%AC%D8%B1%DB%8C%D9%87 ویکی شیعه]))
+
|۵ درصد (بر اساس آمار پورتال مجمع جهانی اهل البیت - بر اساس آمار مؤسسه PEW حدود ۳.۵ درصد<ref>[http://fa.wikishia.net/view/%D9%86%DB%8C%D8%AC%D8%B1%DB%8C%D9%87 ویکی شیعه]</ref>
 
|}
 
|}
−
 
 
==پانویس==
 
==پانویس==
 
{{پانویس}}
 
{{پانویس}}
−
 
+
==پیوندهای مفید==
−
پیوند مفید :
+
*[https://hawzah.net/fa/Article/View/77345 "تشیع در جهان امروز"، دایرة المعارف تشیع]
−
 
 
−
[https://hawzah.net/fa/Article/View/77345 تشیع در جهان امروز، دایره المعارف تشیع]
 
−
 
 
 
[[رده:شیعه]]
 
[[رده:شیعه]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۴۵

شیعیان در حدود یک چهارم جمعیت مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند. بیشتر شیعیان در منطقه خاور میانه و خلیج فارس زندگی می‌کنند و در این منطقه، کشور ایران بیشترین میزان شیعه را به خود اختصاص داده است.

جمعیت شیعیان در جهان

مرکز تحقیقات پیو در سال ۲۰۰۹ حدود ۱۰ تا ۱۳ درصد مسلمانان جهان را شیعه دانسته است.[۱] اما مرکز تحقیقات و پژوهش‌های آمارگیری استراتژیک انگلیس ویژه ادیان و مذاهب موسوم به «لیوفرم» در سال ۲۰۱۳ آمارهایی را در این زمینه ارائه داده که حاکی از افزایش بیش از پیش تعداد شیعیان جهان است. بر اساس آمار این مؤسسه، تعداد شیعیان جهان به ۴۰۰ میلیون نفر افزایش پیدا کرده و این یعنی اینکه شیعیان در حدود یک چهارم جمعیت یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون نفری مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند.[۲] اگر این آمار درست باشد، با توجه به اینکه مسلمانان نیز حدود یک چهارم از جمعیت جهان را به خود اختصاص می دهند،[۳] حدود یک شانزدهم از جمعیت جهان شیعه هستند.

پراکندگی جغرافیایی شیعه در جهان

بیشتر شیعیان در منطقه خاور میانه و خلیج فارس زندگی می کنند. در این منطقه کشوری که هم از نظر کل جمعیت و هم از نظر درصد، بیشترین میزان شیعه را به خود اختصاص داده است، ایران است. بر اساس آمار، ۹۰ تا ۹۵ درصد از جمعیت ۸۰ میلیونی ایران را شیعیان تشکیل می دهند.[۴] کشورهای دیگری که دارای اکثریت جمعیت شیعه و یا اقلیت های شیعی قابل توجه هستند، عمدتا در اطراف ایران قرار دارند. عراق، آذربایجان و بحرین کشورهایی با اکثریت جمعیتی شیعه[۵] و کشورهای هند، عربستان، افغانستان و پاکستان دارای جمعیت قابل توجه شیعه هستند.

در دهه های اخیر تحولات بین المللی موجب شده تا پراکندگی جمعیت شیعیان افزایش خیره کننده ای پیدا کند و زبان های رایج تشیع از چهار زبان فارسی، عربی، اردو و ترکی به زبان های متعدد افزایش یابد.

طبق آمار اعلامی از سوی سازمان ثبت احوال ایران، آمار مهاجرین ایرانی به آمریکا حدود یک میلیون و ۴۰۰ هزار نفر است.[۶] در بسیاری از کشورهای اروپایی که نسل سوم آن‌ها امروزه در این کشورها به عنوان شهروند رسمی و پذیرفته شده حضور دارند، از جمله شیعیانی محسوب می شوند که دامنه حضور شیعیان را در اقصی نقاط جهان پراکنده کرده است.

از سوی دیگر اشغال افغانستان، مهاجرت نیروی کار از پاکستان و هند به انگلیس و کشورهای اروپایی، جنگ جهانی دوم، تجارت، تحصیل، و جنگ های عراق و کشورهای عربی موجب شد که این پراکندگی افزایش چشمگیری پیدا کند.[۷]

جدول پراکندگی جغرافیایی شیعه در جهان
نام کشور جمعیت درصد نسبت به جمعیت
ایران ۸۰ میلیون نفر (سرشماری ۱۳۹۵)[۸] ۹۰ تا ۹۵ درصد[۹]
هند ۱٫۳۸ میلیارد (۲۰۲۰) ۳ درصد[۱۰] - ۵ درصد[۱۱] - ۱۰ الی ۱۵ درصد از مسلمانان هند؛[۱۲] اکثراً اثنی عشری و تعداد کمی اسماعیلیه
عراق ۴۰٫۲۲ میلیون (۲۰۲۰) ۶۰ تا ۶۵ درصد[۱۳] - ۶۰ درصد[۱۴]
کویت ۴٫۲۷۱ میلیون (۲۰۲۰) ۳۰ درصد[۱۵] - ۴۰ درصد[۱۶]
آذربایجان ۱۰٫۱۱ میلیون (۲۰۲۰) ۷۰ درصد[۱۷]
بحرین ۱٫۷۰۲ میلیون (۲۰۲۰) ۶۱ درصد[۱۸]
افغانستان ۳۸٫۹۳ میلیون (۲۰۲۰) ۱۵ درصد[۱۹] - ۲۵ تا ۳۰ درصد[۲۰]
لبنان ۶٫۸۲۵ میلیون (۲۰۲۰) ۳۴ درصد[۲۱]
پاکستان ۲۲۰٫۹ میلیون (۲۰۲۰) ۲۰ درصد[۲۲] - بخشی از شیعیان پاکستان اسماعیلیه هستند.
یمن ۲۹٫۸۳ میلیون (۲۰۲۰) ۴۰ درصد[۲۳] - ۳۵ تا ۴۰ درصد[۲۴] - غالباً زیدی مذهب
سوریه ۱۷٫۵ میلیون (۲۰۲۰) ۱۲ درصد[۲۵]
گرجستان ۳٫۷۱۴ میلیون (۲۰۲۰) ۷ درصد[۲۶]
امارات ۹٫۸۹ میلیون (۲۰۲۰) برخی منابع بین ۶ تا ۲۰ درصد، برخی منابع ۱۶ درصد[۲۷]
عربستان ۳۴٫۸۱ میلیون (۲۰۲۰) ۱۵ درصد[۲۸] - ۱۰ درصد[۲۹] - ۱۰ تا ۱۵ درصد[۳۰]
ترکیه ۸۴٫۳۴ میلیون (۲۰۲۰) ۲۵ درصد[۳۱] - ۲۰ میلیون علوی و ۳ میلیون شیعه اثنی عشری از ۷۳ میلیون نفر (آمار جمعیت ترکیه زمان گزارش)[۳۲] - بیش از ۱۵ میلیون علوی و ۲ میلیون و اندی شیعه[۳۳]
نیجریه ۲۰۶٫۱ میلیون (۲۰۲۰) ۵ درصد (بر اساس آمار پورتال مجمع جهانی اهل البیت - بر اساس آمار مؤسسه PEW حدود ۳.۵ درصد[۳۴]

پانویس

  1. ↑ Mapping the Global Muslim Population, PEW RESEARCH CENTER, OCTOBER 7, 2009
  2. ↑ شیعیان چند درصد مسلمانان جهان را تشکیل می‌دهند؟، ایکنا، ۱۲ اسفند ۱۳۹۴، بازدید: ۲۸ تیر ۱۴۰۱
  3. ↑ Diamant, «The countries with the 10 largest Christian populations and the 10 largest Muslim populations»، Pew Research Center
  4. ↑ THE WORLD FACTBOOK، گزارش فکت بوک سیا، ۲۰۱۶
  5. ↑ الماسی علی، غفوری نژاد محمد، تحلیل وضعیت جمعیتی شیعیان جهان با تاکید بر کشورهای با حاکمیت سیاسی غیرشیعی، پژوهشنامه امامیه، پاییز و زمستان ۱۳۹۸، دوره ۵، شماره ۱۰، در دسترس در مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، بازیابی: ۲۸ تیر ۱۴۰۱
  6. ↑ آخرین آمار ایرانیان خارج از کشور اعلام شد، خبرگزاری مهر، ۱۷ شهریور ۱۳۹۱
  7. ↑ جغرافیای شیعه و پراکندگی انسانی شبکه شیعیان دنیا، شبکه خبری فرهنگ آشتی ان لاین، ۸ اسفند ۱۳۹۰، تاریخ بازیابی: ۳ مرداد ۱۳۹۱
  8. ↑ چکیده سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵، مرکز آمار ایران
  9. ↑ THE WORLD FACTBOOK، گزارش فکت بوک سیا، ۲۰۱۶
  10. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان، مختار اصلانی - مركز مطالعات و پژوهش‌های فرهنگی حوزه علمیه
  11. ↑ پایگاه خبری تحلیلی اهل البیت علیهم‌السلام
  12. ↑ PEW ،۲۰۲۱
  13. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  14. ↑ علی عسگر شهبازی، مجید رحمتی نصر، نقش و جایگاه شیعیان در ساختار کشور عراق، پژوهش های سیاسی، سال ششم، بهار ۱۳۹۵، شماره ۱۶ در دسترس: پرتال جامع علوم انسانی
  15. ↑ ویکی پدیا، مقاله جمعیت شیعه در جهان
  16. ↑ جمعیت‌های شیعی منطقه خلیج فارس، نورپورتال به نقل از کتاب جمعیت‌های شیعی منطقه خلیج فارس
  17. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  18. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  19. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  20. ↑ ویکی شیعه
  21. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  22. ↑ ویکی شیعه؛ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  23. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  24. ↑ PEW RESEARCH CENTER , ۲۰۰۹
  25. ↑ مقاله جمعیت شیعه در جهان
  26. ↑ شیعیان گرجستان، ولی جباری، نشریه اخبار شیعیان، شماره ۵۶
  27. ↑ امارات متحده عربی و جایگاه شیعیان، راسخون
  28. ↑ حکومت ایران و ماجرای شیعه عربستان، سایت تحلیلی خبری عصر ایران
  29. ↑ شیعیان عربستان در گفتگو با آقای شیرازی، اخبار شیعیان، دی ۱۳۸۶، شماره ۲۶
  30. ↑ دنیای شیعه/ شیعه در عربستان، انتظار نوجوان، آبان ۱۳۸۷، شماره۴۰
  31. ↑ بزرگ نمایی یک توهم و ژئوپولیتیک شیعه، نجف لک زایی، پایگاه حوزه، بیست و هفتم دی ۱۳۸۲، شماره ۱۱۸
  32. ↑ گفتگو با رهبر شیعیان ترکیه، خیمه
  33. ↑ اطلس شیعه، رسول جعفریان
  34. ↑ ویکی شیعه

پیوندهای مفید

برگرفته از «https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=شیعه_در_جهان&oldid=161606»
آپارات موسسه اهل البیت علیهم السلام کانال عکس نوشته قرآن و حدیث در اینستاگرام تلگرام قرآن و حدیث کانال قرآن و حدیث در ایتا