مقاله مورد سنجش قرار گرفته است

غار حرا: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جز
جز (8پروژه: رتبه بندی، اولویت بندی ، سنجش کیفی)
سطر ۱: سطر ۱:
 +
{{خوب}}
 
{{مدخل دائرة المعارف|[[دانشنامه جهان اسلام]]}}
 
{{مدخل دائرة المعارف|[[دانشنامه جهان اسلام]]}}
  
سطر ۴۹: سطر ۵۰:
 
[[رده:اماکن مکه]]
 
[[رده:اماکن مکه]]
 
[[رده:اماکن مربوط به تاریخ پیامبر اسلام]]
 
[[رده:اماکن مربوط به تاریخ پیامبر اسلام]]
 +
[[رده: مقاله های مهم]]
 +
{{سنجش کیفی
 +
|سنجش=شده
 +
|شناسه= خوب
 +
|عنوان بندی مناسب= خوب
 +
|کفایت منابع و پی نوشت ها= خوب
 +
|رعایت سطح مخاطب عام= خوب
 +
|رعایت ادبیات دانشنامه ای= خوب
 +
|جامعیت= خوب
 +
|رعایت اختصار= خوب
 +
|سیر منطقی= خوب
 +
|کیفیت پژوهش= خوب
 +
|رده= دارد
 +
}}

نسخهٔ ‏۲۱ دسامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۲:۵۲


Icon-encycolopedia.jpg

این صفحه مدخلی از دانشنامه جهان اسلام است

(احتمالا تصرف اندکی صورت گرفته است)


غار حرا21.jpg

کشور

عربستان

شهر

مکه

  • طول:"32.5'51°39 شرقی
  • عرض:"28.0'27°21 شمالی
غارحرا در نقشه.PNG
مشاهده در نقشه

حِراء، از کوه‌هاى مشهور مکه که وحى اولین‌ بار در آنجا بر حضرت محمد صلی‌ اللّه‌ علیه‌ و آله نازل شد و از این‌رو به آن جبل‌النور نیز گفته‌اند. و شهرت آن به سبب غارى است که در آن قرار دارد و حضرت محمد هر سال مدتى را در آن به خلوت و عبادت می‌گذراند و خدا آن حضرت را در آنجا به رسالت مبعوث کرد. بنا به فرموده امام على علیه‌السلام، پیامبر اکرم پیش از بعثت هر سال مدتى در حراء مجاور می‌شد.[۱]

موقعیت کوه حرا

کوه حراء در شمال‌ شرقى مکه[۲]، در مقابل کوه ثَبیر واقع است[۳] بنابر منابع متقدم، فاصله این کوه تا مکه یک فرسنگ[۴] یا سه میل[۵] است.

اکنون، حراء را در چهار تا شش کیلومترى مکه[۶] (مسجدالحرام) می‌دانند.[۷] حراء امروزه، به‌ سبب توسعه شهر مکه، داخل شهر قرار گرفته و ساختمان هاى مسکونى آن را احاطه کرده است.[۸] این کوه مشرف بر مِنا[۹] و در کنار راه مِنا ـ عرفات است. ارتفاع آن از سطح دریا ۵۶۰ متر است.[۱۰]

برخى مورخان، غار حراء را با غار ثور ــ که پیامبر اکرم هنگام هجرت از مکه به مدینه، به آن پناه برد ــ اشتباه کرده‌اند.[۱۱]

مشخصات کوه حرا

شکل کوه حرا مخروطى است و از دیگر کوههایى که شهر مکه بر دامنه آنها واقع شده، مستقل است،[۱۲] در حالى که کوههاى اطراف مکه از سمت شمال تا حدود شهر جده، واقع در هفتاد کیلومترى مکه امتداد دارند.[۱۳]

حراء کوه مرتفعى است که فقط از یک مسیر می‌توان از آن صعود کرد و آن راهى است که از دیگر جاها جدا شده است.[۱۴] آب و سبزه نیز در آن دیده نمی‌شود.[۱۵]

قله حراء حدود چهل مترمربع مساحت دارد. اطراف قله باز است و هیچ صخره یا مانعى در برابر کسى که می‌خواهد اطراف را تماشا کند، وجود ندارد. فاصله بین غار و قله حدود بیست متر است. براى رسیدن به آن از میان دو صخره بسیار نزدیک به ‌هم عبور می‌کنند. پس از آن، غار نمایان می‌شود.[۱۶]

روایت شده است که حضرت آدم علیه‌السلام خانه کعبه را از سنگهاى پنج کوه بنا کرد که یکى از آنها کوه حراء بود.[۱۷] گفته شده که کوه حراء همان کوه فاران است که در تورات[۱۸] از آن یاد شده، اما ظاهراً فاران نامى است که به همه کوههاى مکه اطلاق شده است نه فقط کوه حراء.[۱۹]

این کوه در دوره جاهلیت نیز محترم بوده و در اشعار جاهلى از آن یاد شده است، از جمله در اشعار عَوف ‌بن اَحْوَص و ابوطالب عموى پیامبر.[۲۰] نخستین کسى که در کوه حراء اعتکاف نمود، عبدالمطلب، نیاى پیامبر بود.[۲۱]

گفته‌اند از معجزات پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله آن بود که کوه حراء در زیر پاى آن حضرت به حرکت درآمد و سپس به فرمان پیامبر از حرکت بازایستاد.[۲۲]

ویژگی‌های غار حرا

از عجایب غار حراء، این است که انتهاى آن کاملاً به‌ سوى مسجدالحرام (کعبه) و دهانه آن تقریباً به سمت بیت‌المقدّس است.[۲۳] از بالاى کوه حراء مسجدالحرام و گلدسته‌ها دیده می‌شوند.[۲۴]

وسعت دهانه غار به اندازه‌اى است که یک شخص متوسط ‌القامت می‌تواند از آن عبور کند و در آنجا به نماز بایستد. داخل آن از هنگام طلوع تا غروب آفتاب روشن است، اما گرماى سوزان به آن نفوذ نمی‌کند.[۲۵]

از گذشته تاکنون، مردم به زیارت غار حراء می‌روند و گفته شده است که دعا در آنجا مستجاب می‌شود.[۲۶] برخى فقها زیارت غار حراء را از مستحبات اعمال حج ذکر کرده‌اند.[۲۷]

پانویس

  1. فاسى، ج۱، ص۲۷۹؛ نیز رجوع کنید به تحنث.
  2. ابن‌جبیر، ص۱۳۰؛ بلادى، ص ۸۲.
  3. یاقوت حموى، ذیل مادّه.
  4. رجوع کنید به ابن‌جبیر، همانجا؛ ابن‌بطوطه، ج۱، ص۱۵۸.
  5. ابن‌جبیر، ص۱۹۲؛ یاقوت حموى، همانجا؛ فاسى، ج۱، ص۲۸۰؛ قس حمیرى، ص۱۹۰.
  6. قائدان، همانجا.
  7. قائدان، همانجا؛ شهیدى، ص۶۲.
  8. قائدان، همانجا.
  9. ابن‌جبیر؛ ابن‌بطوطه، همانجا.
  10. عبدالغنى، ص ۲۲.
  11. رجوع کنید به ازرقى، ج۲، ص۲۸۸؛ فاسى، همانجا؛ نهروالى، ص۴۴۰.
  12. قائدان، ص۱۰۷.
  13. خادمى، ج۲، ص۱۵۶.
  14. حمیرى، همانجا.
  15. یاقوت حموى، همانجا.
  16. خادمى، ج۲، ص۱۵۷.
  17. هیثمى، ج۳، ص۲۸۸؛ فاسى، ج۱، ص۹۱.
  18. کتاب اول سموئیل نبى، ۱:۲۵.
  19. عاملى، ج۱، ص۱۹۷.
  20. رجوع کنید به بکرى، ذیل مادّه؛ فاسى، ج۱، ص۲۸۱؛ نهروالى، همانجا.
  21. ابن‌اثیر، ج۲، ص۱۵؛ براى آگاهى بیشتر رجوع کنید به تحنث.
  22. رجوع کنید به ابن‌حنبل، ج۲، ص۴۱۹؛ طبرسى، ج۱، ص۳۲۶؛ مقریزى، ج۵، ص۵۷.
  23. قائدان، ص۱۰۸.
  24. خادمى، همانجا.
  25. قائدان، ص ۱۰۷ـ۱۰۸.
  26. ابن‌جبیر، ص ۱۹۰؛ فاسى، ج۱، ص۱۹۹، ۲۸۰.
  27. رجوع کنید به شهید اول، ج۱، ص۴۶۸؛ سبزوارى، ص۶۹۵؛ قس ابن‌ تیمیه، ج۱۵، جزء۲۶، ص ۶۸.

منبع