اخبار غیبی قرآن: تفاوت بین نسخه‌ها

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جز
سطر ۱: سطر ۱:
{{نیازمند ویرایش فنی}}
 
 
 
{{الگو:منبع الکترونیکی معتبر}}
 
{{الگو:منبع الکترونیکی معتبر}}
  
 
__toc__
 
__toc__
  
غيب به معني مستور و پنهان، در مقابل محسوس و مشهود بكار مي رود و به هر چيزي كه از قلمرو حواس ما بيرون باشد غيب مي گويند<ref> راغب اصفهانى، حسين بن محمد؛ المفردات في غريب القرآن‌، دمشق بيروت، ‌دارالعلم الدار الشامية، س1412 ق، ‌چ اول‌، ص616. </ref>، غيب در مقابل شهادت قرار دارد و مقصود از آن بخشي از حقايق عالم هستي است كه از حوزه ادراك متعارف بشري خارج است.
+
غيب به معني مستور و پنهان، در مقابل محسوس و مشهود بكار مي رود و به هر چيزي كه از قلمرو حواس ما بيرون باشد، غيب مي گويند.<ref>راغب اصفهانى، حسين بن محمد؛ المفردات في غريب القرآن‌، دمشق بيروت، ‌دارالعلم الدارالشامية، س1412 ق، ‌چ اول‌، ص616.</ref>، غيب در مقابل شهادت قرار دارد و مقصود از آن بخشي از حقايق عالم هستي است كه از حوزه ادراك متعارف بشري خارج است.
 +
 
 +
[[قرآن كريم]] از حقايق غيبي فراواني خبر داده و علاوه بر تبيين برخي مطالب غيبي پيرامون خداوند متعال و صفات جمال و جلال او، فرشتگان و اجنه، برزخ و عالم آخرت، بهشت و جهنم و... خبر داده است.<ref>طوسي محمد بن حسن، الاقتصاد، تحقيق شيخ حسن سعيد، قم مكتبه جامع مطبعه خيام، س1400هـ، ص 172. سعدالدين تفتازاني، شرح المقاصد، قم انتشارات شريف رضي، س1409هـ، ج5، ص36.</ref>
 +
 
 +
==جايگاه علمي واژه==
 +
 
 +
در مورد اخبار غيب، بحث پيرامون آن دسته از خبرها و حوادثي است که در گذشته، حال و آينده مي باشند و [[قرآن]] از آنها به طور صحيح و قطعي خبر داده است و به اخبار از حوادث و سرگذشت امت هاي پيشين و [[پيامبران]] گذشته استدلال كرده است،<ref> معرفت، محمدهادي؛ تلخيص التمهيد، قم: انتشارات جامعه مدرسين، چ دوم، س 1416 هـ.ق، ج2، ص23-24.</ref>
 +
 
 +
كه اين داستانها را قبل از اين نه پيامبر و نه مردمي كه در ميان آنان بسر مي بردند، مي دانستند. مانند خبر از مكنونات قلبي افراد در عصر پيامبر لذا پيامبر از آنچه در قلب منافقان و ديگران مي گذشت، خبر داشت و همين طور [[قرآن]] از وقايعي كه در آينده قرار بود اتفاق بيفتد خبر مي داد كه با وجود نبود امكانات وسايل پيش بيني كننده در زمان خود بي نظير بود.
 +
 
 +
==اقسام اخبار غیبی در قرآن==
  
قرآن كريم از حقايق غيبي فراواني خبر داده و علاوه بر تبيين برخي مطالب غيبي پيرامون خداوند متعال و صفات جمال و جلال او، فرشتگان و اجنه، برزخ و عالـم آخرت، بهشت و جهنـم و... خبر داده است <ref> طوسي محمد بن حسن، الاقتصاد، تحقيق شيخ حسن سعيد، قم مكتبه جامع مطبعه خيام، س1400هـ، ص 172. سعدالدين تفتازاني، شرح المقاصد، قم انتشارات شريف رضي، س1409هـ، ج 5، ص 36. </ref>
+
'''1- اخبار از گذشتگان:'''
  
== جايگاه علمي واژه ==
+
'''''الف) داستان چگونگي ولادت حضرت یحیی:'''''
  
در مورد اخبار غيب، بحث پيرامون آن دسته از خبرها و حوادثي است که در گذشته، حال و آينده مي باشند و قرآن از آنها به طور صحيح و قطعي خبر داده است و به اخبار از حوادث و سرگذشت امت هاي پيشين و پيامبران گذشته استدلال كرده است،<ref> معرفت, محمد هادي؛ تلخيص التمهيد، قم: انتشارات جامعه مدرسين, چ دوم, س 1416 هـ ق, ج 2, ص 23-24. </ref>
+
كفالت حضرت مريم به عهده زكريا بود يك روز كه نزد مريم می­رود، غذای پاكيزه اي نزدش مي بيند آن هم ميوه تابستان در فصل زمستان، با تعجب مي پرسد از كجا چنين خوراكي برايت فراهم شده؟ مريم مي گويد: خداوند، آنها را برايم مي فرستد و خداوند هر كس را بخواهد بدون حساب روزي مي دهد.
كه اين داستان ها را قبل از اين نه پيامبر و نه مردمي كه در ميان آنان بسر مي بردند مي دانستند. مانند خبر از مكنونات قلبي افراد در عصر پيامبر لذا پيامبر از آنچه در قلب منافقان و ديگران مي گذشت خبر داشت و همين طور قرآن از وقايعي كه در آينده قرار بود اتفاق بيفتد خبر مي داد كه با وجود نبود امكانات و سايل پيش بيني كننده در زمان خود بي نظير بود.
 
  
== اقسام اخبار غیبی در قرآن ==
+
زكريا كه همواره در حسرت نداشتن فرزند مي سوخت از اين حادثه اميدش قوت گرفته به [[دعا]] و تضرع و التماس می­پردازد تا این که [[فرشتگان]] در [[محراب]] به وي مژده پسري می­دهند كه او از افراد پاك دامن و از پيغمبران شايسته خواهد شد، ولي چون زنش از آغاز نازا و خود پيري نود و چند ساله بود،<ref>علامه طبرسي؛ مجمع البيان فى تفسير القرآن، ترجمه ‌مترجمان‌، تحقيق: رضا ستوده‌، تهران: انتشارات فراهانى‌، س1360 ش،‌ چ اول،‌ ج4، ص51-52.</ref> با شگفتي پرسيد: {{متن قرآن|«قَالَ رَبََّ أنََّی یَکُونُ لِی غُلام وَ قَد بَلَغَنِی الکِبَر و...»}}<ref>[[سوره آل عمران]]، آيه 37 الي 40.</ref> پروردگارا! چگونه ممكن است فرزندى براى من باشد، در حالى كه پيرى به سراغ من آمده و همسرم نازاست؟! فرمود: بدين گونه خداوند هر كارى را بخواهد انجام مى‌دهد.
  
1- اخبار از گذشتگان
+
'''''ب) داستان ولادت حضرت عيسی:'''''
  
الف) داستان چگونگي ولادت حضرت یحی؛
+
مريم بعد از دريافت خبر، ناراحت شده گفت: «چگونه ممكن است فرزندى براى من باشد؟! در حالى كه تاكنون انسانى با من تماس نداشته و زن آلوده‌اى هم نبوده‌ام!».<ref>[[سوره مریم]]، آيه 20.</ref> گفت: «مطلب همين است! پروردگارت فرموده: اين كار بر من آسان است! (ما او را مى‌آفرينيم، تا قدرت خويش را آشكار سازيم) و او را براى مردم نشانه‌اى قرار دهيم و رحمتى باشد از سوى ما! و اين امرى است پايان يافته».<ref>سوره مريم، آيه 21.</ref>
  
كفالت حضرت مريم به عهده زكريا بود يك روز كه نزد مريم می­رود، غذای پاكيزه اي نزدش مي بيند آن هم ميوه تابستان در فصل زمستان، با تعجب مي پرسد از كجا چنين خوراكي برايت فراهم شده؟ مريم مي گويد خداوند، آن ها را برايم مي فرستد و خداوند هر كس را بخواهد بدون حساب روزي مي دهد.
+
'''2- اخبار از مكنونات قلبي ديگران:'''
  
زكريا كه همواره در حسرت نداشتن فرزند مي سوخت از اين حادثه اميدش قوت گرفته به دعا و تضرع و التماس می­پردازد تا اینکه فرشتگان در محراب به وي مژده پسري می­دهنـد كه او از افراد پاك دامـن و از پيغمبران شايسته خواهـد شد، ولي چون زنش از آغاز نازا و خود پيري نود و چند ساله بود،<ref> علامه طبرسي؛ مجمع البيان فى تفسير القرآن، ترجمه ‌مترجمان‌، تحقيق: رضا ستوده‌، تهران: انتشارات فراهانى‌، س1360 ش،‌ چ اول،‌ ج4, ص 51-52. </ref> با شگفتي پرسيد:
+
قرآن از حوادث و وقايعي كه در زمان پيامبر صلی الله علیه و آله در شُرف واقع شدن بوده است، خبر داده مانند خبرهاي غيبي قرآن از دسيسه هاي منافقان و دشمنان اسلام؛ {{متن قرآن|«أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذينَ نُهُوا عَنِ النَّجْوى‌ ثُمَّ يَعُودُونَ...»}}<ref>[[سوره مجادله]]، آيه8 و بنگريد [[سوره توبه]] آيه107–110.</ref>
«قَالَ رَبََّ أنََّی یَکُونُ لِی غُلام وَ قَد بَلَغَنِی الکِبَر و...»<ref> سورة آل عمران، آية 37 الي 40. </ref>
 
«پروردگارا! چگونه ممكن است فرزندى براى من باشد، در حالى كه پيرى به سراغ من آمده، و همسرم نازاست؟!» فرمود: «بدين گونه خداوند هر كارى را بخواهد انجام مى‌دهد»
 
 
ب) داستان ولادت حضرت عيسي؛
 
  
مريم بعد از دريافت خبر، ناراحت شده گفت:
+
آيا نديدى كسانى را كه از نجوا (سخنان درگوشى‌) نهى شدند، سپس به كارى كه از آن نهى شده بودند بازمى‌گردند و براى انجام گناه و تعدّى و نافرمانى رسول خدا به نجوا مى‌پردازند و هنگامى كه نزد تو مى‌آيند تو را تحيّتى (و خوشامدى) مى‌گويند كه خدا به تو نگفته است و در دل مى‌گويند: چرا خداوند ما را بخاطر گفته‌هايمان عذاب نمى‌كند؟! جهنم براى آنان كافى اسـت، وارد آن مى‌شوند و چه بد فرجامى است!
«چگونه ممكن است فرزندى براى من باشد؟! در حالى كه تا كنون انسانى با من تماس نداشته، و زن آلوده‌اى هم نبوده‌ام!» <ref> سورة مريم، آيه 20 </ref> گفت: «مطلب همين است! پروردگارت فرموده: اين كار بر من آسان است! (ما او را مى‌آفرينيم، تا قدرت خويش را آشكار سازيم) و او را براى مردم نشانـه‌اى قـرار  دهيــم و رحمتـى باشـد از سـوى ما! و ايـن امـرى است پايان يافته »<ref> سورة مريم، آيه 21. </ref>
 
 
2- اخبار از مكنونات قلبي ديگران؛
 
  
قرآن از حوادث و وقايعي كه در زمان پيامبر (ص) در شُرف واقع شدن بوده است
+
'''3- اخبار از آينده:'''
خبر داده، مانند خبرهاي غيبي قرآن از دسيسه هاي منافقان و دشمنان اسلام؛
 
«أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذينَ نُهُوا عَنِ النَّجْوى‌ ثُمَّ يَعُودُونَ...»<ref> سوره مجادله، آيه، 8 . و بنگريد سوره توبه، آيه، 107 – 110. </ref>
 
«آيا نديدى كسانى را كه از نجوا [سخنان درگوشى‌] نهى شدند، سپس به كارى كه از آن نهى شده بودند بازمى‌گردند و براى انجام گناه و تعدّى و نافرمانى رسول خدا به نجوا مى‌پردازند و هنگامى كه نزد تو مى‌آيند تو را تحيّتى (و خوشامدى) مى‌گويند كه خدا به تو نگفته است، و در دل مى‌گويند: چرا خداوند ما را بخاطر گفته‌هايمان عذاب نمى‌كند؟! جهنم براى آنان كافى اسـت، وارد آن مى‌شـوند، و چه بد فرجامـى است!»
 
                         
 
3- اخبار از آينده؛
 
  
قرآن از حوادثي كه پس از نزول آيات در زمان آينده رخ مي دادند به روشني پرده برداري کرده كه مي توان به مواردي چون خبر پيروزي روم بر فارس اشاره نمود؛
+
قرآن از حوادثي كه پس از نزول آيات در زمان آينده رخ مي دادند به روشني پرده برداري کرده كه مي توان به مواردي چون خبر پيروزي روم بر فارس اشاره نمود؛ {{متن قرآن|«غُلِبَتِ الرُّومُ في‌ أَدْنَى الْأَرْضِ وَ هُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ في‌ بِضْعِ سِنينَ...»}}.<ref>[[سوره روم]]، آيه 2-3-4.</ref> روميان مغلوب شدند (و اين شكست) در سرزمين نزديكى رخ داد، اما آنان پس از (اين) مغلوبيت، بزودى غلبه خواهند كرد.
«غُلِبَتِ الرُّومُ في‌ أَدْنَى الْأَرْضِ وَ هُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ في‌ بِضْعِ سِنينَ..»<ref> سورة روم، آيه 2-3-4. </ref>
 
«روميان مغلوب شدند (و اين شكست) در سرزمين نزديكى رخ داد، امّا آنان پس از (اين) مغلوبيّت، بزودى غلبه خواهند كرد »
 
 
  
== پانویس ==
+
==پانویس==
 
<references/>
 
<references/>
  
 +
==منابع==
 +
[http://www.pajoohe.com/fa/index.php?Page=definition&UID=30533 اخبار غیب در قرآن، روح الله رضوانی، سایت پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام (بخش فرهنگ علوم انسانی و اسلامی)] تاریخ بازیابی: 29 آذر 1390.
  
== منابع ==
 
[http://www.pajoohe.com/fa/index.php?Page=definition&UID=30533 اخبار غیب در قرآن، روح الله رضوانی، سایت پژوهشکده باقر العلوم(ع) (بخش فرهنگ علوم انسانی و اسلامی)] تاریخ باز یابی:29 آذر 1390.
 
 
[[رده:اعجاز قرآن]]
 
[[رده:اعجاز قرآن]]

نسخهٔ ‏۲۵ دسامبر ۲۰۱۲، ساعت ۱۰:۰۷

این مدخل از دانشنامه هنوز نوشته نشده است.

Icon-computer.png
محتوای فعلی مقاله یکی از پایگاه های معتبر متناسب با عنوان است.

(احتمالا تصرف اندکی صورت گرفته است)


غيب به معني مستور و پنهان، در مقابل محسوس و مشهود بكار مي رود و به هر چيزي كه از قلمرو حواس ما بيرون باشد، غيب مي گويند.[۱]، غيب در مقابل شهادت قرار دارد و مقصود از آن بخشي از حقايق عالم هستي است كه از حوزه ادراك متعارف بشري خارج است.

قرآن كريم از حقايق غيبي فراواني خبر داده و علاوه بر تبيين برخي مطالب غيبي پيرامون خداوند متعال و صفات جمال و جلال او، فرشتگان و اجنه، برزخ و عالم آخرت، بهشت و جهنم و... خبر داده است.[۲]

جايگاه علمي واژه

در مورد اخبار غيب، بحث پيرامون آن دسته از خبرها و حوادثي است که در گذشته، حال و آينده مي باشند و قرآن از آنها به طور صحيح و قطعي خبر داده است و به اخبار از حوادث و سرگذشت امت هاي پيشين و پيامبران گذشته استدلال كرده است،[۳]

كه اين داستانها را قبل از اين نه پيامبر و نه مردمي كه در ميان آنان بسر مي بردند، مي دانستند. مانند خبر از مكنونات قلبي افراد در عصر پيامبر لذا پيامبر از آنچه در قلب منافقان و ديگران مي گذشت، خبر داشت و همين طور قرآن از وقايعي كه در آينده قرار بود اتفاق بيفتد خبر مي داد كه با وجود نبود امكانات وسايل پيش بيني كننده در زمان خود بي نظير بود.

اقسام اخبار غیبی در قرآن

1- اخبار از گذشتگان:

الف) داستان چگونگي ولادت حضرت یحیی:

كفالت حضرت مريم به عهده زكريا بود يك روز كه نزد مريم می­رود، غذای پاكيزه اي نزدش مي بيند آن هم ميوه تابستان در فصل زمستان، با تعجب مي پرسد از كجا چنين خوراكي برايت فراهم شده؟ مريم مي گويد: خداوند، آنها را برايم مي فرستد و خداوند هر كس را بخواهد بدون حساب روزي مي دهد.

زكريا كه همواره در حسرت نداشتن فرزند مي سوخت از اين حادثه اميدش قوت گرفته به دعا و تضرع و التماس می­پردازد تا این که فرشتگان در محراب به وي مژده پسري می­دهند كه او از افراد پاك دامن و از پيغمبران شايسته خواهد شد، ولي چون زنش از آغاز نازا و خود پيري نود و چند ساله بود،[۴] با شگفتي پرسيد: «قَالَ رَبََّ أنََّی یَکُونُ لِی غُلام وَ قَد بَلَغَنِی الکِبَر و...»[۵] پروردگارا! چگونه ممكن است فرزندى براى من باشد، در حالى كه پيرى به سراغ من آمده و همسرم نازاست؟! فرمود: بدين گونه خداوند هر كارى را بخواهد انجام مى‌دهد.

ب) داستان ولادت حضرت عيسی:

مريم بعد از دريافت خبر، ناراحت شده گفت: «چگونه ممكن است فرزندى براى من باشد؟! در حالى كه تاكنون انسانى با من تماس نداشته و زن آلوده‌اى هم نبوده‌ام!».[۶] گفت: «مطلب همين است! پروردگارت فرموده: اين كار بر من آسان است! (ما او را مى‌آفرينيم، تا قدرت خويش را آشكار سازيم) و او را براى مردم نشانه‌اى قرار دهيم و رحمتى باشد از سوى ما! و اين امرى است پايان يافته».[۷]

2- اخبار از مكنونات قلبي ديگران:

قرآن از حوادث و وقايعي كه در زمان پيامبر صلی الله علیه و آله در شُرف واقع شدن بوده است، خبر داده مانند خبرهاي غيبي قرآن از دسيسه هاي منافقان و دشمنان اسلام؛ «أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذينَ نُهُوا عَنِ النَّجْوى‌ ثُمَّ يَعُودُونَ...»[۸]

آيا نديدى كسانى را كه از نجوا (سخنان درگوشى‌) نهى شدند، سپس به كارى كه از آن نهى شده بودند بازمى‌گردند و براى انجام گناه و تعدّى و نافرمانى رسول خدا به نجوا مى‌پردازند و هنگامى كه نزد تو مى‌آيند تو را تحيّتى (و خوشامدى) مى‌گويند كه خدا به تو نگفته است و در دل مى‌گويند: چرا خداوند ما را بخاطر گفته‌هايمان عذاب نمى‌كند؟! جهنم براى آنان كافى اسـت، وارد آن مى‌شوند و چه بد فرجامى است!

3- اخبار از آينده:

قرآن از حوادثي كه پس از نزول آيات در زمان آينده رخ مي دادند به روشني پرده برداري کرده كه مي توان به مواردي چون خبر پيروزي روم بر فارس اشاره نمود؛ «غُلِبَتِ الرُّومُ في‌ أَدْنَى الْأَرْضِ وَ هُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ في‌ بِضْعِ سِنينَ...».[۹] روميان مغلوب شدند (و اين شكست) در سرزمين نزديكى رخ داد، اما آنان پس از (اين) مغلوبيت، بزودى غلبه خواهند كرد.

پانویس

  1. راغب اصفهانى، حسين بن محمد؛ المفردات في غريب القرآن‌، دمشق بيروت، ‌دارالعلم الدارالشامية، س1412 ق، ‌چ اول‌، ص616.
  2. طوسي محمد بن حسن، الاقتصاد، تحقيق شيخ حسن سعيد، قم مكتبه جامع مطبعه خيام، س1400هـ، ص 172. سعدالدين تفتازاني، شرح المقاصد، قم انتشارات شريف رضي، س1409هـ، ج5، ص36.
  3. معرفت، محمدهادي؛ تلخيص التمهيد، قم: انتشارات جامعه مدرسين، چ دوم، س 1416 هـ.ق، ج2، ص23-24.
  4. علامه طبرسي؛ مجمع البيان فى تفسير القرآن، ترجمه ‌مترجمان‌، تحقيق: رضا ستوده‌، تهران: انتشارات فراهانى‌، س1360 ش،‌ چ اول،‌ ج4، ص51-52.
  5. سوره آل عمران، آيه 37 الي 40.
  6. سوره مریم، آيه 20.
  7. سوره مريم، آيه 21.
  8. سوره مجادله، آيه8 و بنگريد سوره توبه آيه107–110.
  9. سوره روم، آيه 2-3-4.

منابع

اخبار غیب در قرآن، روح الله رضوانی، سایت پژوهشکده باقرالعلوم علیه السلام (بخش فرهنگ علوم انسانی و اسلامی) تاریخ بازیابی: 29 آذر 1390.