سوره انفطار: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جز
جز
سطر ۱: سطر ۱:
−
نام هشتاد و دومین سوره [[قرآن كریم]].
+
'''''نام هشتاد و دومین سوره [[قرآن كریم]].'''''
  
 
این سوره به اتفاق مفسران مكى است<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌؛ زادالمسیر، ج‌ 9، ص‌ 46؛ روح المعانى، مج‌ 16، ج‌ 30، ص‌ 110.</ref> و اندكى پیش از هجرت بعد از [[سوره نازعات]] و قبل از [[سوره انشقاق]] نازل شده است.<ref> البرهان فى علوم القرآن، ج‌ 1، ص‌ 281؛ الموسوعة القرآنیه، ج‌ 11، ص‌ 115؛ التمهید، ج‌ 1، ص‌ 137.</ref> هماهنگى و نظم موجود در میان آیات این سوره نشان وحدت نزول آن است.<ref> التفسیر الحدیث، ج‌ 5‌، ص‌ 419.</ref> بنا به قول مشهور ترتیب نزول آن مانند ترتیب كنونى آن در مصحف، 82<ref> البرهان فى علوم القرآن، ج‌ 1، ص‌ 281؛ التمهید، ج‌ 1، ص‌ 137.</ref> و داراى 19 آیه<ref> جامع البیان، مج‌ 15، ج‌ 30، ص‌ 106؛ التبیان، ج‌ 10، ص‌ 289.</ref>، 81 كلمه<ref> المعجم الاحصائى، ج‌ 1، ص‌ 304؛ معجم علوم القرآن، ص‌ 69‌.</ref> و 319 حرف است.<ref> بصائر ذوى التمییز، ج‌ 1، ص‌ 505‌.</ref>
 
این سوره به اتفاق مفسران مكى است<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌؛ زادالمسیر، ج‌ 9، ص‌ 46؛ روح المعانى، مج‌ 16، ج‌ 30، ص‌ 110.</ref> و اندكى پیش از هجرت بعد از [[سوره نازعات]] و قبل از [[سوره انشقاق]] نازل شده است.<ref> البرهان فى علوم القرآن، ج‌ 1، ص‌ 281؛ الموسوعة القرآنیه، ج‌ 11، ص‌ 115؛ التمهید، ج‌ 1، ص‌ 137.</ref> هماهنگى و نظم موجود در میان آیات این سوره نشان وحدت نزول آن است.<ref> التفسیر الحدیث، ج‌ 5‌، ص‌ 419.</ref> بنا به قول مشهور ترتیب نزول آن مانند ترتیب كنونى آن در مصحف، 82<ref> البرهان فى علوم القرآن، ج‌ 1، ص‌ 281؛ التمهید، ج‌ 1، ص‌ 137.</ref> و داراى 19 آیه<ref> جامع البیان، مج‌ 15، ج‌ 30، ص‌ 106؛ التبیان، ج‌ 10، ص‌ 289.</ref>، 81 كلمه<ref> المعجم الاحصائى، ج‌ 1، ص‌ 304؛ معجم علوم القرآن، ص‌ 69‌.</ref> و 319 حرف است.<ref> بصائر ذوى التمییز، ج‌ 1، ص‌ 505‌.</ref>
سطر ۷: سطر ۷:
 
در تقسیم‌بندى سوره‌ها در گروه سوره‌هاى مفصل یعنى سوره‌هایى كه بسمله‌هاى فراوانى بین آن‌ها فاصله انداخته است، قرار دارد.<ref> مجمع البیان، ج‌ 1، ص‌ 83‌؛ تاریخ قرآن، ص‌ 102‌ـ‌103؛ معجم علوم قرآن، ص‌ 272.</ref> درباره ارتباط این سوره با سوره پیش از آن (تكویر) گفته‌اند: چون خداوند در سوره تكویر به مباحث [[قیامت]] و رخدادهاى مهم آستانه آن پرداخته در این سوره نیز همین مباحث را پى گرفته است،<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌.</ref> از این ‌رو برخى مفسران از آن به عنوان «تمام»<ref> تفسیر بقاعى، ج‌ 8‌، ص‌ 348.</ref> یا «نظیر»<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌.</ref> سوره پیشین یاد كرده‌اند.
 
در تقسیم‌بندى سوره‌ها در گروه سوره‌هاى مفصل یعنى سوره‌هایى كه بسمله‌هاى فراوانى بین آن‌ها فاصله انداخته است، قرار دارد.<ref> مجمع البیان، ج‌ 1، ص‌ 83‌؛ تاریخ قرآن، ص‌ 102‌ـ‌103؛ معجم علوم قرآن، ص‌ 272.</ref> درباره ارتباط این سوره با سوره پیش از آن (تكویر) گفته‌اند: چون خداوند در سوره تكویر به مباحث [[قیامت]] و رخدادهاى مهم آستانه آن پرداخته در این سوره نیز همین مباحث را پى گرفته است،<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌.</ref> از این ‌رو برخى مفسران از آن به عنوان «تمام»<ref> تفسیر بقاعى، ج‌ 8‌، ص‌ 348.</ref> یا «نظیر»<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌.</ref> سوره پیشین یاد كرده‌اند.
  
−
'''محتواى سوره:'''
+
 
 +
== محتواى سوره ==
  
 
این سوره به انسان هشدار مى‌دهد مبادا به سبب فراموش كردن قیامت و حسابرسى اعمال در آن روز و به امید احسان پروردگار مرتكب گناه شود،<ref> تفسیر بقاعى، ج‌ 8‌، ص‌ 347.</ref> از این‌رو در آیات 1‌ـ‌5 با برشمردن برخى از حوادث هولناك آستانه قیامت و این كه در آن روز انسان پس از برانگیخته شدن از گور بر تمام آثار و اعمالش مطلع مى‌گردد به معرفى روز قیامت مى‌پردازد و در آیات 6 ـ 8 انسان را به سبب ناسپاسى در برابر نعمت‌هاى خداداد سرزنش و به او هشدار مى‌دهد.
 
این سوره به انسان هشدار مى‌دهد مبادا به سبب فراموش كردن قیامت و حسابرسى اعمال در آن روز و به امید احسان پروردگار مرتكب گناه شود،<ref> تفسیر بقاعى، ج‌ 8‌، ص‌ 347.</ref> از این‌رو در آیات 1‌ـ‌5 با برشمردن برخى از حوادث هولناك آستانه قیامت و این كه در آن روز انسان پس از برانگیخته شدن از گور بر تمام آثار و اعمالش مطلع مى‌گردد به معرفى روز قیامت مى‌پردازد و در آیات 6 ـ 8 انسان را به سبب ناسپاسى در برابر نعمت‌هاى خداداد سرزنش و به او هشدار مى‌دهد.
سطر ۱۳: سطر ۱۴:
 
در آیات 9‌ـ 16 راز نافرمانى انسان را فراموش كردن [[قیامت]] مى‌داند و براى بیدارى او از خواب غفلت بر این نكته تأكید مى‌ورزد كه بر انسان نگهبانانى گمارده شده است كه كارهاى او را ثبت مى‌كنند. سپس به سرنوشت نیكان و بدان اشاره مى‌كند و در پایان، آیات 17 ـ 19 با اشاره به دشواری‌هاى آن روز عظیم مى‌گوید: روزى است كه هیچ‌كس قادر بر كارى به سود دیگرى نیست و این واقعیت كه همه امور از آن ‌خداست در آن روز آشكار مى‌شود.
 
در آیات 9‌ـ 16 راز نافرمانى انسان را فراموش كردن [[قیامت]] مى‌داند و براى بیدارى او از خواب غفلت بر این نكته تأكید مى‌ورزد كه بر انسان نگهبانانى گمارده شده است كه كارهاى او را ثبت مى‌كنند. سپس به سرنوشت نیكان و بدان اشاره مى‌كند و در پایان، آیات 17 ـ 19 با اشاره به دشواری‌هاى آن روز عظیم مى‌گوید: روزى است كه هیچ‌كس قادر بر كارى به سود دیگرى نیست و این واقعیت كه همه امور از آن ‌خداست در آن روز آشكار مى‌شود.
  
−
'''فضیلت سوره:'''
+
 
 +
== فضیلت سوره ==
  
 
بر پایه روایتى از [[امام ‌صادق]] علیه‌السلام كسى كه همواره در نمازهاى واجب و مستحب، سوره‌هاى انفطار و انشقاق را تلاوت كند. خداوند بین او و حاجتش فاصله نمى‌اندازد و مانعى میان او و خداوند نخواهد بود و پیوسته خداى سبحان به او مى‌نگرد تا از حساب مردم فارغ ‌شود.<ref> ثواب الاعمال، ص ‌260؛ البرهان، ج‌ 5‌، ص‌ 599‌.</ref>
 
بر پایه روایتى از [[امام ‌صادق]] علیه‌السلام كسى كه همواره در نمازهاى واجب و مستحب، سوره‌هاى انفطار و انشقاق را تلاوت كند. خداوند بین او و حاجتش فاصله نمى‌اندازد و مانعى میان او و خداوند نخواهد بود و پیوسته خداى سبحان به او مى‌نگرد تا از حساب مردم فارغ ‌شود.<ref> ثواب الاعمال، ص ‌260؛ البرهان، ج‌ 5‌، ص‌ 599‌.</ref>
 +
 +
 +
==پیوست==
 +
 +
[[سوره انفطار/متن و ترجمه سوره|متن و ترجمه سوره]]
 +
  
 
==پانویس ==
 
==پانویس ==
 
<references />
 
<references />
−
===منابع===
+
==منابع==
  
 
سید عبدالرسول حسینى‌زاده، دائرة المعارف قرآن کریم، جلد 5، صفحه 30-32.
 
سید عبدالرسول حسینى‌زاده، دائرة المعارف قرآن کریم، جلد 5، صفحه 30-32.
  
 
[[رده: سوره های قرآن]]
 
[[رده: سوره های قرآن]]

نسخهٔ ‏۲۹ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۷:۲۱

نام هشتاد و دومین سوره قرآن كریم.

این سوره به اتفاق مفسران مكى است[۱] و اندكى پیش از هجرت بعد از سوره نازعات و قبل از سوره انشقاق نازل شده است.[۲] هماهنگى و نظم موجود در میان آیات این سوره نشان وحدت نزول آن است.[۳] بنا به قول مشهور ترتیب نزول آن مانند ترتیب كنونى آن در مصحف، 82[۴] و داراى 19 آیه[۵]، 81 كلمه[۶] و 319 حرف است.[۷]

نام مشهور آن انفطار، مصدر باب انفعال به معناى شكافته شدن و برگرفته از كلمه «انفَطَرَت» در آیه نخست آن است.[۸] در روایات[۹] و برخى منابع كهن[۱۰] از آن به سوره «اِذَا السَّماءُ انفَطَرَت» و در برخى تفاسیر به سوره «انفطرت» [۱۱] و «المنفطره» نیز یاد شده است.[۱۲]

در تقسیم‌بندى سوره‌ها در گروه سوره‌هاى مفصل یعنى سوره‌هایى كه بسمله‌هاى فراوانى بین آن‌ها فاصله انداخته است، قرار دارد.[۱۳] درباره ارتباط این سوره با سوره پیش از آن (تكویر) گفته‌اند: چون خداوند در سوره تكویر به مباحث قیامت و رخدادهاى مهم آستانه آن پرداخته در این سوره نیز همین مباحث را پى گرفته است،[۱۴] از این ‌رو برخى مفسران از آن به عنوان «تمام»[۱۵] یا «نظیر»[۱۶] سوره پیشین یاد كرده‌اند.


محتواى سوره

این سوره به انسان هشدار مى‌دهد مبادا به سبب فراموش كردن قیامت و حسابرسى اعمال در آن روز و به امید احسان پروردگار مرتكب گناه شود،[۱۷] از این‌رو در آیات 1‌ـ‌5 با برشمردن برخى از حوادث هولناك آستانه قیامت و این كه در آن روز انسان پس از برانگیخته شدن از گور بر تمام آثار و اعمالش مطلع مى‌گردد به معرفى روز قیامت مى‌پردازد و در آیات 6 ـ 8 انسان را به سبب ناسپاسى در برابر نعمت‌هاى خداداد سرزنش و به او هشدار مى‌دهد.

در آیات 9‌ـ 16 راز نافرمانى انسان را فراموش كردن قیامت مى‌داند و براى بیدارى او از خواب غفلت بر این نكته تأكید مى‌ورزد كه بر انسان نگهبانانى گمارده شده است كه كارهاى او را ثبت مى‌كنند. سپس به سرنوشت نیكان و بدان اشاره مى‌كند و در پایان، آیات 17 ـ 19 با اشاره به دشواری‌هاى آن روز عظیم مى‌گوید: روزى است كه هیچ‌كس قادر بر كارى به سود دیگرى نیست و این واقعیت كه همه امور از آن ‌خداست در آن روز آشكار مى‌شود.


فضیلت سوره

بر پایه روایتى از امام ‌صادق علیه‌السلام كسى كه همواره در نمازهاى واجب و مستحب، سوره‌هاى انفطار و انشقاق را تلاوت كند. خداوند بین او و حاجتش فاصله نمى‌اندازد و مانعى میان او و خداوند نخواهد بود و پیوسته خداى سبحان به او مى‌نگرد تا از حساب مردم فارغ ‌شود.[۱۸]


پیوست

متن و ترجمه سوره


پانویس

  1. ↑ مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌؛ زادالمسیر، ج‌ 9، ص‌ 46؛ روح المعانى، مج‌ 16، ج‌ 30، ص‌ 110.
  2. ↑ البرهان فى علوم القرآن، ج‌ 1، ص‌ 281؛ الموسوعة القرآنیه، ج‌ 11، ص‌ 115؛ التمهید، ج‌ 1، ص‌ 137.
  3. ↑ التفسیر الحدیث، ج‌ 5‌، ص‌ 419.
  4. ↑ البرهان فى علوم القرآن، ج‌ 1، ص‌ 281؛ التمهید، ج‌ 1، ص‌ 137.
  5. ↑ جامع البیان، مج‌ 15، ج‌ 30، ص‌ 106؛ التبیان، ج‌ 10، ص‌ 289.
  6. ↑ المعجم الاحصائى، ج‌ 1، ص‌ 304؛ معجم علوم القرآن، ص‌ 69‌.
  7. ↑ بصائر ذوى التمییز، ج‌ 1، ص‌ 505‌.
  8. ↑ بصائر ذوى‌التمییز، ج 1، ص 505‌؛ التحریر والتنویر، ج 30، ص‌ 169.
  9. ↑ صحیح البخارى، ج‌ 6‌، ص‌ 96؛ ثواب الاعمال، ص‌ 260؛ مجمع الزوائد، ج‌ 7، ص‌ 134.
  10. ↑ تفسیر مجاهد، ص‌ 710؛ تفسیر عبدالرزاق، ج‌ 3، ص‌ 402؛ التحریر والتنویر، ج‌ 30، ص‌ 169.
  11. ↑ سعد السعود، ص‌ 579‌؛ نهج البیان، ج‌ 5‌، ص‌ 327.
  12. ↑ روح المعانى، مج‌ 16، ج‌ 30، ص‌ 110؛ التحریر والتنویر، ج‌ 30، ص‌ 169.
  13. ↑ مجمع البیان، ج‌ 1، ص‌ 83‌؛ تاریخ قرآن، ص‌ 102‌ـ‌103؛ معجم علوم قرآن، ص‌ 272.
  14. ↑ مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌.
  15. ↑ تفسیر بقاعى، ج‌ 8‌، ص‌ 348.
  16. ↑ مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 679‌.
  17. ↑ تفسیر بقاعى، ج‌ 8‌، ص‌ 347.
  18. ↑ ثواب الاعمال، ص ‌260؛ البرهان، ج‌ 5‌، ص‌ 599‌.

منابع

سید عبدالرسول حسینى‌زاده، دائرة المعارف قرآن کریم، جلد 5، صفحه 30-32.

مسابقه از خطبه ۸۳ نهج البلاغه