قصه مدینه (کتاب) - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

مهدی موسوی در ‏۱۹ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۲۱

2025-07-19T12:21:17Z

مهدی موسوی: مهدی موسوی صفحهٔ قصه مدینه : تاریخ زندگی حضرت فاطمه سلام الله علیها و وقایع پس از رحلت حضرت رسول صلی الله علیه و آله (کتاب) را به [[قصه مدینه...

2019-11-02T12:48:22Z

مهدی موسوی صفحهٔ قصه مدینه : تاریخ زندگی حضرت فاطمه سلام الله علیها و وقایع پس از رحلت حضرت رسول صلی الله علیه و آله (کتاب) را به [[قصه مدینه...

مهدی موسوی: ویرایش

2019-11-02T12:47:31Z

ویرایش

نمایش تغییرات

History of islam: صفحه‌ای تازه حاوی «پرونده:Ketab371.jpg|بندانگشتی|‏قصه مدینه: تاریخ زندگی حضرت فاطمه سلام الله علیها...» ایجاد کرد

2017-11-21T07:27:03Z

صفحه‌ای تازه حاوی «پرونده:Ketab371.jpg|بندانگشتی|‏قصه مدینه: تاریخ زندگی حضرت فاطمه سلام الله علیها...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

[[پرونده:Ketab371.jpg|بندانگشتی|‏قصه مدینه: تاریخ زندگی حضرت فاطمه سلام الله علیها و وقایع پس از رحلت حضرت رسول صل الله علیه و آله]]

'''قصه مدينه: تاريخ زندگى حضرت فاطمه زهرا(س) و وقايع پس از رحلت حضرت رسول(ص)'''، تأليف [[نظری منفرد، علی|على نظرى منفرد]]، گزارش و تحليلى از تاريخ زندگى حضرت زهرا(س) و وقايع پس از رحلت پيامبر(ص) است كه با استناد به جوامع روايى و تاريخى فريقين نگاشته شده است<ref>مجله كتاب‌هاى اسلامى، ص148-149</ref>

== ساختار ==

كتاب با مقدمه‌اى از مؤلف آغاز شده است. نويسنده در گزارش خود، سرنوشت پرفراز و نشيب مدينه، قصه‌هاى پرماجراى دوران صحابه در اين شهر و به‌ويژه مطالبى در مظلوميت اهل‌بيت(ع) را در شش فصل ارائه كرده است<ref>همان</ref>

== گزارش محتوا ==

در مقدمه، مطالبى پيرامون رحلت پيامبر(ص)، منشأ اختلافات، عادل دانستن صحابه و راه شناخت منافقين، عنوان گرديده است<ref>مقدمه، ص17-22</ref>

در فصل نخست اين اثر، مباحثى در شش بخش ارائه شده است. اين فصل، شامل مباحثى درباره خلافت و مشروعيت آن، حوادث تلخ مربوط به ماجراى سقيفه و احاديثى درباره [[امام على(ع)]] و اهل‌بيت(ع) است<ref>متن كتاب، ص26-95</ref>

پيامبر(ص) پس از 23 سال تلاش بى‌وقفه و كوششى مداوم، چشم از جهان فروبست و روح مقدسش به‌سوى ملكوت پرواز كرد. او مسئوليت خويش را انجام داد و رسالتش را ابلاغ نمود. دينى كه او مأمور تبليغ آن شده بود، كامل و تمام بود و هيچ نقصان و كاستى‌اى در آن نبود تا مسلمانان آن را كامل كنند. پس آنچه در خير و سعادت، تباهى و شقاوت بشريت تأثير مى‌گذاشت، توسط وحى به رسول خدا(ص) انتقال يافت و او نيز به مردم ابلاغ كرد. پس همه چيز از طرف حضرت حق بيان و توسط رسول خدا ابلاغ شد. نويسنده پس از بيان اين مطلب، اين سؤال را مطرح مى‌كند كه با توجه به اينكه اسلام دين ابدى و هميشگى است و بعد از پيامبر(ص)، كسى به‌عنوان نبى و پيامبر نخواهد آمد، مسئله خلافت و مشروعيت آن بعد از ايشان چه خواهد شد؟<ref>ر.ك: همان، ص23-24</ref>

در ادامه، سه راهى كه براى مشروعيت خلافت وجود دارد، به‌تفصيل بحث شده است. اين سه راه عبارتند از: اجماع، شورا و نصب<ref>همان، ص26</ref>

در فصل دوم، از شايستگى‌هاى [[علی بن ابی‎طالب(ع)، امام اول|حضرت على(ع)]] براى رهبرى سخن به ميان آمده است. از جمله آنكه از جابر بن عبدالله نقل شده است كه گفت: از رسول خدا(ص) شنيدم كه خصلت‌هايى از على(ع) بيان مى‌كرد كه اگر يكى از آنها در كسى باشد، براى فضل و شرف او كافى است؛ مثلا پيامبر فرموده:

#«من كنت مولاه فعلي مولاه»؛ «هركس من مولاى اويم، پس على مولاى اوست».
#«علي منّي كهارون من موسى»؛ «على از من چنان است كه هارون نسبت به موسى بود».
#«علي منّي و أنا منه»؛ «على از من و من از اويم».
#«علي منّي كنفسي، طاعته طاعتي و معصيته معصيتي»؛ «على نسبت به من همانند خودش [خودم] است، اطاعت از او اطاعت از من و سرپيچى از او سرپيچى از من است».
#«حرب علي حرب اللّه و سلم علي سلم اللّه»؛ «جنگ با على، جنگ با خدا و صلح با او، صلح با خداست».
#«ولي علي ولي اللّه و عدوّ علي عدوّ اللّه»؛ «دوست على، دوست خدا و دشمن على، دشمن خداست».
#«علي حجّة اللّه على عباده»؛ «على حجت خدا بر بندگانش مى‌باشد».
#«حبّ علي إيمان و بغضه كفر»؛ «دوست داشتن على، ايمان و دشمنى با او، كفر است».
#«حزب علي حزب اللّه و حزب أعدائه حزب الشّيطان»؛ «حزب على حزب خدا و حزب دشمنان او حزب شيطان است».
#«علي مع الحقّ و الحقّ معه لا يفترقان»؛ «على با حق و حق با اوست كه از يكديگر جدا نشوند».
#«علي قسيم الجنّة و النّار»؛ «على تقسيم‌كننده بهشت و دوزخ است».
#«من فارق عليا فقد فارقني و من فارقني فقد فارق اللّه»؛ «هركس از على جدا شود از من جدا شده و هركس از من جدا شود از خدا فاصله گرفته است».
#«شيعة علي هم الفائزون يوم القيامة»؛ «شيعيان على در روز قيامت رستگارند»<ref>همان، ص97-98</ref>

در روايت ديگرى كه از معاذ بن جبل، از پيامبر(ص) نقل شده، چنين آمده است كه آن حضرت فرمود: يا على! من بر تو در نبوّت پيشى گرفتم و تو بر مردم در هفت چيز برتر هستى و هيچ قريشى‌اى نمى‌تواند با تو در آن مقابله كند:

#تو اول كسى بودى كه ايمان به خدا آوردى؛
#به عهد و پيمان الهى بهتر از ديگران وفا كردى؛
#امر خدا را بهتر از ديگران اقامه كردى؛
#در مساوات در تقسيم، از ديگران برتر بودى؛
#در ميان رعيت، عادل‌تر از ديگران بودى؛
#آگاهى و بصيرت تو در قضايا بيش از ديگران است؛
#نزد خدا مزيت و برترى تو عظيم‌تر است<ref>ر.ك: همان، ص99</ref>

فصل سوم ويژه بيان فضايل، ويژگى‌ها و مظلوميت حضرت فاطمه زهرا(س) است. در روايتى در اين فصل، چنين آمده است كه پيامبر(ص) فرمود: نور فاطمه قبل از خلقت زمين و آسمان آفريده شده است. بعضى از مردم گفتند: يا رسول‌الله! مگر فاطمه از جنس بشر نيست؟ فرمود: فاطمة حوراي إنسية (حور و انس است). گفتند: چگونه او حوراى انسيه است؟ فرمود: خدا او را قبل از خلقت آدم از نور خود آفريد و هنگامى كه آدم را آفريد او را بر آدم عرضه كرد. گفتند: فاطمه در كجا بود؟ فرمود: در حقه‌اى زير ساق عرش. گفتند: طعام او چه بود؟ فرمود: تسبيح، تقديس، تهليل و تحميد. پس زمانى كه خداى عز و جل آدم را آفريد و مرا از صلب او بيرون آورد و خواست فاطمه را از صلب من بيرون آورد، او را در سيب بهشتى قرار داد و جبرئيل آن را نزد من آورد<ref>همان، ص149-150</ref>

در فصل‌هاى چهارم تا ششم، حوادث و مسائل مربوط به دوران خلفاى سه‌گانه (ابوبكر، عمر و عثمان) ارائه شده است. از جمله مباحث مطرح‌شده در اين فصول، عبارت است از: حديث شيطان و استقاله، مدت زمامدارى ابوبكر، رابطه عمر با يهود، رأى عمر درباره قرآن، جارود عامرى، تصرف عثمان در بيت‌المال، وليد بن عقبه، وفات ابوذر، اسباب قتل عثمان، نقش طلحه و زبير و...<ref>همان، ص293-463</ref>

== وضعيت كتاب ==

فهرست مطالب، در ابتدا و كتابنامه منابع مورد استفاده نويسنده، در انتهاى كتاب آمده است.

در پاورقى‌ها، علاوه بر ذكر منابع<ref>ر.ك: پاورقى، ص23</ref>، به توضيح برخى مطالب متن پرداخته شده است<ref>ر.ك: همان، ص26</ref>

==پانويس ==
<references />
== منابع مقاله ==

#مقدمه و متن كتاب.
#مجله كتاب‌هاى اسلامى، شماره 16، بهار 1383، «پيامبر و اهل‌بيت(ع)»، پايگاه مجلات تخصصى نور.

==منبع ==
ویکی نور

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-[[پرونده:Ketab371.jpg|بندانگشتی|‏قصه مدینه: تاریخ زندگی حضرت فاطمه و وقایع پس از رحلت حضرت رسول]]
+کتاب '''«قصه مدینه»''' تألیف على نظرى منفرد، گزارش و تحلیلى از تاریخ زندگى [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|حضرت زهرا]] (علیهاالسلام) و وقایع پس از [[رحلت پیامبر اسلام]] (صلی الله علیه وآله) و ماجراهای اختلاف بین مسلمانان است، که با استناد به [[منابع حدیثی|جوامع روایى]] و تاریخى فریقین نگاشته شده است.
-'''«قصه مدینه: تاریخ زندگى حضرت فاطمه زهرا(س) و وقایع پس از رحلت حضرت رسول(ص)»'''، تألیف على نظرى منفرد، گزارش و تحلیلى از تاریخ زندگى [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|حضرت زهرا]](س) و وقایع پس از رحلت [[پیامبر اسلام|پیامبر]](ص) است که با استناد به [[منابع حدیثی|جوامع روایى]] و تاریخى فریقین نگاشته شده است.<ref>مجله کتاب‌هاى اسلامى، ص۱۴۸-۱۴۹</ref>
+|عنوان=قصه مدینه
-==ساختار کتاب==
+|تصویر= [[پرونده:Ketab371.jpg|240px|وسط]]
-کتاب با مقدمه‌اى از مؤلف آغاز شده است. نویسنده در گزارش خود، سرنوشت پرفراز و نشیب [[مدینه|مدینه]]، قصه‌هاى پرماجراى دوران [[صحابه]] در این شهر و به‌ویژه مطالبى در مظلومیت [[اهل البیت|اهل‌بیت]](ع) را در شش فصل ارائه کرده است.<ref>همان</ref>
+|نویسنده=على نظرى منفرد
-==گزارش محتوا==
+|موضوع=  زندگى حضرت فاطمه علیهاالسلام / تاریخ صدر اسلام
-در مقدمه، مطالبى پیرامون [[رحلت پيامبر اسلام|رحلت پیامبر]](ص)، منشأ اختلافات، عادل دانستن [[صحابه]] و راه شناخت منافقین، عنوان گردیده است.<ref>مقدمه، ص۱۷-۲۲</ref>
+|زبان= فارسی
-در فصل نخست این اثر، مباحثى در شش بخش ارائه شده است. این فصل، شامل مباحثى درباره خلافت و مشروعیت آن، حوادث تلخ مربوط به ماجراى [[واقعه سقیفه بنی ساعده|سقیفه]] و احادیثى درباره [[امام علی علیه السلام|امام على]](ع) و اهل‌بیت(ع) است.<ref>متن کتاب، ص۲۶-۹۵</ref>
+|تعداد جلد=۱
-پیامبر(ص) پس از ۲۳ سال تلاش بى‌وقفه و کوششى مداوم، چشم از جهان فروبست و روح مقدسش به‌سوى ملکوت پرواز کرد. او مسئولیت خویش را انجام داد و رسالتش را ابلاغ نمود. دینى که او مأمور تبلیغ آن شده بود، کامل و تمام بود و هیچ نقصان و کاستى‌اى در آن نبود تا مسلمانان آن را کامل کنند. پس آنچه در خیر و سعادت، تباهى و شقاوت بشریت تأثیر مى‌گذاشت، توسط [[وحی|وحى]] به رسول خدا(ص) انتقال یافت و او نیز به مردم ابلاغ کرد. پس همه چیز از طرف حضرت حق بیان و توسط رسول خدا ابلاغ شد. نویسنده پس از بیان این مطلب، این سؤال را مطرح مى‌کند که با توجه به اینکه [[اسلام]] دین ابدى و همیشگى است و بعد از پیامبر(ص)، کسى به‌عنوان نبى و پیامبر نخواهد آمد، مسئله [[خلافت]] و مشروعیت آن بعد از ایشان چه خواهد شد؟<ref>ر.ک: همان، ص۲۳-۲۴</ref> در ادامه، سه راهى که براى مشروعیت خلافت وجود دارد، به‌تفصیل بحث شده است. این سه راه عبارتند از: اجماع، شورا و نصب.<ref>همان، ص۲۶</ref>
+|عنوان افزوده1=
-در فصل دوم، از شایستگى‌هاى [[امام علی علیه السلام|حضرت على]](ع) براى رهبرى سخن به میان آمده است. از جمله آنکه از [[جابر بن عبدالله انصاری|جابر بن عبدالله]] نقل شده است که گفت: از رسول خدا(ص) شنیدم که خصلت‌هایى از على(ع) بیان مى‌کرد که اگر یکى از آنها در کسى باشد، براى فضل و شرف او کافى است؛ مثلا پیامبر فرموده:
+|افزوده1=
 #«من کنت مولاه فعلی مولاه»؛ «هرکس من مولاى اویم، پس على مولاى اوست».
@@ سطر ۲۲: / سطر ۳۹: @@
 #«علی منّی کنفسی، طاعته طاعتی و معصیته معصیتی»؛ «على نسبت به من همانند خودش [خودم] است، اطاعت از او اطاعت از من و سرپیچى از او سرپیچى از من است».
 #«حرب علی حرب اللّه و سلم علی سلم اللّه»؛ «جنگ با على، جنگ با خدا و صلح با او، صلح با خداست».
-#«ولی علی ولی اللّه و عدوّ علی عدوّ اللّه»؛ «دوست على، دوست خدا و دشمن على، دشمن خداست».
+#«ولی علی ولیّ اللّه و عدوّ علی عدوّ اللّه»؛ «دوست على، دوست خدا و دشمن على، دشمن خداست».
 #«علی حجّة اللّه على عباده»؛ «على حجت خدا بر بندگانش مى‌باشد».
 #«حبّ علی إیمان و بغضه کفر»؛ «دوست داشتن على، ایمان و دشمنى با او، کفر است».
@@ سطر ۲۹: / سطر ۴۶: @@
 #«علی قسیم الجنّة و النّار»؛ «على تقسیم‌کننده بهشت و دوزخ است».
 #«من فارق علیا فقد فارقنی و من فارقنی فقد فارق اللّه»؛ «هرکس از على جدا شود از من جدا شده و هرکس از من جدا شود از خدا فاصله گرفته است».
-#«شیعة علی هم الفائزون یوم القیامة»؛ «شیعیان على در روز قیامت رستگارند»<ref>همان، ص۹۷-۹۸</ref>
+#«شیعة علی هم الفائزون یوم القیامة»؛ «شیعیان على در روز قیامت رستگارند».
 در روایت دیگرى که از [[معاذ بن جبل]]، از پیامبر(ص) نقل شده، چنین آمده است که آن حضرت فرمود: یا على! من بر تو در [[نبوت]] پیشى گرفتم و تو بر مردم در هفت چیز برتر هستى و هیچ قریشى‌اى نمى‌تواند با تو در آن مقابله کند:
@@ سطر ۳۹: / سطر ۵۶: @@
 #در میان رعیت، عادل‌تر از دیگران بودى؛
 #آگاهى و بصیرت تو در قضایا بیش از دیگران است؛
-#نزد خدا مزیت و برترى تو عظیم‌تر است.<ref>ر.ک: همان، ص۹۹</ref>
+#نزد خدا مزیت و برترى تو عظیم‌تر است.
-==پانویس==
+فصل سوم شامل بیان فضایل، زندگی و مظلومیت [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|حضرت فاطمه زهرا]] (علیهاالسلام) است.
-#مقدمه و متن کتاب.
+در فصل‌هاى چهارم تا ششم، حوادث و مسائل مربوط به دوران خلفاى سه‌گانه ([[ابوبکر|ابوبکر]]، [[عمر بن خطاب|عمر]] و [[عثمان بن عفان|عثمان]]) ارائه شده است. از جمله مباحث مطرح‌شده در این فصول عبارت است از: حدیث شیطان و استقاله، مدت زمامدارى ابوبکر، رابطه عمر با [[یهود|یهود]]، رأى عمر درباره [[قرآن]]، تصرف عثمان در [[بیت المال]]، [[ولید بن عقبه|ولید بن عقبه]]، وفات [[ابوذر غفاری|ابوذر]]، اسباب قتل عثمان، نقش [[طلحة بن عبیدالله|طلحه]] و [[زبیر بن عوام|زبیر]] و... .
-==منبع==
+==منابع==
-ویکی نور
+*"پیامبر و اهل‌بیت(ع)"، مجله کتاب‌هاى اسلامى، پایگاه مجلات تخصصى نور، شماره ۱۶، بهار ۱۳۸۳.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۲ نوامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۲:۴۸
(بدون تفاوت)