https://wiki.ahlolbait.com/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86 2026-05-20T06:50:28Z تاریخچهٔ ویرایش‌های این صفحه در ویکی MediaWiki 1.32.0 https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=156504&oldid=prev 2025-04-16T13:15:24Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب}}</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب<ins class="diffchange diffchange-inline">|کتاب=آثار اسلامی مکه و مدینه|نویسنده=رسول جعفریان</ins>}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ‌نگاران و جغرافى‌دانان، درباره ی هیچ شهرى به اندازه ی [[مکه]] و [[مدینه]] مطلب‌ ننوشته اند، دلیل آن روشن است؛ چرا که همه مى‌دانیم این دو شهر، نزد مسلمانان از قداست برخوردار بوده و ثبت اخبارِ وضعیت شهر، تحول و چگونگى بناهاى تاریخى - دینى آن، براى مسلمانان اهمیت بسیار دارد. گرچه برخى از این آثار مکتوب کهن، به‌ دلایل مختلف از میان رفته و حتى نسخه‌اى از آنها بدست ما نرسیده است، لیکن بسیارى از آنها بدست آمده و اخیراً شمارى دیگر در این باره تألیف شده است. در اینجا مهم‌ترین آنها را به اجمال مى‌شناسانیم.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ‌نگاران و جغرافى‌دانان، درباره ی هیچ شهرى به اندازه ی [[مکه]] و [[مدینه]] مطلب‌ ننوشته اند، دلیل آن روشن است؛ چرا که همه مى‌دانیم این دو شهر، نزد مسلمانان از قداست برخوردار بوده و ثبت اخبارِ وضعیت شهر، تحول و چگونگى بناهاى تاریخى - دینى آن، براى مسلمانان اهمیت بسیار دارد. گرچه برخى از این آثار مکتوب کهن، به‌ دلایل مختلف از میان رفته و حتى نسخه‌اى از آنها بدست ما نرسیده است، لیکن بسیارى از آنها بدست آمده و اخیراً شمارى دیگر در این باره تألیف شده است. در اینجا مهم‌ترین آنها را به اجمال مى‌شناسانیم.</div></td></tr> </table>

Zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=109282&oldid=prev 2019-08-11T07:14:57Z

<p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=109282&amp;oldid=29629">نمایش تغییرات</a>

مهدی موسوی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=29629&oldid=prev 2013-07-16T11:37:11Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۶ ژوئیهٔ ۲۰۱۳، ساعت ۱۱:۳۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">__toc__</del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ‌نگاران و جغرافى‌دانان، درباره ی هیچ شهرى به اندازه ی [[مکه]] و [[مدینه]] مطلب‌ ننوشته اند، دلیل آن روشن است؛ چرا که همه مى‌دانیم این دو شهر، نزد مسلمانان از قداست برخوردار بوده و ثبت اخبارِ وضعیتِ شهر، تحول و چگونگى بناهاى تاریخى - دینى آن، براى مسلمانان اهمیت بسیار دارد.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ‌نگاران و جغرافى‌دانان، درباره ی هیچ شهرى به اندازه ی [[مکه]] و [[مدینه]] مطلب‌ ننوشته اند، دلیل آن روشن است؛ چرا که همه مى‌دانیم این دو شهر، نزد مسلمانان از قداست برخوردار بوده و ثبت اخبارِ وضعیتِ شهر، تحول و چگونگى بناهاى تاریخى - دینى آن، براى مسلمانان اهمیت بسیار دارد.</div></td></tr> </table>

Saeed zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=14021&oldid=prev 2012-10-15T06:29:35Z

<p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=14021&amp;oldid=6679">نمایش تغییرات</a>

مرضیه الله وکیل جزی https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=6679&oldid=prev 2012-08-05T06:52:03Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۵ اوت ۲۰۱۲، ساعت ۰۶:۵۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1" >سطر ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱:</td></tr> <tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{الگو:نیازمند ویراستاری}}</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب}}</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{بخشی از یک کتاب}}</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ‌نگاران و جغرافى‌دانان،دربارهء هیچ شهرى به اندازهء مکه و مدینه،مطلب‌ ننوشته اند،دلیل آن روشن است؛چرا که همه مى‌دانیم این دو شهر،نزد مسلمانان از قداست برخوردار بوده و ثبت اخبارِ وضعیتِ شهر،تحوّل و چگونگى بناهاى تاریخى- دینى آن،براى مسلمانان اهمیت بسیار دارد.گرچه برخى از این آثار مکتوبِ کهن،به‌ دلایل مختلف از میان رفته و حتى نُسْخه‌اى از آنها به دست ما نرسیده است،لیکن، بسیارى از آنها به دست آمده و اخیراً شمارى دیگر در این باره تألیف شده است.در اینجا مهم‌ترین آنها را به اجمال مى‌شناسانیم:</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ‌نگاران و جغرافى‌دانان،دربارهء هیچ شهرى به اندازهء مکه و مدینه،مطلب‌ ننوشته اند،دلیل آن روشن است؛چرا که همه مى‌دانیم این دو شهر،نزد مسلمانان از قداست برخوردار بوده و ثبت اخبارِ وضعیتِ شهر،تحوّل و چگونگى بناهاى تاریخى- دینى آن،براى مسلمانان اهمیت بسیار دارد.گرچه برخى از این آثار مکتوبِ کهن،به‌ دلایل مختلف از میان رفته و حتى نُسْخه‌اى از آنها به دست ما نرسیده است،لیکن، بسیارى از آنها به دست آمده و اخیراً شمارى دیگر در این باره تألیف شده است.در اینجا مهم‌ترین آنها را به اجمال مى‌شناسانیم:</div></td></tr> </table>

Saeed zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=6678&oldid=prev 2012-08-05T06:47:34Z

<p></p> <a href="https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=6678&amp;oldid=6670">نمایش تغییرات</a>

Saeed zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=6670&oldid=prev 2012-08-05T06:37:01Z

<p></p> <table class="diff diff-contentalign-right" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #222; text-align: center;">نسخهٔ ‏۵ اوت ۲۰۱۲، ساعت ۰۶:۳۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8" >سطر ۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۸:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اینجا مهم‌ترین آنها را به اجمال مى‌شناسانیم:</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اینجا مهم‌ترین آنها را به اجمال مى‌شناسانیم:</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*اخبار مکة و ما جاء فیها من الآثار؛از ابوالولید محمد بن عبداللّٰه بن احمد</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*اخبار مکة و ما جاء فیها من الآثار؛از ابوالولید محمد بن عبداللّٰه بن احمد اَزْرَقى. این کتاب در اواخر قرن دوم و اوایل قرن سوم هجرى نگارش یافته و یکى از</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اَزْرَقى.این کتاب در اواخر قرن دوم و اوایل قرن سوم هجرى نگارش یافته و یکى از</div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کهن‌ترین آثارى است که در بارهء تاریخ شهر مکه انتشار یافته است.این اثرِ با ارزش و</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کهن‌ترین آثارى است که در بارهء تاریخ شهر مکه انتشار یافته است.این اثرِ با ارزش و</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جاودانه،گردآمده‌اى است از اخبار و آگاهى‌هاى منحصر به فرد در بارهء مکه که در دو</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جاودانه،گردآمده‌اى است از اخبار و آگاهى‌هاى منحصر به فرد در بارهء مکه که در دو</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31" >سطر ۳۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۳۰:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>و تکمیل آن نوشته شده است.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>و تکمیل آن نوشته شده است.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*الإعلام بأعلام بیت اللّٰه <del class="diffchange diffchange-inline">الحرام‌؛از </del>محمد بن احمد بن محمد نهروانى(م 990)،</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*الإعلام بأعلام بیت اللّٰه <ins class="diffchange diffchange-inline">الحرام‌؛ از </ins>محمد بن احمد بن محمد نهروانى(م 990)،</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در تاریخ مسجد الحرام واحکام فقهىِ مربوط به این مسجد نگاشته شده و در مکه(سال‌</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در تاریخ مسجد الحرام واحکام فقهىِ مربوط به این مسجد نگاشته شده و در مکه(سال‌</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>1416)به چاپ رسیده است.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>1416)به چاپ رسیده است.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l105" >سطر ۱۰۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۰۴:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مکه چاپ شده است.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مکه چاپ شده است.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*تاریخ امراء المدینة المنوره؛از عارف عبدالغنى.این کتاب اثرى بى‌مانند است‌</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">25 </del>*تاریخ امراء المدینة المنوره؛از عارف عبدالغنى.این کتاب اثرى بى‌مانند است‌</div></td><td colspan="2"> </td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>که دربارهء امیران مدینه از صدر اسلام تا سال 1417 آگاهى‌هاى بسیار جالبى را ارائه کرده‌</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>که دربارهء امیران مدینه از صدر اسلام تا سال 1417 آگاهى‌هاى بسیار جالبى را ارائه کرده‌</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>است.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>است.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l114" >سطر ۱۱۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۱۲:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تحقیقات خود را در این کتاب فراهم آورده است.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تحقیقات خود را در این کتاب فراهم آورده است.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*مدینه شناسى؛این کتاب از مرحوم محمد باقر <del class="diffchange diffchange-inline">نجفى‌1پژوهشگر </del>ایرانى است که‌</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*مدینه شناسى؛این کتاب از مرحوم محمد باقر <ins class="diffchange diffchange-inline">نجفى‌ پژوهشگر </ins>ایرانى است که‌</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاکنون دو مجلد آن نشر یافته و قرار است سه جلد دیگر چاپ شود.اثر یاد شده یکى از</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاکنون دو مجلد آن نشر یافته و قرار است سه جلد دیگر چاپ شود.اثر یاد شده یکى از</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مفصل‌ترین آثار پژوهشى و تحقیقى است که به زبان فارسى در بارهء مدینه انتشار یافته‌</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مفصل‌ترین آثار پژوهشى و تحقیقى است که به زبان فارسى در بارهء مدینه انتشار یافته‌</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l128" >سطر ۱۲۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">سطر ۱۲۶:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وضعیت عمران و آبادى و تمدنى مدینه است.قرار است جزء چهارم کتاب در بارهء</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وضعیت عمران و آبادى و تمدنى مدینه است.قرار است جزء چهارم کتاب در بارهء</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مساجد مدینه باشد.این اثر،اثرى دائرة المعارفى و بى‌مانند در بارهء شهر مدینه است که‌</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مساجد مدینه باشد.این اثر،اثرى دائرة المعارفى و بى‌مانند در بارهء شهر مدینه است که‌</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف با بهره‌گیرى از بهترین <del class="diffchange diffchange-inline">نقشه‌ها </del>و تصویرها،و نیز ارائهء چاپى عالى،اثرش را عرضه‌</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف با بهره‌گیرى از بهترین <ins class="diffchange diffchange-inline">نقشه‌‌ها </ins>و تصویرها،و نیز ارائهء چاپى عالى،اثرش را عرضه‌</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کرده است.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کرده است.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> </table>

Saeed zamani https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%85%D8%A7%DA%A9%D9%86_%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3%D9%87_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=6664&oldid=prev 2012-08-05T06:34:43Z

<p>ایجاد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{بخشی از یک کتاب}}<br /> تاریخ‌نگاران و جغرافى‌دانان،دربارهء هیچ شهرى به اندازهء مکه و مدینه،مطلب‌<br /> ننوشته اند،دلیل آن روشن است؛چرا که همه مى‌دانیم این دو شهر،نزد مسلمانان از<br /> قداست برخوردار بوده و ثبت اخبارِ وضعیتِ شهر،تحوّل و چگونگى بناهاى تاریخى-<br /> دینى آن،براى مسلمانان اهمیت بسیار دارد.گرچه برخى از این آثار مکتوبِ کهن،به‌<br /> دلایل مختلف از میان رفته و حتى نُسْخه‌اى از آنها به دست ما نرسیده است،لیکن،<br /> بسیارى از آنها به دست آمده و اخیراً شمارى دیگر در این باره تألیف شده است.در<br /> اینجا مهم‌ترین آنها را به اجمال مى‌شناسانیم:<br /> <br /> *اخبار مکة و ما جاء فیها من الآثار؛از ابوالولید محمد بن عبداللّٰه بن احمد<br /> اَزْرَقى.این کتاب در اواخر قرن دوم و اوایل قرن سوم هجرى نگارش یافته و یکى از<br /> کهن‌ترین آثارى است که در بارهء تاریخ شهر مکه انتشار یافته است.این اثرِ با ارزش و<br /> جاودانه،گردآمده‌اى است از اخبار و آگاهى‌هاى منحصر به فرد در بارهء مکه که در دو<br /> جزء و یک مجلد توسط رشدى صالح ملحَّس تحقیق و چاپ شده است(بیروت،<br /> دارالاندلس،1983).<br /> <br /> *اخبار مکة فی قدیم الدهر و حدیثه؛از ابوعبداللّٰه محمد بن اسحاق فاکهى.این‌کتاب-در کنار کتاب‌اخبار مکهءازرقى-دومین اثر کهن در بارهء تاریخ شهر مکه،از قرن‌<br /> سوم هجرى است.بخشى از این اثر از میان رفته،و باقى ماندهء آن،در سه مجلد،توسط<br /> عبدالملک ابن عبداللّٰه بن دُهَیش تحقیق و در سال 1414 در شهر مکه چاپ شده است.<br /> <br /> *العِقْد الثمین فی تاریخ البلد الأمین‌؛از امام تقى‌الدین محمد بن احمد الحسینى‌<br /> الفاسى(775-832)که شرح حال بزرگان شهر مکه را بیان کرده است.کتاب یاد شده به‌<br /> سال 1406 توسط مؤسسة الرساله در هشت مجلّد به چاپ رسیده است.<br /> <br /> *اتحاف الورى بأخبار امّ‌‌القرى‌؛از عمر بن فهد بن محمد(812-885)،بحث‌<br /> خود را از سیرهء نبوى آغاز کرده و حوادث شهر مکه را به صورت سالشمار تا زمان‌<br /> خویش آورده است.(5 جلد،مکه،جامعة ام القرى،1410).<br /> <br /> *غایة المرام بأخبار سلطنة البلد الحرام‌؛از عزّالدین عبدالعزیز بن عمر بن‌<br /> محمد بن فهد(850-922)که سالشمار تاریخ مکه بوده و در ادامهء کتاب اتحاف الورى‌<br /> و تکمیل آن نوشته شده است.<br /> <br /> *الإعلام بأعلام بیت اللّٰه الحرام‌؛از محمد بن احمد بن محمد نهروانى(م 990)،<br /> در تاریخ مسجد الحرام واحکام فقهىِ مربوط به این مسجد نگاشته شده و در مکه(سال‌<br /> 1416)به چاپ رسیده است.<br /> <br /> *تاریخ مکة المشرّفة و المسجد الحرام و المدینة الشریفه‌؛از محمد بن محمد<br /> ابن احمد مکى(م 885)،این کتاب توسط عادل عبدالحمید العدوى تحقیق و در مکه‌<br /> (المکتبة التجاریة،1416)چاپ شده است.<br /> <br /> *الأرج المسکى فی التاریخ المکى‌؛از على بن عبدالقادر طبرى(م 1070).در<br /> دو مجلد،توسط اشرف احمد الجمال در مکه(المکتبة التجاریة1416)چاپ شده است.<br /> <br /> *تهنئة اهل الاسلام بتجدید بیت اللّٰه الحرام‌؛از ابراهیم بن محمد بن عیسى‌<br /> (م‌1079).این کتاب در سال 1418 در مکه چاپ شده است.<br /> <br /> *منائح الکرم فی اخبار مکة و البیت و ولاة الحرم‌؛از على بن تاج‌الدین‌<br /> سنجارى.این اثر در هفت مجلد تصحیح و چاپ شده است(مکه،جامعةام‌‌القرى،1419).<br /> <br /> *تاریخ امراء مکه (از سال 8 تا 1344 هجرى)؛از عارف عبدالغنى.این کتاب از<br /> جمله آثارى است که در شناخت تاریخ مکه،به ویژه حکام و امیران آن و نیز تحولات‌<br /> سیاسى این شهر،نگارش یافته و نویسندهء آن تلاشى قابل تقدیر انجام داده است.بر<br /> اساس آگاهى‌هاى این کتاب،مى‌توان تاریخ این شهر را در دورهء تسلط هر سلسله‌اى‌<br /> دنبال کرد.از نام کتاب و سالهاى یاد شده در ذیل آن،چنین به دست مى‌آید که در این‌<br /> اثر،از امیران این شهر در دورهء سعودى یادى نشده است.<br /> <br /> *تاریخ مکة،دراسات فی السیاسة والعلم والاجتماع والعمران‌؛از احمد<br /> السباعى.از معروف‌ترین آثارى است که در دهه‌هاى اخیر،در تاریخ سیاسى،اجتماعى‌<br /> و علمى شهر مکه،از آغاز تا پایان قرن چهاردهم هجرى نوشته شده و بارها به چاپ‌<br /> رسیده است.چاپ هفتم این کتاب در سال 1414 هجرى بوده است.<br /> <br /> *التاریخ القویم لمکة و بیت اللّٰه الکریم‌؛از محمد طاهر کردى مکى خطّاط<br /> معروف.این اثر یکى از مفصل‌ترین آثار جدید است که در بارهء تاریخ مسجد الحرام‌<br /> نوشته شده و دائرة المعارفى است در شش جلد رَحْلى که طى چند دهه،توسط یکى از<br /> مسؤولان حرم نگارش یافته و افزون بر جمع آورى اطلاعات کهن از منابع و مصادر،<br /> نکات فراوانى از مشاهدات خود در بارهء حرم و تحوّلات آن را ثبت کرده است.چاپ‌<br /> اولِ جلدِ نخستِ این کتاب در سال 1385 قمرى و جلد ششم آن در سال 1412 به چاپ‌<br /> رسیده است.<br /> <br /> ب:{-83236-}مدینه‌<br /> <br /> براى شهر مدینهء منوره نیز،از قدیم و جدید،آثار و تواریخ فراوانى نوشته شده‌<br /> است که در اینجا،چند متن مهم را مى‌شناسانیم:<br /> <br /> *تاریخ المدینة المنوّرة؛از ابوزید عمر بن شَبّه نمیرى(173-262).این اثر از<br /> کهن‌ترین تواریخ محلى است که مع الاسف به طور ناقص به دست ما رسیده است .<br /> بخشى از این کتاب تاریخ و جغرافیاى شهر مدینه و بخش عمده‌اى از آن تاریخ تحولات‌<br /> سیاسى آن در دورهء خلافت خلفاى نخست است.این اثر در چهار جزء توسط فهیم‌<br /> محمد شلتوت تحقیق و نشر شده است.<br /> <br /> *الدرة الثمینة فی تاریخ المدینة؛کتابى است از محب الدین ابن النجار(573-<br /> 640)در تاریخ مدینه که یکى از مهم‌ترین متون تاریخى این شهر به شمار مى‌آید.این‌<br /> اثر تحت عنوان‌اخبار مدینة الرسول صلى الله علیه و آله نیز چاپ شده است.<br /> <br /> *التعریف بما آنست الهجرة؛از جمال الدین مَطَرى(م 741)اثرى کم حجم اما<br /> بسیارارزشمند ازتاریخ‌مدینه است‌که در نیمهء نخست قرن هشتم هجرى تألیف شده است.<br /> <br /> *المغانم المطابة فی معالم طابه؛از مجدالدین ابوطاهر محمد بن یعقوب‌<br /> فیروزآبادى(729-823).این کتاب یکى از آثار بسیار ارجمند در تاریخ شهر مدینه‌<br /> است که به صورت الفبایى اماکن آن شهر را شناسانده است.(تحقیق حمدجاسر،ریاض،<br /> دارالیمامه،1389 ق.).<br /> <br /> *وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفى؛کتابى است از نورالدین على بن احمد<br /> سمهودى(م 911)در چهار جزء که در دو مجلد نشر یافته است.این اثر دائرة المعارفى،<br /> سرشار از نقل‌هاى کهن و تحقیقات تازه و جالب در بارهء تاریخ این شهر مقدس بوده و<br /> در نوع خود اثرى بى‌مانند است.سمهودى در این اثر خود که هر محقق و پژوهشگر در<br /> تاریخ مدینه به آن نیازمند است،از کتاب‌هاى زیادى استفاده کرده که امروزه در دسترس‌<br /> ما قرار ندارد.به علاوه خود قدم به قدم شهر را زیر پا گذاشته و آثار تاریخى را مورد<br /> شناسایى قرار داده است.خلاصه‌اى از متن عربى این کتاب،تحت عنوان«اخبار مدینه»<br /> بیش از سیصد سال پیش به فارسى درآمده که به سال 1376 شمسى توسط نشر مشعر<br /> چاپ شده است.<br /> <br /> *بهجة النفوس و الأسرار فی تاریخ دار هجرة النبی المختار؛از عبداللّٰه بن‌<br /> محمدبن عبدالملک المرجانى(م 769).این کتاب در سال 1418 در دو مجلد،در شهر<br /> مکه چاپ شده است.<br /> <br /> <br /> 25 *تاریخ امراء المدینة المنوره؛از عارف عبدالغنى.این کتاب اثرى بى‌مانند است‌<br /> که دربارهء امیران مدینه از صدر اسلام تا سال 1417 آگاهى‌هاى بسیار جالبى را ارائه کرده‌<br /> است.<br /> <br /> *فصول من تاریخ المدینة المنوره؛از على حافظ.مؤلف،یکى از پژوهشگران‌<br /> برجستهء چند دههء اخیر در تاریخ مدینه و آثار دینى-تاریخى آن شهر است که حاصل‌<br /> تحقیقات خود را در این کتاب فراهم آورده است.<br /> <br /> *مدینه شناسى؛این کتاب از مرحوم محمد باقر نجفى‌1پژوهشگر ایرانى است که‌<br /> تاکنون دو مجلد آن نشر یافته و قرار است سه جلد دیگر چاپ شود.اثر یاد شده یکى از<br /> مفصل‌ترین آثار پژوهشى و تحقیقى است که به زبان فارسى در بارهء مدینه انتشار یافته‌<br /> است.مجلد نخست آن دربارهء مساجد و برخى از آثار تاریخى مدینه و مجلد دوم در<br /> بارهء جغرافیاى جنگهاى زمان رسول خداست.این کتاب در آلمان به چاپ رسیده و<br /> حاوى تصویرها و نقشه‌هاى جالب فراوانى است.<br /> <br /> *معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ؛این کتاب اثر استاد عبدالعزیز<br /> کعکى،مهندس معمارى و شاغل در شهردارى شهر مدینه است.مى‌توان آن را<br /> جامع‌ترین اثرى دانست که در سالهاى اخیر در بارهء تاریخ مدینه نوشته شده و هنوز به‌<br /> طور کامل نشر نشده است.این کتاب که تاکنون دو جلد آن در سه مجلد نشر یافته،قرار<br /> است در ده جلد منتشر شود.جزء اول در بارهء وضعیت طبیعى مدینه و جزء دوم در بارهء<br /> وضعیت عمران و آبادى و تمدنى مدینه است.قرار است جزء چهارم کتاب در بارهء<br /> مساجد مدینه باشد.این اثر،اثرى دائرة المعارفى و بى‌مانند در بارهء شهر مدینه است که‌<br /> مؤلف با بهره‌گیرى از بهترین نقشه‌ها و تصویرها،و نیز ارائهء چاپى عالى،اثرش را عرضه‌<br /> کرده است.<br /> <br /> <br /> افزون بر آنچه گذشت،دهها کتاب در بارهء مدینه و آثار تاریخى آن نوشته شده که‌<br /> برخى هم به فارسى ترجمه شده است.<br /> <br /> <br /> == منبع ==<br /> <br /> آثار اسلامی مکه و مدینه، رسول جعفریان<br /> <br /> <br /> == پیوندها ==<br /> <br /> <br /> * '''[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource.do?action=resource&amp;id=59127&amp;scope=05oc4zOGlnz_07r58IFOhmdl3Tluwaau&amp;flowLastAction=view&amp;from=search&amp;query=%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;field=title&amp;collectionPID=0&amp;lang=&amp;count=100&amp;execute=true کتاب شناخت عربستان]'''<br /> <br /> * '''[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource.do?action=resource&amp;id=59118&amp;scope=05oc4zOGlnx5RkdAT2l30r-92_G4zzrT&amp;flowLastAction=view&amp;from=search&amp;query=%D9%85%D9%83%D9%87&amp;field=title&amp;collectionPID=17&amp;lang=&amp;count=100&amp;execute=true کتاب ادعیه و آداب حرمین ویژه مکه مکرمه]'''<br /> <br /> * '''[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource.do?action=resource&amp;id=59099&amp;scope=05oc4zOGlnzYtUHLgoEAjIrvNvKHOmHH&amp;flowLastAction=view&amp;from=search&amp;query=%D9%85%D9%83%D9%87&amp;field=title&amp;collectionPID=17&amp;lang=&amp;count=100&amp;execute=true کتاب تاریخ و آثار اسلامی مکه و مدینه]'''<br /> <br /> * '''[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource.do?action=resource&amp;id=59139&amp;scope=05oc4zOGlnwefo0FBnPGsorvNvKHOmHH&amp;flowLastAction=view&amp;from=search&amp;query=%D9%85%D9%83%D9%87&amp;field=title&amp;collectionPID=17&amp;lang=&amp;count=100&amp;execute=true کتاب مکه از دیدگاه جهانگردان اروپایی]'''<br /> <br /> * '''[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource.do?action=resource&amp;id=59101&amp;scope=05oc4zOGlnzQ_fgba8q8dsWHOHdaaA4e&amp;flowLastAction=view&amp;from=search&amp;query=%D9%85%D9%83%D9%87&amp;field=title&amp;collectionPID=17&amp;lang=&amp;count=100&amp;execute=true کتاب مکه و مدینه]'''<br /> <br /> * '''[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource.do?action=resource&amp;id=59096&amp;scope=05oc4zOGlnzYtUHLgoEAjFqcTHPkCcFG&amp;flowLastAction=view&amp;from=search&amp;query=%D9%85%D9%83%D9%87&amp;field=title&amp;collectionPID=17&amp;lang=&amp;count=100&amp;execute=true کتاب مکه و مدینه (عبیدالله محمدامین کردی)]'''<br /> <br /> * '''[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource.do?action=resource&amp;id=35195&amp;scope=05oc4zOGlnz8lpFTfAWxSWReFSGIa1t4&amp;flowLastAction=view&amp;from=search&amp;query=%D9%85%D9%83%D9%87&amp;field=title&amp;collectionPID=17&amp;lang=&amp;count=100&amp;execute=true کتاب سفرنامه مکه و مدینه (ابراهیم ابراهیمی)]'''<br /> <br /> [[رده:اماکن عربستان]]</div>

Saeed zamani