شرح منظومه سبزواری (کتاب): تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جز
 
(۷ نسخه‌ٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشده)
سطر ۱: سطر ۱:
==مؤلّف==
+
'''«شرح منظومه»''' اثری [[فلسفه|فلسفی]]، تألیف [[حاج ملاهادی سبزواری|ملاهادی سبزواری]] (۱۲۱۲-۱۲۸۹ ق)، عارف، فیلسوف و شاعر مشهور دوران قاجاریه است. این کتاب زمینه‌ای برای فهم درس «[[اسفار اربعه (کتاب)|اسفار اربعه]]» می‌باشد.
 +
{{مشخصات کتاب
  
[[حاج ملاهادی سبزواری]] (م 1289 ه‍.ق)
+
|عنوان=
  
==زندگی نامه==
+
|تصویر=[[پرونده:شرح منظومه سبزواری.jpg|240px|وسط]]
  
وی در سال 1212 ه.ق در شهر سبزوار متولد و در ده سالگی عازم [[مشهد]] شد و تحصیلات خود را در زمینه های مختلف ادامه داد. سپس به جهت شهرت حكمای اصفهان به آنجا رفته و نزدیك به ده سال از محضر استادان صاحب نام در رشته های گوناگون كسب فیض نمود و سپس در شهرهای مختلف اقامت و در اواخر عمر در سبزوار مشغول به تدریس گردیده و در همانجا در سال 1289 ه‍.ق دار فانی را وداع گفت.
+
|نویسنده=ملا هادی سبزواری
  
مرحوم حاجی با آنكه از خانواده ای مرفّه و متموّل بود ولی هیچگاه چون اشراف زندگی نكرد. در طول تحصیل خود در اصفهان، مبلغ هنگفتی را بین طلاب نیازمند و فقرا به طور ناشناس تقسیم نمود. ساده زیستی و بی رغبتی به دنیا و مقامات ظاهری از صفات بارز اخلاقی وی بود.
+
|موضوع= فلسفه و منطق
  
آنچنان كه زبانزد خاص و عام گشته بود، ریاضات شرعیّه فراوان و عمل مستمر به مستحبّات و نوافل و تهجد و سیر مراتب عرفان عملی، او را به مقامات عالیه معنوی نائل گردانیده بود. تا آنجا كه به اجماع همه مورخان داخلی و خارجی و شاگردان و علمای بزرگ معاصر، وی صاحب كرامات بوده است. با آنكه او در زمینه های مختلف علمی تحصیل كرده بود و عالمی متبحر بود ولی او به عنوان فیلسوف شناخته شده و شاگردان زیادی در این زمینه تربیت نموده است.
+
|زبان=عربی
  
==اساتید==
+
|تعداد جلد=۵
  
ملا اسماعیل درب كوشكی اصفهانی، عبدالرزاق لاهیجی، ملا علی نوری، شیخ احمد احسانی، ملا علی نوری، آقا سید رضی لاریجانی، آقا محمدعلی نجفی، حاج ابراهیم كلباسی.
+
|عنوان افزوده1=تحقیق
  
==شاگردان==
+
|افزوده1=حسن زاده آملی
  
آخوند ملا محمدكاظم خراسانی، ملا حسینقلی همدانی. میرزا حسین سبزواری، شیخ علی فاضل تبتّی، آقا میرزا محمد یزدی، حاج میرزا سید ابوطالب زنجانی، آخوند ملا اسماعیل سبزواری، آخوند ملا محمد (فرزند حاجی)، حاج ملا علی سمنانی، ملا محمدصادق حكیم، میرزا نصرالله حكیم قمشه ای، ملا علی اكبر خراسانی و دهها نفر دیگر.
+
|عنوان افزوده2=
  
==تألیفات==
+
|افزوده2=
  
حواشی بر اسفار ملاصدرا، اسرار الحكم، شرح الاسماء الحسنی، شرح دعای صباح، دیوان اسرار، اللئالی المنتظمه، غررالفوائد شرح بند اس یا اسرار الاساس... و 47 اثر دیگر اعم از كتاب، شرح و رساله.
+
|لینک=[http://lib.ahlolbait.com/parvan/resource/87372/شرح-المنظومه--منبع-الكترونيكي  شرح المنظومه]
  
 +
}}
 
==معرفی اجمالی كتاب==
 
==معرفی اجمالی كتاب==
  
مقصود حكیم سبزورای از این تألیف، ایجاد زمینه و دیدگاه عمومی، منطقی، فلسفی و عرفانی برای ورود و فهم به درس اسفار اربعه ملاصدرا بود. وی با زبردستی و مهارت خاص موفق به انجام این امر شد و در قالب شعرهای زیبا این كار را انجام داد. هیچ كتابی پس از تألیف شرح منظومه، تاكنون نتوانسته جایگزین آن از حیث روش و مبانی گردد. مطالب كتاب كه در هفت مقصد تدوین شده است بدین شرح می باشد.
+
مقصود [[حاج ملاهادی سبزواری|حکیم سبزورای]] از این تألیف، ایجاد زمینه و دیدگاه عمومی، [[منطق|منطقی]]، [[فلسفه|فلسفی]] و [[عرفان|عرفانی]] برای ورود به درس «[[اسفار اربعه (کتاب)|اسفار اربعه]]» [[ملاصدرا]] و فهم آن بود. وی با زبردستی و مهارت خاص موفق به انجام این امر شد و در قالب شعرهای زیبا این کار را انجام داد. هیچ کتابی پس از تألیف شرح منظومه، تاکنون نتوانسته جایگزین آن از حیث روش و مبانی گردد. مطالب کتاب که در هفت مقصد تدوین شده است بدین شرح می باشد:
 +
 
 +
*مقصد اوّل: در امور عامه
 +
*مقصد دوم: در جواهر و اعراض
 +
*مقصد سوم: در الاهیات به معنی الاخص
 +
*مقصد چهارم: در طبیعیات
 +
*مقصد پنجم: در بنوات و منامات
 +
*مقصد ششم: در [[معاد]]
 +
*مقصد هفتم: در علم [[اخلاق]]
  
* مقصد اوّل: در امور عامه
 
* مقصد دوم: در جواهر و اعراض
 
* مقصد سوم: در الاهیات به معنی الاخص
 
* مقصد چهارم: در طبیعیات
 
* مقصد پنجم: در بنوات و منامات
 
* مقصد ششم: در معاد
 
* مقصد هفتم: در علم اخلاق
 
 
هر مقصد خود به چند فریده و هر فریده به چند غرر تقسیم می شود.  
 
هر مقصد خود به چند فریده و هر فریده به چند غرر تقسیم می شود.  
  
 
==شروح و تعلیقات==
 
==شروح و تعلیقات==
  
تاكنون بیش از چهل شرح و تعلیق به منظومه نوشته شده است. كه می توان به شروح و تعلیفات زیر اشاره كرد. شرح منظومه ملا محمد (فرزند مؤلّف)، حاشیه ملا محمدكاظم خراسانی و شروح و تعلیقات بسیار ارزشمند میرزا مهدی آشتیانی، شیخ محمدتقی آملی، آخوند هیدجی، میرزا احمد آشتیانی، سید ابوالحسن رفیعی و امام خمینی و یكی از شروح كم نظیر شرح حكیم فرزرانه استاد علامه شهید مرتضی مطهری می باشد كه هم به زبان فارسی و هم عربی نگاشته شده است.  
+
تاکنون بیش از چهل شرح و تعلیق بر منظومه نوشته شده است. که می توان به شروح و تعلیقات زیر اشاره کرد: 
 +
 
 +
شرح منظومه ملا محمد (فرزند مؤلّف)، حاشیه [[آخوند خراسانی|ملا محمدکاظم خراسانی]] و شروح و تعلیقات بسیار ارزشمند میرزا مهدی آشتیانی، [[شیخ محمدتقی آملی]]، آخوند هیدجی، [[میرزا احمد آشتیانی]]، [[سید ابوالحسن رفیعی قزوینی|سید ابوالحسن رفیعی]] و [[امام خمینی]]. یکی از شروح کم نظیر، شرح حکیم فرزرانه استاد علامه [[مرتضی مطهری|شهید مرتضی مطهری]] می باشد که هم به زبان فارسی و هم عربی نگاشته شده است.  
  
 
==وضعیت نشر==
 
==وضعیت نشر==
  
این كتاب با تعلیق و تصحیح مفصل علامه حسن زاده آملی در 3 جلد به زبان عربی در سال 1413 ه‍.ق به وسیله نشر ناب تهران به چاپ رسیده است.
+
کتاب شرح المنظومه با تعلیق و تصحیح مفصل [[علامه حسن زاده آملی]] در ۳ جلد به زبان عربی در سال ۱۴۱۳ ه‍.ق به وسیله نشر ناب تهران به چاپ رسیده است.
  
 
==منابع==
 
==منابع==
* حافظ فرزانه - مرکز مطالعات و پژوهش هاي فرهنگي حوزه علميه.
 
  
[[رده:منابع فلسفی]]
+
*حافظ فرزانه، مرکز مطالعات و پژوهش های فرهنگی حوزه علمیه.
 +
 
 +
==متن کتاب==
 +
[http://lib.ahlolbait.com/parvan/resource/87372/شرح-المنظومه--منبع-الكترونيكي '''شرح المنظومه''']
 +
 
 +
[[رده:کتاب‌های فلسفی]]
 
[[رده:کتابهای درسی حوزه]]
 
[[رده:کتابهای درسی حوزه]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۶ فوریهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۶:۳۵

«شرح منظومه» اثری فلسفی، تألیف ملاهادی سبزواری (۱۲۱۲-۱۲۸۹ ق)، عارف، فیلسوف و شاعر مشهور دوران قاجاریه است. این کتاب زمینه‌ای برای فهم درس «اسفار اربعه» می‌باشد.

شرح منظومه سبزواری.jpg
نویسنده ملا هادی سبزواری
موضوع فلسفه و منطق
زبان عربی
تعداد جلد ۵
تحقیق حسن زاده آملی

شرح المنظومه

معرفی اجمالی كتاب

مقصود حکیم سبزورای از این تألیف، ایجاد زمینه و دیدگاه عمومی، منطقی، فلسفی و عرفانی برای ورود به درس «اسفار اربعه» ملاصدرا و فهم آن بود. وی با زبردستی و مهارت خاص موفق به انجام این امر شد و در قالب شعرهای زیبا این کار را انجام داد. هیچ کتابی پس از تألیف شرح منظومه، تاکنون نتوانسته جایگزین آن از حیث روش و مبانی گردد. مطالب کتاب که در هفت مقصد تدوین شده است بدین شرح می باشد:

  • مقصد اوّل: در امور عامه
  • مقصد دوم: در جواهر و اعراض
  • مقصد سوم: در الاهیات به معنی الاخص
  • مقصد چهارم: در طبیعیات
  • مقصد پنجم: در بنوات و منامات
  • مقصد ششم: در معاد
  • مقصد هفتم: در علم اخلاق

هر مقصد خود به چند فریده و هر فریده به چند غرر تقسیم می شود.

شروح و تعلیقات

تاکنون بیش از چهل شرح و تعلیق بر منظومه نوشته شده است. که می توان به شروح و تعلیقات زیر اشاره کرد:

شرح منظومه ملا محمد (فرزند مؤلّف)، حاشیه ملا محمدکاظم خراسانی و شروح و تعلیقات بسیار ارزشمند میرزا مهدی آشتیانی، شیخ محمدتقی آملی، آخوند هیدجی، میرزا احمد آشتیانی، سید ابوالحسن رفیعی و امام خمینی. یکی از شروح کم نظیر، شرح حکیم فرزرانه استاد علامه شهید مرتضی مطهری می باشد که هم به زبان فارسی و هم عربی نگاشته شده است.

وضعیت نشر

کتاب شرح المنظومه با تعلیق و تصحیح مفصل علامه حسن زاده آملی در ۳ جلد به زبان عربی در سال ۱۴۱۳ ه‍.ق به وسیله نشر ناب تهران به چاپ رسیده است.

منابع

  • حافظ فرزانه، مرکز مطالعات و پژوهش های فرهنگی حوزه علمیه.

متن کتاب

شرح المنظومه