https://wiki.ahlolbait.com/index.php?action=history&feed=atom&title=%DA%A9%D8%B4%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AF_%D9%81%DB%8C_%D8%B4%D8%B1%D8%AD_%D8%AA%D8%AC%D8%B1%DB%8C%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%82%D8%A7%D8%AF_%28%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%29کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد (کتاب) - تاریخچهٔ ویرایشها2026-05-20T08:08:55Zتاریخچهٔ ویرایشهای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.32.0https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%DA%A9%D8%B4%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AF_%D9%81%DB%8C_%D8%B4%D8%B1%D8%AD_%D8%AA%D8%AC%D8%B1%DB%8C%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%82%D8%A7%D8%AF_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=161675&oldid=prevمهدی موسوی: مهدی موسوی صفحهٔ کشف المراد (کتاب) را به کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد (کتاب) منتقل کرد2026-05-20T05:33:16Z<p>مهدی موسوی صفحهٔ <a href="/%DA%A9%D8%B4%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AF_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)" class="mw-redirect" title="کشف المراد (کتاب)">کشف المراد (کتاب)</a> را به <a href="/%DA%A9%D8%B4%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AF_%D9%81%DB%8C_%D8%B4%D8%B1%D8%AD_%D8%AA%D8%AC%D8%B1%DB%8C%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%82%D8%A7%D8%AF_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)" title="کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد (کتاب)">کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد (کتاب)</a> منتقل کرد</p>
<table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ۲۰ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۵:۳۳</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="fa"><div class="mw-diff-empty">(بدون تفاوت)</div>
</td></tr></table>مهدی موسویhttps://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%DA%A9%D8%B4%D9%81_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AF_%D9%81%DB%8C_%D8%B4%D8%B1%D8%AD_%D8%AA%D8%AC%D8%B1%DB%8C%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%82%D8%A7%D8%AF_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=161674&oldid=prevمهدی موسوی: صفحهای تازه حاوی «کتاب '''«كشف المراد فى شرح تجريد الاعتقاد»''' تألیف علامه حلى (م ۷۲...» ایجاد کرد2026-05-20T05:31:00Z<p>صفحهای تازه حاوی «کتاب '''«كشف المراد فى شرح تجريد الاعتقاد»''' تألیف <a href="/%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AD%D9%84%DB%8C" title="علامه حلی">علامه حلى</a> (م ۷۲...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>کتاب '''«كشف المراد فى شرح تجريد الاعتقاد»''' تألیف [[علامه حلی|علامه حلى]] (م ۷۲۶ ق)، از کتب مهم و مشهور [[کلام|کلامی]] و اعتقادی [[شیعه]] است. این کتاب به انگيزه حل عبارات مشكل کتاب «[[تجريد الاعتقاد]]» اثر [[خواجه نصيرالدين طوسى]] تأليف شده است.<br />
<br />
{{مشخصات کتاب<br />
<br />
|عنوان=كشف المراد فى شرح تجريد الاعتقاد<br />
<br />
|تصویر=[[پرونده:کشف المراد.jpg|۲۴۰px|وسط]]<br />
<br />
|نویسنده=علامه حلی<br />
<br />
|موضوع=کلام و عقاید شیعه<br />
<br />
|زبان=عربی<br />
<br />
|تعداد جلد=۱<br />
<br />
|عنوان افزوده1=<br />
<br />
|افزوده1=<br />
<br />
|عنوان افزوده2=<br />
<br />
|افزوده2=<br />
<br />
|لینک=<br />
}} <br />
==مؤلف==<br />
[[علامه حلی|حسن بن یوسف بن على بن مطهر حلى]] معروف به «علامه حلى» (۶۴۷-۷۲۶ ق)، از علمای بزرگ [[شیعه]] بوده و ریاست و [[مرجعیت]] شیعه در قرن هفتم هجری به او منتهی گردیده است. از اساتید وی می توان به [[محقق حلى]] (دایى علامه) و [[خواجه نصیرالدین طوسی|خواجه نصیرالدین طوسی]] اشاره کرد. <br />
<br />
علامه حلی صاحب آثار متعددی در [[فقه]]، [[اصول فقه|اصول]]، [[علم کلام|کلام]] و [[علم رجال|رجال]] و غیره است. برخی از آثار ارزشمند ایشان عبارتند از: [[قواعد الأحکام]]، [[ارشاد الاذهان الی احکام الایمان (کتاب)|إرشاد الأذهان إلی أحکام الإیمان]]، [[منهاج الکرامه فی معرفة الامامه (کتاب)|منهاج الکرامه فی معرفة الامامه]]، [[نهج الحق و کشف الصدق (کتاب)|نهج الحق و کشف الصدق]]، [[تهذیب الوصول الی علم الاصول (کتاب)|تهذیب الوصول الی علم الاصول]]، [[تبصرة المتعلمین (کتاب)|تبصرة المتعلمین فی أحکام الدین]]، [[تحریر الاحکام الشرعیه علی مذهب الامامیه (کتاب)|تحریر الأحکام]]، [[تذکرة الفقهاء (کتاب)|تذکرة الفقهاء]] و '''«كشف المراد فى شرح تجريد الاعتقاد»'''. <br />
<br />
علامه حلی در ۲۱ [[ماه محرم|محرم]] سال ۷۲۶ق، وفات نمود و در یکى از صحنهاى [[حرم امیرالمؤمنین علیه السلام|حرم امیرالمؤمنین]] (ع) در [[نجف]] اشرف دفن گردید.<br />
<br />
==معرفى کتاب==<br />
از جمله شروح کتاب «[[تجريد الاعتقاد]]» [[خواجه نصيرالدين طوسى]]، کتاب ارزشمند «کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد» است که توسط [[علامه حلى]] (۶۴۸-۷۲۶ ق) به زبان عربی شرح گردیده و در برههای از زمان به عنوان متن درسی طلاب علوم دینی، در موضوع [[كلام]] اسلامى بوده است؛ البته امروزه دو کتاب بدایه و نهایة الحکمه جایگزین آن شده است.<br />
<br />
فاضل قوشچى، در اهميت اين كتاب مىگويد: اگر «كشف المراد» علامه حلی نبود، ما نظريّات خواجه نصیر طوسى را درک نمىكرديم.<br />
<br />
در کتاب حاضر، تعليقات آیت الله [[حسن حسن زاده آملی]] بر اين كتاب، در آخر آن ذكر شده است.<br />
<br />
==محتواى کتاب==<br />
كتاب «كشف المراد فى شرح تجريد الاعتقاد»، در شش مقصد تدوين يافته و هر مقصد، داراى فصول و مسائل مختلفى است.<br />
<br />
*مقصد اول كتاب، در مورد امور عامه است و داراى سه فصل مىباشد: فصل اول، درباره وجود و عدم است. اين بحث، در قالب چهل و هفت مسئله مطرح شده كه اولين مسئله آن، در مورد ناممكن بودن تعريف حقيقى هستى و نيستى و آخرين مسئله آن، درباره راه نداشتن نيستى در موجود قديم است. فصل دوم، در مورد ماهيت و لواحق آن است. اين فصل، داراى يازده مسئله است كه اولين آنها، در مورد سه اصطلاح ماهيت، حقيقت و ذات است و آخرين آنها، درباره تقابل مىباشد. فصل سوم، در مورد علت و معلول است. اين فصل، داراى هفده مسئله است كه اولين آنها، درباره تعريف علت و معلول و آخرين آنها، در اين است كه نياز معلول به علت، در هستى است، نه در نيستى.<br />
<br />
*مقصد دوم، در مورد جواهر و اعراض بوده و داراى پنج فصل است: فصل اول آن، درباره جواهر و داراى يازده مسئله است كه اولين آنها، درباره تقسيمبندى ممكنات در يک نگاه كلى و آخرين آنها، در مورد جهت مىباشد. فصل دوم، درباره اجسام است و داراى سه مسئله مىباشد: اجسام فلكيه، عناصر بسيطه و مركبات. فصل سوم، در مورد بقيه احكام اجسام و داراى شش مسئله است كه اولين آنها، درباره متناهى بودن اجسام و آخرين آنها، در مورد حادث بودن اجسام مىباشد. فصل چهارم، در مورد جوهرهاى مجرد و داراى چهارده مسئله است كه اولين آنها، درباره عقول مجرد و آخرين آنها، در مورد انواع قواى باطنى متعلق به ادراكات جزيى مىباشد. فصل پنجم، در مورد اعراض و داراى نه مسئله است كه اولين آنها، درباره منحصر بودن اعراض در نه قسم و آخرين آنها، در مورد دو مقوله فعل و انفعال مىباشد.<br />
<br />
*مقصد سوم، درباره اثبات صانع و آثار و صفات وى است و سه فصل دارد: فصل اول، در مورد وجود [[خدا]] و فصل دوم، در مورد صفات خدا و داراى بيست و يک مسئله است كه اولين آنها، درباره قدرت خدا و آخرين آنها، در زمينه بقيه صفات وى همچون جود، ملک و... مىباشد. فصل سوم، در مورد افعال خدا و داراى هجده مسئله است كه اولين آنها، در زمينه اثبات حسن و قبح عقلى و آخرين آنها، در رابطه با اصلح است.<br />
<br />
*مقصد چهارم، درباره [[نبوت]] و داراى هفت مسئله است كه اولين آنها، در مورد حسن بعثت و آخرين آنها، درباره نبوت [[حضرت محمد]](صلی الله علیه وآله) مىباشد.<br />
<br />
*مقصد پنجم، در مورد [[امامت]] و داراى هشت مسئله است كه اولين آنها، درباره وجوب نصب [[امام]] بر خدا، و مسائل بعدی در مورد امامت [[ائمه]](علیهمالسلام) -به ویژه [[امام على]](علیهالسلام)- مىباشد.<br />
<br />
*مقصد ششم، درباره [[معاد]]، وعد، وعيد و مطالب مرتبط با آن است و داراى شانزده مسئله می باشد كه اولين آنها، درباره امكان آفرينش جهانى ديگر و آخرين آنها، در مورد [[امر به معروف و نهى از منكر]] مىباشد.<br />
<br />
از آنجا كه كتاب «[[تجريد الاعتقاد]]» و شرح آن (كشف المراد)، بر مبناى [[حکمت مشاء]]، تنظيم شده و داراى اشكالات عديدهاى است كه احيانا برخى از آنها با [[توحيد]] صمدى منافات دارد، علامه [[حسن حسن زاده آملی|حسنزاده آملی]]، در تعليقات خويش، علاوه بر ايضاح مطالب، به نقد و بررسى سخنان [[خواجه نصيرالدين طوسى|خواجه نصیر]] و [[علامه حلی]] مىپردازد، سپس نظريه محققان عرفا را به طور موجز به علاقهمندان معارف الهى ارائه مىدهد.<br />
<br />
==شرح و ترجمه کتاب==<br />
<br />
*كشف المراد في شرح تجريد الاعتقاد (قسم الالهيات)، با مقدمه و تعليقۀ آيتاللّه [[جعفر سبحانی]]؛ تعليقات آيتاللّه سبحانى از فصل یا مقصد سوم كتاب «كشف المراد» -در اثبات صانع و صفات و آثارش- شروع شده است. <br />
*إيضاح المراد فی شرح كشف المراد، اثر علی ربانی گلپایگانی.<br />
*توضيح المراد، تعليقه سيد هاشم حسینى تهرانى (م ۱۳۷۰ ش) بر «كشف المراد» است. بيشتر مباحث به روش [[فلسفه|فلسفى]] و به زبان عربى است.<br />
*شرح کشف المراد، اثر علی محمدی (متولد ۱۳۳۷ ش) مدرس [[حوزه علمیه قم]]، به زبان فارسى.<br />
*کلام اسلامی؛ شرحی بر کشف المراد، اثر حسن یوسفیان.<br />
*ترجمه و شرح کشف المراد، اثر علی شیروانی (متولد ۱۳۴۳ ش)، به زبان فارسی.<br />
==منابع==<br />
*[[نرم افزار کتابخانه کلام اسلامی]]، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.<br />
*[[علامه حلی]]، همین دانشنامه.<br />
<br />
[[رده:منابع کلامی]][[رده:منابع اعتقادی]][[رده:کتابهای کلامی]][[رده:کتابهای اعتقادی]][[رده:آثار علامه حلی]]</div>مهدی موسوی