https://wiki.ahlolbait.com/api.php?hidebots=1&urlversion=1&days=7&limit=50&action=feedrecentchanges&feedformat=atom دانشنامه‌ی اسلامی - تغییرات اخیر [fa] 2026-05-01T02:14:28Z آخرین تغییرات ویکی را در این خوراک پی‌گیری کنید. MediaWiki 1.32.0 https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%84%D8%B7%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D9%84%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161502&oldid=130869 شیخ لطف الله لاریجانی 2026-04-30T12:37:34Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۳۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del class="diffchange diffchange-inline">شیخ لطف الله لاریجانی</del>'''<del class="diffchange diffchange-inline">، </del>(م، ۱۳۱۱ ق) از شاگردان [[شیخ محمدحسن نجفی<del class="diffchange diffchange-inline">|شیخ محمدحسن</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">صاحب &quot;</del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">جواهر الکلام (کتاب)|جواهر</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">&quot; و مرحوم </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">شیخ مرتضی انصاری|شیخ انصاری</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">بود </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">مانند استادش بسیار </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">تقوا</del>|<del class="diffchange diffchange-inline">پرهیزگار</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">، که در صحن شریف </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">نجف</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">، پارسایان و پرهیزگاران به او اقتدا می‌کردند و عده زیادی از مجلس درس او استفاده می‌بردند</del>.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">{{شناسنامه عالم</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|نام کامل = شیخ لطف‌الله لاریجانی</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|تصویر=</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|زادروز =</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|زادگاه = </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|وفات =  ۱۳۱۱ قمری</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|مدفن =  [[نجف]]، [[حرم امام علی علیه السلام]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|اساتید =  [[شیخ محمدحسن نجفی]]، [[شیخ مرتضی انصاری]]،...</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|شاگردان =</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|آثار =  ایضاح‌ المضامین، ذریعة‌ الاعتماد، شرح [[قواعد الأحکام (کتاب)|قواعد‌ الاحکام]]، حاشیه بر حجیّة‌ الظن،...</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">}}</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins class="diffchange diffchange-inline">«شیخ لطف‌الله لاریجانی»</ins>''' (م، ۱۳۱۱ ق)<ins class="diffchange diffchange-inline">، فقیه اصولی و عالم ربانی [[شیعه]] در قرن چهاردهم قمری و </ins>از شاگردان [[شیخ محمدحسن نجفی]] <ins class="diffchange diffchange-inline">و </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">شیخ انصاری</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">بود. او در </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">فقه</ins>]] و [[<ins class="diffchange diffchange-inline">اصول فقه</ins>|<ins class="diffchange diffchange-inline">اصول</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">صاحب‌نظر و دارای تألیفاتی چون «ایضاح‌ المضامین» و «شرح </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">قواعد الأحکام (کتاب)|قواعد‌ الاحکام</ins>]]<ins class="diffchange diffchange-inline">» بود</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">وی اگر چه به </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">مرجعیت</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">نایل نشد (احتمالا بواسطه معاصر بودن با </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">میرزا محمدحسن شیرازی|میرزای شیرازی</del>]] و <del class="diffchange diffchange-inline">انتخاب </del>او <del class="diffchange diffchange-inline">به زعامت عالم [[شیعه|تشیع]])، لکن در فضیلت علمی دست کمی </del>از <del class="diffchange diffchange-inline">مراجع وقت نداشت. شیخ از جهت گذران زندگی بسیار فقیرانه روزگار می‌گذرانید و در صرف وجوه شرعیه خیلی احتیاط می‌کرد</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==زندگی‌نامه==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">شیخ لطف‌الله لاریجانی از عالمان با </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">تقوا</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">بود، که در </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">نجف</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">در صحن شریف علوی، پارسایان </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">پرهیزگاران به </ins>او <ins class="diffchange diffchange-inline">اقتدا می‌کردند و عده زیادی </ins>از <ins class="diffchange diffchange-inline">مجلس درس او استفاده می‌بردند</ins>.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">== آثار ==</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">وی اگرچه به [[مرجعیت]] نایل نشد (احتمالا بواسطه معاصر بودن با [[میرزا محمدحسن شیرازی|میرزای شیرازی]] و انتخاب او به زعامت عالم [[شیعه|تشیع]])، لکن در فضیلت علمی دست کمی از مراجع وقت نداشت. شیخ لطف‌الله از جهت گذران زندگی بسیار فقیرانه روزگار می‌گذرانید و در صرف وجوه شرعیه خیلی احتیاط می‌کرد.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <del class="diffchange diffchange-inline">ایضاح‌المضامین </del>(<del class="diffchange diffchange-inline">ایضاح‌القوانین</del>)، که حاشیه بر &quot;[[قوانین الاصول (کتاب)|<del class="diffchange diffchange-inline">قوانین‌الاصول</del>]]&quot; است؛  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">مرحوم شیخ لطف الله لاریجانی در سال ۱۳۱۱ قمری در [[نجف]] اشرف مرحوم شد و در صحن مقدس [[حرم امام علی علیه السلام]] مدفون گردید.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <del class="diffchange diffchange-inline">ذریعة‌الاعتماد؛ </del>حاشیه بر &quot;<del class="diffchange diffchange-inline">فرائد‌الانسداد</del>&quot;؛  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* شرح &quot;[[قواعد الأحکام (کتاب)|<del class="diffchange diffchange-inline">قواعد‌الاحکام</del>]]&quot; [[علامه حلی]]، در چهار مجلد؛  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">== آثار و تألیفات==</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* حاشیه بر &quot;<del class="diffchange diffchange-inline">حجیة‌الظن</del>&quot; <del class="diffchange diffchange-inline">علامه </del>انصاری<del class="diffchange diffchange-inline">&quot;</del>؛</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">ایضاح‌ المضامین </ins>(<ins class="diffchange diffchange-inline">ایضاح‌ القوانین</ins>)، که <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>حاشیه<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>بر &quot;[[قوانین الاصول (کتاب)|<ins class="diffchange diffchange-inline">قوانین‌ الاصول</ins>]]&quot; <ins class="diffchange diffchange-inline">[[میرزای قمی]] </ins>است؛  </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">ذریعة‌ الاعتماد؛ </ins>حاشیه بر &quot;<ins class="diffchange diffchange-inline">فرائد‌ الانسداد</ins>&quot;؛  </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* شرح &quot;[[قواعد الأحکام (کتاب)|<ins class="diffchange diffchange-inline">قواعد‌ الاحکام</ins>]]&quot; [[علامه حلی]]، در چهار مجلد؛  </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* حاشیه بر <ins class="diffchange diffchange-inline">رساله </ins>&quot;<ins class="diffchange diffchange-inline">حجیّة‌ الظن</ins>&quot; <ins class="diffchange diffchange-inline">[[شیخ </ins>انصاری<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>؛</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== وفات ==</del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیخ لطف الله در سال ۱۳۱۱ قمری در [[نجف]] اشرف مرحوم شد و در صحن مقدس مدفون گردید.</del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* المآثر و الآثار، محمدحسن خان اعتمادالسلطنه، ج۲.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* المآثر و الآثار، محمدحسن خان اعتمادالسلطنه، ج۲.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن <del class="diffchange diffchange-inline">سیزدهم</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن <ins class="diffchange diffchange-inline">چهاردهم</ins>]][[رده:<ins class="diffchange diffchange-inline">علماء شیعه]][[رده:فقیهان]][[رده:مدفونین در حرم امام علی علیه السلام</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<del class="diffchange diffchange-inline">مجتهدین</del>]]</div></td><td colspan="2"> </td></tr> </table> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%84%D8%B7%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%DB%8C_%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161501&oldid=142099 شیخ لطف الله عاملی اصفهانی 2026-04-30T11:48:43Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۴۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del class="diffchange diffchange-inline">شیخ لطف الله </del>میسی <del class="diffchange diffchange-inline">عاملی</del>''' (م، ۱۰۳۵ ق) از فقهای [[شیعه]] در قرن یازدهم قمری و از شاگردان [[ملا عبدالله شوشتری]] است. او از جمله علمای جبل عامل [[لبنان]] است که در زمان [[صفویه]] به [[ایران]] مهاجرت نمود. به دستور شاه عباس صفوی در میدان نقش جهان [[اصفهان]]، «[[مسجد شیخ لطف الله]]» به عنوان محل تدریس و [[نماز جماعت]] <del class="diffchange diffchange-inline">شیخ </del>ساخته شد.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins class="diffchange diffchange-inline">«شیخ لطف‌الله </ins>میسی <ins class="diffchange diffchange-inline">عاملی»</ins>''' (م، ۱۰۳۵ ق)<ins class="diffchange diffchange-inline">، </ins>از فقهای [[شیعه]] در قرن یازدهم قمری و از شاگردان [[ملا عبدالله شوشتری]] است. او از جمله علمای جبل عامل [[لبنان]] است که در زمان [[صفویه]] به [[ایران]] مهاجرت نمود. به دستور شاه عباس صفوی در میدان نقش جهان [[اصفهان]]، «[[مسجد شیخ لطف الله<ins class="diffchange diffchange-inline">|مسجد شیخ لطف‌الله</ins>]]» به عنوان محل تدریس و [[نماز جماعت]] <ins class="diffchange diffchange-inline">او </ins>ساخته شد.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام شخصیت =  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام شخصیت =  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام کامل = شیخ <del class="diffchange diffchange-inline">لطف الله </del>میسی عاملی</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام کامل = شیخ <ins class="diffchange diffchange-inline">لطف‌الله </ins>میسی عاملی</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادروز =  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادروز =  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادگاه = میس، [[لبنان]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادگاه = میس، [[لبنان]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات = ۱۰۳۵ قمری</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات = ۱۰۳۵ قمری</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن = [[کربلا]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن = [[کربلا]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید = [[ملا عبدالله شوشتری]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید = [[ملا عبدالله شوشتری]]<ins class="diffchange diffchange-inline">،...</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان=</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان=</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار = حاشیه بر بعضی از کتب فقه، رسائلی بر رد <del class="diffchange diffchange-inline">فتاوی </del>دینی معاصرین،...</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار = حاشیه بر بعضی از کتب فقه، رسائلی بر رد <ins class="diffchange diffchange-inline">فتاوای </ins>دینی معاصرین،...</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==زندگی‌نامه==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==زندگی‌نامه==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شیخ لطف الله بن عبدالکریم <del class="diffchange diffchange-inline">بن ابراهیم </del>از نوادگان [[محقق ميسی عاملی|علی بن عبدالعالی میسی]]، اصلاً از مَیس [[لبنان]] است. خاندان او اکثر از فقهای [[امامیه]] بوده اند که در جبل عامل زندگی می کردند و چون پادشاهان [[صفویه|صفوی]] در ترویج مذهب [[تشیع]] و اکرام و اعظام [[فقیه|فقها]] و دانشمندان [[شیعه]] سعی بلیغ روا می داشتند، عده ای از علمای [[بحرین]] و جبل عامل را به [[ایران]] دعوت نمودند.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شیخ لطف الله بن عبدالکریم <ins class="diffchange diffchange-inline">عاملی </ins>از نوادگان [[محقق ميسی عاملی|علی بن عبدالعالی میسی]]، اصلاً از مَیس [[لبنان]] است. خاندان او اکثر از فقهای [[امامیه]] بوده اند که در جبل عامل زندگی می کردند و چون پادشاهان [[صفویه|صفوی]] در ترویج مذهب [[تشیع]] و اکرام و اعظام [[فقیه|فقها]] و دانشمندان [[شیعه]] سعی بلیغ روا می داشتند، عده ای از علمای [[بحرین]] و جبل عامل را به [[ایران]] دعوت نمودند<ins class="diffchange diffchange-inline">. از جمله آنها شیخ [[حسین بن عبدالصمد عاملی]] -پدر [[شیخ بهایی|شیخ بهائی]]- و دیگری شیخ لطف الله عاملی است</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">از جمله آنها شیخ حسین بن عبدالصمد حارثی، پدر [[شیخ بهایی|شیخ بهائی]] و دیگری </del>شیخ لطف الله عاملی <del class="diffchange diffchange-inline">است که </del>ابتدا در [[مشهد]] مقدس مقیم شد و از محضر بزرگانی مانند [[ملا عبدالله شوشتری]] استفاده نمود و از جانب شاه عباس کبیر به خدمت [[آستان قدس رضوی]] انتخاب گردید و تا [[فتنه]] ازبکان در آن شهر مقیم بود. آنگاه به قزوین رفت و به تدریس اشتغال یافت و شاه عباس چون بزرگی و مقام علمی او را بدید به [[اصفهان]] دعوتش نمود.&lt;ref&gt;سید محمدباقر کتابی/ رجال اصفهان (در علم، عرفان، ادب و هنر)/ سازمان چاپ و انتشارات و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، چاپ اول ۱۳۷۵/ صص ۹ <del class="diffchange diffchange-inline">و۸</del>.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شیخ لطف الله عاملی ابتدا در [[مشهد]] مقدس مقیم شد و از محضر بزرگانی مانند [[ملا عبدالله شوشتری]] استفاده نمود و از جانب شاه عباس کبیر به خدمت [[آستان قدس رضوی]] انتخاب گردید و تا [[فتنه]] ازبکان در آن شهر مقیم بود. آنگاه به قزوین رفت و به تدریس اشتغال یافت و شاه عباس چون بزرگی و مقام علمی او را بدید به [[اصفهان]] دعوتش نمود.&lt;ref&gt;سید محمدباقر کتابی/ رجال اصفهان (در علم، عرفان، ادب و هنر)/ سازمان چاپ و انتشارات و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، چاپ اول ۱۳۷۵/ صص ۹<ins class="diffchange diffchange-inline">-۸</ins>.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف «عالم آرای عباسی» نیز این مطلب را چنین می <del class="diffchange diffchange-inline">نویسد</del>: &quot;شیخ لطف الله میسی، مشهور از محال مقدس <del class="diffchange diffchange-inline">نبیره ی </del>شیخ ابراهیم طیسی است که از فضلای متبحر و فقهای عصر بود. مولد شریفش موضع میس جبل عامل است. در اوایل سن شباب احرام [[زیارت]] [[امام رضا|امام ثامن]] علیه <del class="diffchange diffchange-inline">التحیه </del>والثناء بسته، مدتی مدید در آن آستان ملایک آشیان به تحصیل علوم روزگار گذرانیده، از برکات صحبت مولانا عبدالله شوشتری و سایر علمای [[مشهد]] مقدس بهره کامل در علم [[فقه]] یافته و در زمره مدرسین سرکار فیض آثار انتظام یافت و در زمان حضرت اعلی شاهی ظل الهی منصب والای خادمی نیز <del class="diffchange diffchange-inline">علاوه ی </del>تدریس گشته از آن سرکار موهبت آثار موظف بود. در فترت اوزبکیه از آسیب آن طایفه نجات یافته به درگاه معلی آمده مدتی در قزوین به درس و افاده مشغول بوده حسب الامر الاعلی از آنجا بدار السلطنه اصفهان نقل نمود...&quot;. &lt;ref&gt;اسکندر بیک ترکان/ تاریخ عالم آرامی عباسی، (شامل جلد ۱ و نیمی از جلد ۲)/ مؤسسه انتشارات امیرکبیر تهران، چاپ سوم، ۱۳۸۲/ ص ۱۵۷.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف «عالم آرای عباسی» نیز این مطلب را چنین <ins class="diffchange diffchange-inline">بیان </ins>می <ins class="diffchange diffchange-inline">کند</ins>: &quot;شیخ لطف الله میسی، مشهور از محال مقدس <ins class="diffchange diffchange-inline">نبیره‌ی </ins>شیخ ابراهیم طیسی است که از فضلای متبحر و فقهای عصر بود. مولد شریفش موضع میس جبل عامل است. در اوایل سن شباب احرام [[زیارت]] [[امام رضا|امام ثامن]] علیه <ins class="diffchange diffchange-inline">التحیة </ins>والثناء بسته، مدتی مدید در آن آستان ملایک آشیان به تحصیل علوم روزگار گذرانیده، از برکات صحبت مولانا عبدالله شوشتری و سایر علمای [[مشهد]] مقدس بهره کامل در علم [[فقه]] یافته و در زمره مدرسین سرکار فیض آثار انتظام یافت و در زمان حضرت اعلی شاهی ظل الهی منصب والای خادمی نیز <ins class="diffchange diffchange-inline">علاوه‌ی </ins>تدریس گشته از آن سرکار موهبت آثار موظف بود. در فترت اوزبکیه از آسیب آن طایفه نجات یافته به درگاه معلی آمده مدتی در قزوین به درس و افاده مشغول بوده حسب الامر الاعلی از آنجا بدار السلطنه اصفهان نقل نمود...&quot;.&lt;ref&gt;اسکندر بیک ترکان/ تاریخ عالم آرامی عباسی، (شامل جلد ۱ و نیمی از جلد ۲)/ مؤسسه انتشارات امیرکبیر تهران، چاپ سوم، ۱۳۸۲/ ص ۱۵۷.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شاه عباس صفوی در سال ۱۰۱۱ قمری در جنب میدان نقش جهان مدرسه و [[مسجد|مسجدی]] را که هنوز هم به نام او  شهرت دارد برای محل تدریس و اقامت و امامت او پی نهاد و انجام این کار تا ۱۰۲۸ قمری طول کشید و در حین اتمام همین ساختمان بود که شاه عباس در قسمت جنوبی میدان شاه، طرح انشاء مسجد جامع عباسی یعنی [[مسجد امام اصفهان|مسجد شاه]] را ریخت. بعد از آن که مدرسه و [[مسجد شیخ لطف الله]] برای تدریس و <del class="diffchange diffchange-inline">نمازگزاری </del>شیخ مهیا <del class="diffchange diffchange-inline">گردید </del>شاه برای وجه معاش او وظیفه ای معین و مقرر داشت.&lt;ref&gt;لطف اللّه <del class="diffchange diffchange-inline">هنر فر</del>/گنجینه های آثار تاریخی اصفهان/ اصفهان، کتابفروشی سقفی، چاپ دوم، ۱۳۵۰/ ص ۴۰۴.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شاه عباس صفوی در سال ۱۰۱۱ قمری در جنب میدان نقش جهان <ins class="diffchange diffchange-inline">[[اصفهان]] </ins>مدرسه و [[مسجد|مسجدی]] را که هنوز هم به نام او  شهرت دارد برای محل تدریس و اقامت و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[امام جماعت|</ins>امامت<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>او پی نهاد و انجام این کار تا ۱۰۲۸ قمری طول کشید و در حین اتمام همین ساختمان بود که شاه عباس در قسمت جنوبی میدان شاه، طرح انشاء مسجد جامع عباسی یعنی [[مسجد امام اصفهان|مسجد شاه]] <ins class="diffchange diffchange-inline">(مسجد امام کنونی) </ins>را ریخت. بعد از آن که مدرسه و [[مسجد شیخ لطف الله]] برای تدریس و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[نماز]] گزاری </ins>شیخ مهیا <ins class="diffchange diffchange-inline">گردید، </ins>شاه برای وجه معاش او وظیفه ای معین و مقرر داشت.&lt;ref&gt;لطف اللّه <ins class="diffchange diffchange-inline">هنرفر</ins>/گنجینه های آثار تاریخی اصفهان/ اصفهان، کتابفروشی سقفی، چاپ دوم، ۱۳۵۰/ ص ۴۰۴.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">او </del>[[نماز جمعه]] را [[واجب]] عینی می دانست و مرتباً در مسجد خود اقامه می نمود. <del class="diffchange diffchange-inline">شیخ لطف الله </del>با علامه ثانی [[شیخ بهایی]] معاصر بود و شیخ از وی تجلیل و احترام می نمود. شیخ بهایی مردم را جهت استفاده از حضورش تحریض می نمود.&lt;ref&gt;م <del class="diffchange diffchange-inline">– </del>جرفادقانی/ علمای بزرگ شیعه از کلینی تا خمینی/ انتشارات معارف اسلامی، قم، خیابان دوم پاساژ قدس، چاپ اول مهرماه ۱۳۶۴/ ص ۱۲۸.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">شیخ لطف الله </ins>[[نماز جمعه]] را [[واجب]] عینی می دانست و مرتباً در مسجد خود اقامه می نمود. <ins class="diffchange diffchange-inline">او </ins>با علامه ثانی [[شیخ بهایی]] معاصر بود و شیخ از وی تجلیل و احترام می نمود. شیخ بهایی مردم را جهت استفاده از حضورش تحریض می نمود.&lt;ref&gt;م<ins class="diffchange diffchange-inline">. </ins>جرفادقانی/ علمای بزرگ شیعه از کلینی تا خمینی/ انتشارات معارف اسلامی، قم، خیابان دوم پاساژ قدس، چاپ اول مهرماه ۱۳۶۴/ ص ۱۲۸.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''وفات:'''</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وفات شیخ لطف الله عاملی سرانجام به سال ۱۰۳۵ قمری در [[اصفهان]] رخ داد&lt;ref&gt;جرفادقانی، همان، ص ۱۲۸.&lt;/ref&gt; و پیکر مطهر او را برای تدفین به [[کربلا]] حمل نمودند.&lt;ref&gt;کتابی، همان، ص ۱۰.&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==آثار و تألیفات==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==آثار و تألیفات==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آثار شیخ لطف الله بیشتر [[حاشیه|حواشی]] و تعلیقاتی است که بر بعضی از کتب [[فقه]] نوشته است.&lt;ref&gt;کتابی، همان، ص ۱۰.&lt;/ref&gt; و نیز رسائلی که بر رد [[فتوا|فتاوی]] دینی معاصرین به رشته نگارش درآورده است.&lt;ref&gt;<del class="diffchange diffchange-inline">هنر فر، </del>همان، ص ۴۰۵<del class="diffchange diffchange-inline">.&lt;/ref&gt;</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آثار شیخ لطف الله <ins class="diffchange diffchange-inline">عاملی </ins>بیشتر [[حاشیه|حواشی]] و تعلیقاتی است که بر بعضی از کتب [[فقه]] نوشته است.&lt;ref&gt;کتابی، همان، ص ۱۰.&lt;/ref&gt; و نیز رسائلی که بر رد [[فتوا|فتاوی]] دینی معاصرین به رشته نگارش درآورده است.&lt;ref&gt;<ins class="diffchange diffchange-inline">هنرفر، </ins>همان، ص ۴۰۵.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">==وفات==</del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">وفات شیخ لطف الله عاملی سرانجام به سال ۱۰۳۵ قمری در [[اصفهان]] رخ داد&lt;ref&gt;جرفادقانی، همان، ص ۱۲۸.&lt;/ref&gt; و پیکر مطهر او را برای تدفین به [[کربلا]] حمل نمودند.&lt;ref&gt;کتابی، همان، ص ۱۰</del>.&lt;/ref&gt;</div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پیوندها==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پیوندها==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*[[مسجد شیخ لطف الله|'''مسجد شیخ <del class="diffchange diffchange-inline">لطف الله</del>''']]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*[[مسجد شیخ لطف الله|'''مسجد شیخ <ins class="diffchange diffchange-inline">لطف‌الله</ins>''']]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن یازدهم]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن یازدهم]]<ins class="diffchange diffchange-inline">[[رده:علماء شیعه]]</ins>[[رده:فقیهان<ins class="diffchange diffchange-inline">]][[رده:مدفونین در کربلا</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فقیهان]]</div></td><td colspan="2"> </td></tr> </table> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%81%DB%8C%D8%A7%D8%B6_%D8%B2%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161500&oldid=148928 شیخ فیاض زنجانی 2026-04-30T10:45:52Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۴۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del class="diffchange diffchange-inline">آیت الله </del>فیاض <del class="diffchange diffchange-inline">زنجانی</del>''' (۱۳۶۰-۱۲۸۵ ق) <del class="diffchange diffchange-inline">فرزند مرحوم مدرس زنجانی، یکی </del>از <del class="diffchange diffchange-inline">علما </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">دانشمندان </del>بزرگ <del class="diffchange diffchange-inline">شهرستان زنجان </del>در <del class="diffchange diffchange-inline">اواسط </del>قرن <del class="diffchange diffchange-inline">چهارده </del>بود. وی در علوم مختلف از جمله [[علم کلام|کلام]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] و [[<del class="diffchange diffchange-inline">فلسفه</del>]] صاحب‌نظر بود.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins class="diffchange diffchange-inline">«آیت‌الله شیخ </ins>فیاض <ins class="diffchange diffchange-inline">زنجانی»</ins>''' (۱۳۶۰-۱۲۸۵ ق)<ins class="diffchange diffchange-inline">، </ins>از <ins class="diffchange diffchange-inline">فقها </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">علمای </ins>بزرگ <ins class="diffchange diffchange-inline">[[شیعه]] </ins>در قرن <ins class="diffchange diffchange-inline">چهاردهم قمری و از شاگردان [[شیخ محمدهادی تهرانی]] و [[میرزا محمد حسن آشتیانی|میرزا محمدحسن آشتیانی]] </ins>بود. وی در علوم مختلف از جمله [[علم کلام|کلام]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] و [[<ins class="diffchange diffchange-inline">فقه</ins>]] صاحب‌نظر بود <ins class="diffchange diffchange-inline">و سالیان طولانی به تدریس این علوم پرداخت</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام کامل = فیاض زنجانی</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام کامل = <ins class="diffchange diffchange-inline">شیخ </ins>فیاض زنجانی</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|تصویر=[[پرونده:FAYYAZ ZANJANI.jpg|230px|center]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|تصویر=[[پرونده:FAYYAZ ZANJANI.jpg|230px|center]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادروز = ۱۲۸۵ قمری</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادروز = ۱۲۸۵ قمری</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7" >سطر ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۷:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ۱۳۶۰ قمری</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ۱۳۶۰ قمری</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن =  زنجان</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن =  زنجان</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[<del class="diffchange diffchange-inline">ميرزا ابو الحسن </del>جلوه]]، [[میرزا محمد حسن آشتیانی]]،...</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[<ins class="diffchange diffchange-inline">میرزا ابوالحسن </ins>جلوه]]، [[میرزا محمد حسن <ins class="diffchange diffchange-inline">آشتیانی|میرزا محمدحسن </ins>آشتیانی<ins class="diffchange diffchange-inline">]]، [[شیخ محمدهادی تهرانی</ins>]]،...</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان =</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان = <ins class="diffchange diffchange-inline">عبدالرحیم واسعی زنجانی،...</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار =  ذخائر الأمة، کتاب الاجاره، رساله ماهیت وجود،...</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار =  ذخائر الأمة، کتاب الاجاره، رساله <ins class="diffchange diffchange-inline">در عبادات، رساله در </ins>ماهیت وجود،...</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تحصیلات==</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تحصیلات <ins class="diffchange diffchange-inline">و استادان</ins>==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>فیاض زنجانی در سال ۱۲۸۵ قمری در زنجان متولد شد <del class="diffchange diffchange-inline">و </del>از حضور پدر مجتهد خویش و <del class="diffchange diffchange-inline">اعلام </del>آن شهر مقدمات علوم و سطوح [[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] را به پایان برد. آنگاه عازم [[تهران]] شد و چندسالی از کرسی درس [[ميرزا ابو الحسن جلوه|میرزا ابوالحسن جلوه]] و [[میرزا محمد حسن <del class="diffchange diffchange-inline">آشتیانی|آیت الله </del>آشتیانی]] دروس [[حکمت]] <del class="diffchange diffchange-inline">و فقه و اصول </del>و [[علم کلام|کلام]] و [[منطق]] و [[تفسیر قرآن|تفسیر]] آموخت و در علوم عقلی و نقلی مهارت یافت.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>فیاض <ins class="diffchange diffchange-inline">زنجانی فرزند مدرس </ins>زنجانی در سال ۱۲۸۵ قمری در زنجان متولد شد<ins class="diffchange diffchange-inline">. او </ins>از حضور پدر مجتهد خویش و <ins class="diffchange diffchange-inline">اَعلام </ins>آن شهر مقدمات علوم و سطوح [[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] را به پایان برد. آنگاه عازم [[تهران]] شد و چندسالی از کرسی درس [[ميرزا ابو الحسن جلوه|میرزا ابوالحسن جلوه]] و [[میرزا محمد حسن آشتیانی]] دروس [[حکمت]] و [[علم کلام|کلام]] و [[منطق]] و [[تفسیر قرآن|تفسیر]] <ins class="diffchange diffchange-inline">و فقه و اصول </ins>آموخت و در علوم عقلی و نقلی مهارت یافت.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وی چند سال نیز در [[عتبات عالیات]] از کرسی درس علامه شیخ <del class="diffchange diffchange-inline">هادی </del>تهرانی و <del class="diffchange diffchange-inline">اعلام </del>دیگر بهره مند بود و خود [[فقیه|فقیهی]] محقق و متبحر گشت.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وی چند سال نیز در [[عتبات عالیات]] از کرسی درس علامه <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>شیخ <ins class="diffchange diffchange-inline">محمدهادی </ins>تهرانی<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">اَعلام </ins>دیگر بهره مند بود و خود [[فقیه|فقیهی]] محقق و متبحر گشت.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تدریس==</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تدریس <ins class="diffchange diffchange-inline">و شاگردان</ins>==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیت الله فیاض پس از دست یابی به مراتب والای علمی و مهارت <del class="diffchange diffchange-inline">کافی </del>به تدریس پرداخت. او از سال ۱۳۲۶ قمری تا پایان عمر در زادگاه خویش از مدرسین و مروجین بزرگ مکتب بود، و ملجأ و پناه مردم عصر خویش گردید.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیت الله فیاض <ins class="diffchange diffchange-inline">زنجانی </ins>پس از دست یابی به مراتب والای علمی و مهارت <ins class="diffchange diffchange-inline">کافی، </ins>به تدریس پرداخت. او از سال ۱۳۲۶ قمری تا پایان عمر در زادگاه خویش از مدرسین و مروجین بزرگ مکتب بود، و ملجأ و پناه مردم عصر خویش گردید.  </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">از جمله خصوصیات اخلاقی ایشان در کلاس درس این بود که علی رغم توانایى علمی و تسلط کافی بر مطالب درس، در موقع اشکال درس شاگردان، سکوت می کرد و به حرف آنان گوش می داد و سپس با آنها به بحث می پرداخت. اگر در ضمن بحث، صحّت گفته های شاگردش با دلیل و [[برهان]] برای او مسلّم می شد، در کمال فروتنی و [[تواضع]] می پذیرفت. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">عبدالرحیم واسعی زنجانی از شاگردان آیت‌الله فیاض است که «لُمعَتین و «[[فرائد الاصول|رسایل]]» و «[[مکاسب]]» را در محضر او آموخت. وی در مقدمه «كتاب الرضاع» خود در مورد استادش می نویسد: تمام این‌ها مأخوذانی است که از آن فقیه بزرگوار اخذ گردیده است.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==آثار و تألیفات==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">آیت الله فیاض زنجانی آثاری به رشته تحریر برد، از جمله: </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*ذخائر الأمة </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*کتاب الاجاره</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*رساله در عبادات</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*رساله در ماهیت وجود</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از جمله خصوصیات اخلاقی ایشان در کلاس درس این بود که علی رغم توانایى علمی و تسلط کافی بر مطالب درس، در موقع اشکال درس شاگردان، سکوت می کرد و به حرف آنان گوش می داد و سپس با او به بحث می پرداخت. اگر در ضمن بحث، صحّت گفته های شاگردش با دلیل و برهان برای او مسلّم می شد، در کمال فروتنی و [[تواضع]] می پذیرفت. </del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==آثار==</del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیت الله فیاض زنجانی آثاری به نام ذخائر الأمة، کتاب الاجاره و رسائلی در عبادات و ماهیت وجود به رشته تحریر برد. </del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مرحوم <del class="diffchange diffchange-inline">زنجانی </del>سرانجام در حالی که [[مرجعیت]] مردم زنجان را برعهده داشت، در روز [[عید غدیر]] سال ۱۳۶۰ قمری در ۷۵ سالگی درگذشت و در همان دیار به خاک سپرده شد. بعد از وفات <del class="diffchange diffchange-inline">او </del>فرزند ارجمندش شیخ زین الدین زنجانی وارث علوم پدر گردید.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مرحوم <ins class="diffchange diffchange-inline">آیت الله فیاض زنجانی، </ins>سرانجام در حالی که [[مرجعیت]] مردم زنجان را برعهده داشت، در روز [[عید غدیر]] سال ۱۳۶۰ قمری در ۷۵ سالگی درگذشت و در همان دیار به خاک سپرده شد. بعد از وفات <ins class="diffchange diffchange-inline">او، </ins>فرزند ارجمندش شیخ زین الدین زنجانی وارث علوم پدر گردید.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l28" >سطر ۲۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۳۶:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*علمای بزرگ شیعه از کلینی تا خمینی، م. جرفادقانی، ص ۳۷۶.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*علمای بزرگ شیعه از کلینی تا خمینی، م. جرفادقانی، ص ۳۷۶.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن چهاردهم|زنجانی،فیاض]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن چهاردهم|زنجانی،فیاض]]<ins class="diffchange diffchange-inline">[[رده:علماء شیعه]]</ins>[[رده:فقیهان]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فقیهان]]</div></td><td colspan="2"> </td></tr> </table> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%DA%A9%D9%88%D9%87%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161499&oldid=150444 شیخ محمد کوهستانی 2026-04-30T08:36:55Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%DA%A9%D9%88%D9%87%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C&amp;diff=161499&amp;oldid=150444">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%A7%D8%A8%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%A7&diff=161498&oldid=161173 ابن سینا 2026-04-30T08:22:31Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۲۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14" >سطر ۱۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۴:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==زندگی‌نامه==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==زندگی‌نامه==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوعلی حسین ‌بن‌ عبدالله بن سینا در سوم [[صفر]] سال ۳۷۰ قمری در روستای اَفشنه بخارا -که در آن زمان پایتخت سامانیان بود- به دنیا آمد. پدرش که از مردم بلخ بود، پیش از تولد ابن سینا به بخارا آمد و به کاری در دستگاه حکومتی گماشته شد، از آنجا زنی به نام ستاره گرفت و از آن زن ابن سینا و برادرش محمود متولد شدند. <del class="diffchange diffchange-inline">پدرش حسین، </del>مردی دانش دوست بود و با فراهم کردن امکانات و تشویق ابن سینا سهمی بسزا در پیشرفت علمی او داشته است.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوعلی حسین ‌بن‌ عبدالله بن سینا در سوم [[صفر]] سال ۳۷۰ قمری در روستای اَفشنه بخارا -که در آن زمان پایتخت سامانیان بود- به دنیا آمد. پدرش که از مردم بلخ بود، پیش از تولد ابن سینا به بخارا آمد و به کاری در دستگاه حکومتی گماشته شد، از آنجا زنی به نام ستاره گرفت و از آن زن ابن سینا و برادرش محمود متولد شدند. <ins class="diffchange diffchange-inline">پدر ابن سینا، </ins>مردی دانش دوست بود و با فراهم کردن امکانات و تشویق ابن سینا سهمی بسزا در پیشرفت علمی او داشته است.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">پدر </del>ابن سینا در ۳۹۲ قمری، <del class="diffchange diffchange-inline">درگذشت و او </del>بخارا را به سوی گرگانج ترک کرد. در ۴۰۳ قمری، نگارش کتاب «[[القانون فی الطب (کتاب)|القانون]]» را در گرگان آغاز کرد. در ۴۰۴ قمری، به ری رفت و از پشتیبانی سیده ملک خاتون، بیوه‌ی فخرالدوله‌ علی بویه، بهره مند شد. در ۴۰۵ قمری، به سوی همدان به راه افتاد و به نزد شمس الدوله رفت و بیماری او را درمان کرد. در ۴۰۶ قمری، به وزارت شمس الدوله برگزیده شد و نگارش کتاب فلسفی [[شفا (کتاب)|شفا]] را آغاز کرد. در ۴۱۲ قمری، از کار سیاسی کنار گذاشته شد، چهار ماه زندانی بود و کار <del class="diffchange diffchange-inline">نوشت </del>شفا را ادامه داد. در ۴۱۴ قمری، به [[اصفهان]] رفت و نزدیک پانزده سال در آن جا ماند و کتاب شفا را به پایان رساند. در ۴۲۱ قمری، مسعود غزنوی به اصفهان یورش آورد و خانه‌ی ابن سینا را غارت کردند.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا <ins class="diffchange diffchange-inline">پس از درگذست پدرش </ins>در ۳۹۲ قمری، بخارا را به سوی گرگانج ترک کرد. در ۴۰۳ قمری، نگارش کتاب «[[القانون فی الطب (کتاب)|القانون]]» را در گرگان آغاز کرد. در ۴۰۴ قمری، به ری رفت و از پشتیبانی سیده ملک خاتون، بیوه‌ی فخرالدوله‌ علی بویه، بهره مند شد. در ۴۰۵ قمری، به سوی همدان به راه افتاد و به نزد شمس الدوله رفت و بیماری او را درمان کرد. در ۴۰۶ قمری، به وزارت شمس الدوله برگزیده شد و نگارش کتاب فلسفی [[شفا (کتاب)|شفا]] را آغاز کرد. در ۴۱۲ قمری، از کار سیاسی کنار گذاشته شد، چهار ماه زندانی بود و کار <ins class="diffchange diffchange-inline">نوشتن </ins>شفا را ادامه داد. در ۴۱۴ قمری، به [[اصفهان]] رفت و نزدیک پانزده سال در آن جا ماند و کتاب شفا را به پایان رساند. در ۴۲۱ قمری، مسعود غزنوی به اصفهان یورش آورد و خانه‌ی ابن سینا را غارت کردند.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>او سرانجام در ۴۲۷ قمری، همراه علاءالدوله به همدان رفت. در یکی از جنگ‌های علاءالدوله، ابوعلی سینا دچار بیماری قولنج گشت. او به مداوای خود پرداخت ولی سودی نبخشید و بعد از مدتی بیماری صرع و روده نیز بدان افزوده شد. معالجات بسیار بوعلی و دیگر طبیبان هیچگاه به ثمر ننشست. او پی برد که دیگر معالجه سود ندارد و تسلیم تقدیر الهی گشت. پیوسته [[قرآن]] می‌خواند و از خداوند طلب آمرزش می‌کرد<del class="diffchange diffchange-inline">. اموال خویش را به فقیران بخشید. ابوعلی در دو هفته آخر عمر پربار خویش، به اطعام فقیران پرداخت و بردگان را آزاد ساخت و تمام قرآن را هر سه روز یک بار تلاوت کرد </del>تا اینکه در ۵۸ سالگی، در روز جمعه اول ماه [[رمضان]] سال ۴۲۸ قمری (۲۸ خرداد ۴۱۶ شمسی) در همدان بدرود حیات گفت و در همان‌جا به خاک سپرده شد.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>او سرانجام در ۴۲۷ قمری، همراه علاءالدوله به همدان رفت. در یکی از جنگ‌های علاءالدوله، ابوعلی سینا دچار بیماری قولنج گشت. او به مداوای خود پرداخت ولی سودی نبخشید و بعد از مدتی بیماری صرع و روده نیز بدان افزوده شد. معالجات بسیار بوعلی و دیگر طبیبان هیچگاه به ثمر ننشست. او پی برد که دیگر معالجه سود ندارد و تسلیم تقدیر الهی گشت. پیوسته [[قرآن]] می‌خواند و از خداوند طلب آمرزش می‌کرد تا اینکه در ۵۸ سالگی، در روز جمعه اول ماه [[رمضان]] سال ۴۲۸ قمری (۲۸ خرداد ۴۱۶ شمسی) در همدان بدرود حیات گفت و در همان‌جا به خاک سپرده شد.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا در قسمتی از وصیت نامه خود به [[ابوسعید ابوالخیر]] آورده است: «باید دانست که افضل حرکات [[نماز]] است و بهترین سکنات [[روزه]] و نافع‌ترین خیرات و مبرات [[صدقه]] و پاکیزه‌ترین خوبی‌ها تحمل سختی‌ها و باطل‌ترین سعی‌ها لجاج است و بهترین اعمال آن است که از [[نیت]] خالص صادر گردد و بهترین نیت آن است که از علم حاصل شود. جود و بخشش به قدری که مقدور باشد، مطلوب است و برای مساعدت مردم ارتکاب اموری که خلاف طبع باشد رواست. در اوضاع [[شرع|شرعی]] و احترام به سنت‌های الهی و مواظبت بر عبادات بدنی، به هیچ وجه تقصیر جایز نیست. [[حکمت]] و دانش، اساس و مایه برتری [[انسان]] است بر غیر و در تحصیل دانش [[معرفت]] الهی بر همه چیز مقدم است؛ زیرا شرافت هر علمی بسته به موضوع آن است».</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا در قسمتی از وصیت نامه خود به [[ابوسعید ابوالخیر]] آورده است: «باید دانست که افضل حرکات [[نماز]] است و بهترین سکنات [[روزه]] و نافع‌ترین خیرات و مبرات [[صدقه]] و پاکیزه‌ترین خوبی‌ها تحمل سختی‌ها و باطل‌ترین سعی‌ها لجاج است و بهترین اعمال آن است که از [[نیت]] خالص صادر گردد و بهترین نیت آن است که از علم حاصل شود. جود و بخشش به قدری که مقدور باشد، مطلوب است و برای مساعدت مردم ارتکاب اموری که خلاف طبع باشد رواست. در اوضاع [[شرع|شرعی]] و احترام به سنت‌های الهی و مواظبت بر عبادات بدنی، به هیچ وجه تقصیر جایز نیست. [[حکمت]] و دانش، اساس و مایه برتری [[انسان]] است بر غیر و در تحصیل دانش [[معرفت]] الهی بر همه چیز مقدم است؛ زیرا شرافت هر علمی بسته به موضوع آن است».</div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==مذهب و اخلاق==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==مذهب و اخلاق==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بدون شک ابن سینا که در خانواده‌ای [[شیعه|شیعی]] مذهب در بلخ به دنیا آمد، خود نیز <del class="diffchange diffchange-inline">مسلمان و قایل به مذهب تشیع </del>بوده است.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بدون شک ابن سینا که در خانواده‌ای [[شیعه|شیعی]] مذهب در بلخ به دنیا آمد، خود نیز <ins class="diffchange diffchange-inline">شیعه </ins>بوده است. تعبیرات مختلف او در کتاب‌هایش از قبیل افضلیت در معیار [[خلافت]]، [[عصمت]] و نصّ و تصریح [[امامت]]، بزرگ‌ترین شواهد شیعه [[اثنى عشریه|دوازده امامی]] بودن او هستند.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تعبیرات مختلف او در کتاب‌هایش از قبیل افضلیت در معیار [[خلافت]]، [[عصمت]] و نصّ و تصریح [[امامت]]، بزرگ‌ترین شواهد شیعه [[اثنى عشریه|دوازده امامی]] بودن او هستند.</div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا در «معراج‌نامه» که در حاشیه کتاب «الهیات [[شفا (کتاب)|شفا]]» نوشته، می گوید: منزلت [[امام علی علیه السلام|حضرت علی]](ع) نسبت به [[صحابه]] چون نسبت معقول به محسوس است. او در میان خلق مانند معقول بود در میان محسوس. [[پیامبر اسلام|پیامبر اکرم]](ص) به وی فرمود: «یا علی! مردمان در کثرت عبادت رنج برند، تو در ادراک معقول رنج ببر تا بر همه‏ سبقت گیری». در جای دیگر می‏ گوید: تعیین جانشین از راه نص به صواب نزدیک‌تر است؛ زیرا این کار مانع تفرقه و دوگانگی و اختلاف می ‏شود.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا در «معراج‌نامه» که در حاشیه کتاب «الهیات [[شفا (کتاب)|شفا]]» نوشته، می گوید: منزلت [[امام علی علیه السلام|حضرت علی]](ع) نسبت به [[صحابه]] چون نسبت معقول به محسوس است. او در میان خلق مانند معقول بود در میان محسوس. [[پیامبر اسلام|پیامبر اکرم]](ص) به وی فرمود: «یا علی! مردمان در کثرت عبادت رنج برند، تو در ادراک معقول رنج ببر تا بر همه‏ سبقت گیری». در جای دیگر می‏ گوید: تعیین جانشین از راه نص به صواب نزدیک‌تر است؛ زیرا این کار مانع تفرقه و دوگانگی و اختلاف می ‏شود.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l38" >سطر ۳۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۳۷:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|تا باده عشق در قدح ریخته اند|واندر پی عشقْ عاشق انگیخته‌اند}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|تا باده عشق در قدح ریخته اند|واندر پی عشقْ عاشق انگیخته‌اند}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|با جان و روان بوعلی، مهر علی|چون شیر و شکر به هم برآمیخته‌اند}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|با جان و روان بوعلی، مهر علی|چون شیر و شکر به هم برآمیخته‌اند}}</div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|بر صفحه چهره‌ها خط لم یزلی|معکوس نوشته‌اند نام دو علی}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|بر صفحه چهره‌ها خط لم یزلی|معکوس نوشته‌اند نام دو علی}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|یک لام و دو عین، با دویای معکوس|از حاجب و عین و اَنف با خط جلی}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بیت|یک لام و دو عین، با دویای معکوس|از حاجب و عین و اَنف با خط جلی}}</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l46" >سطر ۴۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۴۶:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا موفق شد تا ده سالگی [[قرآن]] و [[اصول دین]] را در منزل بیاموزد. علم حساب را از بقالی بخارایی و فنون دیگر و [[ریاضی]] را از محمود مَساح و [[فقه]] را از اسماعیل زاهد فرا گرفت. [[منطق]]، هندسه و نجوم را نزد ابوعبدالله ناتلی و [[طب]] را از ابومنصور حسن بن نوح و ابوسهل عیسی بن یحیی مسیحی جرجانی آموخت. او در جوانی به اندازه ای کوشید که به گفته خود او، هر چه آموخته بود، در همان ایام جوانی فرا گرفته بود.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا موفق شد تا ده سالگی [[قرآن]] و [[اصول دین]] را در منزل بیاموزد. علم حساب را از بقالی بخارایی و فنون دیگر و [[ریاضی]] را از محمود مَساح و [[فقه]] را از اسماعیل زاهد فرا گرفت. [[منطق]]، هندسه و نجوم را نزد ابوعبدالله ناتلی و [[طب]] را از ابومنصور حسن بن نوح و ابوسهل عیسی بن یحیی مسیحی جرجانی آموخت. او در جوانی به اندازه ای کوشید که به گفته خود او، هر چه آموخته بود، در همان ایام جوانی فرا گرفته بود.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>گروهی از رجال علم و [[فلسفه]] نیز از محضر ابن سینا استفاده <del class="diffchange diffchange-inline">کرده اند</del>. از این شمارند: ابوالحسن بهمنیار بن مرزبان فیلسوف مشهور، حکیم عبدالواحد بن محمد جوزجانی، ابوعبداللّه معصومی که ابن سینا در حق او گفته است «مقام ابوعبداللّه نسبت به من چون ارسطو به افلاطون است» و ابن سینا «رسالة العشق» خود را به نام او نوشته است، ابوالحسن بن طاهر بن زیلة، ابوالقاسم نیشابوری و شرف الدین ایلاتی.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>گروهی از رجال علم و [[فلسفه]] نیز از محضر ابن سینا استفاده <ins class="diffchange diffchange-inline">کرده‌اند</ins>. از این شمارند: ابوالحسن بهمنیار بن مرزبان فیلسوف مشهور، حکیم عبدالواحد بن محمد جوزجانی، ابوعبداللّه معصومی که ابن سینا در حق او گفته است «مقام ابوعبداللّه نسبت به من چون ارسطو به افلاطون است» و ابن سینا «رسالة العشق» خود را به نام او نوشته است، ابوالحسن بن طاهر بن زیلة، ابوالقاسم نیشابوری و شرف الدین ایلاتی.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==جایگاه علمی==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==جایگاه علمی==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا هوش و حافظه‌ای خارق العاده داشت، سرعت یادگیری‌اش شگفت بود. به گونه‌ای که توانست بسیاری از علوم را بدون استاد بیاموزد و گاهی نیز بر استادان خویش خرده می‌گرفت و به آنان علم می‌آموخت.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا هوش و حافظه‌ای خارق العاده داشت، سرعت یادگیری‌اش شگفت بود. به گونه‌ای که توانست بسیاری از علوم را بدون استاد بیاموزد و گاهی نیز بر استادان خویش خرده می‌گرفت و به آنان علم می‌آموخت.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l52" >سطر ۵۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۵۲:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''در فلسفه:'''</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''در فلسفه:'''</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا توانست مبانی [[حکمت مشاء]] را در جهان اسلام تثبیت کند. البته [[فلسفه]] مشائی‌ای که رنگ و بویی نوافلاطونی داشت و به اصول عقاید اسلامی پایبند بود. او را مبتکر برهان صدیقین برای اثبات وجود [[خداوند]] و نیز برهان‌هایی برای ابطال دور و تسلسل و اثبات وجود نفس و بقای آن دانسته‌اند. اهمیت دیگر ابن ‌سینا در فلسفه آن است که نخستین فیلسوف مسلمانی است که نوشته‌هایی جامع و منظم در فلسفه دارد و در کتاب [[شفا (کتاب)|شفا]] با نظم و ترتیب خاصی یک دور کامل به مباحث فلسفه مشاء پرداخته است و از آن‌جا که فلسفه ارسطویی فلسفه‌ای جامع و فراگیر است، گاه می‌بینیم که ابن‌سینا به برخی موضوعات از نگاه عقلی می‌نگرد؛ از جمله به آموزش و پرورش و نیز به بهداشت کودک و تربیت بدنی<del class="diffchange diffchange-inline">. ابن سینا در اثبات بقای [[نفس]] پس از [[مرگ|مرگِ]] تن چنین استدلال می‌کند که روان با مرگِ تن نمی‌میرد و تباه نمی‌شود؛ زیرا هر دو جوهرند. نظریات ابن‌سینا درباره [[معاد]] و زندگی آن جهانی نیز با اصول روان‌شناسی او پیوند استوار دارد</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابن سینا توانست مبانی [[حکمت مشاء]] را در جهان اسلام تثبیت کند. البته [[فلسفه]] مشائی‌ای که رنگ و بویی نوافلاطونی داشت و به اصول عقاید اسلامی پایبند بود. او را مبتکر برهان صدیقین برای اثبات وجود [[خداوند]] و نیز برهان‌هایی برای ابطال دور و تسلسل و اثبات وجود نفس و بقای آن دانسته‌اند. اهمیت دیگر ابن ‌سینا در فلسفه آن است که نخستین فیلسوف مسلمانی است که نوشته‌هایی جامع و منظم در فلسفه دارد و در کتاب [[شفا (کتاب)|شفا]] با نظم و ترتیب خاصی یک دور کامل به مباحث فلسفه مشاء پرداخته است و از آن‌جا که فلسفه ارسطویی فلسفه‌ای جامع و فراگیر است، گاه می‌بینیم که ابن‌سینا به برخی موضوعات از نگاه عقلی می‌نگرد؛ از جمله به آموزش و پرورش و نیز به بهداشت کودک و تربیت بدنی.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''در پزشکی:'''</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''در پزشکی:'''</div></td></tr> </table> Zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%81%D8%B6%D9%84_%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D9%86%D9%88%D8%B1%DB%8C&diff=161497&oldid=148882 شیخ فضل الله نوری 2026-04-30T06:54:04Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%81%D8%B6%D9%84_%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D9%86%D9%88%D8%B1%DB%8C&amp;diff=161497&amp;oldid=148882">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85_%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86_%D8%AA%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%B2%DB%8C&diff=161496&oldid=150441 شیخ غلام حسین تبریزی 2026-04-29T13:12:02Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85_%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86_%D8%AA%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%B2%DB%8C&amp;diff=161496&amp;oldid=150441">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7_%D8%B9%D8%B1%D9%81%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF%DB%8C&diff=161495&oldid=159312 غلامرضا عرفانیان یزدی 2026-04-29T07:51:31Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۹ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۵۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب|کتاب=[[ستارگان حرم (کتاب)|ستارگان حرم]]}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب|کتاب=[[ستارگان حرم (کتاب)|ستارگان حرم]]}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del class="diffchange diffchange-inline">آیت‌الله </del>غلامرضا عرفانیان <del class="diffchange diffchange-inline">یزدی</del>''' (۱۳۱۰-۱۳۸۲ ش)، فقیه <del class="diffchange diffchange-inline">اصولی، </del>محدث رجالی <del class="diffchange diffchange-inline">و از روحانیون پرتلاش </del>[[شیعه]] معاصر و از شاگردان [[امام خمینی]] بود. وی علاوه بر برپایی مجالس تبلیغ و موعظه، در عرصه‌های اجتماعی دیگر مانند: عضویت در هیئت امناء دفتر امام خمینی در [[نجف]]، قاضی دادگاه انقلاب اسلامی در [[تهران]] و پاسخ‌گویی به مسائل شرعی دفتر مقام معظم رهبری در [[قم]]، فعالیت داشت. از آیت‌الله عرفانیان آثار مهمی در [[فقه]] و [[اصول فقه|اصول]] و [[علم رجال|رجال]] <del class="diffchange diffchange-inline">و... </del>بجا مانده است.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins class="diffchange diffchange-inline">«آیت‌الله </ins>غلامرضا عرفانیان <ins class="diffchange diffchange-inline">خراسانی یزدی»</ins>''' (۱۳۱۰-۱۳۸۲ ش)، فقیه <ins class="diffchange diffchange-inline">اصولی و </ins>محدث رجالی <ins class="diffchange diffchange-inline">نامدار </ins>[[شیعه]] معاصر و از شاگردان [[امام خمینی<ins class="diffchange diffchange-inline">]] و [[سید ابوالقاسم خویی</ins>]] بود. وی علاوه بر برپایی مجالس تبلیغ و موعظه، در عرصه‌های اجتماعی دیگر مانند: عضویت در هیئت امناء دفتر امام خمینی در [[نجف]]، قاضی دادگاه انقلاب اسلامی در [[تهران]] و پاسخ‌گویی به مسائل شرعی دفتر مقام معظم رهبری در [[قم]]، فعالیت داشت. از آیت‌الله عرفانیان آثار مهمی در [[فقه]] و [[اصول فقه|اصول]] و [[علم رجال|رجال]] بجا مانده است.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>||نام کامل = غلامرضا عرفانیان یزدی خراسانی</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>||نام کامل = غلامرضا عرفانیان یزدی خراسانی</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7" >سطر ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۷:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادگاه = [[مشهد]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادگاه = [[مشهد]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ۱۳۸۲ شمسی</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ۱۳۸۲ شمسی</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن = [[قم]]  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن = [[قم]]<ins class="diffchange diffchange-inline">، قبرستان باغ بهشت</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[امام خمینی]]، [[سید ابوالقاسم خویی]]، [[محمدرضا مظفر]]، [[سید محمدباقر صدر]]،...</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[امام خمینی]]، [[سید ابوالقاسم خویی]]، [[محمدرضا مظفر]]، [[سید محمدباقر صدر]]،...</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان =  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان =  </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l16" >سطر ۱۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۶:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تحصیلات و استادان==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تحصیلات و استادان==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>غلامرضا خواندن و نوشتن [[قرآن]] و فارسی را در کودکی نزد پدر و مادر عالمش آموخت. و بخشی از [[صرف]] و [[علم نحو|نحو]] را نیز نزد پدر فراگرفت. او در سنین نوجوانی وارد مدرسه بالاسر و مدرسه حاج حسن خان مشهد گردید و در آن جا مدتی را به درس و بحث پرداخت. وی برای تکمیل صرف و نحو و فراگرفتن شرح نظام از شیخ محمد نهاوندی بهره برد و شرح الفیه ابن مالک را از میرزا عبدالجواد فلاطوری حکیمی و سید کمال سیستانی آموخت.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>غلامرضا <ins class="diffchange diffchange-inline">عرفانیان </ins>خواندن و نوشتن [[قرآن]] و فارسی را در کودکی نزد پدر و مادر عالمش آموخت. و بخشی از [[صرف]] و [[علم نحو|نحو]] را نیز نزد پدر فراگرفت. او در سنین نوجوانی وارد مدرسه بالاسر و مدرسه حاج حسن خان مشهد گردید و در آن جا مدتی را به درس و بحث پرداخت. وی برای تکمیل صرف و نحو و فراگرفتن شرح نظام از شیخ محمد نهاوندی بهره برد و شرح الفیه ابن مالک را از میرزا عبدالجواد فلاطوری حکیمی و سید کمال سیستانی آموخت.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>او [[منطق]] را از شیخ علی فریدالاسلام کاشانی و شیخ محمد عیدگاهی، [[علم معانی]] و [[علم بیان|بیان]] را از شیخ عبدالنبی استرآبادی و [[فلسفه]] را که شامل میزان الطالب و [[شرح منظومه سبزواری (کتاب)|منظومه سبزواری]] بود، در محضر میرزا جواد آقای تهرانی تلمذ کرد. همچنین [[معالم الدین]] را از شیخ حسین بجستانی و سید جلال، <del class="diffchange diffchange-inline">لمعتین </del>را از حاج میرزا احمد یزدی، معروف به مدرس و بخش هایی از [[فرائد الاصول (کتاب)|رسائل]]، [[مکاسب (کتاب)|مکاسب]] و [[کفایة الاصول (کتاب)|کفایة الاصول]] را نزد علامه محمدهاشم قزوینی گذراند.&lt;ref&gt; مصاحبه مرحوم با مجله بصائر، سال چهارم، ش ۲۵، ص ۱۷.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>او [[منطق]] را از <ins class="diffchange diffchange-inline">[[شیخ علی کاشانی|</ins>شیخ علی فریدالاسلام کاشانی<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>و شیخ محمد عیدگاهی، [[علم معانی]] و [[علم بیان|بیان]] را از شیخ عبدالنبی استرآبادی و [[فلسفه]] را که شامل میزان الطالب و [[شرح منظومه سبزواری (کتاب)|منظومه سبزواری]] بود، در محضر میرزا جواد آقای تهرانی تلمذ کرد. همچنین [[معالم الدین]] را از شیخ حسین بجستانی و سید جلال، <ins class="diffchange diffchange-inline">لُمعتَین </ins>را از حاج میرزا احمد یزدی، معروف به مدرس و بخش هایی از [[فرائد الاصول (کتاب)|رسائل]]، [[مکاسب (کتاب)|مکاسب]] و [[کفایة الاصول (کتاب)|کفایة الاصول]] را نزد علامه محمدهاشم قزوینی گذراند.&lt;ref&gt; مصاحبه مرحوم <ins class="diffchange diffchange-inline">عرفانیان </ins>با مجله بصائر، سال چهارم، ش ۲۵، ص ۱۷.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''هجرت به نجف:'''</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''هجرت به نجف:'''</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عرفانیان در سال ۱۳۳۵ به قصد [[زیارت]] [[عتبات عالیات]] و شرکت در درس های [[فقه]] و [[اصول فقه|اصول]] عالمان بزرگ [[نجف]] اشرف به [[عراق]] مهاجرت نمود و در [[نجف]] اشرف رحل اقامت افکند. وی در درس استادن مبرزی مانند شیخ صدرا بادکوبه‌ای، مجتبی لنکرانی و [[سید ابوالقاسم خویی]] شرکت جُست. [[علم رجال]] از جمله درس هایی است که عرفانیان نزد آیت الله خویی به طور کامل ممارست داشت. وی در تألیف [[معجم رجال الحدیث<del class="diffchange diffchange-inline">|معجم رجال الاحادیث</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">، </del>به طور منظم روزی هشت ساعت و در ایام تعطیل ساعات بیشتری حضرت آیت الله خویی را یاری می نمود.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عرفانیان در سال ۱۳۳۵ <ins class="diffchange diffchange-inline">ش. </ins>به قصد [[زیارت]] [[عتبات عالیات]] و شرکت در درس های [[فقه]] و [[اصول فقه|اصول]] عالمان بزرگ [[نجف]] اشرف به [[عراق]] مهاجرت نمود و در [[نجف]] اشرف رحل اقامت افکند. وی در درس استادن مبرزی مانند شیخ صدرا بادکوبه‌ای، مجتبی لنکرانی و [[سید ابوالقاسم خویی]] شرکت جُست. [[علم رجال]] از جمله درس هایی است که عرفانیان نزد آیت الله خویی به طور کامل ممارست داشت. وی در تألیف <ins class="diffchange diffchange-inline">«</ins>[[معجم رجال الحدیث]]<ins class="diffchange diffchange-inline">»، </ins>به طور منظم روزی هشت ساعت و در ایام تعطیل ساعات بیشتری حضرت آیت الله خویی را یاری می نمود.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>او به گفته خودش، در درس خارج [[عروة الوثقی]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] (یک دوره و نیم) از محضر آیت الله خویی بهره برده است. وی از این استاد بزرگ حوزه نجف دو اجازه‌نامه دریافت نموده است.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>او به گفته خودش، در درس خارج [[عروة الوثقی]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] (یک دوره و نیم) از محضر آیت الله خویی بهره برده است. وی از این استاد بزرگ حوزه نجف دو اجازه‌نامه دریافت نموده است.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l109" >سطر ۱۰۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۰۹:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیت الله عرفانیان در عرصه‌های اجتماعی، سیاسی و اجرایی فعالیت داشته‌اند که عبارت است از:</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیت الله عرفانیان در عرصه‌های اجتماعی، سیاسی و اجرایی فعالیت داشته‌اند که عبارت است از:</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#<del class="diffchange diffchange-inline">استاد </del>در حوزه‌های علمیه [[نجف]] اشرف و [[قم]].</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#<ins class="diffchange diffchange-inline">تدریس </ins>در حوزه‌های علمیه [[نجف]] اشرف و [[قم]].</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#عضو هیئت امناء دفتر حضرت [[امام خمینی]] قدس سره در نجف اشرف.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#عضو هیئت امناء دفتر حضرت [[امام خمینی]] قدس سره در نجف اشرف.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#ممتحن از سوی دفتر حضرت امام خمینی قدس سره در نجف اشرف.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>#ممتحن از سوی دفتر حضرت امام خمینی قدس سره در نجف اشرف.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l123" >سطر ۱۲۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۲۳:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مرحوم آیت الله غلامرضا عرفانیان پس از پشت سر گذاشتن یک دوره بیماری، سرانجام در روز جمعه، پنجم [[ماه رمضان]] ۱۴۲۴ قمری (۱۳۸۲ ش)، روح <del class="diffchange diffchange-inline">ملکوتی اش </del>به جوار رحمت حق شتافت و در سالن علمای قبرستان باغ بهشت [[قم]] - روبروی گلزار شهدا - مدفون گردید.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مرحوم آیت الله غلامرضا عرفانیان پس از پشت سر گذاشتن یک دوره بیماری، سرانجام در روز جمعه، پنجم [[ماه رمضان]] ۱۴۲۴ قمری (۱۳۸۲ ش)، روح <ins class="diffchange diffchange-inline">ملکوتی‌اش </ins>به جوار رحمت حق شتافت و <ins class="diffchange diffchange-inline">پیکرش </ins>در سالن علمای قبرستان باغ بهشت [[قم]] - روبروی گلزار شهدا - مدفون گردید.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l130" >سطر ۱۳۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۳۰:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*[[ستارگان حرم]]، سید محمدحسین حسینی ضیغمیان، جلد ۲۰، صفحه <del class="diffchange diffchange-inline">۲۲۵، </del>۲۴۴.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*[[ستارگان حرم]]، سید محمدحسین حسینی ضیغمیان، جلد ۲۰، صفحه <ins class="diffchange diffchange-inline">۲۲۵-</ins>۲۴۴.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای معاصر|عرفانیان یزدی،غلامرضا]][[رده:علماء شیعه]][[رده:فقیهان]][[رده:اصولیون]][[رده:رجالیون]][[رده:مدفونین در باغ بهشت]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای معاصر|عرفانیان یزدی،غلامرضا]][[رده:علماء شیعه]][[رده:فقیهان]][[رده:اصولیون]][[رده:رجالیون]][[رده:مدفونین در باغ بهشت]]</div></td></tr> </table> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161494&oldid=148825 شیخ علی کاشانی 2026-04-29T07:11:07Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C&amp;diff=161494&amp;oldid=148825">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D9%85%D9%86%D8%B4%D8%A7%D8%B1_%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%DB%8C&diff=161493&oldid=130625 شیخ علی منشار عاملی 2026-04-28T12:29:11Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D9%85%D9%86%D8%B4%D8%A7%D8%B1_%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%DB%8C&amp;diff=161493&amp;oldid=130625">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D9%82%D9%85%DB%8C&diff=161492&oldid=148809 شیخ علی قمی 2026-04-28T10:39:49Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D9%82%D9%85%DB%8C&amp;diff=161492&amp;oldid=148809">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86_%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161491&oldid=161476 شیخ عبدالحسین تهرانی 2026-04-28T09:55:29Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۵۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8" >سطر ۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۸:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ١٢٨۶ قمری</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ١٢٨۶ قمری</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن = [[کربلا]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن = [[کربلا]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[شیخ محمدحسن نجفی]]، [[سید محمدشفیع جاپلقی]]، شیخ مشکور <del class="diffchange diffchange-inline">حولاوى، شیخ </del>حسن بن جعفر کاشف‌الغطاء،...</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[شیخ محمدحسن نجفی]]، [[سید محمدشفیع جاپلقی]]، <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>شیخ مشکور <ins class="diffchange diffchange-inline">حولاوی]]، </ins>حسن بن جعفر کاشف‌الغطاء،...</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان = [[محدث نوری|میرزا حسین نورى]]، [[ملا حسینقلی همدانی|ملاحسینقلى همدانى]]، [[شیخ محمدهادی تهرانی|شیخ محمدهادى تهرانى]]،...</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان = [[محدث نوری|میرزا حسین نورى]]، [[ملا حسینقلی همدانی|ملاحسینقلى همدانى]]، [[شیخ محمدهادی تهرانی|شیخ محمدهادى تهرانى]]،...</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار = کتاب الاجازات، ترجمه نجاة العباد، طبقات روات، مصباح النجاة، کتاب المُبکى، رساله عملیه،...</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار = کتاب الاجازات، ترجمه نجاة العباد، طبقات روات، مصباح النجاة، کتاب المُبکى، رساله عملیه،...</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l64" >سطر ۶۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۶۴:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه نجاة العباد: [[شیخ محمدحسن نجفی|شیخ محمدحسن نجفى]]، استاد شیخ‌العراقین، کتابى با عنوان «نجاة العباد فى یوم المیعاد» دارد که در واقع [[رساله]] عملیه ایشان مى‌باشد و برگرفته‌اى از کتاب «[[جواهر الکلام (کتاب)|جواهر الکلام]]» و در برگیرندۀ ابواب طهارت، صلاة، دماء ثلاث، احکام اموات، صوم، زکات، خمس، حج، فرایض و مواریث بوده و مورد توجه [[فقیه|فقها]] و مراجع تقلید قرار گرفته و بارها بر آن شرح و [[حاشیه]] و تعلیقات نوشته‌اند، شیخ عبدالحسین تهرانى نیز که به ارزش این کتاب پى برده بود، آن را به فارسى برگرداند و در این ترجمه کوشید تا دشوارى‌ها و بخش‌هاى پیچیده آن را روان نماید تا بهتر قابل استفاده خوانندگان قرار گیرد. این ترجمه بارها، از جمله در سال ١٣٢٢ قمرى با حواشى [[آخوند خراسانی]] به چاپ رسیده است.&lt;ref&gt;همان، ج ۴، ص ١۴٢، ص ۵٩ و۶٠؛ اعیان‌الشیعه، ج ٧، ص ۴٣٨ و ج ٩، ص ١۴۶؛ ریحانةالادب، ج ٣، ص ٣٣٩؛ ناصرالدین انصارى، اختران فقاهت، ج ١، ص٩٩ و ١٠٠.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه نجاة العباد: [[شیخ محمدحسن نجفی|شیخ محمدحسن نجفى]]، استاد شیخ‌العراقین، کتابى با عنوان «نجاة العباد فى یوم المیعاد» دارد که در واقع [[رساله]] عملیه ایشان مى‌باشد و برگرفته‌اى از کتاب «[[جواهر الکلام (کتاب)|جواهر الکلام]]» و در برگیرندۀ ابواب طهارت، صلاة، دماء ثلاث، احکام اموات، صوم، زکات، خمس، حج، فرایض و مواریث بوده و مورد توجه [[فقیه|فقها]] و مراجع تقلید قرار گرفته و بارها بر آن شرح و [[حاشیه]] و تعلیقات نوشته‌اند، شیخ عبدالحسین تهرانى نیز که به ارزش این کتاب پى برده بود، آن را به فارسى برگرداند و در این ترجمه کوشید تا دشوارى‌ها و بخش‌هاى پیچیده آن را روان نماید تا بهتر قابل استفاده خوانندگان قرار گیرد. این ترجمه بارها، از جمله در سال ١٣٢٢ قمرى با حواشى [[آخوند خراسانی]] به چاپ رسیده است.&lt;ref&gt;همان، ج ۴، ص ١۴٢، ص ۵٩ و۶٠؛ اعیان‌الشیعه، ج ٧، ص ۴٣٨ و ج ٩، ص ١۴۶؛ ریحانةالادب، ج ٣، ص ٣٣٩؛ ناصرالدین انصارى، اختران فقاهت، ج ١، ص٩٩ و ١٠٠.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* طبقات رُوات: کتابى است در [[علم رجال]] که مؤلف در آن به طرز جالبى طبقات راویان را در جدول‌هایى آورده است، ولى متأسفانه ناقص مانده و مؤلف به دلایلى موفق نگردیده است این اثر را به انجام برساند. [[محدث نورى]] و [[شیخ <del class="diffchange diffchange-inline">آقابزرگ </del>تهرانی]] از ارزش این کتاب و جداول لطیف آن سخن گفته‌اند، ولى از ناتمام ماندن آن تأسف خورده‌اند.&lt;ref&gt;الکرام‌البرره، ج ٢، ص ٧١۴؛ الذریعه، ج ١۵، ص ١۴٩؛ ریحانة الادب، ج٣، ص ٣٢٩.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* طبقات رُوات: کتابى است در [[علم رجال]] که مؤلف در آن به طرز جالبى طبقات راویان را در جدول‌هایى آورده است، ولى متأسفانه ناقص مانده و مؤلف به دلایلى موفق نگردیده است این اثر را به انجام برساند. [[محدث نورى]] و [[شیخ <ins class="diffchange diffchange-inline">آقا بزرگ </ins>تهرانی]] از ارزش این کتاب و جداول لطیف آن سخن گفته‌اند، ولى از ناتمام ماندن آن تأسف خورده‌اند.&lt;ref&gt;الکرام‌البرره، ج ٢، ص ٧١۴؛ الذریعه، ج ١۵، ص ١۴٩؛ ریحانة الادب، ج٣، ص ٣٢٩.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مصباح النجاة: در حکمت‌ها و رازهاى [[نماز]] و سرّ [[استغفار]] بین سجده‌ها. این اثر شامل یک مقدمه، چندین فصل و خاتمه است. به گفته شیخ آقابزرگ تهرانى، مؤلف آن را در اوان اقامت در [[اصفهان]] و در نیمه قرن سیزدهم تألیف کرده است. نسخه‌اى به خط مؤلف در اختیار شیخ غلامحسین، فرزند ملّا باقر نورى بوده که به امر [[شیخ عبد الکریم حائری یزدی|شیخ عبدالکریم حائرى یزدى]] توسط احمد فرهومند در تهران به چاپ رسیده است. شیخ آقابزرگ تهرانى نسخه‌اى از آن را که جزو کتب شیخ جعفر سلطان‌العلماء بوده، به خط مؤلف دیده که در آغاز آن آمده است: «الحمدلله الّذى جعل الصلاة عمودالدین و معارج‌المؤمنین...».&lt;ref&gt;الذریعه، ج٢١، ص ١٢٢.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مصباح النجاة: در حکمت‌ها و رازهاى [[نماز]] و سرّ [[استغفار]] بین سجده‌ها. این اثر شامل یک مقدمه، چندین فصل و خاتمه است. به گفته شیخ آقابزرگ تهرانى، مؤلف آن را در اوان اقامت در [[اصفهان]] و در نیمه قرن سیزدهم تألیف کرده است. نسخه‌اى به خط مؤلف در اختیار شیخ غلامحسین، فرزند ملّا باقر نورى بوده که به امر [[شیخ عبد الکریم حائری یزدی|شیخ عبدالکریم حائرى یزدى]] توسط احمد فرهومند در تهران به چاپ رسیده است. شیخ آقابزرگ تهرانى نسخه‌اى از آن را که جزو کتب شیخ جعفر سلطان‌العلماء بوده، به خط مؤلف دیده که در آغاز آن آمده است: «الحمدلله الّذى جعل الصلاة عمودالدین و معارج‌المؤمنین...».&lt;ref&gt;الذریعه، ج٢١، ص ١٢٢.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> </table> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%B1%D8%B4%D8%AA%DB%8C&diff=161490&oldid=148801 شیخ علی رشتی 2026-04-28T05:25:48Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۵:۲۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del class="diffchange diffchange-inline">شهید آیت الله </del>علی رشتی <del class="diffchange diffchange-inline">فومنی</del>''' (۱۲۶۸ - ۱۳۲۷ ق) <del class="diffchange diffchange-inline">از رجال برجسته </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">دین</del>]] و از شاگردان [[میرزا حبیب الله رشتی]] بود. وی در <del class="diffchange diffchange-inline">علوم دینی مرحله ها پیموده بود </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">نظریاتی صائب </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">آرایی عمیق </del>و تحقیقاتی ممتاز <del class="diffchange diffchange-inline">داشت</del>. شیخ علی رشتی که از مجتهدان بنام بود، در ماجرای مشروطه به صف مشروعه خواهان پیوست و با کسانی که ستیز با دین داشتند مبارزه کرد و سرانجام در همین راه به [[شهادت در راه خدا|شهادت]] رسید.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins class="diffchange diffchange-inline">«شهید آیت‌الله </ins>علی رشتی <ins class="diffchange diffchange-inline">فومنی»</ins>''' (۱۲۶۸-۱۳۲۷ ق)<ins class="diffchange diffchange-inline">، فقیه اصولی و عالم مجاهد </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">شیعه</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">در قرن ۱۴ قمری </ins>و از شاگردان [[میرزا حبیب الله <ins class="diffchange diffchange-inline">رشتی|میرزا حبیب‌الله </ins>رشتی]] بود. وی در <ins class="diffchange diffchange-inline">[[فقه]] </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[حدیث]] صاحب‌نظر </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">دارای </ins>تحقیقاتی ممتاز <ins class="diffchange diffchange-inline">بود؛ چنانکه کتابی چهار جلدی در اصول و کتابی هشت جلدی در مباحث فقهی تألیف نمود</ins>. شیخ علی رشتی که از مجتهدان بنام بود، در ماجرای <ins class="diffchange diffchange-inline">[[مشروطیت|</ins>مشروطه<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>به صف مشروعه خواهان پیوست و با کسانی که ستیز با <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>دین<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>داشتند مبارزه کرد و سرانجام در همین راه به [[شهادت در راه خدا|شهادت]] رسید.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شناسنامه عالم</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام کامل = علی رشتی فومنی</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|نام کامل = علی رشتی فومنی</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l6" >سطر ۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۶:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادگاه =  رشت</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زادگاه =  رشت</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ۱۳۲۷ قمری</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|وفات =  ۱۳۲۷ قمری</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن =  [[کربلا]] <del class="diffchange diffchange-inline">- </del>[[حرم امام حسین علیه السلام]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|مدفن =  [[کربلا]]<ins class="diffchange diffchange-inline">، </ins>[[حرم امام حسین علیه السلام<ins class="diffchange diffchange-inline">|حرم امام حسین علیه‌السلام</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[میرزا حبیب الله رشتی]]، <del class="diffchange diffchange-inline">شیخ </del>زین العابدین مازندرانی  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|اساتید =  [[میرزا حبیب الله <ins class="diffchange diffchange-inline">رشتی|میرزا حبیب‌الله </ins>رشتی]]، <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>زین العابدین مازندرانی<ins class="diffchange diffchange-inline">]]، [[محمدحسن مامقانی]]،</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان =   </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|شاگردان =   </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار =  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|آثار = <ins class="diffchange diffchange-inline">کتابی در اصول فقه‌‌‌‌، کتابی در فقه‌‌‌‌،... </ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ولادت و تحصیلات ==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ولادت و تحصیلات ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شیخ علی رشتی فرزند مولی حسین فومنی رشتی به سال ۱۲۶۸ (ه.ق) در رشت دیده به دنیا گشود. وی مقدمات را از پدرش آموخت و [[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] و [[فلسفه]] و عقیده شناسی را نزد علمای رشت مانند مولی حسنعلی و مولی محمدعلی امام جمعه فراگرفت.&lt;ref&gt;عبدالحسین امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۷&lt;/ref&gt; <del class="diffchange diffchange-inline">بیست ساله بود که پدرش در گذشت. برای تکمیل تحصیلات به سال ۱۲۸۹ (ه.ق) رهسپار [[کربلا]] گشت و ظرف پنج سال از درس سرور فقیهان شیخ زین العابدین مازندرانی و دیگر استادان بهره برد. </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شیخ علی رشتی فرزند مولی حسین فومنی رشتی به سال ۱۲۶۸ (ه.ق) در رشت دیده به دنیا گشود. وی مقدمات را از پدرش آموخت و <ins class="diffchange diffchange-inline">بیست ساله بود که پدرش درگذشت. همچنین </ins>[[فقه]] و [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول]] و [[فلسفه]] و عقیده شناسی را نزد علمای رشت مانند مولی حسنعلی و مولی محمدعلی امام جمعه فراگرفت.&lt;ref&gt;عبدالحسین امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۷&lt;/ref&gt;  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آنگاه به دستور محقق عالیقدر <del class="diffchange diffchange-inline">حاج </del>[[میرزا حبیب الله رشتی]] در [[نجف]] اشرف اقامت گزید و از وی و استادان <del class="diffchange diffchange-inline">دیگر </del>علوم دینی و [[فلسفه]] و <del class="diffchange diffchange-inline">عقیده شناسی </del>را بیاموخت تا مهارت و استادی یافت و به [[اجتهاد]] مطلق نایل آمد. [[حدیث]] را به استناد [[اجازه (علم الحدیث)|اجازه]] <del class="diffchange diffchange-inline">نامه </del>از <del class="diffchange diffchange-inline">آیت الله حاج </del>میرزا حبیب الله رشتی و شیخ <del class="diffchange diffchange-inline">محمد طه </del>نجف <del class="diffchange diffchange-inline">تبریزی </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">شیخ حسن </del>مامقانی و [[فاضل <del class="diffchange diffchange-inline">شرابيانی</del>|فاضل شربیانی]] روایت می کرد.&lt;ref&gt;عبدالحسین امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۸&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">شیخ علی رشتی برای تکمیل تحصیلات به سال ۱۲۸۹ (ه.ق) رهسپار [[کربلا]] شد و ظرف پنج سال از درس سرور فقیهان شیخ [[زین العابدین مازندرانی]] و دیگر استادان بهره برد. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آنگاه به دستور محقق عالیقدر <ins class="diffchange diffchange-inline">آیت الله </ins>[[میرزا حبیب الله رشتی]] در [[نجف]] اشرف اقامت گزید و از وی و استادان <ins class="diffchange diffchange-inline">دیگر، </ins>علوم دینی و [[فلسفه]] و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[عقاید]] </ins>را بیاموخت تا مهارت و استادی یافت و به [[اجتهاد]] مطلق نایل آمد. [[حدیث]] را <ins class="diffchange diffchange-inline">نیز </ins>به استناد [[اجازه (علم الحدیث)|اجازه <ins class="diffchange diffchange-inline">نامه</ins>]] از میرزا حبیب الله رشتی و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>شیخ <ins class="diffchange diffchange-inline">محمدطه </ins>نجف<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[محمدحسن </ins>مامقانی<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>و [[<ins class="diffchange diffchange-inline">محمد </ins>فاضل <ins class="diffchange diffchange-inline">شربیانی</ins>|فاضل شربیانی]] روایت می کرد.&lt;ref&gt;عبدالحسین امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۸&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== آثار و تألیفات ==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== آثار و تألیفات ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از تراوشات قلم <del class="diffchange diffchange-inline">گهربارش </del>چهار جلد کتاب در [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] و هشت جلد در مباحث فقهی چون [[نماز]] و قضا و ارث و اجاره و بیع و دیات است. بحثهایی از تقریرات استادش <del class="diffchange diffchange-inline">محقق </del>رشتی را <del class="diffchange diffchange-inline">نگاشت، </del>اما تاکنون هیچ یک از آثارش به چاپ نرسیده است.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از تراوشات قلم <ins class="diffchange diffchange-inline">گهربار شیخ علی رشتی، </ins>چهار جلد کتاب در [[اصول فقه‌‌‌‌|اصول فقه]] و هشت جلد در مباحث <ins class="diffchange diffchange-inline">[[فقه|</ins>فقهی<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>چون [[نماز]] و قضا و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ارث<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>اجاره<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>و بیع و <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>دیات<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>است. <ins class="diffchange diffchange-inline">همچنین </ins>بحثهایی از تقریرات استادش <ins class="diffchange diffchange-inline">[[میرزا حبیب الله </ins>رشتی<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>را <ins class="diffchange diffchange-inline">نگاشت. </ins>اما تاکنون هیچ یک از آثارش به چاپ نرسیده است.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del class="diffchange diffchange-inline">فعالیتهای </del>اجتماعی و سیاسی ==</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins class="diffchange diffchange-inline">فعالیت‌های </ins>اجتماعی و سیاسی ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به سال ۱۳۱۲ (ه.ق) از [[نجف]] به رشت آمد و به مقام <del class="diffchange diffchange-inline">پیش نمازی </del>و [[<del class="diffchange diffchange-inline">قضاوت</del>]] و تدریس نشست و به [[مرجعیت]] عالی نایل آمد. به نوشته فخرایی:</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">آیت‌الله علی رشتی </ins>به سال ۱۳۱۲ (ه.ق) از [[نجف]] به رشت آمد و به مقام <ins class="diffchange diffchange-inline">[[قضاوت]] </ins>و [[<ins class="diffchange diffchange-inline">امام جماعت</ins>]] و تدریس نشست و به [[مرجعیت]] عالی نایل آمد. به نوشته فخرایی:</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>«حاج شیخ علی پس از فراغت از تحصیل و نیل به درجه [[اجتهاد]] به رشت <del class="diffchange diffchange-inline">آمده </del>به حکومت شرعیه پرداخت و شهرتی به هم رسانید.&lt;ref&gt;ابراهیم فخرایی، گیلان در جنبش مشروطیت، ص۱۰۳&lt;/ref&gt; [[علامه امینی]] این دوره از حیات او را چنین توصیف می کند: «یک دم از نشر حقایق اسلامی و تعظیم شعایر الهی و [[امر به معروف و نهی از منکر]] فارغ ننشست و در دفاع از اصول و تعالیم [[اسلام]] هیچ عاملی از ترس گرفته تا ملاحظه و سرزنش و افکار عمومی در او اثر نمی گذارد.»&lt;ref&gt;امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۸&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>«حاج شیخ علی پس از فراغت از تحصیل و نیل به درجه [[اجتهاد]] به رشت <ins class="diffchange diffchange-inline">آمده، </ins>به حکومت شرعیه پرداخت و شهرتی به هم رسانید.&lt;ref&gt;ابراهیم فخرایی، گیلان در جنبش مشروطیت، ص۱۰۳&lt;/ref&gt; [[علامه امینی]] این دوره از حیات او را چنین توصیف می کند: «یک دم از نشر حقایق اسلامی و تعظیم شعایر الهی و [[امر به معروف و نهی از منکر]] فارغ ننشست و در دفاع از اصول و تعالیم [[اسلام]] هیچ عاملی از ترس گرفته تا ملاحظه و سرزنش و افکار عمومی در او اثر نمی گذارد.»&lt;ref&gt;امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۸&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حاج شیخ علی رشتی در جریان انقلاب [[مشروطیت|مشروطه]] و حوادث رشت با حاج خمامی همگام بود؛ حتی پس از تحصن حاج <del class="diffchange diffchange-inline">ملا محمد </del>خمامی و دیگر علما در صحرای ناصریه رشت و تصمیم به رفتن [[تهران]] جهت اعتراض حضوری از واقعه مشروطیت&lt;ref&gt;ابراهیم فخرایی، گیلان در جنبش مشروطیت، ص۱۰۰&lt;/ref&gt; با حاج خمامی همراه گشت و در مجلس حضور یافت و به رفتار برخی مجلسیان و انجمنهای رشت اعتراض کرد.&lt;ref&gt;همان منبع، ص۱۰۱&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حاج شیخ علی رشتی در جریان انقلاب [[مشروطیت|مشروطه]] و حوادث رشت با حاج <ins class="diffchange diffchange-inline">ملا محمد </ins>خمامی همگام بود؛ حتی پس از تحصن حاج خمامی و دیگر علما در صحرای ناصریه رشت و تصمیم به رفتن [[تهران]] جهت اعتراض حضوری از واقعه مشروطیت&lt;ref&gt;ابراهیم فخرایی، گیلان در جنبش مشروطیت، ص۱۰۰&lt;/ref&gt; با حاج خمامی همراه گشت و در مجلس حضور یافت و به رفتار برخی مجلسیان و انجمنهای رشت اعتراض کرد.&lt;ref&gt;همان منبع، ص۱۰۱&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از این <del class="diffchange diffchange-inline">پس </del>این مجتهد عالی مقام در زمره مخالفان مشروطه غربی درآمد و با تشکیل دوباره آن ممانعت و مخالفت می کرد و به نوشته <del class="diffchange diffchange-inline">فخرایی حاج </del>شیخ علی نه تنها با عقیده آزادی خواهان در کسب حریّت همراه نبود، بلکه در مخالفت با حکومت مشروطه از یاران صدیق حاج خمامی به شمار می <del class="diffchange diffchange-inline">رفت</del>.&lt;ref&gt;همان منبع، ۱۰۳&lt;/ref&gt;  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از این <ins class="diffchange diffchange-inline">پس، </ins>این مجتهد عالی مقام در زمره مخالفان مشروطه غربی <ins class="diffchange diffchange-inline">(غیر مشروعه) </ins>درآمد و با تشکیل دوباره آن ممانعت و مخالفت می کرد و به نوشته <ins class="diffchange diffchange-inline">فخرایی، «حاج </ins>شیخ علی نه تنها با عقیده آزادی خواهان در کسب حریّت همراه نبود، بلکه در مخالفت با حکومت مشروطه از یاران صدیق حاج خمامی به شمار می <ins class="diffchange diffchange-inline">رفت»</ins>.&lt;ref&gt;همان منبع، ۱۰۳&lt;/ref&gt;  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== شهادت ==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== شهادت ==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در روزهای درگیری مشروطه طلبان با حکومت، گروهی از آنان در رشت، کمیته ای به نام «ستار» تشکیل دادند. افرادی غرب زده چون: میرزا کریم خان، میرزا علی محمد خان تربیت، میرزا حسین کسمایی و… از اعضاء آن بودند. این گروه به طور <del class="diffchange diffchange-inline">سری </del>به کشتن مخالفان خود دست می زدند. آیت الله شیخ علی فومنی و آیت الله خمامی نیز مانعی بر سر ایجاد مشروطه غربی بودند.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در روزهای درگیری <ins class="diffchange diffchange-inline">[[مشروطیت|</ins>مشروطه<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>طلبان با حکومت، گروهی از آنان در رشت، کمیته ای به نام «ستار» تشکیل دادند. افرادی غرب زده چون: میرزا کریم خان، میرزا علی محمد خان تربیت، میرزا حسین کسمایی و… از اعضاء آن بودند. این گروه به طور <ins class="diffchange diffchange-inline">سرّی </ins>به کشتن مخالفان خود دست می زدند. آیت الله شیخ علی فومنی و آیت الله خمامی نیز مانعی بر سر ایجاد مشروطه غربی بودند.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سرانجام در شب پنجشنبه ۲۱ ربیع الثانی ۱۳۲۷ (ه.ق)، سه عنصر تبهکار وارد خانه شیخ شده و پس از شلیک چند گلوله بیرون رفتند<del class="diffchange diffchange-inline">. اصابت کشنده نبود</del>. پزشکانی برای معالجه <del class="diffchange diffchange-inline">آوردند </del>اما معالجه را مفید ندانستند. در همان زخم <del class="diffchange diffchange-inline">خوردگی </del>زبان به پند و ارشاد خانواده اش گشود و مژده دادشان که به افتخار [[شهادت در راه خدا|شهادت]] نایل خواهد گشت. نیمه شب دو نفر دیگر از همان دار و دسته تبهکار وارد خانه شدند و <del class="diffchange diffchange-inline">با شلیک </del>چند گلوله دیگر او <del class="diffchange diffchange-inline">را شهید نمودند. سپس خانواده و فرزندانش را تهدید کردند و از گریه و فریاد باز داشتند. </del>در حالی که نام خدا بر زبان داشت و این [[آیه]] را زمزمه می کرد: <del class="diffchange diffchange-inline">«وجّهت وجهی للذی فطر السموات والارض» </del>دنیا را بدرود گفت و شهید راه حق و فضیلت شد.&lt;ref&gt;امینی، شهداءالفضیله، ص۱۰۱&lt;/ref&gt;پیکر پاک و خون آلود شهید <del class="diffchange diffchange-inline">حاج </del>شیخ علی رشتی را در رشت تا دو سال به امانت نگهداشتند و آنگاه بنابر وصیت <del class="diffchange diffchange-inline">وی </del>او را به [[کربلا]] بردند و در مقبره ای در زاویه جنوب شرقی صحن مطهر به خاک سپردند.&lt;ref&gt;امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۸&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سرانجام در شب پنجشنبه ۲۱ <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ربیع الثانی<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>۱۳۲۷ (ه.ق)، سه عنصر تبهکار وارد خانه <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins>شیخ <ins class="diffchange diffchange-inline">علی رشتی </ins>شده و پس از شلیک چند گلوله بیرون رفتند. پزشکانی برای معالجه <ins class="diffchange diffchange-inline">آوردند، </ins>اما معالجه را مفید ندانستند. <ins class="diffchange diffchange-inline">شیخ </ins>در همان زخم <ins class="diffchange diffchange-inline">خوردگی، </ins>زبان به پند و ارشاد خانواده اش گشود و مژده دادشان که به افتخار [[شهادت در راه خدا|شهادت]] نایل خواهد گشت. نیمه شب دو نفر دیگر از همان دار و دسته تبهکار وارد خانه شدند و چند گلوله دیگر <ins class="diffchange diffchange-inline">به </ins>او <ins class="diffchange diffchange-inline">شلیک کردند؛ </ins>در حالی که نام خدا بر زبان داشت و این [[آیه]] را زمزمه می کرد: <ins class="diffchange diffchange-inline">{{متن قرآن|«وجّهتُ وَجهی للّذی فطَرَ السماوات والارض...»}} </ins>دنیا را بدرود گفت و شهید راه حق و فضیلت شد.&lt;ref&gt;امینی، شهداءالفضیله، ص۱۰۱&lt;/ref&gt; پیکر پاک و خون آلود شهید شیخ علی رشتی را در رشت تا دو سال به امانت نگهداشتند و آنگاه بنابر <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>وصیت<ins class="diffchange diffchange-inline">]] وی، </ins>او را به [[کربلا]] بردند و در مقبره ای در زاویه جنوب شرقی صحن مطهر <ins class="diffchange diffchange-inline">[[حرم امام حسین علیه السلام]] </ins>به خاک سپردند.&lt;ref&gt;امینی، شهداءالفضیله، ص۳۶۸&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l37" >سطر ۳۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۳۹:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* یادنامه حکیم لاهیجی، مجموعه سخنرانیها و مقالات، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، پاییز ۱۳۷۴، <del class="diffchange diffchange-inline">اول، </del>ص ۶۵۷-<del class="diffchange diffchange-inline">۶۵۹٫</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* یادنامه حکیم لاهیجی، مجموعه سخنرانیها و مقالات، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، پاییز ۱۳۷۴، ص ۶۵۷-<ins class="diffchange diffchange-inline">۶۵۹</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==آرشیو عکس و تصویر==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==آرشیو عکس و تصویر==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l45" >سطر ۴۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۴۷:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;/gallery&gt;</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;/gallery&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن چهاردهم|رشتی فومنی،علی]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن چهاردهم|رشتی فومنی،علی]][[رده:<ins class="diffchange diffchange-inline">علماء شیعه]][[رده:فقیهان]][[رده:اصولیون</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<del class="diffchange diffchange-inline">مجتهدین</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای شهید]][[رده:مدفونین در حرم امام حسین علیه السلام]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای شهید]]</div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مدفونین در حرم امام حسین علیه السلام]]</div></td><td colspan="2"> </td></tr> </table> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%AC%DB%8C%D9%86%DB%8C_%D8%AD%D8%A7%D8%A6%D8%B1%DB%8C_%DB%8C%D8%B2%D8%AF%DB%8C&diff=161489&oldid=148786 شیخ علی بارجینی حائری یزدی 2026-04-27T12:46:04Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%AC%DB%8C%D9%86%DB%8C_%D8%AD%D8%A7%D8%A6%D8%B1%DB%8C_%DB%8C%D8%B2%D8%AF%DB%8C&amp;diff=161489&amp;oldid=148786">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%A7%DA%A9%D8%A8%D8%B1_%D9%86%D9%87%D8%A7%D9%88%D9%86%D8%AF%DB%8C&diff=161488&oldid=148731 شیخ علی اکبر نهاوندی 2026-04-27T11:13:53Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%A7%DA%A9%D8%A8%D8%B1_%D9%86%D9%87%D8%A7%D9%88%D9%86%D8%AF%DB%8C&amp;diff=161488&amp;oldid=148731">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B6%D8%A7_%D9%85%D9%87%D8%AF%D9%88%DB%8C_%DA%A9%D9%86%DB%8C&diff=161487&oldid=148303 محمدرضا مهدوی کنی 2026-04-27T07:11:11Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B6%D8%A7_%D9%85%D9%87%D8%AF%D9%88%DB%8C_%DA%A9%D9%86%DB%8C&amp;diff=161487&amp;oldid=148303">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%A7%DA%A9%D8%A8%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D9%87%D8%A7%D9%86&diff=161486&oldid=148674 شیخ علی اکبر برهان 2026-04-27T05:34:04Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%A7%DA%A9%D8%A8%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D9%87%D8%A7%D9%86&amp;diff=161486&amp;oldid=148674">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85_%DA%AF%D8%B2%DB%8C&diff=161485&oldid=148664 شیخ عبدالکریم گزی 2026-04-26T12:56:54Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85_%DA%AF%D8%B2%DB%8C&amp;diff=161485&amp;oldid=148664">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85_%D8%AE%D9%88%D8%A6%DB%8C%D9%86%D9%89_%D8%B2%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161484&oldid=148623 شیخ عبدالکریم خوئینى زنجانی 2026-04-26T11:14:50Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85_%D8%AE%D9%88%D8%A6%DB%8C%D9%86%D9%89_%D8%B2%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%86%DB%8C&amp;diff=161484&amp;oldid=148623">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%D8%AA%D9%82%DB%8C_%D8%A2%D9%85%D9%84%DB%8C&diff=161483&oldid=150445 شیخ محمدتقی آملی 2026-04-26T08:33:23Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%D8%AA%D9%82%DB%8C_%D8%A2%D9%85%D9%84%DB%8C&amp;diff=161483&amp;oldid=150445">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_%D9%86%D9%88%D8%B1%DB%8C&diff=161482&oldid=148582 شیخ عبدالنبی نوری 2026-04-26T06:32:39Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_%D9%86%D9%88%D8%B1%DB%8C&amp;diff=161482&amp;oldid=148582">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_%D8%AC%D8%B2%D8%A7%D8%A6%D8%B1%DB%8C&diff=161481&oldid=130865 شیخ عبدالنبی جزائری 2026-04-26T04:59:40Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۶ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۴:۵۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">«عبدالنبی» فرزند سعد </del>جزائری <del class="diffchange diffchange-inline">معروف به </del>«شیخ عبدالنبی جزائری» <del class="diffchange diffchange-inline">یکی از بزرگان علمای </del>[[شيعه|شیعه]] در قرن یازدهم است. جزائری <del class="diffchange diffchange-inline">زادگاهش «جزائر» بوده ولی جوانی را </del>در [[<del class="diffchange diffchange-inline">نجف</del>]] و [[<del class="diffchange diffchange-inline">کربلا</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">به تحصیل دانشهای دینی به اتمام رسانید</del>.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">{{شناسنامه عالم</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">||نام کامل =شیخ عبدالنبی </ins>جزائری</div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">||تصویر= </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">||زادروز = </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|زادگاه = جزائر</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|وفات = ۱۰۲۱ قمری </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|مدفن =  </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|اساتید = علی بن عبدالعالی کرکی،...</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|شاگردان = </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">|آثار = [[حاوی الاقوال فی معرفة الرجال (کتاب)|حاوی الأقوال فی معرفة الرجال]]، الاقتصاد، الامامة، اجوبة المسائل، حاشیه بر [[الکافی (کتاب)|الکافى]]، شرح [[تهذیب الوصول الی علم الاصول (کتاب)|تهذیب الأصول]]،...</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">}}</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">'''</ins>«شیخ عبدالنبی جزائری»<ins class="diffchange diffchange-inline">''' (م، ۱۰۲۱ ق)، فقیه و رجالی بزرگ </ins>[[شيعه|شیعه]] در قرن یازدهم <ins class="diffchange diffchange-inline">قمری </ins>است. جزائری در [[<ins class="diffchange diffchange-inline">فقه]] و [[اصول فقه|اصول]] و [[علم کلام|کلام]] و [[حديث|حدیث</ins>]] و [[<ins class="diffchange diffchange-inline">علم رجال|رجال]] مهارت داشت و معروفترین اثر او «[[حاوی الاقوال فی معرفة الرجال (کتاب)|حاوی الأقوال فی معرفة الرجال</ins>]]<ins class="diffchange diffchange-inline">» نام دارد</ins>.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">جزائری کتاب ارزنده ای </del>در <del class="diffchange diffchange-inline">شناخت رجال بزرگ </del>به <del class="diffchange diffchange-inline">نام «حاوی الاقوال» دارد که مورد اعتماد </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">اطمینان علمای مذهب قرار گرفت</del>.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==زندگی‌نامه==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">عبدالنبی فرزند سعد جزائری، </ins>در <ins class="diffchange diffchange-inline">«جزائر» متولد شده، ولی جوانی را در [[نجف]] و [[کربلا]] به تحصیل دانشهای دینی </ins>به <ins class="diffchange diffchange-inline">اتمام رسانید. وى از نظر عمل، زاهد و پرهیزکار واقعى </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">از نظر علمى، دریاى بى کران بود</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">مرحوم </del>[[شيخ حر عاملی|شیخ حر عاملی]] در [[امل الآمل|اَمل الآمل]] می نویسد: جزائری عالمی است محقق و با جلالت که از جمله آثار او «شرح تهذیب» می باشد. او از شاگردان شیخ علی فرزند عبدالعالی کرکی است (شاید مراد عبدالعالی فرزند [[محقق ثانی]] یا پسر وی باشد).  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[شيخ حر عاملی|شیخ حر عاملی]] در <ins class="diffchange diffchange-inline">«</ins>[[امل الآمل|اَمل الآمل]]<ins class="diffchange diffchange-inline">» </ins>می نویسد: جزائری <ins class="diffchange diffchange-inline">رئیس الاسلام والمسلمین و سلطان محققان و مدققان است. او </ins>عالمی است محقق و با جلالت که از جمله آثار او «شرح تهذیب» می باشد. او از شاگردان شیخ علی فرزند عبدالعالی کرکی است (شاید مراد عبدالعالی فرزند [[محقق ثانی]] یا پسر وی باشد).  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صاحب [[روضات الجنات]] می نویسد: جزائری فاضل <del class="diffchange diffchange-inline">مدقق </del>و جلیل و عالمی محقق و نبیل و ماهر بود، در [[اصول فقه|اصول]] و [[علم کلام|کلام]] و [[فقه]] و [[حديث|حدیث]] و [[علم رجال|رجال]] مهارت داشت. بزرگ <del class="diffchange diffchange-inline">اثر </del>او کتاب <del class="diffchange diffchange-inline">«حاوی الاقوال» </del>است که نزد حجة الاسلام [[سید محمد باقر شفتی<del class="diffchange diffchange-inline">|شفتی اصفهانی</del>]] ملاحظه نمودم.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صاحب <ins class="diffchange diffchange-inline">«</ins>[[روضات الجنات]]<ins class="diffchange diffchange-inline">» </ins>می نویسد: جزائری فاضل <ins class="diffchange diffchange-inline">مدقّق </ins>و جلیل و عالمی محقق و نبیل و ماهر بود، در [[اصول فقه|اصول]] و [[علم کلام|کلام]] و [[فقه]] و [[حديث|حدیث]] و [[علم رجال|رجال]] مهارت داشت. <ins class="diffchange diffchange-inline">اثر </ins>بزرگ او کتاب <ins class="diffchange diffchange-inline">«[[حاوی الاقوال فی معرفة الرجال (کتاب)|حاوی الأقوال فی معرفة الرجال]]» </ins>است که نزد حجة الاسلام [[سید محمد باقر شفتی]] ملاحظه نمودم.  </div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">مرحوم </del>جزائری <del class="diffchange diffchange-inline">تألیفات دیگری نیز دارد که دو اثر ارزنده او یکی کتاب «اقتصاد» در شرح ارشاد علامه و دیگری کتاب مبسوطی </del>در <del class="diffchange diffchange-inline">[[امامت]] قریب پنج هزار سطر می باشد. در این کتاب شریف ابتدا به معنی و مقصود امامت، لزوم رهبر و رهبری، لزوم تعیین [[امام]] و رهبر از جانب خدا و رسول، همچنین به صفات امام و افرادی که مصداق کامل امام و رهبری می توانند باشند اشاره نموده و به طور مبسوط شرح داده است. </del>او <del class="diffchange diffchange-inline">از تألیف این کتاب در </del>سال <del class="diffchange diffchange-inline">۱۰۱۳ </del>قمری <del class="diffchange diffchange-inline">فارغ گشته </del>است.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">صاحبان تراجم سال وفات شیخ عبدالنبی </ins>جزائری <ins class="diffchange diffchange-inline">را </ins>در <ins class="diffchange diffchange-inline">کتب خود مرقوم نداشته اند؛ </ins>او <ins class="diffchange diffchange-inline">ظاهرا </ins>سال <ins class="diffchange diffchange-inline">۱۰۲۱ یا حدود ۱۰۳۰ </ins>قمری <ins class="diffchange diffchange-inline">وفات نموده </ins>است.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">صاحب تراجم سال وفات </del>او <del class="diffchange diffchange-inline">را </del>در <del class="diffchange diffchange-inline">کتب خود مرقوم نداشته اند. علی الظاهر حدود ۱۰۳۰ </del>قمری <del class="diffchange diffchange-inline">وفات نموده </del>است.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==آثار و تألیفات==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">شیخ عبدالنبی جزائری تألیفات متعددی دارد، از جمله:</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*[[حاوی الاقوال فی معرفة الرجال (کتاب)|حاوی الأقوال فی معرفة الرجال]]، در [[علم رجال]] که مورد اعتماد و توجه علمای [[شيعه|شیعه]] قرار گرفت.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*کتاب «الاقتصاد» در شرح «[[ارشاد الاذهان الی احکام الایمان (کتاب)|ارشاد الاذهان]]» [[علامه حلی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*کتابی در [[امامت]]؛ که قریب پنج هزار سطر می باشد. در این کتاب شریف ابتدا به معنی و مقصود امامت، لزوم رهبر و رهبری، لزوم تعیین [[امام]] و رهبر از جانب خدا و رسول، همچنین به صفات امام و افرادی که مصداق کامل امام و رهبری می توانند باشند اشاره نموده و به طور مبسوط شرح داده است. </ins>او <ins class="diffchange diffchange-inline">از تألیف این کتاب </ins>در <ins class="diffchange diffchange-inline">سال ۱۰۱۳ </ins>قمری <ins class="diffchange diffchange-inline">فارغ گشته </ins>است<ins class="diffchange diffchange-inline">. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*اجوبة المسائل</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*حاشیه بر [[تهذیب الأحكام (کتاب)|التهذیب]] [[شیخ طوسی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*حاشیه بر [[الکافی (کتاب)|الکافى]] [[شیخ کلینی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">*شرح [[تهذیب الوصول الی علم الاصول (کتاب)|تهذیب الأصول]] علامه حلی</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* پایگاه شعائر</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*<ins class="diffchange diffchange-inline">&quot;شیخ عبدالنبی جزائری&quot;، </ins>پایگاه شعائر<ins class="diffchange diffchange-inline">.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن یازدهم<ins class="diffchange diffchange-inline">]][[رده:علماء شیعه]][[رده:فقیهان]][[رده:متکلمان]][[رده:رجالیون</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:علمای قرن یازدهم]]</div></td><td colspan="2"> </td></tr> </table> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_%D8%A7%D8%B1%D8%A7%DA%A9%DB%8C&diff=161480&oldid=148564 شیخ عبدالنبی اراکی 2026-04-25T11:33:44Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_%D8%A7%D8%B1%D8%A7%DA%A9%DB%8C&amp;diff=161480&amp;oldid=148564">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82&diff=161479&oldid=159216 اخلاق 2026-04-25T10:12:02Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۱۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15" >سطر ۱۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۵:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==اهمیت اخلاق در اسلام==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==اهمیت اخلاق در اسلام==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">علم اخلاق یکى </del>از <del class="diffchange diffchange-inline">ضرورى ترین علوم براى [[انسان]] </del>است<del class="diffchange diffchange-inline">. </del>یکی از <del class="diffchange diffchange-inline">عوامل مهم بهره‌مندی از سعادت دنیوی </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">اخروی، </del>اخلاق <del class="diffchange diffchange-inline">نیک </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">زدودن زشتی‌ها </del>و <del class="diffchange diffchange-inline">آراستگی به خوبی‌هاست. پس از اعتقاد به [[خدا]] و [[پیامبر]] (صلى الله علیه وآله)، اخلاق مهم‌ترین مسئله از دیدگاه [[اسلام]] است. سستی در </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">تزکیه </del>نفس|<del class="diffchange diffchange-inline">تزکیه اخلاق</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">، چه‌بسا موجب از دست رفتن اعتقادات اصلی آدمی شود. [[</del>قرآن<del class="diffchange diffchange-inline">]] از این معنا پرده برداشته و نشان داده است که بعضی از عادت‌ها و خلق‌های ناپسند، مانع از [[ایمان]] به خدا می‌شود. پیامبر اسلام (صلى الله علیه وآله) درباره [[مسیحیت</del>|<del class="diffchange diffchange-inline">مسیحیان]] </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">نجران]] فرمودند: «دلیل اینکه اسلام را نپذیرفتند، این نبود که حقانیت اسلام را درنیافتند، بلکه علاقه‌ای بود که به [[شراب خواری</del>|<del class="diffchange diffchange-inline">شرب خمر</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">و گوشت خوک داشتند». از اینجاست که می‌توان به ارتباط عمیق اخلاق و اعتقادات پی برد.</del>&lt;ref&gt;<del class="diffchange diffchange-inline">محمدتقی مصباح یزدی، «اخلاق در قرآن» مجله معرفت، ش۱۴، ص۱۷‌ـ‌۱۸</del>.<del class="diffchange diffchange-inline">&lt;/ref&gt; </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">تربیت اخلاقی در اسلام </ins>از <ins class="diffchange diffchange-inline">اهمیت بسیار بالایی برخوردار </ins>است <ins class="diffchange diffchange-inline">و از نظر اسلام </ins>یکی از <ins class="diffchange diffchange-inline">اهداف اصلی برانگیختن پیامبران </ins>و <ins class="diffchange diffchange-inline">فرستادن پیام‌های آسمانی، پرورش </ins>اخلاق و <ins class="diffchange diffchange-inline">تزکیه </ins>و [[<ins class="diffchange diffchange-inline">تهذیب </ins>نفس|<ins class="diffchange diffchange-inline">تهذیب</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">جان‌هاست: {{متن </ins>قرآن|<ins class="diffchange diffchange-inline">«{{آیه|62|2}}»}}&lt;ref&gt;</ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">آیه 2 سوره جمعه</ins>|<ins class="diffchange diffchange-inline">سوره جمعه، آیه ۲.</ins>]]&lt;<ins class="diffchange diffchange-inline">/</ins>ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">از‌این‌روست که علم اخلاق و مسائل و مباحث مربوط به اخلاقیات </del>از <del class="diffchange diffchange-inline">نظر اسلام، از جمله مهم‌ترین و شریف‌ترین علوم به‌حساب می‌آید. مگر نه این است که یکی از اهداف اصلی برانگیختن پیامبران و فرستادن پیام‌های آسمانی، پرورش اخلاق و تزکیه و </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">تهذیب نفس</del>|<del class="diffchange diffchange-inline">تهذیب</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">جان‌هاست</del>: <del class="diffchange diffchange-inline">{{متن قرآن|«{{آیه|62|2}}»}}</del>&lt;ref&gt;<del class="diffchange diffchange-inline">[[آیه 2 سوره جمعه|سوره جمعه، آیه ۲</del>.<del class="diffchange diffchange-inline">]]</del>&lt;/ref&gt;<del class="diffchange diffchange-inline">.</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">پیامبر اکرم (صلى الله علیه وآله) نیز در [[حدیث]] بسیار مشهوری هدف </ins>از [[<ins class="diffchange diffchange-inline">مبعث حضرت محمد صلی الله علیه و آله</ins>|<ins class="diffchange diffchange-inline">بعثت</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">خود را به نهایت رساندن مکارم اخلاقی بیان کرده، می‌فرماید</ins>: <ins class="diffchange diffchange-inline">«إنّما بُعِثْتُ لاُِتَمِّمَ مَکارِمَ الاَْخْلاَقِ؛ من مبعوث شده ام تا خوبی های اخلاقی را تمام کنم».</ins>&lt;ref&gt;<ins class="diffchange diffchange-inline">مجلسی، بحارالانوار، ج۶۷، ب ۵۹، حدیث ۱۸</ins>.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">پیامبر اکرم (صلى الله </del>علیه <del class="diffchange diffchange-inline">وآله) نیز در </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">حدیث</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">بسیار مشهوری هدف </del>از [[<del class="diffchange diffchange-inline">مبعث حضرت محمد صلی الله علیه و آله|بعثت</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">خود را </del>به <del class="diffchange diffchange-inline">نهایت رساندن مکارم </del>اخلاقی <del class="diffchange diffchange-inline">بیان کرده، می‌فرماید: «إنّما بُعِثْتُ لاُِتَمِّمَ مَکارِمَ الاَْخْلاَقِ»</del>.&lt;ref&gt;<del class="diffchange diffchange-inline">مجلسی، بحارالانوار، ج۶۷، ب ۵۹، حدیث ۱۸</del>.&lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">در نگاه پیشوایان دین اسلام اخلاق حتی بدون اعتقاد به ثواب و عقاب اخروی هم اهمیت بالایی دارد. در حدیثی از [[امام علی]] </ins>علیه <ins class="diffchange diffchange-inline">السلام می خوانیم که فرمود: «لو کُنّا لانَرجو جنّة ولانَخشی ناراً ولا ثواباً ولا عقاباً، لکان یَنبغی لَنا أن نطالبَ بمکارمِ الاخلاق فانّها مما تدلّ علی سبیل النجاح؛ اگر ما امید و ایمانی به </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">بهشت</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">و ترس و وحشتی </ins>از [[<ins class="diffchange diffchange-inline">دوزخ</ins>]]<ins class="diffchange diffchange-inline">، و انتظار ثواب و عقابی هم نمی داشتیم، شایسته بود </ins>به <ins class="diffchange diffchange-inline">سراغ فضائل </ins>اخلاقی <ins class="diffchange diffchange-inline">برویم، چرا که آنها راهنمای نجات و پیروزی و موفقیت هستند</ins>.<ins class="diffchange diffchange-inline">»</ins>&lt;ref&gt;<ins class="diffchange diffchange-inline">پیام قرآن، مکارم شیرازی، ج۲، ص ۲۲ به نقل از مستدرک الوسائل، ج ۲، ص ۲۸۳</ins>. &lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">در حدیث دیگری از </del>[[امام <del class="diffchange diffchange-inline">علی</del>]] علیه السلام <del class="diffchange diffchange-inline">می خوانیم که </del>فرمود: <del class="diffchange diffchange-inline">«لو کُنّا لا نَرجو جنّة ولا نَخشی ناراً ولا ثواباً ولا عقاباً، لکان یَنبغی لَنا أن نطالبَ بمکارمِ الاخلاق فانّها مما تدلّ علی سبیل النجاح؛ اگر </del>ما <del class="diffchange diffchange-inline">امید و ایمانی به [[بهشت]] و ترس و وحشتی از [[دوزخ]]، و انتظار ثواب و عقابی هم نمی داشتیم، شایسته بود به سراغ فضائل اخلاقی برویم، چرا که آنها راهنمای نجات و پیروزی و موفقیت هستند.»</del>&lt;ref&gt;<del class="diffchange diffchange-inline">پیام قرآن، مکارم شیرازی، ج۲، ص ۲۲ به نقل از مستدرک الوسائل، </del>ج <del class="diffchange diffchange-inline">۲، </del>ص <del class="diffchange diffchange-inline">۲۸۳</del>. &lt;/ref&gt;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">و </ins>[[امام <ins class="diffchange diffchange-inline">کاظم</ins>]] علیه السلام فرمود: <ins class="diffchange diffchange-inline">«الْزَمُ الْعِلْمِ لَک </ins>ما <ins class="diffchange diffchange-inline">دَلَّک عَلى صَلاحِ قَلْبِک وَاظْهَرَ لَک فَسادَهُ؛</ins>&lt;ref&gt; <ins class="diffchange diffchange-inline">بحارالانوار، </ins>ج <ins class="diffchange diffchange-inline">۷۸، </ins>ص <ins class="diffchange diffchange-inline">۳۳۳</ins>.&lt;/ref&gt; <ins class="diffchange diffchange-inline">لازمترین علم براى تو آن است که تو را به پاکسازى دل (و تهذیب نفس) راهنمایى کرده، فساد آن را براى تو آشکار کند».</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">و </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">امام کاظم</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">علیه السلام فرمود</del>: <del class="diffchange diffchange-inline">«الْزَمُ الْعِلْمِ لَک ما دَلَّک عَلى صَلاحِ قَلْبِک وَاظْهَرَ لَک فَسادَهُ؛</del>&lt;ref&gt; <del class="diffchange diffchange-inline">بحارالانوار، ج ۷۸، ص ۳۳۳</del>.&lt;/ref&gt; <del class="diffchange diffchange-inline">لازمترین علم براى تو آن </del>است <del class="diffchange diffchange-inline">که تو </del>را <del class="diffchange diffchange-inline">به پاکسازى دل (</del>و <del class="diffchange diffchange-inline">تهذیب نفس) راهنمایى کرده، فساد </del>آن را <del class="diffchange diffchange-inline">براى تو آشکار کند»</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">== مبانی علم اخلاق ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">مهمترین  مبانی اخلاق از دیدگاه </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">اسلام</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">عبارتند از</ins>:</div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline"># '''فطری‌ بودن:''' [[قرآن کریم]] [[فطرت انسان]] را فطرتی الهی معرفی کرده است</ins>&lt;ref&gt;<ins class="diffchange diffchange-inline">سوره روم، آیه ۳۰</ins>.&lt;/ref&gt;<ins class="diffchange diffchange-inline">، [[انسان]] بر اساس [[فطرت]] خود متوجه خیر و کمال </ins>است <ins class="diffchange diffchange-inline">و از نقص و [[شرور]] تنفر دارد&lt;ref&gt;امام‌ خمینی، صحیفه، ۱۴/۳۲-۳۳؛ امام‌ خمینی، حدیث جنود، ۷۹.&lt;/ref&gt;. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline"># '''عقلی‌ بودن [[حسن و قبح افعال]]:''' بیشتر حکما و [[اندیشمندان اسلامی]] حسن و قبح افعال </ins>را <ins class="diffchange diffchange-inline">عقلی می‌دانند </ins>و آن را <ins class="diffchange diffchange-inline">از مدرکات [[عقل عملی]] می‌شمارند، مانند [[ادراک]] حسن عدل و قبح ظلم&lt;ref&gt;قاضی‌عبدالجبار، المغنی، ۱۳/۳۵۱؛ حلی، الباب الحادی عشر، ۲۵</ins>.<ins class="diffchange diffchange-inline">&lt;/ref&gt;. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline"># '''اختیاری‌ بودن:''' [[اندیشمندان اسلامی]] بر این نکته تاکید کرده‌اند که شکل‌گیری و [[تغییر]] [[خُلق]] امری اختیاری است؛ بنابراین حصول صفات نیکو و [[زشت]] امری اکتسابی است&lt;ref&gt;فارابی، سعادت، ۴۵-۴۶.&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;[[مهدی علی‌زاده|علی‌زاده]] و [[مهدی احمدپور|احمدپور]]، [[اخلاق - علی‌زاده و احمدپور (مقاله)|مقاله «اخلاق»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۱ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی ج۱]]، ص ۵۱۹ - ۵۳۰.&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس==</div></td></tr> </table> Zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161478&oldid=151306 شیخ عبدالله مازندرانی 2026-04-25T08:26:56Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C&amp;diff=161478&amp;oldid=151306">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%B3%D9%86%D9%86_%D8%A7%D9%84%D9%87%DB%8C&diff=161477&oldid=37199 رده:سنن الهی 2026-04-25T08:26:07Z <p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۲۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:کلیات اخلاق]]</del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:توحید]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:توحید]]</div></td></tr> </table> Zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86_%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C&diff=161476&oldid=139159 شیخ عبدالحسین تهرانی 2026-04-25T07:07:09Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86_%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C&amp;diff=161476&amp;oldid=139159">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85_%D8%AD%D8%A7%D8%A6%D8%B1%DB%8C_%DB%8C%D8%B2%D8%AF%DB%8C&diff=161475&oldid=148544 شیخ عبد الکریم حائری یزدی 2026-04-24T14:20:26Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%AF_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%B1%DB%8C%D9%85_%D8%AD%D8%A7%D8%A6%D8%B1%DB%8C_%DB%8C%D8%B2%D8%AF%DB%8C&amp;diff=161475&amp;oldid=148544">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%B4%D8%A7%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%AF%DB%8C&diff=161474&oldid=148458 شیخ عباسعلی شاهرودی 2026-04-24T12:26:37Z <p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B4%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%B4%D8%A7%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%AF%DB%8C&amp;diff=161474&amp;oldid=148458">نمایش تغییرات</a> مهدی موسوی