آیه 117 سوره صافات

از دانشنامه‌ی اسلامی
(تغییرمسیر از آیه 117 صافات)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مشاهده آیه در سوره

وَآتَيْنَاهُمَا الْكِتَابَ الْمُسْتَبِينَ

مشاهده آیه در سوره


<<116 آیه 117 سوره صافات 118>>
سوره : سوره صافات (37)
جزء : 23
نزول : مکه

ترجمه های فارسی

و به آن دو (پیغمبر) کتاب (تورات) روشن بیان را عطا کردیم.

و هر دو را کتاب بسیار روشنگر عطا کردیم،

و آن دو را كتاب روشن داديم.

و كتابى روشنگرشان داديم.

ما به آن دو، کتاب روشنگر دادیم،

ترجمه های انگلیسی(English translations)

We gave them the illuminating scripture

And We gave them both the Book that made (things) clear.

And We gave them the clear Scripture

And We gave them the Book which helps to make things clear;

معانی کلمات آیه

  • مستبين: استبانة به معنى آشكار شدن و آشكار كردن است. على هذا آن در آيه به معنى آشكار است مثل كتاب مبين يا به معنى آشكار كننده‏[۱]

تفسیر آیه

تفسیر نور (محسن قرائتی)


وَ لَقَدْ مَنَنَّا عَلى‌ مُوسى‌ وَ هارُونَ «114» وَ نَجَّيْناهُما وَ قَوْمَهُما مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ «115» وَ نَصَرْناهُمْ فَكانُوا هُمُ الْغالِبِينَ «116»

و به راستى ما بر موسى و هارون منّت نهاديم. و آن دو و قومشان را از اندوه بزرگ نجات داديم. و آنان را يارى كرديم، پس غالب آمدند (و پيروز شدند).

وَ آتَيْناهُمَا الْكِتابَ الْمُسْتَبِينَ «117» وَ هَدَيْناهُمَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ «118» وَ تَرَكْنا عَلَيْهِما فِي الْآخِرِينَ «119»

و به آن دو كتاب روشنگر داديم. و آن دو را به راه راست هدايت كرديم.

و براى آن دو در ميان آيندگان (نام نيك) باقى گذاشتيم.

پیام ها

1- ياد الطاف الهى به پيامبران پيشين، سبب آرامش و دلگرمى و دلدارى پيامبر اسلام و مسلمانان در شرايط سخت مكّه است. «وَ لَقَدْ مَنَنَّا»

2- برطرف شدن فشارهاى روحى از بزرگ‌ترين نعمت‌هاى الهى است. مَنَنَّا ... نَجَّيْناهُما ... مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ‌

3- مردان خدا زمانى از نگرانى راحت مى‌شوند كه قومشان نيز راحت باشند. «وَ نَجَّيْناهُما وَ قَوْمَهُما مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ»

4- كسى كه مورد لطف و نصرت خداوند قرار گيرد، قطعاً پيروز خواهد شد. «نَصَرْناهُمْ فَكانُوا هُمُ الْغالِبِينَ»

جلد 8 - صفحه 55

5- اول نجات از طاغوت، سپس دعوت به كتاب و راه خدا. نَجَّيْناهُما ... آتَيْناهُمَا الْكِتابَ الْمُسْتَبِينَ وَ هَدَيْناهُمَا

6- پيام‌ها و مضامين تورات و ديگر كتب آسمانى، بسيار روشن و قابل فهم همگان است. «الْكِتابَ الْمُسْتَبِينَ»

7- سخنان و نوشته‌هاى مربوط به تبليغ دين، بايد روشن و روشنگر باشد. «الْكِتابَ الْمُسْتَبِينَ»

8- حتّى انبيا به راهنمايى خداوند نيازمندند. «هَدَيْناهُمَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ»

9- نام نيك، يكى از پاداش‌هاى الهى در دنياست. «تَرَكْنا عَلَيْهِما فِي الْآخِرِينَ» در اين سوره از حضرت نوح در آيه 78 و از ابراهيم عليه السلام در آيه 107 و از موسى و هارون عليهما السلام در آيه 119 با بقاى نام نيك، تجليل شده است.

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)



وَ آتَيْناهُمَا الْكِتابَ الْمُسْتَبِينَ (117)

وَ آتَيْناهُمَا: و عطا فرموديم حضرت موسى و هارون را، الْكِتابَ الْمُسْتَبِينَ‌:

كتابى را در غايت روشن و هويدا يعنى تورات كه مشتمل بود بر احكام بينه واضحه بيان اشياء مجهوله، و لذا مسمى به اين اسم شده، چه آن نزد بعضى لفظ عربى مشتق از (ورى الزند) يعنى آتش را از آتش زنه بيرون آوردن.


تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)


وَ لَقَدْ مَنَنَّا عَلى‌ مُوسى‌ وَ هارُونَ (114) وَ نَجَّيْناهُما وَ قَوْمَهُما مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ (115) وَ نَصَرْناهُمْ فَكانُوا هُمُ الْغالِبِينَ (116) وَ آتَيْناهُمَا الْكِتابَ الْمُسْتَبِينَ (117) وَ هَدَيْناهُمَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ (118)

وَ تَرَكْنا عَلَيْهِما فِي الْآخِرِينَ (119) سَلامٌ عَلى‌ مُوسى‌ وَ هارُونَ (120) إِنَّا كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ (121) إِنَّهُما مِنْ عِبادِنَا الْمُؤْمِنِينَ (122)

ترجمه‌

و بتحقيق منّت نهاديم بر موسى و هارون‌

و نجات داديم آن دو و قومشانرا از اندوه بزرگ‌

و يارى كرديم آنانرا پس بودند ايشان غلبه‌كنندگان‌

و داديم بآن دو كتاب واضحى را

و هدايت نموديم آن دو را براه راست‌

و باقى گذارديم براى آندو در آيندگان‌

ذكر خير سلام بر موسى و هارون را

همانا ما اينچنين پاداش ميدهيم نيكوكارانرا

همانا آن دواند از بندگان ما كه گروندگانند.

تفسير

خداوند منّان منّت نهاد بر حضرت موسى و هارون از پيغمبران بنى اسرائيل بنبوّت و رسالت و معجزات بسيار و منافع دينى و دنيوى بيشمار و نجات داد آن دو و تمام آنطائفه را كه دوازده قبيله بودند معروف بأسباط از دوازده پسر حضرت يعقوب ارهمّ و غم و اندوه بزرگى كه داشتند از تسلّط قبطيان و فوعون و فرعونيان بر آنها كه بر صغير و كبيرشان رحم نمى‌نمودند و شرح حالشان مكرّر ذكر شده كه بچه اعمال شاقه‌اى وادارشان ميكردند و خداوند ببركت آن دو وجود محترم نصرت داد ايشان را بر دشمنانشان و بر آنها غلبه نمودند بطوريكه نا انقراض عالم ذكر آن در السنه و افواه باقى است و بالاتر از همه آنكه خداوند كتاب تورية را كه مشتمل بر احكام بليغه و نصائح و مواعظ شافيه وافيه كافيه براى اداره امور دنيوى و اخروى آنها در آن عصر تا زمان حضرت عيسى عليه السّلام بود بآن دو عنايت فرمود و بشارت داد در آن معجزه پيغمبر آخر الزّمان از نسل حضرت اسمعيل كه عموى آنها بود و اولاد او را برادران خودشان ميخواندند و آنكه دين او كامل كننده تمام اديان و تا روز قيامت باقى است و هدايت نمود آن دو را براه راست بهشت و ولايت امير المؤمنين و ائمه طاهرين عليهم السلام و بقيّه آيات در قصّه نوح عليه السّلام بيان شد.

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)


وَ آتَيناهُمَا الكِتاب‌َ المُستَبِين‌َ (117)

و داديم‌ موسي‌ و هارون‌ ‌را‌ كتابي‌ ‌که‌ حقايق‌ ‌را‌ بيان‌ ميفرمايد.

اول‌ كتابي‌ ‌که‌ ‌از‌ آسمان‌ نازل‌ شد تورية ‌بود‌ ‌پس‌ ‌از‌ ‌آن‌ زبور سپس‌ انجيل‌ بعدا قرآن‌ و ‌بر‌ انبياء قبل‌ ‌از‌ موسي‌ صحف‌ نازل‌ ميشد صحف‌ آدم‌ شيث‌ نوح‌ ابراهيم‌ و تورية ‌را‌ ميفرمايد إِنّا أَنزَلنَا التَّوراةَ فِيها هُدي‌ً وَ نُورٌ يَحكُم‌ُ بِهَا‌-‌ النَّبِيُّون‌َ‌-‌ ‌الي‌ ‌قوله‌ ‌تعالي‌‌-‌ وَ مَن‌ لَم‌ يَحكُم‌ بِما أَنزَل‌َ اللّه‌ُ فَأُولئِك‌َ هُم‌ُ الكافِرُون‌َ مائده‌ آيه 48.

وَ آتَيناهُمَا الكِتاب‌َ و شرح‌ نزول‌ توريه‌ ‌را‌ ميفرمايد وَ كَتَبنا لَه‌ُ فِي‌ الأَلواح‌ِ مِن‌ كُل‌ِّ شَي‌ءٍ مَوعِظَةً وَ تَفصِيلًا لِكُل‌ِّ شَي‌ءٍ فَخُذها بِقُوَّةٍ وَ أمُر قَومَك‌َ يَأخُذُوا بِأَحسَنِها اعراف‌ آيه 142 ‌که‌ حضرت‌ موسي‌ ‌بر‌ حسب‌ وعده الهي‌ رفت‌ چهل‌ شب‌ ‌در‌ ميقات‌ ‌تا‌ الواح‌ توريه‌ ‌بر‌ ‌او‌ نازل‌ شد.

وَ آتَيناهُمَا الكِتاب‌َ المُستَبِين‌َ سؤال‌ تورية ‌بر‌ موسي‌ نازل‌ شد چرا مي‌‌-‌ فرمايد و آتيناهما جواب‌ هارون‌ شركت‌ داشت‌ ‌با‌ موسي‌ ‌در‌ دعوت‌ و ‌در‌ تمام‌ امور چنانچه‌ حضرت‌ موسي‌ درخواست‌ كرد ‌از‌ پروردگار وَ اجعَل‌ لِي‌ وَزِيراً مِن‌ أَهلِي‌ هارُون‌َ أَخِي‌ اشدُد بِه‌ِ أَزرِي‌ وَ أَشرِكه‌ُ فِي‌ أَمرِي‌ طه‌ آيه 30 ‌الي‌ 33 غاية الامر

جلد 15 - صفحه 185

‌از‌ جانب‌ حق‌ ‌بر‌ موسي‌ و بتوسط موسي‌ ‌بر‌ هارون‌.

برگزیده تفسیر نمونه


]

(آیه 117)- در سومین مرحله به مواهب معنوی که خدا به این قوم از بند رسته عنایت فرمود اشاره کرده، می‌گوید: «ما به آن دو کتاب روشنگر دادیم» (وَ آتَیْناهُمَا الْکِتابَ الْمُسْتَبِینَ).

آری «تورات» کتاب مستبین یعنی کتاب روشنگر بود، و به تمام نیازمندیهای دین و دنیای بنی اسرائیل در آن روز پاسخ می‌گفت، همان گونه که در آیه 44 سوره مائده نیز می‌خوانیم: «ما تورات را نازل کردیم که هم در آن هدایت بود و هم نور و روشنائی».

ج4، ص157

سایرتفاسیر این آیه را می توانید در سایت قرآن مشاهده کنید:

تفسیر های فارسی

ترجمه تفسیر المیزان

تفسیر خسروی

تفسیر عاملی

تفسیر جامع

تفسیر های عربی

تفسیر المیزان

تفسیر مجمع البیان

تفسیر نور الثقلین

تفسیر الصافی

تفسیر الکاشف

پانویس

  1. تفسير احسن الحديث، سید علی اکبر قرشی، ج9، ص171

منابع