فرصت شیرازی - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

مهدی موسوی در ‏۲۰ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۱۳

2025-08-20T14:13:11Z

مهدی موسوی در ‏۱۲ دسامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۲:۱۴

2019-12-12T12:14:44Z

عربصالحی در ‏۲۷ اکتبر ۲۰۱۳، ساعت ۱۰:۳۶

2013-10-27T10:36:03Z

عربصالحی در ‏۲۳ اکتبر ۲۰۱۳، ساعت ۰۶:۳۹

2013-10-23T06:39:40Z

عربصالحی در ‏۲۳ اکتبر ۲۰۱۳، ساعت ۰۶:۳۹

2013-10-23T06:39:18Z

مرضیه الله وکیل جزی: صفحه‌ای جدید حاوی '{{مدخل دائرة المعارف|اثر آفرینان}} '''فرصت شیرازی، محمد نصیر''' * ملیت: ایرانی * ق...' ایجاد کرد

2013-09-14T06:49:39Z

صفحه‌ای جدید حاوی '{{مدخل دائرة المعارف|اثر آفرینان}} '''فرصت شیرازی، محمد نصیر''' * ملیت: ایرانی * ق...' ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل دائرة المعارف|[[اثر آفرینان]]}}

'''فرصت شیرازی، محمد نصیر'''

* ملیت: ایرانی
* قرن: 13

(1339-1271 ق)، نویسنده، نقاش و شاعر متخلص به فرصت. ملقب به میرزا آقا و فرصت‌الدوله. در [[شیراز]] به دنیا آمد. در همان شهر علوم مداوله از جمله صرف و نحو، معانى و بیان و منطق و [[حكمت]] را تحصیل كرد و از [[شیخ مفید]] بیش از دیگر اساتیدش دانش آموخت.

او در شعر و شاعرى نیز مشهور بود. وى به زبان انگلیسى و فرانسه و پهلوى آشنایى و در فن نقاشى و موسیقى شهرتى بسزا داشت. مدتى از عمر خود را در هندوستان و [[عراق]] به سیر و سیاحت گذراند و هنگام بازگشت به شیراز به اتفاق شعاع السلطنه، حاكم فارس به تهران آمد و نزد مظفرالدین شاه رفت و لقب فرصت‌الدوله یافت.

در اوان مشروطیت به سمت نخستین رییس معارف و اوقاف فارس مصنوب گریدد وى تا پایان عمر مجرد زیست. مدفن او در حافظیه شیراز است. از آثار وى: «آثار عجم» یا «شیرازنامه»؛ «اشكال المیزان» در علم منطق؛ «بحور الالحان» در علم موسیقى و عروض؛ «جغرافیاى هندوستان»؛ «صرف و نحو خط آریا»؛ «دبستان الفرصه»؛ «دیوان» شعر؛ «منشآت» فرصت؛ «مقالات علمى و سیاسى»؛ «دریاى كبیر»؛ «شطرنجیه».

==منابع==
* [[انجمن مفاخر فرهنگی]]، [[اثرآفرینان]]، ج4، ص282.

[[رده:نقاشان]]
[[رده:شعرا]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-{{مدخل دائرة المعارف|[[اثر آفرینان]]}}
+'''«محمدنصیر فرصت شیرازی»''' (۱۳۳۹-۱۲۷۱ ق)، نویسنده، نقاش، ادیب و شاعر [[ایران|ایرانی]] [[تخلص|متخلّص]] به «فرصت» و ملقّب به «فرصت ‌الدوله» است. او مؤسس مدارس و معارف جدید در فارس در عهد قاجار بود و خود ریاست آن را برعهده داشت.
-'''فرصت شیرازی، محمد نصیر'''
+فرصت شیرازی، در تمام دوران حیات خود، به تعلیم و تعلّم اشتغال داشت و دقیقه‌ای از دانش‌اندوزی بازنایستاد. در شیراز علوم مداوله از جمله علم [[صرف]] و [[علم نحو|نحو]]، [[علم معانی|معانى]] و [[علم بیان|بیان]] و [[منطق]] و [[حكمت|حکمت]] را تحصیل کرد و از شیخ مفید شیرازی، آقا میرزا ابوالحسن دستغیب، [[سید جمال الدین اسدآبادی|سید جمال‌الدین اسدآبادی]] و بسیاری از دانایان و خردمندان ایرانی و خارجی و در رشته‌ها و فنون مختلف، بهره برد؛ گرچه از شیخ مفید، بیش از دیگر اساتیدش دانش آموخت. بنا به نوشتۀ خود او، در ۳۲ سالگی به دیدار سید جمال الدین اسدآبادی نائل شد و او را در بوشهر ملاقات کرد و دیدارهای بعد موجب دوستی آن دو گردید و پاره ای از سخنان گرانبهای سید جمال در یادداشتهای او منقول است.
-* ملیت: ایرانی
+محمدنصیر به زبان انگلیسى و فرانسه و پهلوى آشنایى و در فن نقاشى و موسیقى شهرتى بسزا داشت. او در [[شعر]] و شاعرى نیز مشهور بود. وی مدتى از عمر خود را در هندوستان و [[عراق]] به سیر و سیاحت گذراند و هنگام بازگشت به شیراز به اتفاق شعاع السلطنه، حاکم فارس به [[تهران]] آمد و نزد مظفرالدین شاه قاجار رفت و لقب فرصت ‌الدوله یافت. در اوان [[مشروطیت]] به سِمت نخستین رییس معارف و اوقاف فارس منصوب گردید. در حقیقت او مؤسس مدارس و معارف جدید در فارس بود و خود سمت ریاست آن را برعهده داشت.
-نویسنده، نقاش و شاعر [[تخلص|متخلص]] به فرصت. ملقب به میرزا آقا و فرصت ‌الدوله. در [[شیراز]] به دنیا آمد. در همان شهر علوم مداوله از جمله علم [[صرف]] و [[علم نحو]]، [[علم معانی|علم معانى]] و [[علم بیان]] و [[منطق]] و [[حكمت|حکمت]] را تحصیل کرد و از شیخ مفید بیش از دیگر اساتیدش دانش آموخت.
+فرصت مدتی نیز در مدرسه خان شیراز، به تدریس [[صرف]]، [[نحو]]، [[منطق]] و [[تفسیر]] می‌پرداخت. تا در سال ۱۳۰۷ در سن ۳۶ سالگی به تدریس ادامه داد و شاگردان بسیاری را تربیت کرد، که بعضی از آنها از شاهزادگان دربار قاجار بودند که علاوه بر علوم سابق، صورتگری و نقاشی را از او فراگرفتند.
-او در [[شعر]] و شاعرى نیز مشهور بود. وى به زبان انگلیسى و فرانسه و پهلوى آشنایى و در فن نقاشى و موسیقى شهرتى بسزا داشت. مدتى از عمر خود را در هندوستان و [[عراق]] به سیر و سیاحت گذراند و هنگام بازگشت به شیراز به اتفاق شعاع السلطنه، حاکم فارس به [[تهران]] آمد و نزد مظفرالدین شاه رفت و لقب فرصت ‌الدوله یافت. در اوان [[مشروطیت]] به سمت نخستین رییس معارف و اوقاف فارس مصنوب گردید.
+گفته اند فرصت شیرازی تا پایان عمر خود مجرد زیست. او در یکی دو سال آخر عمرش، دست از همه‌چیز شست و تدارک سفر [[آخرت]] را دید؛ لذا منزوی و گوشه‌گیر شد. او خود شخصاً مزار و سنگ آن را آماده کرد و سرانجام در سن شصت‌ونه‌سالگی روز دهم [[ماه صفر|صفر]] سال ۱۳۳۹ قمری (۱۲۹۹ ش) از دنیا رفت. مدفن او در حافظیه شیراز (آرامگاه [[حافظ]]) است.
-وى تا پایان عمر مجرد زیست. مدفن او در حافظیه شیراز است.
+== آثار و تألیفات ==
-از آثار وى: «آثار عجم» یا «شیرازنامه»؛ «اشکال المیزان» در علم منطق؛ «بحور الالحان» در علم موسیقى و عروض؛ «جغرافیاى هندوستان»؛ «صرف و نحو خط آریا»؛ «دبستان الفرصه»؛ «دیوان» شعر؛ «منشآت» فرصت؛ «مقالات علمى و سیاسى»؛ «دریاى کبیر»؛ «شطرنجیه».
+* آثار عجم، یا «شیرازنامه»؛
 ==منابع==
-*[[انجمن مفاخر فرهنگی]]، [[اثرآفرینان]]، ج4، ص282.
+*آثار عجم؛ محمدنصیر بن جعفر فرصت شیرازی، منصور رستگار فسایی، مؤسسه انتشارات امیرکبیر، تهران، ۱۳۷۷ش.
+*[[اثرآفرینان]]، [[انجمن مفاخر فرهنگی]]، ج۴، ص۲۸۲.
 {{شعر فارسی}}
-[[رده:شعرای پارسی گو]]
+[[رده:علمای قرن چهاردهم]][[رده:شعرای پارسی گو]]
-[[رده:شعرای پارسی گوی قرن سیزدهم]]
+[[رده:شعرای پارسی گوی قرن چهاردهم]]
 [[رده:نقاشان]]
 [[رده:ادیبان]]

@@ سطر ۴: / سطر ۴: @@
 * ملیت: ایرانی
-* قرن: 13
+* قرن: ۱۳ (۱۳۳۹-۱۲۷۱ ق<span dir="LTR"></span><span dir="LTR"></span><span dir="LTR"></span><span dir="LTR"></span>)
-(1339-1271 ق)، نویسنده، نقاش و شاعر [[تخلص|متخلص]] به فرصت. ملقب به میرزا آقا و فرصت ‌الدوله. در [[شیراز]] به دنیا آمد. در همان شهر علوم مداوله از جمله [[علم صرف]] و[[علم نحو]]، [[علم معانى]] و [[علم بیان]] و منطق و [[حكمت]] را تحصیل كرد و از [[شیخ مفید]] بیش از دیگر اساتیدش دانش آموخت.
+نویسنده، نقاش و شاعر [[تخلص|متخلص]] به فرصت. ملقب به میرزا آقا و فرصت ‌الدوله. در [[شیراز]] به دنیا آمد. در همان شهر علوم مداوله از جمله علم [[صرف]] و [[علم نحو]]، [[علم معانی|علم معانى]] و [[علم بیان]] و [[منطق]] و [[حكمت|حکمت]] را تحصیل کرد و از شیخ مفید بیش از دیگر اساتیدش دانش آموخت.
-او در شعر و شاعرى نیز مشهور بود. وى به زبان انگلیسى و فرانسه و پهلوى آشنایى و در فن نقاشى و موسیقى شهرتى بسزا داشت. مدتى از عمر خود را در هندوستان و [[عراق]] به سیر و سیاحت گذراند و هنگام بازگشت به شیراز به اتفاق شعاع السلطنه، حاكم فارس به تهران آمد و نزد مظفرالدین شاه رفت و لقب فرصت ‌الدوله یافت.
+او در [[شعر]] و شاعرى نیز مشهور بود. وى به زبان انگلیسى و فرانسه و پهلوى آشنایى و در فن نقاشى و موسیقى شهرتى بسزا داشت. مدتى از عمر خود را در هندوستان و [[عراق]] به سیر و سیاحت گذراند و هنگام بازگشت به شیراز به اتفاق شعاع السلطنه، حاکم فارس به [[تهران]] آمد و نزد مظفرالدین شاه رفت و لقب فرصت ‌الدوله یافت. در اوان [[مشروطیت]] به سمت نخستین رییس معارف و اوقاف فارس مصنوب گردید.
-در اوان مشروطیت به سمت نخستین رییس معارف و اوقاف فارس مصنوب گریدد وى تا پایان عمر مجرد زیست. مدفن او در حافظیه شیراز است. از آثار وى: «آثار عجم» یا «شیرازنامه»؛ «اشكال المیزان» در علم منطق؛ «بحور الالحان» در علم موسیقى و عروض؛ «جغرافیاى هندوستان»؛ «صرف و نحو خط آریا»؛ «دبستان الفرصه»؛ «دیوان» شعر؛ «منشآت» فرصت؛ «مقالات علمى و سیاسى»؛ «دریاى كبیر»؛ «شطرنجیه».
+وى تا پایان عمر مجرد زیست. مدفن او در حافظیه شیراز است.
 ==منابع==
 * [[انجمن مفاخر فرهنگی]]، [[اثرآفرینان]]، ج4، ص282.
 {{شعر فارسی}}

@@ سطر ۶: / سطر ۶: @@
 * قرن: 13
-(1339-1271 ق)، نویسنده، نقاش و شاعر [[تخلص|متخلص]]به فرصت. ملقب به میرزا آقا و فرصت ‌الدوله. در [[شیراز]] به دنیا آمد. در همان شهر علوم مداوله از جمله [[علم صرف]] و[[علم نحو]]، [[علم معانى]] و [[علم بیان]] و منطق و [[حكمت]] را تحصیل كرد و از [[شیخ مفید]] بیش از دیگر اساتیدش دانش آموخت.
+(1339-1271 ق)، نویسنده، نقاش و شاعر [[تخلص|متخلص]] به فرصت. ملقب به میرزا آقا و فرصت ‌الدوله. در [[شیراز]] به دنیا آمد. در همان شهر علوم مداوله از جمله [[علم صرف]] و[[علم نحو]]، [[علم معانى]] و [[علم بیان]] و منطق و [[حكمت]] را تحصیل كرد و از [[شیخ مفید]] بیش از دیگر اساتیدش دانش آموخت.
 او در شعر و شاعرى نیز مشهور بود. وى به زبان انگلیسى و فرانسه و پهلوى آشنایى و در فن نقاشى و موسیقى شهرتى بسزا داشت. مدتى از عمر خود را در هندوستان و [[عراق]] به سیر و سیاحت گذراند و هنگام بازگشت به شیراز به اتفاق شعاع السلطنه، حاكم فارس به تهران آمد و نزد مظفرالدین شاه رفت و لقب فرصت ‌الدوله یافت.

@@ سطر ۱۵: / سطر ۱۵: @@
 * [[انجمن مفاخر فرهنگی]]، [[اثرآفرینان]]، ج4، ص282.
+{{شعر فارسی}}
 [[رده:شعرای پارسی گو]]
 [[رده:شعرای پارسی گوی قرن سیزدهم]]
 [[رده:نقاشان]]
 [[رده:ادیبان]]