ابوصرمه خزرجى: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
(تعیین رده)
(تعیین رده و ویرایش جزیی متن)
سطر ۱: سطر ۱:
−
از شاعران عرب.
+
'''''از شاعران عرب.'''''
 +
__toc__
 +
== زندگی نامه ==
  
 
در نام او اختلاف است. طبرى براى او نام‌هاى صرمة بن مالك، قیس ‌بن صرمه، صرمة ‌بن انس، ابوقیس بن ‌صرمه را آورده است.<ref> جامع البیان، مج 2، ج 2، ص 223-228.</ref> در اسم و كنیه او نقل‌هاى دیگرى نیز وجود دارد.<ref> توضیح المشتبه، ج 5، ص 458؛ الثقات، ج‌ 3، ص‌ 340؛ سیره ابن ‌هشام، ج 2، ص 510؛ مجمع البیان، ج‌ 1، ص‌ 503.</ref>
 
در نام او اختلاف است. طبرى براى او نام‌هاى صرمة بن مالك، قیس ‌بن صرمه، صرمة ‌بن انس، ابوقیس بن ‌صرمه را آورده است.<ref> جامع البیان، مج 2، ج 2، ص 223-228.</ref> در اسم و كنیه او نقل‌هاى دیگرى نیز وجود دارد.<ref> توضیح المشتبه، ج 5، ص 458؛ الثقات، ج‌ 3، ص‌ 340؛ سیره ابن ‌هشام، ج 2، ص 510؛ مجمع البیان، ج‌ 1، ص‌ 503.</ref>
سطر ۱۳: سطر ۱۵:
 
او پس از اسلام در ستایش خدا، [[پیامبر اسلام]] و توفیق تشرف به دین اسلام، فضایل قریش و آزمون‌هاى آن‌ها از سوى خداوند، اشعارى سروده است.<ref> همان، ص ‌512‌.</ref> نقل شده است كه عبدالله ‌بن ‌عباس براى آموختن اشعار ابوصرمه مدتى نزد وى مى‌آمد.<ref> الاصابه، ج‌ 3، ص‌ 341.</ref> او راوى احادیثى از پیامبر صلى الله علیه و آله بدون واسطه یا از طریقِ [[ابوایوب انصارى]] و دیگران است.
 
او پس از اسلام در ستایش خدا، [[پیامبر اسلام]] و توفیق تشرف به دین اسلام، فضایل قریش و آزمون‌هاى آن‌ها از سوى خداوند، اشعارى سروده است.<ref> همان، ص ‌512‌.</ref> نقل شده است كه عبدالله ‌بن ‌عباس براى آموختن اشعار ابوصرمه مدتى نزد وى مى‌آمد.<ref> الاصابه، ج‌ 3، ص‌ 341.</ref> او راوى احادیثى از پیامبر صلى الله علیه و آله بدون واسطه یا از طریقِ [[ابوایوب انصارى]] و دیگران است.
  
−
'''ابوصرمه در شأن نزول:'''
+
 
 +
 +
== ابوصرمه در شأن نزول ==
 +
 
  
 
بخشى از آیه 187 [[سوره بقره]]/2 درباره ابوصرمه نازل شده است.<ref> جامع البیان، مج 2، ج 2، ص 223 و 224.</ref> روزه‌دار در آغاز [[اسلام]]، فقط مجاز به خوردن و آشامیدن از غروب تا پیش از خواب یا قبل از وقت [[نماز عشا]] بود.<ref> قمى، ج‌ 1، ص‌ 93؛ التفسیر الكبیر، ج‌ 5‌، ص‌ 268.</ref>
 
بخشى از آیه 187 [[سوره بقره]]/2 درباره ابوصرمه نازل شده است.<ref> جامع البیان، مج 2، ج 2، ص 223 و 224.</ref> روزه‌دار در آغاز [[اسلام]]، فقط مجاز به خوردن و آشامیدن از غروب تا پیش از خواب یا قبل از وقت [[نماز عشا]] بود.<ref> قمى، ج‌ 1، ص‌ 93؛ التفسیر الكبیر، ج‌ 5‌، ص‌ 268.</ref>
سطر ۲۵: سطر ۳۰:
 
==پانویس ==
 
==پانویس ==
 
<references />
 
<references />
−
===منابع===
+
==منابع==
  
 
سید مصطفى اسدى، دائرةالمعارف قرآن کریم، جلد 1، صفحه 693-694.
 
سید مصطفى اسدى، دائرةالمعارف قرآن کریم، جلد 1، صفحه 693-694.

نسخهٔ ‏۲۳ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۱۲:۰۹

از شاعران عرب.

زندگی نامه

در نام او اختلاف است. طبرى براى او نام‌هاى صرمة بن مالك، قیس ‌بن صرمه، صرمة ‌بن انس، ابوقیس بن ‌صرمه را آورده است.[۱] در اسم و كنیه او نقل‌هاى دیگرى نیز وجود دارد.[۲]

او از بنى‌نجار بود[۳] و 120 سال عمر كرد.[۴] در جاهلیت، رهبانیت اختیار و لباس پشمینه به تن و از بت‌پرستى دورى مى‌كرد. خود را از جنابت شستشو مى‌داد و از زن حائض دورى مى‌جست.[۵]

بر زبانش حق جارى بود و خدا را به بزرگى یاد مى‌كرد. دین مسیحیت را برگزید اما از آن صرفنظر كرد. جُنُب و حائض حق ورود به مكان ویژه عبادتش را نداشتند او مى‌گفت: من خداى ابراهیم را مى‌پرستم.[۶] ابوصرمه در قبیله‌اش مورد احترام بود؛[۷] قبیله قریش را دوست مى‌داشت و چندین سال در میان آنان زندگى كرد زیرا همسرش، ارنب دختر اسد بن عبدالعزى از قریش بود.[۸]

گویند: هنگام هجرت پیامبر صلى الله علیه و آله به یثرب، ابوصرمه اسلام را در كهنسالى به نیكى پذیرفت و از سابقان در اسلام پس از هجرت شد و جنگ بدر و دیگر غزوات را درك كرد.[۹]

به نقلى در فتح مصر نیز حضور داشت.[۱۰] به ابوصرمه اشعار زیبایى نسبت داده شده كه در اشعار دوران جاهلیت او دعوت به خدا، نیكوكارى، تقوا، اخلاق نیك و صلح و آشتى به چشم مى‌خورد.[۱۱]

او پس از اسلام در ستایش خدا، پیامبر اسلام و توفیق تشرف به دین اسلام، فضایل قریش و آزمون‌هاى آن‌ها از سوى خداوند، اشعارى سروده است.[۱۲] نقل شده است كه عبدالله ‌بن ‌عباس براى آموختن اشعار ابوصرمه مدتى نزد وى مى‌آمد.[۱۳] او راوى احادیثى از پیامبر صلى الله علیه و آله بدون واسطه یا از طریقِ ابوایوب انصارى و دیگران است.


ابوصرمه در شأن نزول

بخشى از آیه 187 سوره بقره/2 درباره ابوصرمه نازل شده است.[۱۴] روزه‌دار در آغاز اسلام، فقط مجاز به خوردن و آشامیدن از غروب تا پیش از خواب یا قبل از وقت نماز عشا بود.[۱۵]

روزى ابوصرمه از كار در نخلستان به خانه بازگشت و بر اثر خستگى به خواب رفت. هنگامى كه بیدار شد،[۱۶] از خوردن غذا پرهیز كرد و با همان حال روز بعد را روزه گرفت. هنگام ظهر بى‌هوش شد[۱۷] و به نقل سُدى، پیامبر به او فرمود: چرا تو را رنجور مى‌بینم؟[۱۸]

ابوصرمه ماجرا را نقل‌كرد؛ آنگاه این آیه نازل شد: «كُلوا وَاشرَبوا حَتّى یَتبیَّنَ لَكم الخَیطُ الأبیَضُ مِنَ الخیطِ الأسوَدِ مِن الفجرِ...؛ بخورید و بیاشامید تا رشته سپید بامداد از رشته سیاه (شب) بر شما نمودار شود».

با نزول این آیه، حرمت خوردن و آشامیدن در شب ماه رمضان نسخ شد و مسلمانان خوشحال شدند.[۱۹]

پانویس

  1. ↑ جامع البیان، مج 2، ج 2، ص 223-228.
  2. ↑ توضیح المشتبه، ج 5، ص 458؛ الثقات، ج‌ 3، ص‌ 340؛ سیره ابن ‌هشام، ج 2، ص 510؛ مجمع البیان، ج‌ 1، ص‌ 503.
  3. ↑ اسدالغابه، ج‌ 3، ص‌ 18.
  4. ↑ الاصابه، ج‌ 3، ص‌ 342.
  5. ↑ البدایة والنهایه، ج‌ 3، ص‌ 124.
  6. ↑ مروج‌الذهب، ج 1، ص 71؛ الاستیعاب، ج 4، ص 298.
  7. ↑ الاصابه، ج‌ 3، ص‌ 342.
  8. ↑ البدایة والنهایه، ج‌ 3، ص‌ 121.
  9. ↑ الاستیعاب، ج‌ 4، ص‌ 254.
  10. ↑ الاصابة، ج‌ 7، ص‌ 184.
  11. ↑ سیره ابن هشام، ج‌ 2، ص‌ 510 و 511‌.
  12. ↑ همان، ص ‌512‌.
  13. ↑ الاصابه، ج‌ 3، ص‌ 341.
  14. ↑ جامع البیان، مج 2، ج 2، ص 223 و 224.
  15. ↑ قمى، ج‌ 1، ص‌ 93؛ التفسیر الكبیر، ج‌ 5‌، ص‌ 268.
  16. ↑ الاصابه، ج‌ 3، ص‌ 343.
  17. ↑ اسباب النزول، واحدى، ص‌ 48.
  18. ↑ جامع البیان، مج‌ 2، ج‌ 2، ص‌ 227.
  19. ↑ اسباب النزول، واحدى، ص‌ 49.

منابع

سید مصطفى اسدى، دائرةالمعارف قرآن کریم، جلد 1، صفحه 693-694.

مسابقه از خطبه ۸۳ نهج البلاغه