نظام الحكومة النبوية (کتاب): تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
(صفحه‌ای تازه حاوی « بندانگشتی|نظام الحکومة النبویة "نظام الحكومة الاسلامية" ي...» ایجاد کرد)
 
(ویرایش)
 
(یک نسخهٔ میانیِ همین کاربر نمایش داده نشده است)
سطر ۱: سطر ۱:
[[پرونده:Ketab478.jpg|بندانگشتی|نظام الحکومة النبویة]]
+
[[پرونده:Ketab478.jpg|240px|بندانگشتی|نظام الحکومة النبویة]]
  
 +
کتاب '''"نظام الحکومة النبویة"''' یا همان "التراتیب الاداریة" تألیف عبدالحی کتانی، از جمله آثارى است که در زمینه پیوند [[دین|دین]] و سیاست در [[اسلام]] نگاشته شده است. 
  
"نظام الحكومة الاسلامية" يا همان "التراتيب الاداريّة" از جمله آثارى است كه در زمينه پيوند دين و سياست در اسلام نگاشته شده است. نويسنده در مقدمه جامع و مفصل خود، بحث را با يگانگى دين و سياست در اسلام آغاز كرده، از همان ابتدا تأكيد مى‌كند كه در سيره نبوى تمامى آنچه كه مى‌توان از آنها به عنوان اجزاى حكومت ياد كرد. به اجمال يا تفصيل وجود دارد، هر چند مورد غفلت كسانى قرار گرفته كه به گردآورى مسائل حكومتى از دوره خلفاى اموى و عباسى اشتغال داشته‌اند.وى كسانى را كه ادعا كرده‌اند اين قبيل مسائل در آن عهد و روزگار نبوده، متهم كرده كه به خواندن برخى از كتابهاى سيره متأخران اكتفا كرده و به منابع كهن توجه نكرده‌اند. وى همچنين برخى نوشته‌هاى دوران معاصر درباره تمدن اسلامى را متهم كرده كه به مواد و نصوص تمدنى موجود در عهد رسول خدا(ص) توجه نكرده و صرفا به بيان آنچه از دوره خلفاى اموى و عباسى بوده، پرداخته‌اند.كتّانى سعى دارد نشان دهد كه ريشه‌هاى تمدن اسلامى در خود سيره نبوى بوده و بسيارى از مسائل كه بعدها رشد و بالندگى يافته، ريشه در فرهنگ نبوى داشته است.
+
== محتوای کتاب ==
 +
نویسنده در مقدمه جامع و مفصل خود، بحث را با یگانگى دین و سیاست در اسلام آغاز کرده، از همان ابتدا تأکید مى‌کند که در سیره [[پیامبر اسلام|نبوى]] تمامى آنچه که مى‌توان از آنها به عنوان اجزاى [[حکومت در اسلام|حکومت]] یاد کرد به اجمال یا تفصیل وجود دارد، هر چند مورد غفلت کسانى قرار گرفته که به گردآورى مسائل حکومتى از دوره خلفاى [[بنی امیه|اموى]] و [[حکومت بنی عباس|عباسى]] اشتغال داشته‌اند. وى کسانى را که ادعا کرده‌اند این قبیل مسائل در آن عهد و روزگار نبوده، متهم کرده که به خواندن برخى از کتابهاى سیره متأخران اکتفا کرده و به منابع کهن توجه نکرده‌اند.  
  
==انگيزه تأليف==
+
وى همچنین برخى نوشته‌هاى دوران معاصر درباره تمدن اسلامى را متهم کرده که به مواد و نصوص تمدنى موجود در عهد [[پیامبر اسلام|رسول خدا]] (صلی الله علیه وآله) توجه نکرده و صرفا به بیان آنچه از دوره خلفاى اموى و عباسى بوده، پرداخته‌اند. کتّانى سعى دارد نشان دهد که ریشه‌هاى تمدن اسلامى در خود سیره نبوى بوده و بسیارى از مسائل که بعدها رشد و بالندگى یافته، ریشه در [[فرهنگ]] نبوى داشته است.
  
 +
نویسنده براى نشان دادن معناى حکومت نبوى، بر سخنان علماى گذشته درباره امامت [[پیامبر اسلام|پیامبر اکرم]] (صلی الله علیه وآله)، کیفیت تصرف او در امور هم‌زمان با مقام [[نبوت]] مرورى دارد که نقل‌هایى بدیع و قابل ملاحظه درباره مفهوم رهبرى و [[امامت]] در فرهنگ اسلامى است. مؤلف مواد این کتاب را ابتدا بر اساس کتابهاى حدیثى شش‌گانه [[اهل سنت]] ([[صحاح سته]])، سپس شروح آنها و نیز دیگر آثار [[حدیث|حدیثى]] که در اطراف آن آثار نوشته شده، برگرفته است. وی پس از شرح کتابهاى حدیثى و شروح آنها و نیز آثار موجود در سیره نبوى، که در این کتاب از آنها بهره برده است، شرحى از کتابهاى طبقات و تراجم به دست مى‌دهد که در رأس آنها کتاب [[الطبقات الکبری (کتاب)|طبقات ابن سعد]] است.
  
وى تأكيد مى‌كند سبب تأليف كتاب آن است كه همه آنچه مربوط به نظامات زندگى و حكومتى و ادارى بوده و در روزگار تأسيس تمدن اسلامى نبوى در مدينه وجود داشته، از دل متون تاريخ و سيره استخراج شده و در دسترس قرار گيرد تا فرزندان اين امت بدانند كه اين پيامبر عربى، ملتها را با تمدن آشنا كرد و مبانى عمران و آبادانى را ميان آنان بسط داد و نظامات زندگى را به آنان آموخت. نويسنده براى نشان دادن معناى حكومت نبوى، بر سخنان علماى گذشته درباره امامت پيامبر اكرم(ص)، كيفيت تصرف او در امور هم زمان با مقام نبوت مرورى دارد كه نقل‌هايى بديع و قابل ملاحظه درباره مفهوم رهبرى و امامت در فرهنگ اسلامى است. مؤلف مواد اين كتاب را ابتدا بر اساس كتابهاى حديثى شش‌گانه اهل سنت، سپس شروح آنها و نيز ديگر آثار حديثى كه در اطراف آن آثار نوشته شده، برگرفته است. وي پس از شرح كتابهاى حديثى و شروح آنها و نيز آثار موجود در سيره نبوى، كه در اين كتاب از آنها بهره برده است، شرحى از كتابهاى طبقات و تراجم به دست مى‌دهد كه در رأس آنها كتاب [[الطبقات الكبری (دار الكتب العلمية)|طبقات ابن سعد]] است.
+
==انگیزه تألیف==
  
==منابع كتاب==
+
کتّانى تأکید مى‌کند سبب تألیف کتاب آن است که همه آنچه مربوط به نظامات زندگى و حکومتى و ادارى بوده و در روزگار تأسیس تمدن اسلامى نبوى در [[مدینه|مدینه]] وجود داشته، از دل متون تاریخ و سیره استخراج شده و در دسترس قرار گیرد تا فرزندان این امت بدانند که این پیامبر عربى، ملتها را با تمدن آشنا کرد و مبانى عمران و آبادانى را میان آنان بسط داد و نظامات زندگى را به آنان آموخت.
  
 +
==منابع کتاب==
  
اما كتابى كه مبناى اصلى تأليف كتاب كتّانى شده، كتابى است از ابوالحسن على بن محمد، معروف به خزاعى تلمسانى (م 789 ق) به نام "تخريج الدلالات السمعية على ما كان في عهد رسول اللّه(ص) من الحرف و الصنائع و العمالات الشرعية". كتّانى مى‌گويد: بيشترين اعتماد من در تأليف اين اثر، بر همين كتاب است. من تلاش كردم كه آن را مبنا قرار داده و مطالبى را كه يافته‌ام به آن ضميمه كنم. كتانى شرحى از اين كتاب و نيز گزارشى تفصيلى از زندگى مؤلف آن به دست داده و شرح كاملى براى او نوشته است.وي همچنين فهرست كاملى را كه خزاعى براى كتابش آورده و مطالب را در ده بخش دسته بندى كرده در اين مقدمه آورده و آن را مبناى كار خود در "التراتيب" قرار داده است. وى پس از هر نقل از كتاب خزاعى، در بخش مربوط به آن استداراكات و اضافات خود را از منابع بى‌شمارى كه در اختيار داشته آورده است.
+
کتابى که مبناى اصلى تألیف کتاب کتّانى شده، کتابى است از ابوالحسن على بن محمد، معروف به خزاعى تلمسانى (م، ۷۸۹ ق) به نام "تخریج الدلالات السمعیة على ما کان فی عهد رسول اللّه(ص) من الحِرَف و الصنائع و العمالات الشرعیة". کتّانى مى‌گوید: بیشترین اعتماد من در تألیف این اثر، بر همین کتاب است. من تلاش کردم که آن را مبنا قرار داده و مطالبى را که یافته‌ام به آن ضمیمه کنم. کتانى شرحى از این کتاب و نیز گزارشى تفصیلى از زندگى مؤلف آن به دست داده و شرح کاملى براى او نوشته است. وی همچنین فهرست کاملى را که خزاعى براى کتابش آورده و مطالب را در ده بخش دسته بندى کرده در این مقدمه آورده و آن را مبناى کار خود در "التراتیب" قرار داده است. وى پس از هر نقل از کتاب خزاعى، در بخش مربوط به آن استداراکات و اضافات خود را از منابع متعددى که در اختیار داشته آورده است.
  
==ترجمه كتاب==
+
==ترجمه کتاب==
  
 
+
ترجمه فارسى این کتاب با عنوان "نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام" توسط انتشارات سمت منتشر شده است.
ترجمه فارسى اين كتاب با عنوان "نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام" توسط انتشارات سمت منتشر شده است.
+
==منبع==
 
 
 
 
== منبع ==
 
 
ویکی نور
 
ویکی نور

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۶ فوریهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۱۹

نظام الحکومة النبویة

کتاب "نظام الحکومة النبویة" یا همان "التراتیب الاداریة" تألیف عبدالحی کتانی، از جمله آثارى است که در زمینه پیوند دین و سیاست در اسلام نگاشته شده است.

محتوای کتاب

نویسنده در مقدمه جامع و مفصل خود، بحث را با یگانگى دین و سیاست در اسلام آغاز کرده، از همان ابتدا تأکید مى‌کند که در سیره نبوى تمامى آنچه که مى‌توان از آنها به عنوان اجزاى حکومت یاد کرد به اجمال یا تفصیل وجود دارد، هر چند مورد غفلت کسانى قرار گرفته که به گردآورى مسائل حکومتى از دوره خلفاى اموى و عباسى اشتغال داشته‌اند. وى کسانى را که ادعا کرده‌اند این قبیل مسائل در آن عهد و روزگار نبوده، متهم کرده که به خواندن برخى از کتابهاى سیره متأخران اکتفا کرده و به منابع کهن توجه نکرده‌اند.

وى همچنین برخى نوشته‌هاى دوران معاصر درباره تمدن اسلامى را متهم کرده که به مواد و نصوص تمدنى موجود در عهد رسول خدا (صلی الله علیه وآله) توجه نکرده و صرفا به بیان آنچه از دوره خلفاى اموى و عباسى بوده، پرداخته‌اند. کتّانى سعى دارد نشان دهد که ریشه‌هاى تمدن اسلامى در خود سیره نبوى بوده و بسیارى از مسائل که بعدها رشد و بالندگى یافته، ریشه در فرهنگ نبوى داشته است.

نویسنده براى نشان دادن معناى حکومت نبوى، بر سخنان علماى گذشته درباره امامت پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله)، کیفیت تصرف او در امور هم‌زمان با مقام نبوت مرورى دارد که نقل‌هایى بدیع و قابل ملاحظه درباره مفهوم رهبرى و امامت در فرهنگ اسلامى است. مؤلف مواد این کتاب را ابتدا بر اساس کتابهاى حدیثى شش‌گانه اهل سنت (صحاح سته)، سپس شروح آنها و نیز دیگر آثار حدیثى که در اطراف آن آثار نوشته شده، برگرفته است. وی پس از شرح کتابهاى حدیثى و شروح آنها و نیز آثار موجود در سیره نبوى، که در این کتاب از آنها بهره برده است، شرحى از کتابهاى طبقات و تراجم به دست مى‌دهد که در رأس آنها کتاب طبقات ابن سعد است.

انگیزه تألیف

کتّانى تأکید مى‌کند سبب تألیف کتاب آن است که همه آنچه مربوط به نظامات زندگى و حکومتى و ادارى بوده و در روزگار تأسیس تمدن اسلامى نبوى در مدینه وجود داشته، از دل متون تاریخ و سیره استخراج شده و در دسترس قرار گیرد تا فرزندان این امت بدانند که این پیامبر عربى، ملتها را با تمدن آشنا کرد و مبانى عمران و آبادانى را میان آنان بسط داد و نظامات زندگى را به آنان آموخت.

منابع کتاب

کتابى که مبناى اصلى تألیف کتاب کتّانى شده، کتابى است از ابوالحسن على بن محمد، معروف به خزاعى تلمسانى (م، ۷۸۹ ق) به نام "تخریج الدلالات السمعیة على ما کان فی عهد رسول اللّه(ص) من الحِرَف و الصنائع و العمالات الشرعیة". کتّانى مى‌گوید: بیشترین اعتماد من در تألیف این اثر، بر همین کتاب است. من تلاش کردم که آن را مبنا قرار داده و مطالبى را که یافته‌ام به آن ضمیمه کنم. کتانى شرحى از این کتاب و نیز گزارشى تفصیلى از زندگى مؤلف آن به دست داده و شرح کاملى براى او نوشته است. وی همچنین فهرست کاملى را که خزاعى براى کتابش آورده و مطالب را در ده بخش دسته بندى کرده در این مقدمه آورده و آن را مبناى کار خود در "التراتیب" قرار داده است. وى پس از هر نقل از کتاب خزاعى، در بخش مربوط به آن استداراکات و اضافات خود را از منابع متعددى که در اختیار داشته آورده است.

ترجمه کتاب

ترجمه فارسى این کتاب با عنوان "نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام" توسط انتشارات سمت منتشر شده است.

منبع

ویکی نور