ابوجهینه
قرطبی، نام «ابوجهینه» را عمرو ذکر کرده است. او به ظاهر اهل مدینه بوده و به خرید و فروش اشتغال داشته است. بر پایه نقلى از سُدّى، او دو نوع پیمانه داشته که هنگام خرید، با یکى که بزرگتر بوده، جنس را به طور کامل مىگرفته و هنگام فروش، با دیگرى که کوچکتر بوده، کمفروشى مىکرده است.
پس از هجرت پیامبر (صلیاللهعلیهوآله) به مدینه، آیات آغازین سوره مطففین، در نکوهش ابوجهینه و امثال او نازل شد:[۱] «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ وَيْلٌ لِلْمُطَفِّفِينَ 💠[۲] الَّذِينَ إِذَا اكْتَالُوا عَلَى النَّاسِ يَسْتَوْفُونَ 💠[۳] وَإِذَا كَالُوهُمْ أَوْ وَزَنُوهُمْ يُخْسِرُونَ[۴]؛ وای بر کم فروشان 💠 آنان که چون از مردم پیمانه میستانند به تمام میستانند 💠 و چون برای آنها پیمانه یا وزن نمایند کم میگذارند».
شیخ طبرسی در مجمع البیان در شأن نزول این آیات نقل کرده است که مردى در مدینه بود بنام ابوجهینه که دو پیمانه کوچک و بزرگ داشت؛ به هنگام خریدن از پیمانه بزرگ استفاده مىکرد و به هنگام فروش از پیمانه کوچک.[۵]
پانویس
- ↑ اسبابالنّزول، واحدى، ص۳۸۸؛ مجمعالبیان، ج۹ـ۱۰، ص۶۸۷؛ الاصابه، ج۷، ص۶۳.
- ↑ سوره مطففین، آیه ۱.
- ↑ همان، آیه ۲.
- ↑ همان، آیه ۳.
- ↑ ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج۲۶، ص۳۶۲.
منابع
- "ابوجهینه"، فرهنگ قرآن، ج۲ ص۲۰۲.
