https://wiki.ahlolbait.com/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1_%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%B7%DB%8C 2026-11-12T14:56:24Z تاریخچهٔ ویرایش‌های این صفحه در ویکی MediaWiki 1.32.0 https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1_%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%B7%DB%8C&diff=170582&oldid=prev 2026-11-12T05:27:11Z

<p>ایجاد مقالهٔ تازه: عمار ساباطی</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{شناسنامه شخصیت<br /> |نام کامل = عمار بن موسی ساباطی<br /> |تصویر =<br /> |زادروز = نامعلوم<br /> |زادگاه = [[کوفه]]<br /> |وفات = نامعلوم<br /> |مدفن = نامعلوم<br /> |آثار = کتاب (در روایات)<br /> |عنوان توضیحات = شناخته‌شده برای<br /> |توضیحات = از راویان ثقهٔ [[امام صادق علیه السلام]] و [[امام کاظم علیه السلام]] که در منابع، گرایش [[فطحیه|فطحی]] به او نسبت داده شده، اما امام کاظم علیه السلام او را ستوده است<br /> }}<br /> <br /> '''عمار بن موسی ساباطی'''، از راویان [[شیعه]] در سدهٔ دوم هجری بود. نجاشی او را «ابوالفضل، از موالی» و برادرانش قیس و صباح را نیز از راویان امام صادق و امام کاظم علیهما السلام دانسته و نوشته است که آنان در [[حدیث|روایت]]، ثقه بودند.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt; در برابر، کشی گزارش می‌کند که او گرایش فطحی داشت.&lt;ref&gt;کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۵۲۴.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == نام و نسب ==<br /> نجاشی او را «عمار بن موسی الساباطی، ابوالفضل، مولای [خاندان]» خوانده و برادرانش قیس و صباح را نام برده است.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt; نسبت «ساباطی» او ظاهراً به جایی به نام ساباط بازمی‌گردد که در منابع، نشانی دقیق آن روشن نیست.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt; از تاریخ تولد و وفات او گزارشی در دست نیست.<br /> <br /> == جایگاه رجالی ==<br /> نجاشی دربارهٔ او و برادرانش می‌نویسد: «رَوَوْا عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ وَ أَبِي الْحَسَنِ عَلَيْهِمَا السَّلَامُ، وَ كَانُوا ثِقَاتٍ فِي الرِّوَايَةِ»؛ «از امام صادق و امام کاظم علیهما السلام روایت کردند و در روایت، مورد اعتماد بودند.»&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt; او کتابی داشت که جماعتی آن را روایت کرده‌اند.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == گرایش فطحی ==<br /> کشی می‌نویسد: «كَانَ فَطْحِيّاً»؛ «او فطحی بود.»&lt;ref&gt;کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۵۲۴.&lt;/ref&gt; '[[فطحیه]] گروهی بودند که پس از شهادت [[امام صادق علیه السلام]]، به [[امامت]] [[عبدالله بن جعفر]]، معروف به «افطح»، باور یافتند.&lt;ref&gt;نوبختی، فرق الشیعة، ص۷۸.&lt;/ref&gt; نوبختی می‌نویسد که چون عبدالله فرزند ذکوری نداشت، بیشتر فطحیه از قول به امامت او بازگشتند و به امامت [[امام کاظم علیه السلام]] گردن نهادند.&lt;ref&gt;نوبختی، فرق الشیعة، ص۷۸.&lt;/ref&gt; عمار ساباطی در دوره‌ای به این جریان گرایش داشت.&lt;ref&gt;کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۵۲۴.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == خاندان ==<br /> برادران عمار، قیس و صباح، نیز از راویان امام صادق و امام کاظم علیهما السلام بودند و نجاشی همهٔ آنان را در روایت ثقه دانسته است.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt; این خاندان، یکی از خاندان‌های حدیثی کوفه در سدهٔ دوم هجری بود و نامشان در اسناد روایی دیده می‌شود.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == ستایش امام کاظم ==<br /> کشی به نقل از [[امام کاظم علیه السلام]] آورده است: «اسْتَوْهَبْتُ عَمَّاراً مِنْ رَبِّي تَعَالَی فَوَهَبَهُ لِي»؛ «عمار را از پروردگارم خواستم و او او را به من بخشید.»&lt;ref&gt;کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۵۲۴.&lt;/ref&gt; این سخن، جایگاه عمار را نزد امام علیه السلام نشان می‌دهد و نشان می‌دهد که گرایش فطحی او سبب طرد کاملش نشده است.<br /> <br /> == آثار ==<br /> نجاشی می‌نویسد که عمار کتابی داشت و جماعتی آن را روایت کرده‌اند؛ سند نجاشی به این کتاب از طریق محمد بن جعفر، احمد بن محمد بن سعید، علی بن الحسن بن فضال، عمرو بن سعید و مصدق بن صدقه است.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt; روایت چند سند از کتاب او، نشان‌دهندهٔ رواج آثارش در محافل حدیثی کوفه است.<br /> <br /> == ارزیابی ==<br /> عمار ساباطی نمونه‌ای از راویانی است که در منابع رجالی، هم وثاقت روایی و هم گرایش فرقه‌ای متفاوت به آنان نسبت داده شده است.&lt;ref&gt;نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰؛ کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۵۲۴.&lt;/ref&gt; نجاشی او را ثقه می‌داند و کشی گرایش فطحی و ستایش امام کاظم علیه السلام را در کنار هم آورده است؛ از این رو، ارزیابی او نیازمند تفکیک میان وثاقت روایی و گرایش اعتقادی است.&lt;ref&gt;مقایسه کنید: نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰؛ کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۵۲۴.&lt;/ref&gt; ستایش امام کاظم علیه السلام نشان می‌دهد که گرایش فطحی او مانع از پذیرش روایاتش نشده و منابع رجالی، او را در شمار راویان قابل اعتماد نگه داشته‌اند.&lt;ref&gt;کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۵۲۴؛ نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۹۰.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == پانویس ==<br /> {{پانویس}}<br /> <br /> == منابع ==<br /> * نجاشی، احمد بن علی؛ ''رجال النجاشی''، قم: مؤسسة النشر الإسلامی، ۱۴۱۶ق؛ ص۲۹۰.<br /> * نوبختی، حسن بن موسی؛ ''فرق الشیعة''، بیروت: دار الأضواء، ۱۴۰۴ق؛ ص۷۸.<br /> * کشی، محمد بن عمر؛ ''رجال الکشی'' (اختیار معرفة الرجال)، مشهد: دانشگاه مشهد، ۱۳۴۸ش؛ ج۲.<br /> <br /> [[رده:راویان حدیث]]<br /> [[رده:اصحاب امام صادق علیه السلام]]<br /> [[رده:اصحاب امام کاظم علیه السلام]]<br /> [[رده:انشعابات شیعه]]</div>

Zadhoosh