وضو - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi در ‏۲۸ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۳۸

2026-02-28T16:38:05Z

Mohammadi در ‏۱۹ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۹

2025-12-19T15:59:21Z

Mohammadi در ‏۱۲ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۷

2025-12-12T12:57:13Z

Zamani: افزودن الگوی قرآن

2025-03-18T12:29:18Z

افزودن الگوی قرآن

مهدی موسوی در ‏۳ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۱۷

2024-11-03T12:17:35Z

نمایش تغییرات

Zamani در ‏۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۷:۱۳

2020-07-06T07:13:02Z

Zamani در ‏۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۷:۱۰

2020-07-06T07:10:55Z

Zamani در ‏۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۷:۰۸

2020-07-06T07:08:32Z

Zamani در ‏۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۶:۵۲

2020-07-06T06:52:51Z

Zamani در ‏۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۲:۴۸

2020-07-04T12:48:34Z

@@ سطر ۱۱: / سطر ۱۱: @@
 کیفیت وضو براى [[نماز]] در آیه 6 [[سوره مائده]] به این صورت بیان شده است:
-{{متن قرآن|«يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ...}}<ref>[[آیه 6 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۶.]]</ref>؛ اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد چون به عزم نماز برخيزيد صورت و دست‌هايتان را تا آرنج بشوييد و سر و پاهاى خودتان را تا برآمدگى روی هر دو پا مسح كنيد...».
+«{{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ...}}<ref>[[آیه 6 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۶.]]</ref>؛ اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد چون به عزم نماز برخيزيد صورت و دست‌هايتان را تا آرنج بشوييد و سر و پاهاى خودتان را تا برآمدگى روی هر دو پا مسح كنيد...».
 این [[آیه]] در دو جمله به طور اجمال بیان می کند که وضو متشکل از دو شستن و دو مسح است:
-*{{متن قرآن|«... فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ ...}}<ref>همان</ref>؛ صورت و دست‌ها را تا آرنج بشویید...».
+*«{{متن قرآن|... فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ ...}}<ref>همان</ref>؛ صورت و دست‌ها را تا آرنج بشویید...».
-*{{متن قرآن|«وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ...}}<ref>همان</ref>؛ سر و پاها را تا برآمدگی جلوی پا مسح کنید...».
+*«{{متن قرآن|وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ...}}<ref>همان</ref>؛ سر و پاها را تا برآمدگی جلوی پا مسح کنید...».
-مراد از {{متن قرآن|«... إِلَى الْمَرَافِقِ ...»}}<ref>همان</ref>، بیان حدّ (محدوده) شستن در وضو است، نه ابتدا و انتهاى شستن دست (جهت شستن)؛ بنابراین، منظور این است که جز کتف، بازو و آرنج، باقى دست باید شسته شود. در واقع، از آنجا كه كلمه‌ى «يَد» در زبان عربى، هم به دست از انگشتان تا مچ، و هم به انگشتان تا آرنج، و هم به انگشتان تا كتف اطلاق مى‌شود، اين آيه مى‌فرمايد: در وضو، دست تا آرنج را بشوييد، نه كمتر و نه بيشتر.
+مراد از «{{متن قرآن|... إِلَى الْمَرَافِقِ ...»}}<ref>همان</ref>، بیان حدّ (محدوده) شستن در وضو است، نه ابتدا و انتهاى شستن دست (جهت شستن)؛ بنابراین، منظور این است که جز کتف، بازو و آرنج، باقى دست باید شسته شود. در واقع، از آنجا كه كلمه‌ى «يَد» در زبان عربى، هم به دست از انگشتان تا مچ، و هم به انگشتان تا آرنج، و هم به انگشتان تا كتف اطلاق مى‌شود، اين آيه مى‌فرمايد: در وضو، دست تا آرنج را بشوييد، نه كمتر و نه بيشتر.
 مذاهب [[اهل سنت]] می گویند: واجب، شستن دست تا آرنج است و هر جور که شسته شود اشکالی ندارد، گرچه بهتر است ([[مستحب]] است) از سر انگشتان به سوی آرنج شسته شود.<ref>مغنیه، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص36</ref>
@@ سطر ۴۰: / سطر ۴۰: @@
 ==وضو در روایات==
-* [[پیامبر اکرم]] صلی الله علیه وآله: {{متن حدیث|«الدّعاء مفتاح الرّحمة والوضوء مفتاح الصّلاة والصّلاة مفتاح الجنّة}}<ref> نهج الفصاحة، ص 485.</ref>؛ [[دعا]] كليد رحمت و وضو كليد [[نماز]] است و نماز كليد [[بهشت]]».
+* [[پیامبر اکرم]] صلی الله علیه وآله: «{{متن حدیث|الدّعاء مفتاح الرّحمة والوضوء مفتاح الصّلاة والصّلاة مفتاح الجنّة}}<ref> نهج الفصاحة، ص 485.</ref>؛ [[دعا]] كليد رحمت و وضو كليد [[نماز]] است و نماز كليد [[بهشت]]».
-*[[امام رضا]] عليه السلام درباره‌ى فلسفه‌ى وضو مى‌فرمايد: {{متن حدیث|«يكون العبد طاهراً اذا قام بين يدى الجبّار، مطيعاً له فيما أمره، نقيّاً من الادناس و النّجاسة، ذهاب الكسل و طرد النّعاس و تزكية الفؤاد للقيام}}<ref>وسائل الشیعه، ج 1، ص 367.</ref>؛ وضو زمينه پاكى هنگام ايستادن در برابر خداست، نشانه‌ى بندگى و اطاعت است، عامل دورى از آلودگى‌ها و نجاست است، مايه‌ى دورى از كسالت و خواب آلودگى است و آماده‌سازى و رشد روحى براى نماز است.
+*[[امام رضا]] عليه السلام درباره‌ى فلسفه‌ى وضو مى‌فرمايد: «{{متن حدیث|يكون العبد طاهراً اذا قام بين يدى الجبّار، مطيعاً له فيما أمره، نقيّاً من الادناس و النّجاسة، ذهاب الكسل و طرد النّعاس و تزكية الفؤاد للقيام}}<ref>وسائل الشیعه، ج 1، ص 367.</ref>؛ وضو زمينه پاكى هنگام ايستادن در برابر خداست، نشانه‌ى بندگى و اطاعت است، عامل دورى از آلودگى‌ها و نجاست است، مايه‌ى دورى از كسالت و خواب آلودگى است و آماده‌سازى و رشد روحى براى نماز است.
 * امام رضا علیه السلام مى فرمايد: آن كه به [[عبادت]] خداى بزرگ مى ايستد، بايد خود را از آلودگى ها پاك كند، از سستى و بى حالى دور باشد و با وضو خود را براى سخن گفتن با خداى توانا، پاك و آماده سازد.<ref> وسائل الشيعه، ج 1، ص 275.</ref>
-* پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله: {{متن حدیث|«الوضوء قبل الطّعام ينفي الفقر و بعده ينفي اللّمم و يصحّح البصر}}<ref> نهج الفصاحة، ص 797.</ref>؛ وضو پيش از غذا فقر را ببرد و بعد از غذا وسواس را زايل كند و چشم را نيرو دهد».
+* پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله: «{{متن حدیث|الوضوء قبل الطّعام ينفي الفقر و بعده ينفي اللّمم و يصحّح البصر}}<ref> نهج الفصاحة، ص 797.</ref>؛ وضو پيش از غذا فقر را ببرد و بعد از غذا وسواس را زايل كند و چشم را نيرو دهد».
-* به رسول خدا صلی الله علیه وآله عرض شد: دوست دارم روزی ام زیاد شود، فرمودند: {{متن حدیث|«دُم عَلَی الطَّهارَةِ یُوَسَّعُ عَلَیکَ فِی الرِّزقِ}}<ref>کنز العمال، ج16، ص128</ref>؛ پیوسته با طهارت و وضو باش روزی ات زیاد می شود».
+* به رسول خدا صلی الله علیه وآله عرض شد: دوست دارم روزی ام زیاد شود، فرمودند: «{{متن حدیث|دُم عَلَی الطَّهارَةِ یُوَسَّعُ عَلَیکَ فِی الرِّزقِ}}<ref>کنز العمال، ج16، ص128</ref>؛ پیوسته با طهارت و وضو باش روزی ات زیاد می شود».
 *در روایتی آمده است: [[زراره]] و [[عبدالله بن بکیر شیبانی|ابن بکیر]] خدمت [[امام باقر]] علیه السلام رسیدند و پرسیدند: وضوی [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله چگونه بود؟ آن حضرت ظرف آبی طلب کرد و دست راستش را در آب فرو برد. کفی آب برداشت و بر صورت ریخت و آن را شست. بعد کف دست چپش را پر از آب کرد و بر دست راستش ریخت. آن را از آرنج تا نوک انگشتان از بالا به پایین شست، به طوری که هنگام شستن دستش به سوی مرفق باز نمی گشت. بعد با کف راستش بر دست چپش آب ریخت و آن را مانند دست راستش شست. سپس سر و دو قدمش را با خیسی وضو مسح کرد، بدون اینکه از آب دیگری استفاده کند... .<ref> تفسیرالبرهان، بحرانی، ج2، ص257. </ref>
@@ سطر ۵۵: / سطر ۵۵: @@
 *مسواک کردن قبل از وضو.
 *بهتر است در موقع وضو روی انسان به سمت [[قبله]] باشد.
-*در حین نظر کردن به آب گفته شود: {{متن حدیث|«الحمدُللّه الذی جعل الماءَ طَهورا، ولَم یَجْعَلْهُ نجساً}}؛ ستایش خداوندی راست که آب را پاک و پاک کننده ساخت و آن را نجس و ناپاک قرار نداد».
+*در حین نظر کردن به آب گفته شود: «{{متن حدیث|الحمدُللّه الذی جعل الماءَ طَهورا، ولَم یَجْعَلْهُ نجساً}}؛ ستایش خداوندی راست که آب را پاک و پاک کننده ساخت و آن را نجس و ناپاک قرار نداد».
-*[[امام باقر علیه السلام|امام محمدباقر]] علیه السلام فرمود: «هرگاه از برای وضوساختن دست در آب درآری بگو: {{متن حدیث|«بسم اللّه و باللّه، اللهمَّ اجْعَلْنی من التَّوابینَ وَاجعلنی مِنَ المُتطِّهِرینَ}}؛ به نام خدا و به یاری خدا، خداوندا! مرا از توبه‌کنندگان و از پاکیزه‌گان قرار ده».
+*[[امام باقر علیه السلام|امام محمدباقر]] علیه السلام فرمود: هرگاه از برای وضوساختن دست در آب درآری بگو: «{{متن حدیث|بسم اللّه و باللّه، اللهمَّ اجْعَلْنی من التَّوابینَ وَاجعلنی مِنَ المُتطِّهِرینَ}}؛ به نام خدا و به یاری خدا، خداوندا! مرا از توبه‌کنندگان و از پاکیزه‌گان قرار ده».
 * قبل از وضو سه مرتبه به سه کف آب مضمضه کند، یعنی آب در دهان بگرداند، و پس از آن به سه کف دیگر سه مرتبه استنشاق کند یعنی آب به دماغ بکشد.
 *در حالت شستن روی نیز بسم اللّه بگوید. پس چون آب را بر روی خود ریخت سزاوار آنست که دست را بر آن بکشد تا آب به همه جای آن جاری گردد.

@@ سطر ۱۴: / سطر ۱۴: @@
 این [[آیه]] در دو جمله به طور اجمال بیان می کند که وضو متشکل از دو شستن و دو مسح است:
-*{{متن قرآن|«...فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ...}}<ref>[[آیه 6 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۶.]]</ref>؛ صورت و دست‌ها را تا آرنج بشویید...».
+*{{متن قرآن|«... فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ ...}}<ref>همان</ref>؛ صورت و دست‌ها را تا آرنج بشویید...».
-*{{متن قرآن|«وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ...}}<ref>[[آیه 6 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۶.]]</ref>؛ سر و پاها را تا برآمدگی جلوی پا مسح کنید...».
+*{{متن قرآن|«وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ...}}<ref>همان</ref>؛ سر و پاها را تا برآمدگی جلوی پا مسح کنید...».
-مراد از {{متن قرآن|«إِلَى الْمَرَافِقِ »}}، بیان حدّ (محدوده) شستن در وضو است، نه ابتدا و انتهاى شستن دست (جهت شستن)؛ بنابراین، منظور این است که جز کتف، بازو و آرنج، باقى دست باید شسته شود. در واقع، از آنجا كه كلمه‌ى «يَد» در زبان عربى، هم به دست از انگشتان تا مچ، و هم به انگشتان تا آرنج، و هم به انگشتان تا كتف اطلاق مى‌شود، اين آيه مى‌فرمايد: در وضو، دست تا آرنج را بشوييد، نه كمتر و نه بيشتر.
+مراد از {{متن قرآن|«... إِلَى الْمَرَافِقِ ...»}}<ref>همان</ref>، بیان حدّ (محدوده) شستن در وضو است، نه ابتدا و انتهاى شستن دست (جهت شستن)؛ بنابراین، منظور این است که جز کتف، بازو و آرنج، باقى دست باید شسته شود. در واقع، از آنجا كه كلمه‌ى «يَد» در زبان عربى، هم به دست از انگشتان تا مچ، و هم به انگشتان تا آرنج، و هم به انگشتان تا كتف اطلاق مى‌شود، اين آيه مى‌فرمايد: در وضو، دست تا آرنج را بشوييد، نه كمتر و نه بيشتر.
 مذاهب [[اهل سنت]] می گویند: واجب، شستن دست تا آرنج است و هر جور که شسته شود اشکالی ندارد، گرچه بهتر است ([[مستحب]] است) از سر انگشتان به سوی آرنج شسته شود.<ref>مغنیه، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص36</ref>
@@ سطر ۲۸: / سطر ۲۸: @@
 اختلاف عمده دیگر، در مورد مسح پا است که شیعه معتقد است باید پا را مسح نمود، ولی اهل سنت معتقدند باید پا را شست. شیعه قائل است «أرجلَكم» عطف بر «رُءوسِكُم» است؛ بنابراین، پاها نیز چون سر باید مسح شود؛ چنان‌كه بسیارى «أرجلكم» را به جَرْ خوانده‌اند؛ حتى اگر قرائت به نصب هم باشد، باز وجوب مسح را مى‌توان از آن استفاده كرد؛ زیرا از آنجا كه «بِرُءُوسِكُم» مفعولٌ به «امسَحوا» است، در محل نصب قرار دارد.<ref>مغنیه، محمد جواد، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص37؛ تفسیر المیزان، ج‌ 5‌، ص‌ 221-222.</ref> اما اهل سنت كلمه «أَرجلكُم» را بر «وُجوهَكُم» عطف دانسته و ‌لزوم شستن پا در وضو را استفاده‌ كرده‌اند.<ref> تفسیر المیزان، ج‌ 5‌، ص‌ 223.</ref>
-از [[امام باقر]] علیه السلام پرسیدند: از کجا دانستید و گفتید که مسح فقط بعض سر است (بر خلاف اهل سنت که مسح همه سر را لازم می دانند)؟ فرمود: [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله فرمود و کتاب از جانب خدا به او نازل شده (و او مفسر کتاب است) زیرا خدا فرموده : {{متن قرآن|"فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ"}} و می فهمیم که همه صورت باید شسته شود. بعد خدا فرمود: {{متن قرآن|"وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ "}}، و دست ها تا آرنج را به وَجه (صورت) عطف کرد. پس متوجه می شویم باید دست ها تا مرفق ها شسته شود. بعد بین شستن و مسح جدایی انداخت و فرمود: {{متن قرآن|"وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ"}}. از این که فرمود "برؤسکم"، می فهمیم که مسح باید به بعض سر باشد؛ زیرا باء آمده و به معنای بعض است. بعد پاها را تا "کعبین"، به سر در مسح عطف کرد، همچنان که دست ها را به وجه عطف کرده بود؛ می فهمیم که مسح پاها تا "کعبین" کافی است. رسول خدا آیه را این گونه [[تفسیر]] کرد، ولی مردم تفسیر او را ضایع کردند.<ref> تفسیرالبرهان، بحرانی، ج2، ص257. </ref>
+از [[امام باقر]] علیه السلام پرسیدند: از کجا دانستید و گفتید که مسح فقط بعض سر است (بر خلاف اهل سنت که مسح همه سر را لازم می دانند)؟ فرمود: [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله فرمود و کتاب از جانب خدا به او نازل شده (و او مفسر کتاب است) زیرا خدا فرموده : {{متن قرآن|«فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ»}} و می فهمیم که همه صورت باید شسته شود. بعد خدا فرمود: {{متن قرآن|«وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ»}}، و دست ها تا آرنج را به وَجه (صورت) عطف کرد. پس متوجه می شویم باید دست ها تا مرفق ها شسته شود. بعد بین شستن و مسح جدایی انداخت و فرمود: {{متن قرآن|«وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ»}}. از این که فرمود '''"برؤسکم"'''، می فهمیم که مسح باید به بعض سر باشد؛ زیرا باء آمده و به معنای بعض است. بعد پاها را تا '''"کعبین"'''، به سر در مسح عطف کرد، همچنان که دست ها را به وجه عطف کرده بود؛ می فهمیم که مسح پاها تا '''"کعبین"''' کافی است. رسول خدا آیه را این گونه [[تفسیر]] کرد، ولی مردم تفسیر او را ضایع کردند.<ref> تفسیرالبرهان، بحرانی، ج2، ص257. </ref>
 ==کیفیت وضو گرفتن==
@@ سطر ۴۰: / سطر ۴۰: @@
 ==وضو در روایات==
-* [[پیامبر اکرم]] صلی الله علیه وآله: «الدّعاء مفتاح الرّحمة والوضوء مفتاح الصّلاة والصّلاة مفتاح الجنّة؛ [[دعا]] كليد رحمت و وضو كليد [[نماز]] است و نماز كليد [[بهشت]]».<ref> نهج الفصاحة، ص 485.</ref>
+* [[پیامبر اکرم]] صلی الله علیه وآله: {{متن حدیث|«الدّعاء مفتاح الرّحمة والوضوء مفتاح الصّلاة والصّلاة مفتاح الجنّة}}<ref> نهج الفصاحة، ص 485.</ref>؛ [[دعا]] كليد رحمت و وضو كليد [[نماز]] است و نماز كليد [[بهشت]]».
-*[[امام رضا]] عليه السلام درباره‌ى فلسفه‌ى وضو مى‌فرمايد: «يكون العبد طاهراً اذا قام بين يدى الجبّار، مطيعاً له فيما أمره، نقيّاً من الادناس و النّجاسة، ذهاب الكسل و طرد النّعاس و تزكية الفؤاد للقيام»؛ وضو زمينه پاكى هنگام ايستادن در برابر خداست، نشانه‌ى بندگى و اطاعت است، عامل دورى از آلودگى‌ها و نجاست است، مايه‌ى دورى از كسالت و خواب آلودگى است و آماده‌سازى و رشد روحى براى نماز است.<ref>وسائل الشیعه، ج 1، ص 367.</ref>
+*[[امام رضا]] عليه السلام درباره‌ى فلسفه‌ى وضو مى‌فرمايد: {{متن حدیث|«يكون العبد طاهراً اذا قام بين يدى الجبّار، مطيعاً له فيما أمره، نقيّاً من الادناس و النّجاسة، ذهاب الكسل و طرد النّعاس و تزكية الفؤاد للقيام}}<ref>وسائل الشیعه، ج 1، ص 367.</ref>؛ وضو زمينه پاكى هنگام ايستادن در برابر خداست، نشانه‌ى بندگى و اطاعت است، عامل دورى از آلودگى‌ها و نجاست است، مايه‌ى دورى از كسالت و خواب آلودگى است و آماده‌سازى و رشد روحى براى نماز است.
 * امام رضا علیه السلام مى فرمايد: آن كه به [[عبادت]] خداى بزرگ مى ايستد، بايد خود را از آلودگى ها پاك كند، از سستى و بى حالى دور باشد و با وضو خود را براى سخن گفتن با خداى توانا، پاك و آماده سازد.<ref> وسائل الشيعه، ج 1، ص 275.</ref>
-* پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله: «الوضوء قبل الطّعام ينفي الفقر و بعده ينفي اللّمم و يصحّح البصر؛ وضو پيش از غذا فقر را ببرد و بعد از غذا وسواس را زايل كند و چشم را نيرو دهد».<ref> نهج الفصاحة، ص 797.</ref>
+* پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله: {{متن حدیث|«الوضوء قبل الطّعام ينفي الفقر و بعده ينفي اللّمم و يصحّح البصر}}<ref> نهج الفصاحة، ص 797.</ref>؛ وضو پيش از غذا فقر را ببرد و بعد از غذا وسواس را زايل كند و چشم را نيرو دهد».
-* به رسول خدا صلی الله علیه وآله عرض شد: دوست دارم روزی ام زیاد شود، فرمودند: دُم عَلَی الطَّهارَةِ یُوَسَّعُ عَلَیکَ فِی الرِّزقِ؛ پیوسته با طهارت و وضو باش روزی ات زیاد می شود.<ref>کنز العمال، ج16، ص128</ref>
+* به رسول خدا صلی الله علیه وآله عرض شد: دوست دارم روزی ام زیاد شود، فرمودند: {{متن حدیث|«دُم عَلَی الطَّهارَةِ یُوَسَّعُ عَلَیکَ فِی الرِّزقِ}}<ref>کنز العمال، ج16، ص128</ref>؛ پیوسته با طهارت و وضو باش روزی ات زیاد می شود».
 *در روایتی آمده است: [[زراره]] و [[عبدالله بن بکیر شیبانی|ابن بکیر]] خدمت [[امام باقر]] علیه السلام رسیدند و پرسیدند: وضوی [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله چگونه بود؟ آن حضرت ظرف آبی طلب کرد و دست راستش را در آب فرو برد. کفی آب برداشت و بر صورت ریخت و آن را شست. بعد کف دست چپش را پر از آب کرد و بر دست راستش ریخت. آن را از آرنج تا نوک انگشتان از بالا به پایین شست، به طوری که هنگام شستن دستش به سوی مرفق باز نمی گشت. بعد با کف راستش بر دست چپش آب ریخت و آن را مانند دست راستش شست. سپس سر و دو قدمش را با خیسی وضو مسح کرد، بدون اینکه از آب دیگری استفاده کند... .<ref> تفسیرالبرهان، بحرانی، ج2، ص257. </ref>
@@ سطر ۵۵: / سطر ۵۵: @@
 *مسواک کردن قبل از وضو.
 *بهتر است در موقع وضو روی انسان به سمت [[قبله]] باشد.
-*در حین نظر کردن به آب گفته شود: «الحمدُللّه الذی جعل الماءَ طَهورا، ولَم یَجْعَلْهُ نجساً؛ ستایش خداوندی راست که آب را پاک و پاک کننده ساخت و آن را نجس و ناپاک قرار نداد».
+*در حین نظر کردن به آب گفته شود: {{متن حدیث|«الحمدُللّه الذی جعل الماءَ طَهورا، ولَم یَجْعَلْهُ نجساً}}؛ ستایش خداوندی راست که آب را پاک و پاک کننده ساخت و آن را نجس و ناپاک قرار نداد».
-*[[امام باقر علیه السلام|امام محمدباقر]] علیه السلام فرمود: «هرگاه از برای وضوساختن دست در آب درآری بگو: «بسم اللّه و باللّه، اللهمَّ اجْعَلْنی من التَّوابینَ وَاجعلنی مِنَ المُتطِّهِرینَ؛ به نام خدا و به یاری خدا، خداوندا! مرا از توبه‌کنندگان و از پاکیزه‌گان قرار ده».
+*[[امام باقر علیه السلام|امام محمدباقر]] علیه السلام فرمود: «هرگاه از برای وضوساختن دست در آب درآری بگو: {{متن حدیث|«بسم اللّه و باللّه، اللهمَّ اجْعَلْنی من التَّوابینَ وَاجعلنی مِنَ المُتطِّهِرینَ}}؛ به نام خدا و به یاری خدا، خداوندا! مرا از توبه‌کنندگان و از پاکیزه‌گان قرار ده».
 * قبل از وضو سه مرتبه به سه کف آب مضمضه کند، یعنی آب در دهان بگرداند، و پس از آن به سه کف دیگر سه مرتبه استنشاق کند یعنی آب به دماغ بکشد.
 *در حالت شستن روی نیز بسم اللّه بگوید. پس چون آب را بر روی خود ریخت سزاوار آنست که دست را بر آن بکشد تا آب به همه جای آن جاری گردد.

@@ سطر ۱۱: / سطر ۱۱: @@
 کیفیت وضو براى [[نماز]] در آیه 6 [[سوره مائده]] به این صورت بیان شده است:
-{{متن قرآن|«یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِذا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَکمْ وَ أَیدِیکمْ إِلَى الْمَرافِقِ وَامْسَحُوا بِرُؤُسِکمْ وَ أَرْجُلَکمْ إِلَى الْکعْبَینِ ...»}}؛ اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد چون به عزم نماز برخيزيد صورت و دست‌هايتان را تا آرنج بشوييد و سر و پاهاى خودتان را تا برآمدگى روی هر دو پا مسح كنيد... .
+{{متن قرآن|«يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ...}}<ref>[[آیه 6 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۶.]]</ref>؛ اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد چون به عزم نماز برخيزيد صورت و دست‌هايتان را تا آرنج بشوييد و سر و پاهاى خودتان را تا برآمدگى روی هر دو پا مسح كنيد...».
 این [[آیه]] در دو جمله به طور اجمال بیان می کند که وضو متشکل از دو شستن و دو مسح است:
-*{{متن قرآن|«فَاغْسِلُوا وُجُوهَکمْ وَ أَیدِیکمْ إِلَى الْمَرافِقِ»}}؛ صورت و دست‌ها را تا آرنج بشویید.
+*{{متن قرآن|«...فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ...}}<ref>[[آیه 6 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۶.]]</ref>؛ صورت و دست‌ها را تا آرنج بشویید...».
-*{{متن قرآن|«وَامْسَحُوا بِرُؤُسِکمْ وَ أَرْجُلَکمْ إِلَى الْکعْبَینِ»}}؛ سر و پاها را تا برآمدگی جلوی پا مسح کنید.
+*{{متن قرآن|«وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ...}}<ref>[[آیه 6 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۶.]]</ref>؛ سر و پاها را تا برآمدگی جلوی پا مسح کنید...».
-مراد از {{متن قرآن|«إِلَى الْمَرافِقِ»}}، بیان حدّ (محدوده) شستن در وضو است، نه ابتدا و انتهاى شستن دست (جهت شستن)؛ بنابراین، منظور این است که جز کتف، بازو و آرنج، باقى دست باید شسته شود. در واقع، از آنجا كه كلمه‌ى «يَد» در زبان عربى، هم به دست از انگشتان تا مچ، و هم به انگشتان تا آرنج، و هم به انگشتان تا كتف اطلاق مى‌شود، اين آيه مى‌فرمايد: در وضو، دست تا آرنج را بشوييد، نه كمتر و نه بيشتر.
+مراد از {{متن قرآن|«إِلَى الْمَرَافِقِ »}}، بیان حدّ (محدوده) شستن در وضو است، نه ابتدا و انتهاى شستن دست (جهت شستن)؛ بنابراین، منظور این است که جز کتف، بازو و آرنج، باقى دست باید شسته شود. در واقع، از آنجا كه كلمه‌ى «يَد» در زبان عربى، هم به دست از انگشتان تا مچ، و هم به انگشتان تا آرنج، و هم به انگشتان تا كتف اطلاق مى‌شود، اين آيه مى‌فرمايد: در وضو، دست تا آرنج را بشوييد، نه كمتر و نه بيشتر.
 مذاهب [[اهل سنت]] می گویند: واجب، شستن دست تا آرنج است و هر جور که شسته شود اشکالی ندارد، گرچه بهتر است ([[مستحب]] است) از سر انگشتان به سوی آرنج شسته شود.<ref>مغنیه، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص36</ref>
@@ سطر ۲۸: / سطر ۲۸: @@
 اختلاف عمده دیگر، در مورد مسح پا است که شیعه معتقد است باید پا را مسح نمود، ولی اهل سنت معتقدند باید پا را شست. شیعه قائل است «أرجلَكم» عطف بر «رُءوسِكُم» است؛ بنابراین، پاها نیز چون سر باید مسح شود؛ چنان‌كه بسیارى «أرجلكم» را به جَرْ خوانده‌اند؛ حتى اگر قرائت به نصب هم باشد، باز وجوب مسح را مى‌توان از آن استفاده كرد؛ زیرا از آنجا كه «بِرُءُوسِكُم» مفعولٌ به «امسَحوا» است، در محل نصب قرار دارد.<ref>مغنیه، محمد جواد، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص37؛ تفسیر المیزان، ج‌ 5‌، ص‌ 221-222.</ref> اما اهل سنت كلمه «أَرجلكُم» را بر «وُجوهَكُم» عطف دانسته و ‌لزوم شستن پا در وضو را استفاده‌ كرده‌اند.<ref> تفسیر المیزان، ج‌ 5‌، ص‌ 223.</ref>
-از [[امام باقر]] علیه السلام پرسیدند: از کجا دانستید و گفتید که مسح فقط بعض سر است (بر خلاف اهل سنت که مسح همه سر را لازم می دانند)؟ فرمود: [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله فرمود و کتاب از جانب خدا به او نازل شده (و او مفسر کتاب است) زیرا خدا فرموده : {{متن قرآن|"فاغسلوا وجوهَکم"}} و می فهمیم که همه صورت باید شسته شود. بعد خدا فرمود: {{متن قرآن|"و ایدیَکم الی المرافق"}}، و دست ها تا آرنج را به وَجه (صورت) عطف کرد. پس متوجه می شویم باید دست ها تا مرفق ها شسته شود. بعد بین شستن و مسح جدایی انداخت و فرمود: {{متن قرآن|"و امسحوا برؤسکم"}}. از این که فرمود "برؤسکم"، می فهمیم که مسح باید به بعض سر باشد؛ زیرا باء آمده و به معنای بعض است. بعد پاها را تا "کعبین"، به سر در مسح عطف کرد، همچنان که دست ها را به وجه عطف کرده بود؛ می فهمیم که مسح پاها تا "کعبین" کافی است. رسول خدا آیه را این گونه [[تفسیر]] کرد، ولی مردم تفسیر او را ضایع کردند.<ref> تفسیرالبرهان، بحرانی، ج2، ص257. </ref>
+از [[امام باقر]] علیه السلام پرسیدند: از کجا دانستید و گفتید که مسح فقط بعض سر است (بر خلاف اهل سنت که مسح همه سر را لازم می دانند)؟ فرمود: [[رسول خدا]] صلى الله علیه وآله فرمود و کتاب از جانب خدا به او نازل شده (و او مفسر کتاب است) زیرا خدا فرموده : {{متن قرآن|"فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ"}} و می فهمیم که همه صورت باید شسته شود. بعد خدا فرمود: {{متن قرآن|"وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ "}}، و دست ها تا آرنج را به وَجه (صورت) عطف کرد. پس متوجه می شویم باید دست ها تا مرفق ها شسته شود. بعد بین شستن و مسح جدایی انداخت و فرمود: {{متن قرآن|"وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ"}}. از این که فرمود "برؤسکم"، می فهمیم که مسح باید به بعض سر باشد؛ زیرا باء آمده و به معنای بعض است. بعد پاها را تا "کعبین"، به سر در مسح عطف کرد، همچنان که دست ها را به وجه عطف کرده بود؛ می فهمیم که مسح پاها تا "کعبین" کافی است. رسول خدا آیه را این گونه [[تفسیر]] کرد، ولی مردم تفسیر او را ضایع کردند.<ref> تفسیرالبرهان، بحرانی، ج2، ص257. </ref>
 ==کیفیت وضو گرفتن==

@@ سطر ۶۴: / سطر ۶۴: @@
 <references />
 {{فقه/احکام}}
 [[رده:واژگان قرآنی]]
 [[رده:نماز]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 {{خوب}}
-'''وُضو''' شستن صورت و دست‌ها و همچنین مسح سر و پاها با [[قصد قربت]] و با آدابی خاص است. مسلمان برای [[نماز]] خواندن باید وضو بگیرد. همچنین بدون وضو، لمس خط [[قرآن]] و لمس نام خدا جایز نیست.
+'''وُضو''' به شستن صورت و دست‌ها و همچنین مسح سر و پاها با [[قصد قربت]] و با آدابی خاص گفته می شود. مسلمان برای [[نماز]] خواندن باید وضو بگیرد. همچنین بدون وضو، لمس خط [[قرآن]] و لمس نام خدا جایز نیست.
 ==تعریف وضو==

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-{{متوسط}}
+{{خوب}}
 '''وُضو''' شستن صورت و دست‌ها و همچنین مسح سر و پاها با [[قصد قربت]] و با آدابی خاص است. مسلمان برای [[نماز]] خواندن باید وضو بگیرد. همچنین بدون وضو، لمس خط [[قرآن]] و لمس نام خدا جایز نیست.
@@ سطر ۵۸: / سطر ۵۸: @@
 ==پانویس==
 <references />
 [[رده:وضو]]
 [[رده:طهارت]]
 [[رده:مقاله های مهم]]

@@ سطر ۴: / سطر ۴: @@
 وضو در لغت به معنی «نظافت و پاکیزگی» است و از این رو، عرب‌ها به شخص نظیف و پاکیزه می‌گویند: «وضیء»<ref> ریشه لغوی وضو از کلمه «وضا» یا «وضا» گرفته شده است، نه از کلمه «ضوء ضاء» که به معنی «ضوء و ضیاء و روشنی» است.</ref> و وضو در اصطلاح [[فقه|فقهی]] به معنی شستن صورت و دست‌ها (غسلتان) و مسح سر و پاها (مسحتان) طبق دستوری که شارع مقدس [[اسلام]] فرموده است می‌باشد. بنابر روایتی یکی از علت‌ها و فلسفه‌های وضو، نظافت و پاکیزگی است، بدین جهت به آن، «وضو» گفته‌اند.<ref> مبلغان: اردیبهشت 1380، شماره 16.</ref>
-==کیفیت وضو==
+==دستور وضو در قرآن==
 کیفیت وضو براى نماز در آیه 6 سوره مائده بیان شده است:
@@ سطر ۲۶: / سطر ۲۶: @@
 اختلاف عمده دیگر در مورد مسح پاست که شیعه معتقد است باید پا را مسح نمود ولی اهل سنت معتقدند باید پا را شست.<ref>مغنیه، محمد جواد، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص37</ref>
 ==وضو در روایات==
@@ سطر ۳۵: / سطر ۴۴: @@
 ==آداب وضو==
-سزاوار آن است که در حالت وضو، روی به [[قبله|قبله‌]] نشینی اگر چه اکثر علمای ما ذکر این سنت نکرده‌اند و طریق [[استحباب]] این فعل حسن را نپیموده‌اند، نهایتش بعضی از علما از مستحباب وضو شمرده‌اند، و مستند ایشان حدیثی است که روایت شده است از اصحاب عصمت که «بهترین و خوش‌ترین نشستن‌ها آنست که قبله در مقابل باشد». پس اگر وضوی تو از ظرف سرگشاده باشد که ممکن باشد که به دست از آن آب برداری باید آن ظرف را بر جانب دست راست خود بگذاری. اگر از نهری یا حوضی مثلاً وضو سازی پس باید که بنشینی به حیثیتی که آن حوض یا نهر بر جانب راست تو باشد، و اگر چنان چه رو به قبله نشستن و حوض بر جانب راست گذاشتن با هم معارضه کنند، ظاهر آن است که ترجیح روی به قبله نشستن راست. و بگوی در حین نظر کردن به آب: «الحمدُللّه الذی جعل الماءَ طَهورا، ولَم یَجْعَلْهُ نجسا؛ ستایش خداوندی راست که آب را پاک و پاک کننده ساخت و آن را نجس و ناپاک قرار نداد».
+*مسواک کردن قبل از وضو
+*بهتر است در موقع وضو روی انسان به سمت [[قبله]] باشد: از اصحاب عصمت که «بهترین و خوش‌ترین نشستن‌ها آنست که قبله در مقابل باشد».
-[[امام باقر علیه السلام|امام محمدباقر]] علیه السلام فرموده‌اند که: «هرگاه از برای وضوساختن دست در آب درآری بگوی: «بسم اللّه و باللّه، اللهمَّ اجْعَلْنی من التَّوابینَ، وَاجعلنی مِنَ المُتطِّهِرینَ؛ به نام خدا و به یاری خدا، خداوندا! مرا از توبه‌کنندگان و از پاکیزه‌گان قرار ده». پس سه مرتبه به سه کف آب مضمضه کن، یعنی آب در دهان بگردان، پس به سه کف دیگر سه مرتبه استنشاق کن یعنی آب به دماغ درکش.
+*در حین نظر کردن به آب گفته شود: «الحمدُللّه الذی جعل الماءَ طَهورا، ولَم یَجْعَلْهُ نجسا؛ ستایش خداوندی راست که آب را پاک و پاک کننده ساخت و آن را نجس و ناپاک قرار نداد».
+*[[امام باقر علیه السلام|امام محمدباقر]] علیه السلام فرموده‌اند که: «هرگاه از برای وضوساختن دست در آب درآری بگوی: «بسم اللّه و باللّه، اللهمَّ اجْعَلْنی من التَّوابینَ، وَاجعلنی مِنَ المُتطِّهِرینَ؛ به نام خدا و به یاری خدا، خداوندا! مرا از توبه‌کنندگان و از پاکیزه‌گان قرار ده».
-پس بعد از آن باید که یک کف آب به دست راست برگیری و نیت کنی که وضوی واجب می‌سازم از برای رضای خدا و مقارن دار آخر جزءِ نیت را به ابتدای شستن اعلای وجه یعنی از جانب بالای رو که عبارت از رستنگاه موی پیش سر است به نوعی که آخر جزء نیت و اول جزء شستن روی به هم مقارن باشند، و باید که تا فارغ شدن از افعال وضو در حکم نیت باشی، به این معنی که نیت امری که منافی وضو باشد مثل ترک وضو یا احداث حدثی یا امری که منافی قربت باشد مثل قصد ریا یا قصد تنظیف (پاکی) یا تبرید (خنکی) و آنچه مثل آن باشد در اثنای وضو به عمل نیاوری. و در حالت شستن روی نیز بسم اللّه بگوی. پس چون آب را بر روی خود ریختن سزاوار آنست که دست را بر آن برانی تا آب به همه جای آن جاری گردد.
+* قبل از وضو سه مرتبه به سه کف آب مضمضه کند، یعنی آب در دهان بگرداند، و پس از آن به سه کف دیگر سه مرتبه استنشاق کن یعنی آب به دماغ بکشد.
+*در حالت شستن روی نیز بسم اللّه بگوید. پس چون آب را بر روی خود ریخت سزاوار آنست که دست را بر آن براند تا آب به همه جای آن جاری گردد.
-بباید دانست که بیان طول و عرض رو که در وضو، شستن آن واجب است بنابر آن چه در جمیع کتب فقیهی مذکور است و در میان علما مشهور، از رستنگاه موی پیش سر است تا آخر زَنَخ (چانه) در طول، و آن چه انگشت میهن و میانین آن را فراگیرد در عرض. و گشاده‌دار چشم‌های خود را در حالت وضو که ثواب بسیار و فضل بی‌شمار دارد. حضرت پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلم فرموده‌اند: «گشاده دارد چشم‌های خود را در حالت وضو تا آن که نبینید آتش دوزخ را» کنایه از آن که گشاده داشتن چشم‌ها در وقت وضو سبب ندیدن آتش دوزخ است.
+*گشاده‌دارد چشم‌های خود را در حالت وضو. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم فرموده‌اند: «گشاده دارد چشم‌های خود را در حالت وضو تا آن که نبینید آتش دوزخ را» کنایه از آن که گشاده داشتن چشم‌ها در وقت وضو سبب ندیدن آتش دوزخ است.<ref> مجله گنجینه، آبان 1382، شماره 32، ص66</ref>
 ==پانویس==
@@ سطر ۵۵: / سطر ۵۸: @@
 * مغنیه، محمد جواد، الفقة علی المذاهب الخمسة.
 * فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت عليهم السّلام، قم، مؤسّسه دائرة المعارف فقه اسلامى، چاپ اول، بهار 1387.
+* مجله گنجینه، آبان 1382، شماره 32
 [[رده:وضو]]
 [[رده:طهارت]]
 [[رده:مقاله های مهم]]

@@ سطر ۱۷: / سطر ۱۷: @@
 مراد از «إِلَى الْمَرافِقِ» بیان حد شستن در وضو است نه ابتدا و انتهاى شستن دست و آن این که جز کتف، بازو و آرنج، باقى دست باید شسته شود.
-مذاهب اهل سنت می گویند واجب شستن دست تا آرنج است و هر جور که شسته شود اشکالی ندارد اما بهتر است از سر انگشتان به سوی آرنج شسته شود.<ref>مغنیه، محمد جواد، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص 80</ref>
+مذاهب اهل سنت می گویند واجب شستن دست تا آرنج است و هر جور که شسته شود اشکالی ندارد اما بهتر است از سر انگشتان به سوی آرنج شسته شود.<ref>مغنیه، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص36</ref>
 اما شیعه می گوید تعیین این که شستن را باید از سر انگشتان آغاز کرد یا آرنج، با سنت است<ref>فرهنگ فقه مطابق با مذهب اهل بیت علیهم السلام، موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی، ج1، ص212</ref> و بر اساس روایاتی از معصومین آغاز آن را از آرنج مى‌داند.<ref>رک: فاضل مقداد، التنقيح الرائع لمختصر الشرائع، ج1، ص7</ref>
-همچنین شیعه واجب می داند که دست راست زودتر از دست چپ شسته شود ولی اهل سنت شروع از دست چپ را هم بلااشکال می داند اما  شروع از دست راست را بهتر می داند.<ref>مغنیه، محمد جواد، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص 80</ref>
+همچنین شیعه واجب می داند که دست راست زودتر از دست چپ شسته شود ولی اهل سنت شروع از دست چپ را هم بلااشکال می داند اما  شروع از دست راست را بهتر می داند.<ref>مغنیه، الفقة علی المذاهب الخمسة، ص36</ref>
-در مورد مسح سر و پا نیز بین شیعه و اهل سنت اختلاف وجود دارد.
+در مورد مسح سر نیز بین شیعه و اهل سنت و همچنین مذاهب مختلف اهل سنت اختلافاتی وجود دارد.<ref>رک: [http://fa.wikishia.net/view/%D9%88%D8%B6%D9%88#.D8.AA.D9.81.D8.A7.D9.88.D8.AA_.D9.88.D8.B6.D9.88.DB.8C_.D8.B4.DB.8C.D8.B9.DB.8C.D8.A7.D9.86_.D9.88_.D8.A7.D9.87.D9.84_.D8.B3.D9.86.D8.AA ویکی شیعه، مقاله وضو، تفاوت وضوی شیعیان و اهل سنت]</ref>
 ==وضو در روایات==
@@ سطر ۴۹: / سطر ۵۱: @@
 ==پانویس==
 <references />
 [[رده:وضو]]
 [[رده:طهارت]]
 [[رده:مقاله های مهم]]